عزت - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi در ‏۱۶ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۰۹

2026-03-16T11:09:38Z

نمایش تغییرات

مهدی موسوی در ‏۱۰ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۸

2025-12-10T13:18:01Z

نمایش تغییرات

Mohammadi: /* پیامدهای عزت در فرد و اجتماع */

2025-03-23T11:05:53Z

‏پیامدهای عزت در فرد و اجتماع

Mohammadi: /* عوامل رسیدن به عزت */

2025-03-23T10:56:55Z

‏عوامل رسیدن به عزت

نمایش تغییرات

Mohammadi: /* عوامل رسیدن به عزت */

2025-03-23T10:36:03Z

‏عوامل رسیدن به عزت

نمایش تغییرات

Mohammadi: /* عزت در لغت و قرآن کریم */

2025-03-23T10:13:28Z

‏عزت در لغت و قرآن کریم

Mohammadi: /* عزت و ذلت در سیره معصومان */

2025-03-23T03:31:42Z

‏عزت و ذلت در سیره معصومان

Mohammadi: /* عزت و ذلت در سیره معصومان */

2025-03-23T03:28:30Z

‏عزت و ذلت در سیره معصومان

نمایش تغییرات

Mohammadi: /* عزت و ذلت در سیره معصومان */

2025-03-23T02:50:00Z

‏عزت و ذلت در سیره معصومان

نمایش تغییرات

Mohammadi: /* عزت در لغت و قرآن کریم */

2025-03-23T02:32:27Z

‏عزت در لغت و قرآن کریم

@@ سطر ۱۲۴: / سطر ۱۲۴: @@
 توصیه [[قرآن]] به مؤمنان این است که بر خدا [[توکل]] کنند، تنها ولایت او را بپذیرند و از غیر خدا هراسی به خود راه ندهند (قرآن کریم برای مؤمنی که سلطه بیگانه را بپذیرد، کرامت و شخصیتی قائل نیست).<ref> [[سوره آل عمران]]/ ۲۸.</ref>
-[[طاغوت|طاغوت‌ها]] با بزرگ نمایی مشکلات و راه گشایی خود، می خواهند مؤمنان از ولایت الهی سرباز زنند. سلطه پذیری از آثار حقارت [[نفس]] است. تاریخ، پیوسته گواهی می دهد که ستمگران و استثمارگران تنها از طریق افراد درمانده که گرفتار کم شخصیتی و عقده حقارت بوده اند، بر مردمان کشورها و امت‌ها سلطه می یابند. آن‌ها از میان مردمان حقیرالنفس و تحقیر شده که آمادگی انجام جنایتی دارند،<ref> علی علیه السلام می فرمایند: «النفس الدنیّة لاتنفکّ عن الدنائات؛ کسی که فرومایه و دنیّ النفس است، از کارهای پست و موهن جدایی ندارد».(غررالحکم، ص ۱۱۷)</ref> سربازگیری می کنند اما به هیچ قیمتی نمی توانند افراد عزتمند را تحت سلطه خویش درآورند؛ ولو به قیمت جان آنان تمام شود.
+[[طاغوت|طاغوت‌ها]] با بزرگ نمایی مشکلات و راه گشایی خود، می خواهند مؤمنان از ولایت الهی سرباز زنند. سلطه پذیری از آثار حقارت [[نفس]] است. تاریخ، پیوسته گواهی می دهد که ستمگران و استثمارگران تنها از طریق افراد درمانده که گرفتار کم شخصیتی و عقده حقارت بوده اند، بر مردمان کشورها و امت‌ها سلطه می یابند. آن‌ها از میان مردمان حقیرالنفس و تحقیر شده که آمادگی انجام جنایتی دارند،<ref> علی علیه السلام می فرمایند: {{متن حدیث|«النفس الدنیّة لاتنفکّ عن الدنائات»}}؛ کسی که فرومایه و دنیّ النفس است، از کارهای پست و موهن جدایی ندارد.(غررالحکم، ص ۱۱۷)</ref> سربازگیری می کنند اما به هیچ قیمتی نمی توانند افراد عزتمند را تحت سلطه خویش درآورند؛ ولو به قیمت جان آنان تمام شود.
 '''''۲. هنجاریابی اخلاقی:'''''
@@ سطر ۱۳۰: / سطر ۱۳۰: @@
 چنان که قبلاً اشاره شد، [[اسلام]] محور و پایه همه تعلیمات [[اخلاق|اخلاقی]] خود را بر عزت و کرامت نفس نهاده و در آموزه های دینی، روی هیچ موضوعی به این اندازه تکیه نکرده است.<ref> شهید مرتضی مطهری، فلسفه اخلاق، ص ۱۶۸.</ref>
-در این راستا اسلام هر چیزی را که زمینه ساز ذلت باشد یا کمترین رابطه ای با خوار شدن انسان داشته باشد، نهی کرده است؛ از جمله: تقاضا و درخواست از اشخاص. روزی [[پیامبر اسلام|پیامبر اکرم]] صلی الله علیه و آله و سلم به اصحاب فرمود: «آیا با من بیعت نمی کنید؟» گفتند: چرا! فرمود: «تبایعونی علیّ أن لاتسألوا الناس شیئا؛ با من چنین بیعت کنید که هیچ چیز از مردم تقاضا نکنید». پس از این گفتگو اصحاب به قدری مواظب بودند از کسی تقاضایی نکنند که حتی اگر سوار بر مرکب بودند و تازیانه از دستشان بر زمین می افتاد به کسی نمی گفتند آن را به ما بده بلکه خودشان پیاده می شدند و آن را برمی داشتند.<ref> بحارالانوار، ج ۹۶، ص ۱۵۸.</ref>
+در این راستا اسلام هر چیزی را که زمینه ساز ذلت باشد یا کمترین رابطه ای با خوار شدن انسان داشته باشد، نهی کرده است؛ از جمله: تقاضا و درخواست از اشخاص. روزی [[پیامبر اسلام|پیامبر اکرم]] صلی الله علیه و آله و سلم به اصحاب فرمود: '''«آیا با من بیعت نمی کنید؟»''' گفتند: چرا! فرمود: {{متن حدیث|«تبایعونی علیّ أن لاتسألوا الناس شیئا»}}؛ با من چنین بیعت کنید که هیچ چیز از مردم تقاضا نکنید. پس از این گفتگو اصحاب به قدری مواظب بودند از کسی تقاضایی نکنند که حتی اگر سوار بر مرکب بودند و تازیانه از دستشان بر زمین می افتاد به کسی نمی گفتند آن را به ما بده بلکه خودشان پیاده می شدند و آن را برمی داشتند.<ref> بحارالانوار، ج ۹۶، ص ۱۵۸.</ref>
 '''''۳. استقلال و خوداعتمادی:'''''
-روحیه استقلال و خوداتکایی ناشی از کرامت و [[عزت نفس]] از آثار این خصلت ارجمند است و در آموزه های دینی، همواره مورد تأکید قرار گرفته است. [[امام صادق]] علیه السلام فرمود: «عزّ المؤمن استغنائه عن الناس؛ عزت مؤمن در بی نیازی او از مردم است».
+روحیه استقلال و خوداتکایی ناشی از کرامت و [[عزت نفس]] از آثار این خصلت ارجمند است و در آموزه های دینی، همواره مورد تأکید قرار گرفته است. [[امام صادق]] علیه السلام فرمود: {{متن حدیث|«عزّ المؤمن استغنائه عن الناس»}}؛ عزت مؤمن در بی نیازی او از مردم است.
 در زندگی اجتماعی، مردم با کارهای مختلف بر اساس سلیقه ها و تخصص‌ها، نیازهای یکدیگر را برطرف می کنند. عار از کار و انتظار این که دیگران به جای او کارها را سامان دهند، مشمول عکس این فرمایش است که همان ذلت و طمع ورزی است. ایشان در جای دیگر فرموده اند: «[[شیعه]] ما از مردم چیزی تقاضا نمی کند، گرچه از گرسنگی بمیرد».<ref> همان.</ref>
@@ سطر ۱۴۲: / سطر ۱۴۲: @@
 از مهمترین پیامدهای عزت نفس، داشتن اراده آهنین و قوی است که در انجام هیچ کاری احساس درماندگی و شکست نمی شود اما «شخصی که به خودش شک می کند، مثل مردی است که دشمنانش را صف آرایی نموده علیه خودش وارد جنگ می کند. شکست چنین شخصی، قطعی است؛ زیرا خود معتقد به شکست خویش است».<ref> سید جلال صدرالسادات و حسن شمس اسفندآباد، عزت نفس در افراد با نیازهای ویژه، ص ۱۳۲.</ref>
-شخص کریم النفس با خودباوری و نهراسیدن از شکست بر خود و مشکلات غلبه می کند و به همین جهت، مخالفت با شهوات حیوانی برایش آسان است.<ref> علی علیه السلام فرمود: «من کرمت علیه نفسه هانت علیه شهواته».(نهج البلاغه، حکمت ۴۴۱)</ref> مشکل ما آدمیان بر زمین ماندن کارهای ضروری، سرنوشت ساز و سخت است که ناشی از نبود همت بلند و غیرت و مردانگی است و این ناشی از عدم عزت نفس کافی است. به هر مقدار که نفس، عزیز و ارجمند باشد، اراده و انگیزه اش نیز قوی می شود و از انجام کارهای دشوار اما مفید و انسانی، ابایی ندارد. روح بلند و عزتمند جسم را به دنبال خود می کشد و نمی گذارد به خور و خواب و کم کاری عادت کند.
+شخص کریم النفس با خودباوری و نهراسیدن از شکست بر خود و مشکلات غلبه می کند و به همین جهت، مخالفت با شهوات حیوانی برایش آسان است. علی علیه السلام فرمود: {{متن حدیث|«من کرمت علیه نفسه هانت علیه شهواته»}}.<ref>[https://ahlolbait.com/content/19080/%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D9%87-%D9%88-%D8%B4%D8%B1%D8%AD-%D8%AD%DA%A9%D9%85%D8%AA-449-%D9%86%D9%87%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87-%D8%A7%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%B3-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA%D8%8C-%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%B9-%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%BE%D8%B1%D8%B3%D8%AA%DB%8C نهج البلاغه، حکمت ۴۴۱.]</ref> مشکل ما آدمیان بر زمین ماندن کارهای ضروری، سرنوشت ساز و سخت است که ناشی از نبود همت بلند و غیرت و مردانگی است و این ناشی از عدم عزت نفس کافی است. به هر مقدار که نفس، عزیز و ارجمند باشد، اراده و انگیزه اش نیز قوی می شود و از انجام کارهای دشوار اما مفید و انسانی، ابایی ندارد. روح بلند و عزتمند جسم را به دنبال خود می کشد و نمی گذارد به خور و خواب و کم کاری عادت کند.
 {{بیت|إذا کانت النفوس کبّارا|تبعت فی مراده الأجسام<ref> شعر از متنبّی است. مرتضی مطهری، گفتارهای معنوی، چاپ دوم، صدرا، ۱۳۶۳، ص ۱۷۲.</ref>}}

@@ سطر ۱۸: / سطر ۱۸: @@
 این آیه شریفه، دعوتی است ضمنی که برای دستیابی به عزت پایدار به [[الله|خداوند]] روی آورید! چرا که اعتقاد به عزت و قدرت مطلقه الهی، مانع گرایش به عزت و اقتدار موهوم کافران می گردد. این که منافقان، عزت را در ولایت کافران می جویند، نوعی نفاق سیاسی است که از نفاق عقیدتی آنان ناشی می شود<ref>اکبر هاشمی رفسنجانی و دیگران، تفسیر راهنما، ج ۴، ص ۱۰۹ـ۱۱۰.</ref> و مایه سرسپردگی و وابستگی سیاسی و روحی به بیگانگان و عدم استقلال در عرصه های بین المللی است. اما مؤمنان چون به خدا ایمان می آورند که همه عزت از آن اوست از نظر سیاسی نیز عزتمند بوده و ولایت بیگانه را نمی پذیرند.
-در واقع کسب عزت، تنها در گرو پذیرش ولایت خداوند است: {{متن قرآن|«يَقُولُونَ لَئِنْ رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ لَيُخْرِجَنَّ الْأَعَزُّ مِنْهَا الْأَذَلَّ ۚ وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِينَ وَلَٰكِنَّ الْمُنَافِقِينَ لَا يَعْلَمُونَ»}}؛<ref>[[سوره منافقون، آیه ۸.]]</ref> پس یگانه راه کسب عزت و کرامت، تخلق به اخلاق الهی و منوط به ورود در این مدار و برخورداری از فیض الهی در این صفت می باشد.
+در واقع کسب عزت، تنها در گرو پذیرش ولایت خداوند است: {{متن قرآن|«يَقُولُونَ لَئِنْ رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ لَيُخْرِجَنَّ الْأَعَزُّ مِنْهَا الْأَذَلَّ ۚ وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِينَ وَلَٰكِنَّ الْمُنَافِقِينَ لَا يَعْلَمُونَ»}}؛<ref>[[آیه 8 سوره منافقون|سوره منافقون، آیه ۸.]]</ref> پس یگانه راه کسب عزت و کرامت، تخلق به اخلاق الهی و منوط به ورود در این مدار و برخورداری از فیض الهی در این صفت می باشد.
 در سایه عزت الهی است که جامعه اسلامی بر کفار و منافقان پیروز می شود و همواره عزتمند و شرافتمند می زید: {{متن قرآن|«... وَلَيَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ ۗ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ»}}؛<ref>[[آیه 40 سوره حج|سوره حج، آیه ۴۰.]]</ref>{{متن قرآن|«كَتَبَ اللَّهُ لَأَغْلِبَنَّ أَنَا وَرُسُلِي ۚ إِنَّ اللَّهَ قَوِيٌّ عَزِيزٌ»}}؛<ref>[[آیه 21 سوره مجادله|سوره مجادله، آیه ۲۱.]]</ref> خدای بزرگ، یاری هر که او را یاری کند و عزت بخشی هر که او را عزیز دارد، بر عهده گرفته است.

@@ سطر ۴۳: / سطر ۴۳: @@
 مؤمن مانند زمین سخت و کوه استوار است که چیزی را یارای نفوذ در حیات عزتمند او نیست بلکه به تعبیر [[امام صادق]] علیه السلام از کوه نیز سخت تر است؛ چرا که کوه تراشیده شده و خرد می شود، اما مؤمن هرگز از دینش کم نمی شود و خرد نمی گردد.<ref> وسائل الشیعه، ج ۱۱، ص ۴۲۴.</ref> به همین جهت، در راه حفظ دین، تحمل شکنجه ها، سختی‌ها و محرومیت‌ها بر آنان آسانتر از تسلیم و سازش و دریوزگی دیوصفتان است.
-بدین سبب است که در آیات و روایات در مقابل «عزت»، واژه «ذلت» قرار داده شده<ref> در روایتی آمده است: {{متن حدیث|«العزّة ضدّها الذلّة»}} (اصول کافی، ج ۱، ص ۱۱۲) که این خود مقابله بین عزت و ذلت را می رساند. در صحاح اللغة می نویسد: «ذلیل شخصی را گویند که آشکارا خوار باشد و ناقه ذلول، شتر رام است». این معنای لغوی با استعمال قرآنی مطابق و هماهنگ می باشد؛ مثلاً: {{متن قرآن|«... فَنَتَّبِعَ آيَاتِكَ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَذِلَّ وَنَخْزَىٰ»}}.<ref>[[آیه 134 سوره طه|سوره طه، آیه ۱۳۴.]]</ref> کلمه «ذلت» هفت بار در قرآن کریم بکار رفته و به صراحت در مقابل «عزت» استعمال شده است: {{متن قرآن|«... تُؤْتِي الْمُلْكَ مَنْ تَشَاءُ وَتَنْزِعُ الْمُلْكَ مِمَّنْ تَشَاءُ وَتُعِزُّ مَنْ تَشَاءُ وَتُذِلُّ مَنْ تَشَاءُ ...»}}.<ref>[[آیه 26 سوره آل عمران|سوره آل عمران، آیه ۲۶.]]</ref> این آیه تصریح دارد که عزت و ذلت در دست خداست، اما علت ذلیل و عزیز شدن و مقدمات کسب این دو صفت، در خود انسان و عملکرد او نهفته است. از این رو قرآن کریم همواره ذلت و خواری را به کفار و بدکاران نسبت می دهد؛ آن هم به خاطر کردار و گفتار ناشایست و کفر و الحادشان: {{متن قرآن|«... وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ وَبَاءُوا بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ ۗ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانُوا يَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَيَقْتُلُونَ النَّبِيِّينَ بِغَيْرِ الْحَقِّ ...»}}.<ref>[[آیه 61 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۶۱.]]</ref> که به معنای خواری، رام شدن و تسلیم دونان یا هوای نفس شدن است و با شدت هر چه تمامتر از آن نهی شده است. از آموزه های دینی برمی آید که ذلت و ذلت پذیری از منفورترین واژه ها در مکتب تربیتی [[اسلام]] می باشد.
+بدین سبب است که در آیات و روایات در مقابل «عزت»، واژه «ذلت» قرار داده شده است. در روایتی آمده است: {{متن حدیث|«العزّة ضدّها الذلّة»}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۱۱۲.</ref> که این خود مقابله بین عزت و ذلت را می رساند. در صحاح اللغة می نویسد: «ذلیل شخصی را گویند که آشکارا خوار باشد و ناقه ذلول، شتر رام است». این معنای لغوی با استعمال قرآنی مطابق و هماهنگ می باشد؛ مثلاً: {{متن قرآن|«... فَنَتَّبِعَ آيَاتِكَ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَذِلَّ وَنَخْزَىٰ»}}.<ref>[[آیه 134 سوره طه|سوره طه، آیه ۱۳۴.]]</ref> کلمه «ذلت» هفت بار در قرآن کریم بکار رفته و به صراحت در مقابل «عزت» استعمال شده است: {{متن قرآن|«... تُؤْتِي الْمُلْكَ مَنْ تَشَاءُ وَتَنْزِعُ الْمُلْكَ مِمَّنْ تَشَاءُ وَتُعِزُّ مَنْ تَشَاءُ وَتُذِلُّ مَنْ تَشَاءُ ...»}}.<ref>[[آیه 26 سوره آل عمران|سوره آل عمران، آیه ۲۶.]]</ref> این آیه تصریح دارد که عزت و ذلت در دست خداست، اما علت ذلیل و عزیز شدن و مقدمات کسب این دو صفت، در خود انسان و عملکرد او نهفته است. از این رو قرآن کریم همواره ذلت و خواری را به کفار و بدکاران نسبت می دهد؛ آن هم به خاطر کردار و گفتار ناشایست و کفر و الحادشان: {{متن قرآن|«... وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ وَبَاءُوا بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ ۗ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانُوا يَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَيَقْتُلُونَ النَّبِيِّينَ بِغَيْرِ الْحَقِّ ...»}}.<ref>[[آیه 61 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۶۱.]]</ref> که به معنای خواری، رام شدن و تسلیم دونان یا هوای نفس شدن است و با شدت هر چه تمامتر از آن نهی شده است. از آموزه های دینی برمی آید که ذلت و ذلت پذیری از منفورترین واژه ها در مکتب تربیتی [[اسلام]] می باشد.
 [[قرآن]] و رهبران الهی از آغاز بر اشمئزاز آن تأکید نموده و مسلمانان را از آن، برحذر می داشتند و بر اسلام و مسلمانان جز عزت و شکوه روا نمی شمردند: {{متن قرآن|«وَلَا تَهِنُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ»}}<ref> [[آیه 139 سوره آل عمران|سوره آل عمران، آیه ۱۳۹.]]</ref>، {{متن قرآن|«وَجَعَلَ كَلِمَةَ الَّذِينَ كَفَرُوا السُّفْلَىٰ ۗ وَكَلِمَةُ اللَّهِ هِيَ الْعُلْيَا ۗ»}}<ref>[[آیه 40 سوره توبه|سوره توبه، آیه ۴۰.]]</ref>، {{متن قرآن|«فَلَا تَهِنُوا وَتَدْعُوا إِلَى السَّلْمِ وَأَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ وَاللَّهُ مَعَكُمْ»}}<ref>[[آیه 35 سوره محمد|سوره محمد، آیه ۳۵.]]</ref>، {{متن قرآن|«وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِینَ»}}.<ref>سوره منافقون، آیه ۸.</ref>

@@ سطر ۶: / سطر ۶: @@
 «عزت» در لغت یعنی شکست ناپذیری و حالتی که مانع مغلوب شدن [[انسان]] می شود. آن در اصل از «ارض عزاز»؛ یعنی زمین محکم و نفوذناپذیر گرفته شده است.<ref> راغب اصفهانی، المفردات، ص ۳۳۲؛ مجمع البیان، ج ۱، ص ۴۰۷.</ref> (و شیء کمیاب را از آن جهت عزیز و عزیزالوجود گویند که در آن، حالت توانایی قرار گرفته و رسیدن به آن، سخت است). با توجه به معنای صلابت و حالت شکست ناپذیری، این واژه در معانی دیگری از جمله: غلبه، صعوبت، سختی، غیرت، حمیت و غیره استعمال شده است.<ref> [[سوره یوسف]]/۸۸؛ ص ۲ و ۲۳؛ [[سوره فصلت]]/۴۱؛ [[سوره توبه]]/۱۲۸.</ref>
-عزت در معنای اولش به مفهوم قاهر و غالب بودن -و نه مقهور و مغلوب بودن- است و معنای حقیقی آن مختص به [[الله|خدای]] عزوجل است؛ زیرا به غیر از خداوند همه موجودات ذاتا فقیر و در نفس خویش، ذلیل هستند و مالک هیچ چیزی برای خود نیستند، مگر آن که خداوند با رحمت خود، بهره ای از آن بدانان بخشد؛ چنان که این را با مؤمنان انجام داده و فرموده است: {{متن قرآن|«وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِینَ»}}.([[سوره منافقون]]/۸).<ref> المیزان، ج ۱۷، ص ۲۰، ذیل آیه ۱۰ [[سوره فاطر]].</ref>
+عزت در معنای اولش به مفهوم قاهر و غالب بودن -و نه مقهور و مغلوب بودن- است و معنای حقیقی آن مختص به [[الله|خدای]] عزوجل است؛ زیرا به غیر از خداوند همه موجودات ذاتا فقیر و در نفس خویش، ذلیل هستند و مالک هیچ چیزی برای خود نیستند، مگر آن که خداوند با رحمت خود، بهره ای از آن بدانان بخشد؛ چنان که این را با مؤمنان انجام داده و فرموده است: {{متن قرآن|«... وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِينَ ...»}}<ref>[[آیه 8 سوره منافقون|سوره منافقون، آیه ۸.]]</ref>؛ المیزان، ج ۱۷، ص ۲۰، ذیل آیه ۱۰ [[سوره فاطر]].</ref>
-در [[قرآن کریم]] نیز واژه عزت به همان معنای لغوی بکار رفته است؛ یعنی شکست ناپذیری، توانایی و مغلوب نشدن. واژه «العزّة» ده بار و «عزیز» ۹۲ بار و مشتقات دیگر آن بسیار در قرآن آمده و هر جا به معنای خاصی که گونه ای ارتباط با شکست ناپذیری دارد، اشاره دارد. چنان که این تعبیر، غالباً در معنای نیک و شایسته استعمال شده و ذات الهی را به «العزیز» یا «عزیز» توصیف می نماید: {{متن قرآن|«وَاللّهُ عَزِیزٌ حَکیمٌ»}}.<ref> [[سوره توبه]]/۴۰.</ref>
+در [[قرآن کریم]] نیز واژه عزت به همان معنای لغوی بکار رفته است؛ یعنی شکست ناپذیری، توانایی و مغلوب نشدن. واژه «العزّة» ده بار و «عزیز» ۹۲ بار و مشتقات دیگر آن بسیار در قرآن آمده و هر جا به معنای خاصی که گونه ای ارتباط با شکست ناپذیری دارد، اشاره دارد. چنان که این تعبیر، غالباً در معنای نیک و شایسته استعمال شده و ذات الهی را به «العزیز» یا «عزیز» توصیف می نماید: {{متن قرآن|«... وَاللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ»}}<ref>[[آیه 40 سوره توبه|سوره توبه، آیه ۴۰.]]</ref>.
-گاهی از عزت مذموم حکایت می کند و آن، نفوذناپذیری در مقابل [[حق]]، روی برتافتن از حق پذیری و اصرار بر انحراف است که عین ذلت می باشد: {{متن قرآن|«وَإِذَا قِیلَ لَهُ اتَّقِ اللّهَ أَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالإِثْمِ»}}؛<ref> [[سوره بقره]]/۲۰۶.</ref> عزت به معنای ممدوح آن؛ یعنی قاهر و غالب بودن در اصل، از آن خداوند است.
+گاهی از عزت مذموم حکایت می کند و آن، نفوذناپذیری در مقابل [[حق]]، روی برتافتن از حق پذیری و اصرار بر انحراف است که عین ذلت می باشد: {{متن قرآن|«وَإِذَا قِيلَ لَهُ اتَّقِ اللَّهَ أَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالْإِثْمِ ...»}}<ref>[[آیه 206 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۲۰۶.]]</ref>؛ عزت به معنای ممدوح آن؛ یعنی قاهر و غالب بودن در اصل، از آن خداوند است.
-{{متن قرآن|«وَلاَ یحْزُنک قَوْلُهُمْ إِنَّ الْعِزَّةَ لِلّهِ جَمِیعًا هُوَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ»}}<ref>[[سوره یونس]]/ ۶۵.</ref>، {{متن قرآن|«بَشِّرِ الْمُنَافِقِینَ بِأَنَّ لَهُمْ عَذَابًا أَلِیمًا × الَّذِینَ یتَّخِذُونَ الْکافِرِینَ أَوْلِیاء مِن دُونِ الْمُؤْمِنِینَ أَیبْتَغُونَ عِندَهُمُ الْعِزَّةَ فَإِنَّ العِزَّةَ لِلّهِ جَمِیعًا»}}.<ref>[[سوره نساء]]/ ۱۳۸-۱۳۹.</ref>
+{{متن قرآن|«وَلَا يَحْزُنْكَ قَوْلُهُمْ ۘ إِنَّ الْعِزَّةَ لِلَّهِ جَمِيعًا ۚ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ»}}<ref>[[آیه 65 سوره یونس|سوره یونس، آیه ۶۵.]]</ref>؛ {{متن قرآن|«بَشِّرِ الْمُنَافِقِينَ بِأَنَّ لَهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا 💠<ref>[[آیه 138 سوره نساء|سوره نساء، آیه ۱۳۸.]]</ref> الَّذِينَ يَتَّخِذُونَ الْكَافِرِينَ أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِينَ ۚ أَيَبْتَغُونَ عِنْدَهُمُ الْعِزَّةَ فَإِنَّ الْعِزَّةَ لِلَّهِ جَمِيعًا<ref>[[آیه 139 سوره نساء|همان، آیه ۱۳۹.]]</ref>»}}.
 هدف [[نفاق|منافقان]] در پذیرش ولایت کافران، دستیابی به عزت و شکوه است. در حالی که تمامی عزت، تنها از آن خداوند است و پذیرش ولایت کفار، هرگز مایه عزت و سربلندی نیست بلکه چون از عزت واقعی تهی اند، تکیه بر آنان خسران است.
@@ سطر ۱۸: / سطر ۱۸: @@
 این آیه شریفه، دعوتی است ضمنی که برای دستیابی به عزت پایدار به [[الله|خداوند]] روی آورید! چرا که اعتقاد به عزت و قدرت مطلقه الهی، مانع گرایش به عزت و اقتدار موهوم کافران می گردد. این که منافقان، عزت را در ولایت کافران می جویند، نوعی نفاق سیاسی است که از نفاق عقیدتی آنان ناشی می شود<ref>اکبر هاشمی رفسنجانی و دیگران، تفسیر راهنما، ج ۴، ص ۱۰۹ـ۱۱۰.</ref> و مایه سرسپردگی و وابستگی سیاسی و روحی به بیگانگان و عدم استقلال در عرصه های بین المللی است. اما مؤمنان چون به خدا ایمان می آورند که همه عزت از آن اوست از نظر سیاسی نیز عزتمند بوده و ولایت بیگانه را نمی پذیرند.
-در واقع کسب عزت، تنها در گرو پذیرش ولایت خداوند است: {{متن قرآن|«یقُولُونَ لَئِن رَّجَعْنَا إِلَى الْمَدِینَةِ لَیخْرِجَنَّ الْأَعَزُّ مِنْهَا الْأَذَلَّ وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِینَ وَلَکنَّ الْمُنَافِقِینَ لَا یعْلَمُونَ»}}.<ref>[[سوره منافقون]]/۸.</ref> پس یگانه راه کسب عزت و کرامت، تخلق به اخلاق الهی و منوط به ورود در این مدار و برخورداری از فیض الهی در این صفت می باشد.
+در واقع کسب عزت، تنها در گرو پذیرش ولایت خداوند است: {{متن قرآن|«يَقُولُونَ لَئِنْ رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ لَيُخْرِجَنَّ الْأَعَزُّ مِنْهَا الْأَذَلَّ ۚ وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِينَ وَلَٰكِنَّ الْمُنَافِقِينَ لَا يَعْلَمُونَ»}}؛<ref>[[سوره منافقون، آیه ۸.]]</ref> پس یگانه راه کسب عزت و کرامت، تخلق به اخلاق الهی و منوط به ورود در این مدار و برخورداری از فیض الهی در این صفت می باشد.
-در سایه عزت الهی است که جامعه اسلامی بر کفار و منافقان پیروز می شود و همواره عزتمند و شرافتمند می زید: {{متن قرآن|«وَلَینصُرَنَّ اللَّهُ مَن ینصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِی عَزِیزٌ»}}؛<ref> [[سوره حج]]/ ۴۰.</ref>{{متن قرآن|«کتَبَ اللَّهُ لَأَغْلِبَنَّ أَنَا وَرُسُلِی إِنَّ اللَّهَ قَوِی عَزِیزٌ»}}؛<ref>[[سوره مجادله]]/۲۱.</ref> خدای بزرگ، یاری هر که او را یاری کند و عزت بخشی هر که او را عزیز دارد، بر عهده گرفته است.
+در سایه عزت الهی است که جامعه اسلامی بر کفار و منافقان پیروز می شود و همواره عزتمند و شرافتمند می زید: {{متن قرآن|«... وَلَيَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ ۗ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ»}}؛<ref>[[آیه 40 سوره حج|سوره حج، آیه ۴۰.]]</ref>{{متن قرآن|«كَتَبَ اللَّهُ لَأَغْلِبَنَّ أَنَا وَرُسُلِي ۚ إِنَّ اللَّهَ قَوِيٌّ عَزِيزٌ»}}؛<ref>[[آیه 21 سوره مجادله|سوره مجادله، آیه ۲۱.]]</ref> خدای بزرگ، یاری هر که او را یاری کند و عزت بخشی هر که او را عزیز دارد، بر عهده گرفته است.
 هر چند در انسان، استعداد عزیز شدن ـ در پرتو عزت الهی ـ و ذلیل شدن در اثر دوری از خدا و پیروی از هوای نفس وجود دارد، اما این وظیفه مؤمن است که خود را ذلیل و خوار نکند و اسباب عزت را؛ چون [[ایمان]]، [[تقوا]]، شجاعت، همت بلند و پیوند با اولیای الهی فراهم سازد تا با رسیدن به سرچشمه عزت، هیچ چیز نتواند او را از پا درآورده و همت و ایمانش را ضعیف کند.