https://wiki.ahlolbait.com/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D8%A8%D9%86_%D8%B3%D9%86%D8%A7%D9%86عبدالله بن سنان - تاریخچهٔ ویرایش‌ها2026-11-11T22:57:31Zتاریخچهٔ ویرایش‌های این صفحه در ویکیMediaWiki 1.32.0https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87_%D8%A8%D9%86_%D8%B3%D9%86%D8%A7%D9%86&diff=170563&oldid=prevZadhoosh: ایجاد مقالهٔ تازه: عبدالله بن سنان2026-11-11T19:24:58Z<p>ایجاد مقالهٔ تازه: عبدالله بن سنان</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{شناسنامه شخصیت<br />
|نام کامل = عبدالله بن سنان بن طریف<br />
|تصویر =<br />
|زادروز = نامعلوم<br />
|زادگاه = [[کوفه]]<br />
|وفات = نامعلوم<br />
|مدفن = نامعلوم<br />
|آثار = کتاب الصلاة (عمل یوم و لیلة)، کتاب الصلاة الکبیر، کتاب فی سائر الأبواب<br />
|عنوان توضیحات = شناخته‌شده برای<br />
|توضیحات = از راویان مورد اعتماد شیعه و از اصحاب [[امام صادق علیه السلام]]، خزانه‌دار چهار خلیفهٔ [[عباسیان|عباسی]]<br />
}}<br />
<br />
'''عبدالله بن سنان'''، از راویان و فقیهان شیعه در سدهٔ دوم هجری و از اصحاب [[امام صادق علیه السلام]] بود. او در [[کوفه]] می‌زیست و خزانه‌داری منصور، مهدی، هادی و [[هارون الرشید]]، خلفای [[عباسیان|عباسی]]، را بر عهده داشت.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref> رجالیان شیعه او را «ثقه» و «جلیل» دانسته‌اند و تصریح کرده‌اند که هیچ طعنی بر او نیست.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref><br />
<br />
== نام و نسب ==<br />
نجاشی او را «عبدالله بن سنان بن طریف، مولای بنی‌هاشم» خوانده و افزوده است که برخی او را مولای بنی‌ابی‌طالب و برخی مولای بنی‌عباس دانسته‌اند.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref> او کوفی بود و پدرش سنان بن طریف نیز از موالی بنی‌هاشم شمرده می‌شد. عبدالله از راویان امام صادق علیه السلام است؛ برخی گفته‌اند از [[امام کاظم علیه السلام]] نیز روایت کرده، اما نجاشی این را ثابت ندانسته است.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref><br />
<br />
== جایگاه رجالی ==<br />
نجاشی او را چنین وصف می‌کند: «كَانَ خَازِناً لِلْمَنْصُورِ وَ الْمَهْدِيِّ وَ الْهَادِي وَ الرَّشِيدِ، كُوفِيٌّ، ثِقَةٌ، مِنْ أَصْحَابِنَا، جَلِيلٌ، لَا يُطْعَنُ عَلَيْهِ فِي شَيْءٍ»؛ «او خزانه‌دار منصور و مهدی و هادی و رشید بود؛ کوفی، مورد اعتماد، از اصحاب ما، بزرگ‌قدر، و هیچ طعنی بر او نیست.»<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref> این وصف، او را در شمار راویان برجستهٔ امامیه قرار می‌دهد.<br />
<br />
== در منابع روایی ==<br />
کشی دو گزارش دربارهٔ او آورده است. در یکی، [[امام صادق علیه السلام]] به او فرمود: «يَا عَبْدَ اللَّهِ، الْزَمْ أَبَاكَ، فَإِنَّ أَبَاكَ لَا يَزْدَادُ عَلَى الْكِبَرِ إِلَّا كِبَراً»؛ «ای عبدالله، به پدرت بچسب، زیرا پدرت با افزایش سن جز بزرگی‌اش افزوده نمی‌شود.»<ref>کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۷۱۰.</ref> در گزارش دیگر، چون امام علیه السلام از او یاد کرد، فرمود: «أَمَا أَنَّهُ يَزِيدُ عَلَى السِّنِّ خَيْراً»؛ «او با افزایش سن، خیرش افزون می‌شود.»<ref>کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۷۱۰.</ref> در همین گزارش آمده است که او مولای [[قریش]] و متصدی خزانه‌های منصور و مهدی بود.<ref>کشی، رجال الکشی، ج۲، ص۷۱۰.</ref><br />
<br />
== خزانه‌داری خلفای عباسی ==<br />
عبدالله بن سنان در دستگاه خلافت عباسی سمت خزانه‌داری داشت و در دورهٔ چهار خلیفهٔ نخست عباسی این مسئولیت را بر عهده داشت.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref> این گزارش نشان می‌دهد که برخی از راویان شیعه در دستگاه خلافت نیز حضور داشتند، بی‌آنکه در منابع رجالی، این حضور سبب طعن آنان شود.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref><br />
<br />
== آثار ==<br />
به گزارش نجاشی، او کتاب‌هایی در [[فقه]] داشت: کتاب الصلاة که به «عمل یوم و لیلة» شناخته می‌شود، کتاب الصلاة الکبیر، و کتابی در دیگر ابواب حلال و حرام.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref> نجاشی می‌افزاید که گروه‌هایی از اصحاب، این کتاب‌ها را از او روایت کرده‌اند.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref><br />
<br />
== جایگاه در فقه ==<br />
کتاب الصلاة او با نام «عمل یوم و لیلة» در فهرست آثار امامیه جای دارد و نشان می‌دهد که او در تدوین منابع فقهی [[نماز]] نقش داشته است.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref> نجاشی تأکید می‌کند که گروه‌هایی از اصحاب، این کتاب‌ها را از او روایت کرده‌اند؛ این نکته از رواج آثار او در محافل حدیثی شیعه حکایت دارد.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref><br />
<br />
== ارزیابی ==<br />
عبدالله بن سنان از چهره‌های مورد اعتماد حدیث شیعه است که در کنار فعالیت روایی، در دستگاه خلافت نیز خدمت می‌کرد. آثار او بیشتر در باب [[نماز]] و ابواب فقهی است و روایت‌هایش در منابع حدیثی شیعه بازتاب یافته است.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، ص۲۱۴.</ref> با این حال، آگاهی ما از جزئیات زندگی او، مانند تاریخ تولد و وفات، محدود به همین گزارش رجالی است.<br />
<br />
== پانویس ==<br />
{{پانویس}}<br />
<br />
== منابع ==<br />
* نجاشی، احمد بن علی؛ ''رجال النجاشی''، قم: مؤسسة النشر الإسلامی، ۱۴۱۶ق؛ ص۲۱۴.<br />
* کشی، محمد بن عمر؛ ''رجال الکشی'' (اختیار معرفة الرجال)، مشهد: دانشگاه مشهد، ۱۳۴۸ش؛ ج۲.<br />
<br />
[[رده:راویان حدیث]]<br />
[[رده:اصحاب امام صادق علیه السلام]]<br />
[[رده:راویان احادیث شیعه]]</div>Zadhoosh