شفاء (اسامی و اوصاف قرآن) - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi در ‏۱۰ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۰۵:۴۹

2026-08-10T05:49:34Z

مهدی موسوی در ‏۲۸ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۰۷:۵۱

2026-03-28T07:51:44Z

نمایش تغییرات

Mohammadi: /* منابع */

2026-03-20T13:51:03Z

‏منابع

Mohammadi در ‏۲۰ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۴۹

2026-03-20T13:49:17Z

Mohammadi در ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۳

2025-12-26T14:43:25Z

مهدی موسوی: ویرایش

2020-07-01T11:24:45Z

ویرایش

Aghajani در ‏۴ ژانویهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۱:۰۰

2020-01-04T11:00:04Z

Aghajani در ‏۳۰ سپتامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۱:۰۶

2019-09-30T11:06:42Z

مرضیه الله وکیل جزی: /* منابع */

2014-02-13T06:55:51Z

‏منابع

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۱۱ مارس ۲۰۱۳، ساعت ۱۱:۰۰

2013-03-11T11:00:46Z

@@ سطر ۵: / سطر ۵: @@
 *«{{متن قرآن|... قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ ...}}؛<ref>[[آیه 44 سوره فصلت|سوره فصلت، آیه ۴۴.]]</ref> ... بگو این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند، رهنمود و درمانی است ...».
-[[خدای متعال]] در آیات یاد شده [[قرآن]] را به عنوان شفای آنچه در دلها و افکار است، معرفی نموده؛ اگر ذات قرآن شفا باشد، هیچ مرضی در آن راه نمی‌یابد و هرگاه شخصی به قرآن مراجعه کند بدون شفا بازنمی‌گردد. {{متن قرآن|«شِفاءٌ لِما فِي الصُّدُورِ»}}، يعنى مايه‌ى پاكى روح و قلب از آفات روحى است. زيرا امراض روحى سخت‌تر از امراض جسمى است و هنر قرآن نيز در همين شفابخشى به امراض روحى است. [[امام صادق]] عليه السلام فرمود: «شفاء لما فى الصدور من الامراض الخواطر و مشبّهات الامور» قرآن، براى تمام امراض روحى و شبهات و افكار شفاست.<ref>تفسير نورالثقلين، حویزی.</ref>
+[[خدای متعال]] در آیات یاد شده [[قرآن]] را به عنوان شفای آنچه در دلها و افکار است، معرفی نموده؛ اگر ذات قرآن شفا باشد، هیچ مرضی در آن راه نمی‌یابد و هرگاه شخصی به قرآن مراجعه کند بدون شفا بازنمی‌گردد. {{متن قرآن|«شِفاءٌ لِما فِي الصُّدُورِ»}}، يعنى مايه‌ى پاكى روح و قلب از آفات روحى است. زيرا امراض روحى سخت‌تر از امراض جسمى است و هنر قرآن نيز در همين شفابخشى به امراض روحى است. [[امام صادق]] عليه السلام فرمود: «{{متن حدیث|شفاء لما فى الصدور من الامراض الخواطر و مشبّهات الامور قرآن}}<ref>تفسير نورالثقلين، حویزی.</ref>؛ براى تمام امراض روحى و شبهات و افكار شفاست».
 دارو به طور معمول وسیله شفای بیمار است، ولی چه بسا بیمارانی که دارو مصرف می‌کنند، با این حال شفا و بهبودی نمی‌یابند، پس ذات دارو شفا نیست، بلکه مقتضی شفا است. خدای سبحان درباره [[قرآن]] نمی‌فرماید که قرآن داروست، بلکه فرموده او شفاست و اثر شفابخشی اش قطعی است. از این روی هر کسی به محضر قرآن حاضر شود و آن را بفهمد، بپذیرد و عمل کند، به یقین امراض درونی اش از بین می‌رود؛ مگر آن که خود مریض به قرآن مراجعه نکند و یا مراجعه اش از روی میل نباشد و یا پس از مراجعه به قرآن دستور و نسخه شفابخش آن را نپذیرد و یا به آن عمل نکند و یا عملش نادرست باشد. در روایات نیز آمده است که هر کس با قرآن شفا نجوید و نخواهد، خدا او را شفا نخواهد داد.
@@ سطر ۱۳: / سطر ۱۳: @@
 اگر بیماری با خوردن میوه پرآب و شیرین و شاداب بیماریش تشدید شود، مشکل از ناحیه آن میوه نیست، بلکه سبب محرومیت و افزایش رنجوری او دستگاه هاضمه بیمار است. قرآن همانند آن میوه شیرین و تازه‌ای است که انسان مستعد و سالم با هضم آن رشد و تکامل می‌یابد و شخصی که قلب بیماری دارد به جهت بیماری خودش از آن محروم می‌شود. لجاجت و سرسختی ظالمان در برابر قرآن سبب شدت مریض آن‌ها می‌شود. «{{متن قرآن|فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا ...}}؛<ref>[[آیه 10  سوره بقره|سوره بقره، آیه ۱۰.]]</ref> در دلهای آنان یک نوع بیماری است خداوند بر بیماری آنان افزوده ...».
-حضرت [[امام علی علیه السلام|امیر مؤمنان]] علیه السلام، [[رسول خدا]] صلی الله علیه و آله را به عنوان طبیب انسان‌ها این طور معرفی می‌کند: «طبیب دوّار بطبّه» و طبیب واقعی کسی است که به سراغ بیماران برود و در پی معالجه آنان باشد، بدین گونه که هم علت بیماری و هم چگونگی پیشگیری از آن تا قبل از ابتلا و هم درمان بعد از ابتلا را به مردم بگوید، نه این که منتظر بنشیند تا هر کس بیمار شد او را درمان کند. قرآن کریم که مدعی شفابخشی است، صبر نمی‌کند تا هر که بیمار شد مداوایش کند، بلکه در مقام پیشگیری از مرض نیز کوشا است تا انسان‌ها به امراض فکری و قلبی دچار نگردند. قرآن در مرحله نخست به انسان‌ها درباره بیماری هشدار می‌دهد و اگر کسی در اثر عدم توجه به این هشدار‌ها بیمار شود راه درمان را در اختیارش می‌گذارد و اگر او باز توجه نکرد او را بحال خودش رها می‌سازد تا به صورت طبیعی مرضش تشدید شود و به موت قلب و روح دچار گردد.
+حضرت [[امام علی علیه السلام|امیر مؤمنان]] علیه السلام، [[رسول خدا]] صلی الله علیه و آله را به عنوان طبیب انسان‌ها این طور معرفی می‌کند: {{متن حدیث|«طبیب دوّار بطبّه»}} و طبیب واقعی کسی است که به سراغ بیماران برود و در پی معالجه آنان باشد، بدین گونه که هم علت بیماری و هم چگونگی پیشگیری از آن تا قبل از ابتلا و هم درمان بعد از ابتلا را به مردم بگوید، نه این که منتظر بنشیند تا هر کس بیمار شد او را درمان کند. قرآن کریم که مدعی شفابخشی است، صبر نمی‌کند تا هر که بیمار شد مداوایش کند، بلکه در مقام پیشگیری از مرض نیز کوشا است تا انسان‌ها به امراض فکری و قلبی دچار نگردند. قرآن در مرحله نخست به انسان‌ها درباره بیماری هشدار می‌دهد و اگر کسی در اثر عدم توجه به این هشدار‌ها بیمار شود راه درمان را در اختیارش می‌گذارد و اگر او باز توجه نکرد او را بحال خودش رها می‌سازد تا به صورت طبیعی مرضش تشدید شود و به موت قلب و روح دچار گردد.
-[[قرآن کریم]] هم ضعف‌ها و مرض‌های مربوط با حکمت نظری را با [[برهان]] و استدلال شفا می‌دهد و هم مرض‌های مربوط به حکمت عملی را با [[تهذیب نفس|تهذیب]] و تصفیه دل بهبود می‌بخشد. بدین سان هم بیماری‌های [[عقاید|اعتقادی]] و هم [[اخلاق|اخلاقی]] را درمان می‌کند و طبق روایات، بیماری‌های جسمی را نیز برای معتقدان به آن شفا می‌بخشد.<ref>قرآن در قرآن، عبدالله جوادی آملی، ج۱، ص۲۳۴.</ref> [[حضرت على]] عليه السلام مى‌فرمايد: «فان القرآن شفاء من اكبر داء و هو الكفر و النفاق و الغى و الضلال»؛<ref>نهج‌البلاغه، خطبه ۱۷۶.</ref> قرآن درمان بزرگ‌ترين دردهاست كه [[كفر]] و [[نفاق]] و گمراهى باشد.
+[[قرآن کریم]] هم ضعف‌ها و مرض‌های مربوط با حکمت نظری را با [[برهان]] و استدلال شفا می‌دهد و هم مرض‌های مربوط به حکمت عملی را با [[تهذیب نفس|تهذیب]] و تصفیه دل بهبود می‌بخشد. بدین سان هم بیماری‌های [[عقاید|اعتقادی]] و هم [[اخلاق|اخلاقی]] را درمان می‌کند و طبق روایات، بیماری‌های جسمی را نیز برای معتقدان به آن شفا می‌بخشد.<ref>قرآن در قرآن، عبدالله جوادی آملی، ج۱، ص۲۳۴.</ref> [[حضرت على]] عليه السلام مى‌فرمايد: «{{متن حدیث|فَإِنَّ فِيهِ شِفَاءً مِنْ أَكْبَرِ الدَّاءِ وَ هُوَ الْكُفْرُ وَ النِّفَاقُ وَ الْغَيُّ وَ الضَّلَالُ}}<ref>[https://ahlolbait.com/content/15658/%D8%AE%D8%B7%D8%A8%D9%87-176-%D9%86%D9%87%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87 نهج‌البلاغه، خطبه ۱۷۶.]</ref>؛ قرآن درمان بزرگ‌ترين دردهاست كه [[كفر]] و [[نفاق]] و گمراهى باشد».
 درباره علت نامگذاری قرآن به شفاء، سه وجه در [[روض الجنان و روح الجنان (کتاب)|تفسیر ابولفتوح رازی]] آمده است: «یکی آن که بر دست آن کس که ظاهر شد، دلیل [[نبوت]] و صدق او کرد تا مردم از حیرت ضلالت به او هدایت یافتند و خلاص، چون بیمار که از علت شفا یابد. وجه دوم آن که در او بیان است و ادله واضحه که صاحب شک و شبهت چون در او نظر کند به علم رسد و علم، شک او را زایل گرداند و چون قدیم تعالی شک و [[نفاق]] را به بیماری تشبیه کرد فی قوله: {{متن قرآن|«فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ»}} ‌أی: شک و نفاق. و وجه سوم آن که ممتنع نبود که مردم به او [[تبرک]] کنند و استشفاء و به او طلب شفا کنند».<ref>روض الجنان و روح الجنان، ابولفتوح رازی.</ref>

@@ سطر ۲۶: / سطر ۲۶: @@
 و نیز در روایات آمده است: هر کس با قرآن شفا نجوید و نخواهد، خدا او را شفا نخواهد داد؛ لذا به قرآن «شافی» نیز گفته‌اند.
 ==منابع==
 *[http://islamicdoc.org/wiki/index.php/%D8%B4%D9%81%D8%A7%D8%A1_(%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86) ویکی علوم اسلامی (اصطلاح نامه علوم قرآنی، بخش اسامی و صفات قرآن)]

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 «شفاء» (به کسر شین) در معنای بهبود و درمان بیماری، و نیز سبب بهبود و درمان بکار می‌رود. [[قرآن|قرآن کریم]] در سه [[آیه]] واژه «شفاء» را بکار برده است:
-#{{متن قرآن|«وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ...}}<ref>[[آیه 82 سوره اسراء|سوره اسراء،آیه ۸۲.]]</ref>؛ و ما آنچه را برای مؤمنان مایه درمان و رحمت است از قرآن نازل می‌کنیم...». این آیه به «[[آیه شِفاء]]» معروف است.
+#«{{متن قرآن|وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ ...}}<ref name=":۰">[[آیه 82 سوره اسراء|سوره اسراء، آیه ۸۲.]]</ref>؛ و ما آنچه را برای مؤمنان مایه درمان و رحمت است از قرآن نازل می‌کنیم...». این آیه به «[[آیه شِفاء]]» معروف است.
-#{{متن قرآن|«يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَشِفَاءٌ لِمَا فِي الصُّدُورِ...}}<ref>[[آیه 57 سوره یونس|سوره یونس،آیه ۵۷.]]</ref>؛ای مردم به یقین برای شما از جانب پروردگارتان اندرزی و درمانی برای آنچه در سینه‌هاست آمده است...».
+#«{{متن قرآن|يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَشِفَاءٌ لِمَا فِي الصُّدُورِ ...}}<ref>[[آیه 57 سوره یونس|سوره یونس، آیه ۵۷.]]</ref>؛ ای مردم به یقین برای شما از جانب پروردگارتان اندرزی و درمانی برای آنچه در سینه‌هاست آمده است ...».
-#{{متن قرآن|«... قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ...}}<ref>[[آیه 44 سوره فصلت|سوره فصلت،آیه ۴۴.]]</ref>؛... بگو این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند، رهنمود و درمانی است...».
+#«{{متن قرآن|... قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ ...}}<ref>[[آیه 44 سوره فصلت|سوره فصلت، آیه ۴۴.]]</ref>؛ ... بگو این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند، رهنمود و درمانی است ...».
 [[خدای متعال]] در آیات یاد شده [[قرآن]] را به عنوان شفای آنچه در دلها و افکار است، معرفی نموده؛ اگر ذات قرآن شفا باشد، هیچ مرضی در آن راه نمی‌یابد و هرگاه شخصی به قرآن مراجعه کند بدون شفا بازنمی‌گردد.
@@ سطر ۱۳: / سطر ۱۳: @@
 از این روی هر کسی به محضر قرآن حاضر شود و آن را بفهمد، بپذیرد و عمل کند، به یقین امراض درونی اش از بین می‌رود؛ مگر آن که خود مریض به قرآن مراجعه نکند و یا مراجعه اش از روی میل نباشد و یا پس از مراجعه به قرآن دستور و نسخه شفابخش آن را نپذیرد و یا به آن عمل نکند و یا عملش نادرست باشد و...
-خداوند متعال درباره همین قرآن می‌فرماید: {{متن قرآن|«... وَلَا يَزِيدُ الظَّالِمِينَ إِلَّا خَسَارًا}}<ref>[[آیه 82 سوره اسراء|سوره اسراء،آیه ۸۲.]]</ref>؛ ... و ستمگران را جز خسران (و زیان) نمی‌افزاید». پس همین [[قرآن]] که برای مومنان شفا و رحمت است، برای تبهکاران خسارت است. قرآن نوری است که درک آن برای نابینایان دشوار است و به این جهت از این نور الهی استفاده نمی‌کنند. {{متن قرآن|«...قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ ۖ وَالَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ فِي آذَانِهِمْ وَقْرٌ وَهُوَ عَلَيْهِمْ عَمًى...»}}<ref>[[آیه 44 سوره فصلت|سوره فصلت،آیه ۴۴.]]</ref>؛... بگو: این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند هدایت و درمان است ولی کسانی که ایمان نمی‌آورند،در گوشهایشان سنگینی است و گویی نابینا هستند و آن را نمی‌بینند...».
+خداوند متعال درباره همین قرآن می‌فرماید: «{{متن قرآن|... وَلَا يَزِيدُ الظَّالِمِينَ إِلَّا خَسَارًا}}<ref name=":۰" />؛ ... و ستمگران را جز خسران (و زیان) نمی‌افزاید». پس همین [[قرآن]] که برای مومنان شفا و رحمت است، برای تبهکاران خسارت است. قرآن نوری است که درک آن برای نابینایان دشوار است و به این جهت از این نور الهی استفاده نمی‌کنند. «{{متن قرآن|... قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ ۖ وَالَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ فِي آذَانِهِمْ وَقْرٌ وَهُوَ عَلَيْهِمْ عَمًى...}}<ref>[[آیه 44 سوره فصلت|سوره فصلت، آیه ۴۴.]]</ref>؛ ... بگو: این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند هدایت و درمان است ولی کسانی که ایمان نمی‌آورند،در گوشهایشان سنگینی است و گویی نابینا هستند و آن را نمی‌بینند ...».
-اگر بیماری با خوردن میوه پرآب و شیرین و شاداب بیماریش تشدید شود، مشکل از ناحیه آن میوه نیست، بلکه سبب محرومیت و افزایش رنجوری او دستگاه هاضمه بیمار است. قرآن همانند آن میوه شیرین و ترو تازه‌ای است که انسان مستعد و سالم با هضم آن رشد و تکامل می‌یابد و شخصی که قلب بیماری دارد به جهت بیماری خودش از آن محروم می‌شود. لجاجت و سرسختی ظالمان در برابر قرآن سبب شدت مریض آن‌ها می‌شود. {{متن قرآن|«فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا...}}<ref>[[آیه 10  سوره بقره|سوره بقره،آیه ۱۰.]]</ref>؛در دلهای آنان یک نوع بیماری است خداوند بر بیماری آنان افزوده...».
+اگر بیماری با خوردن میوه پرآب و شیرین و شاداب بیماریش تشدید شود، مشکل از ناحیه آن میوه نیست، بلکه سبب محرومیت و افزایش رنجوری او دستگاه هاضمه بیمار است. قرآن همانند آن میوه شیرین و ترو تازه‌ای است که انسان مستعد و سالم با هضم آن رشد و تکامل می‌یابد و شخصی که قلب بیماری دارد به جهت بیماری خودش از آن محروم می‌شود. لجاجت و سرسختی ظالمان در برابر قرآن سبب شدت مریض آن‌ها می‌شود. «{{متن قرآن|فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا ...}}<ref>[[آیه 10  سوره بقره|سوره بقره، آیه ۱۰.]]</ref>؛ در دلهای آنان یک نوع بیماری است خداوند بر بیماری آنان افزوده ...».
 حضرت [[امام علی علیه السلام|امیرمومنان]] علیه السلام [[رسول خدا]] صلی الله علیه و آله را به عنوان طبیب انسان‌ها این طور معرفی می‌کند: «طبیب دوّار بطبه» و طبیب واقعی کسی است که به سراغ بیماران برود و در پی معالجه آنان باشد، بدین گونه که هم علت بیماری و هم چگونگی پیشگیری از آن تا قبل از ابتلا و هم درمان بعد از ابتلا را به مردم بگوید، نه این که منتظر بنشیند تا هر کس بیمار شد او را درمان کند.

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 «شفاء» (به کسر شین) در معنای بهبود و درمان بیماری، و نیز سبب بهبود و درمان بکار می‌رود. [[قرآن|قرآن کریم]] در سه [[آیه]] واژه «شفاء» را بکار برده است:
-#{{متن قرآن|«وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاء وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِینَ...»}}؛ و ما آنچه را برای مؤمنان مایه درمان و رحمت است از قرآن نازل می‌کنیم. ([[سوره اسراء]]/۸۲) این آیه به «[[آیه شِفاء]]» معروف است.
+#{{متن قرآن|«وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ...}}<ref>[[آیه 82 سوره اسراء|سوره اسراء،آیه ۸۲.]]</ref>؛ و ما آنچه را برای مؤمنان مایه درمان و رحمت است از قرآن نازل می‌کنیم...». این آیه به «[[آیه شِفاء]]» معروف است.
-#{{متن قرآن|«یا أَیهَا النَّاسُ قَدْ جَاءتْکم مَّوْعِظَةٌ مِّن رَّبِّکمْ وَشِفَاء لِّمَا فِی الصُّدُورِ...»}}؛ ای مردم به یقین برای شما از جانب پروردگارتان اندرزی و درمانی برای آنچه در سینه‌هاست آمده است. ([[سوره یونس]]/۵۷)
+#{{متن قرآن|«يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَشِفَاءٌ لِمَا فِي الصُّدُورِ...}}<ref>[[آیه 57 سوره یونس|سوره یونس،آیه ۵۷.]]</ref>؛ای مردم به یقین برای شما از جانب پروردگارتان اندرزی و درمانی برای آنچه در سینه‌هاست آمده است...».
-#{{متن قرآن|«قُلْ هُوَ لِلَّذِینَ آمَنُوا هُدًى وَ شِفَاء...»}}؛ بگو این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند، رهنمود و درمانی است.([[سوره فصلت]]/۴۴)
+#{{متن قرآن|«... قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ...}}<ref>[[آیه 44 سوره فصلت|سوره فصلت،آیه ۴۴.]]</ref>؛... بگو این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند، رهنمود و درمانی است...».
 [[خدای متعال]] در آیات یاد شده [[قرآن]] را به عنوان شفای آنچه در دلها و افکار است، معرفی نموده؛ اگر ذات قرآن شفا باشد، هیچ مرضی در آن راه نمی‌یابد و هرگاه شخصی به قرآن مراجعه کند بدون شفا بازنمی‌گردد.
@@ سطر ۱۳: / سطر ۱۳: @@
 از این روی هر کسی به محضر قرآن حاضر شود و آن را بفهمد، بپذیرد و عمل کند، به یقین امراض درونی اش از بین می‌رود؛ مگر آن که خود مریض به قرآن مراجعه نکند و یا مراجعه اش از روی میل نباشد و یا پس از مراجعه به قرآن دستور و نسخه شفابخش آن را نپذیرد و یا به آن عمل نکند و یا عملش نادرست باشد و...
-خداوند متعال درباره همین قرآن می‌فرماید: {{متن قرآن|«... وَلاَ یزِیدُ الظَّالِمِینَ إَلاَّ خَسَارًا»}}؛ ([[سوره اسراء]]، آیه ۸۲) و ستمگران را جز خسران (و زیان) نمی‌افزاید. پس همین [[قرآن]] که برای مومنان شفا و رحمت است، برای تبهکاران خسارت است. قرآن نوری است که درک آن برای نابینایان دشوار است و به این جهت از این نور الهی استفاده نمی‌کنند. {{متن قرآن|«قُلْ هُوَ لِلَّذِینَ آمَنُوا هُدًى وَ شِفَاء وَالَّذِینَ لَا یؤْمِنُونَ فِی آذَانِهِمْ وَقْرٌ وَ هُوَ عَلَیهِمْ عَمًى‌»}}؛ ([[سوره فصلت]]، آیه ۴۴) بگو: این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند هدایت و درمان است ولی کسانی که ایمان نمی‌آورند، در گوشهایشان سنگینی است و گویی نابینا هستند و آن را نمی‌بینند.
+خداوند متعال درباره همین قرآن می‌فرماید: {{متن قرآن|«... وَلَا يَزِيدُ الظَّالِمِينَ إِلَّا خَسَارًا}}<ref>[[آیه 82 سوره اسراء|سوره اسراء،آیه ۸۲.]]</ref>؛ ... و ستمگران را جز خسران (و زیان) نمی‌افزاید». پس همین [[قرآن]] که برای مومنان شفا و رحمت است، برای تبهکاران خسارت است. قرآن نوری است که درک آن برای نابینایان دشوار است و به این جهت از این نور الهی استفاده نمی‌کنند. {{متن قرآن|«...قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاءٌ ۖ وَالَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ فِي آذَانِهِمْ وَقْرٌ وَهُوَ عَلَيْهِمْ عَمًى...»}}<ref>[[آیه 44 سوره فصلت|سوره فصلت،آیه ۴۴.]]</ref>؛... بگو: این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند هدایت و درمان است ولی کسانی که ایمان نمی‌آورند،در گوشهایشان سنگینی است و گویی نابینا هستند و آن را نمی‌بینند...».
-اگر بیماری با خوردن میوه پرآب و شیرین و شاداب بیماریش تشدید شود، مشکل از ناحیه آن میوه نیست، بلکه سبب محرومیت و افزایش رنجوری او دستگاه هاضمه بیمار است. قرآن همانند آن میوه شیرین و ترو تازه‌ای است که انسان مستعد و سالم با هضم آن رشد و تکامل می‌یابد و شخصی که قلب بیماری دارد به جهت بیماری خودش از آن محروم می‌شود. لجاجت و سرسختی ظالمان در برابر قرآن سبب شدت مریض آن‌ها می‌شود. {{متن قرآن|«فِی قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا»}}. ([[سوره بقره]]، آیه ۱۰) در دلهای آنان یک نوع بیماری است خداوند بر بیماری آنان افزوده.
+اگر بیماری با خوردن میوه پرآب و شیرین و شاداب بیماریش تشدید شود، مشکل از ناحیه آن میوه نیست، بلکه سبب محرومیت و افزایش رنجوری او دستگاه هاضمه بیمار است. قرآن همانند آن میوه شیرین و ترو تازه‌ای است که انسان مستعد و سالم با هضم آن رشد و تکامل می‌یابد و شخصی که قلب بیماری دارد به جهت بیماری خودش از آن محروم می‌شود. لجاجت و سرسختی ظالمان در برابر قرآن سبب شدت مریض آن‌ها می‌شود. {{متن قرآن|«فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا...}}<ref>[[آیه 10  سوره بقره|سوره بقره،آیه ۱۰.]]</ref>؛در دلهای آنان یک نوع بیماری است خداوند بر بیماری آنان افزوده...».
 حضرت [[امام علی علیه السلام|امیرمومنان]] علیه السلام [[رسول خدا]] صلی الله علیه و آله را به عنوان طبیب انسان‌ها این طور معرفی می‌کند: «طبیب دوّار بطبه» و طبیب واقعی کسی است که به سراغ بیماران برود و در پی معالجه آنان باشد، بدین گونه که هم علت بیماری و هم چگونگی پیشگیری از آن تا قبل از ابتلا و هم درمان بعد از ابتلا را به مردم بگوید، نه این که منتظر بنشیند تا هر کس بیمار شد او را درمان کند.
@@ سطر ۲۳: / سطر ۲۳: @@
 [[قرآن کریم]] هم ضعف‌ها و مرض‌های مربوط با حکمت نظری را با [[برهان]] و استدلال شفا می‌دهد و هم مرض‌های مربوط به حکمت عملی را با [[تهذیب نفس|تهذیب]] و تصفیه دل بهبود می‌بخشد. بدین سان هم بیماری‌های اعتقادی و هم [[اخلاق|اخلاقی]] را درمان می‌کند و طبق روایات، بیماری‌های جسمی را نیز برای معتقدان به آن شفا می‌بخشد. (قرآن در قرآن، [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی]]، ج۱، ص۲۳۴)
-درباره علت نامگذاری قرآن به شفاء، سه وجه در [[روض الجنان و روح الجنان (کتاب)|تفسیر ابولفتوح رازی]] آمده است: «یکی آن که بر دست آن کس که ظاهر شد، دلیل [[نبوت]] و صدق او کرد تا مردم از حیرت ضلالت به او هدایت یافتند و خلاص، چون بیمار که از علت شفا یابد. وجه دوم آن که در او بیان است و ادله واضحه که صاحب شک و شبهت چون در او نظر کند به علم رسد و علم، شک او را زایل گرداند و چون قدیم تعالی شک و [[نفاق]] را به بیماری تشبیه کرد فی قوله: {{متن قرآن|«فِی قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ»}} ‌أی: شک و نفاق. و وجه سوم آن که ممتنع نبود که مردم به او [[تبرک]] کنند و استشفاء و به او طلب شفا کنند».
+درباره علت نامگذاری قرآن به شفاء، سه وجه در [[روض الجنان و روح الجنان (کتاب)|تفسیر ابولفتوح رازی]] آمده است: «یکی آن که بر دست آن کس که ظاهر شد، دلیل [[نبوت]] و صدق او کرد تا مردم از حیرت ضلالت به او هدایت یافتند و خلاص، چون بیمار که از علت شفا یابد. وجه دوم آن که در او بیان است و ادله واضحه که صاحب شک و شبهت چون در او نظر کند به علم رسد و علم، شک او را زایل گرداند و چون قدیم تعالی شک و [[نفاق]] را به بیماری تشبیه کرد فی قوله: {{متن قرآن|«فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ»}} ‌أی: شک و نفاق. و وجه سوم آن که ممتنع نبود که مردم به او [[تبرک]] کنند و استشفاء و به او طلب شفا کنند».
 و نیز در روایات آمده است: هر کس با قرآن شفا نجوید و نخواهد، خدا او را شفا نخواهد داد؛ لذا به قرآن «شافی» نیز گفته‌اند.

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 {{الگو:منبع الکترونیکی معتبر|ماخذ=پایگاه}}
-«شفا» (به کسر شین) در معنای بهبود و درمان بیماری و نیز سبب بهبود و درمان بکار می‌رود. قرآن کریم در سه آیه واژه «شفاء» را بکار برده و موارد کاربرد «شفاء» در قرآن، منحصر به همین سه مورد است:
+«شفاء» (به کسر شین) در معنای بهبود و درمان بیماری، و نیز سبب بهبود و درمان بکار می‌رود. [[قرآن|قرآن کریم]] در سه [[آیه]] واژه «شفاء» را بکار برده است:
-# {{متن قرآن|«وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاء وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِينَ»}}؛ و ما آنچه را برای مؤمنان مایه درمان و رحمت است از قرآن نازل می‌کنیم. ([[سوره اسراء]]/82) این آیه به «آیه شفا» معروف است.
+#{{متن قرآن|«وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاء وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِینَ...»}}؛ و ما آنچه را برای مؤمنان مایه درمان و رحمت است از قرآن نازل می‌کنیم. ([[سوره اسراء]]/۸۲) این آیه به «[[آیه شِفاء]]» معروف است.
-# {{متن قرآن|«يَا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءتْكُم مَّوْعِظَةٌ مِّن رَّبِّكُمْ وَشِفَاء لِّمَا فِي الصُّدُورِ...»}}؛ ای مردم به یقین برای شما از جانب پروردگارتان اندرزی و درمانی برای آنچه در سینه‌هاست. ([[سوره یونس]]/57)
+#{{متن قرآن|«یا أَیهَا النَّاسُ قَدْ جَاءتْکم مَّوْعِظَةٌ مِّن رَّبِّکمْ وَشِفَاء لِّمَا فِی الصُّدُورِ...»}}؛ ای مردم به یقین برای شما از جانب پروردگارتان اندرزی و درمانی برای آنچه در سینه‌هاست آمده است. ([[سوره یونس]]/۵۷)
-# {{متن قرآن|«قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاء»}}؛ بگو این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند، رهنمود و درمانی است.([[سوره فصلت]]/44)
+#{{متن قرآن|«قُلْ هُوَ لِلَّذِینَ آمَنُوا هُدًى وَ شِفَاء...»}}؛ بگو این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند، رهنمود و درمانی است.([[سوره فصلت]]/۴۴)
-خدای متعال در آیات یاد شده [[قرآن]] را به عنوان شفای آنچه در دلها و افکار است، معرفی نموده؛ اگر ذات قرآن شفا باشد هیچ مرضی در آن راه نمی‌یابد و هرگاه شخصی به قرآن مراجعه کند بدون شفا بازنمی‌گردد.
+[[خدای متعال]] در آیات یاد شده [[قرآن]] را به عنوان شفای آنچه در دلها و افکار است، معرفی نموده؛ اگر ذات قرآن شفا باشد، هیچ مرضی در آن راه نمی‌یابد و هرگاه شخصی به قرآن مراجعه کند بدون شفا بازنمی‌گردد.
-دارو به طور معمول وسیله شفای بیمار است، ولی چه بسا بیمارانی که دارو مصرف می‌کنند با این حال شفا و بهبودی نمی‌یابند، پس ذات دارو شفا نیست بلکه مقتضی شفا است. خدای سبحان درباره [[قرآن]] نمی‌فرماید که قرآن داروست بلکه فرموده او شفاست و اثر شفابخشی اش قطعی است.
+دارو به طور معمول وسیله شفای بیمار است، ولی چه بسا بیمارانی که دارو مصرف می‌کنند، با این حال شفا و بهبودی نمی‌یابند، پس ذات دارو شفا نیست، بلکه مقتضی شفا است. خدای سبحان درباره [[قرآن]] نمی‌فرماید که قرآن داروست، بلکه فرموده او شفاست و اثر شفابخشی اش قطعی است.
-از این روی هر کسی به محضر قرآن حاضر شود و آن را بفهمد، بپذیرد و عمل کند به یقین امراض درونی اش از بین می‌رود؛ مگر آن که خود مریض به قرآن مراجعه نکند و یا مراجعه اش از روی میل نباشد و یا پس از مراجعه به قرآن دستور و نسخه شفابخش آن را نپذیرد و یا به آن عمل نکند و یا عملش نادرست باشد و...
+از این روی هر کسی به محضر قرآن حاضر شود و آن را بفهمد، بپذیرد و عمل کند، به یقین امراض درونی اش از بین می‌رود؛ مگر آن که خود مریض به قرآن مراجعه نکند و یا مراجعه اش از روی میل نباشد و یا پس از مراجعه به قرآن دستور و نسخه شفابخش آن را نپذیرد و یا به آن عمل نکند و یا عملش نادرست باشد و...
-خداوند متعال درباره همین قرآن می‌فرماید: {{متن قرآن|«وَلاَ يَزِيدُ الظَّالِمِينَ إَلاَّ خَسَارًا»}}؛ ([[سوره اسراء]]، آیه 82) و ستمگران را جز خسران (و زیان) نمی‌افزاید. پس همین [[قرآن]] که برای مومنان شفا و رحمت است، برای تبهکاران خسارت است. قرآن نوری است که درک آن برای نابینایان دشوار است و به این جهت از این نور الاهی استفاده نمی‌کنند. {{متن قرآن|«قُلْ هُوَ لِلَّذِينَ آمَنُوا هُدًى وَشِفَاء وَالَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ فِي آذَانِهِمْ وَقْرٌ وَهُوَ عَلَيْهِمْ عَمًى‌»}}؛ ([[سوره فصلت]]، آیه 44) بگو: این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند هدایت و درمان است ولی کسانی که ایمان نمی‌آورند، در گوشهایشان سنگینی است و گویی نابینا هستند و آن را نمی‌بینند. اگر بیماری با خوردن میوه پرآب و شیرین و شاداب بیماریش تشدید شود، مشکل از ناحیه آن میوه نیست بلکه سبب محرومیت و افزایش رنجوری او دستگاه هاضمه بیمار است.
+خداوند متعال درباره همین قرآن می‌فرماید: {{متن قرآن|«... وَلاَ یزِیدُ الظَّالِمِینَ إَلاَّ خَسَارًا»}}؛ ([[سوره اسراء]]، آیه ۸۲) و ستمگران را جز خسران (و زیان) نمی‌افزاید. پس همین [[قرآن]] که برای مومنان شفا و رحمت است، برای تبهکاران خسارت است. قرآن نوری است که درک آن برای نابینایان دشوار است و به این جهت از این نور الهی استفاده نمی‌کنند. {{متن قرآن|«قُلْ هُوَ لِلَّذِینَ آمَنُوا هُدًى وَ شِفَاء وَالَّذِینَ لَا یؤْمِنُونَ فِی آذَانِهِمْ وَقْرٌ وَ هُوَ عَلَیهِمْ عَمًى‌»}}؛ ([[سوره فصلت]]، آیه ۴۴) بگو: این (کتاب) برای کسانی که ایمان آورده‌اند هدایت و درمان است ولی کسانی که ایمان نمی‌آورند، در گوشهایشان سنگینی است و گویی نابینا هستند و آن را نمی‌بینند.
-قرآن همانند آن میوه شیرین و ترو تازه‌ای است که انسان مستعد و سالم با هضم آن رشد و تکامل می‌یابد و شخصی که قلب بیماری دارد به جهت بیماری خودش از آن محروم می‌شود. لجاجت و سرسختی ظالمان در برابر قرآن سبب شدت مریض آن‌ها می‌شود. {{متن قرآن|«فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا»}}. ([[سوره بقره]]، آیه 10) در دلهای آنان یک نوع بیماری است خداوند بر بیماری آنان افزوده.
+اگر بیماری با خوردن میوه پرآب و شیرین و شاداب بیماریش تشدید شود، مشکل از ناحیه آن میوه نیست، بلکه سبب محرومیت و افزایش رنجوری او دستگاه هاضمه بیمار است. قرآن همانند آن میوه شیرین و ترو تازه‌ای است که انسان مستعد و سالم با هضم آن رشد و تکامل می‌یابد و شخصی که قلب بیماری دارد به جهت بیماری خودش از آن محروم می‌شود. لجاجت و سرسختی ظالمان در برابر قرآن سبب شدت مریض آن‌ها می‌شود. {{متن قرآن|«فِی قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللَّهُ مَرَضًا»}}. ([[سوره بقره]]، آیه ۱۰) در دلهای آنان یک نوع بیماری است خداوند بر بیماری آنان افزوده.
-حضرت امیرمومنان علیه السلام [[رسول خدا]] صلی الله علیه و آله را به عنوان طبیب انسان‌ها این طور معرفی می‌کند: طبیب دوّار بطبه و طبیب واقعی کسی است که به سراغ بیماران برود و در پی معالجه آنان باشد، بدین گونه که هم علت بیماری و هم چگونگی پیشگیری از آن تا قبل از ابتلا و هم درمان بعد از ابتلا را به مردم بگوید، نه این که منتظر بنشیند تا هر کس بیمار شد او را درمان کند.
+حضرت [[امام علی علیه السلام|امیرمومنان]] علیه السلام [[رسول خدا]] صلی الله علیه و آله را به عنوان طبیب انسان‌ها این طور معرفی می‌کند: «طبیب دوّار بطبه» و طبیب واقعی کسی است که به سراغ بیماران برود و در پی معالجه آنان باشد، بدین گونه که هم علت بیماری و هم چگونگی پیشگیری از آن تا قبل از ابتلا و هم درمان بعد از ابتلا را به مردم بگوید، نه این که منتظر بنشیند تا هر کس بیمار شد او را درمان کند.
-قرآن کریم که مدعی شفابخشی است صبر نمی‌کند تا هر که بیمار شد مداوایش کند، بلکه در مقام پیشگیری از مرض نیز کوشا است تا انسان‌ها به امراض فکری و قلبی دچار نگردند. قرآن در مرحله نخست به انسان‌ها درباره بیماری هشدار می‌دهد و اگر کسی در اثر عدم توجه به این هشدار‌ها بیمار شود راه درمان را در اختیارش می‌گذارد و اگر او باز توجه نکرد او را بحال خودش رها می‌سازد تا به صورت طبیعی مرضش تشدید شود و به موت قلب و روح دچار گردد.
+قرآن کریم که مدعی شفابخشی است، صبر نمی‌کند تا هر که بیمار شد مداوایش کند، بلکه در مقام پیشگیری از مرض نیز کوشا است تا انسان‌ها به امراض فکری و قلبی دچار نگردند. قرآن در مرحله نخست به انسان‌ها درباره بیماری هشدار می‌دهد و اگر کسی در اثر عدم توجه به این هشدار‌ها بیمار شود راه درمان را در اختیارش می‌گذارد و اگر او باز توجه نکرد او را بحال خودش رها می‌سازد تا به صورت طبیعی مرضش تشدید شود و به موت قلب و روح دچار گردد.
-[[قرآن کریم]] هم ضعف‌ها و مرض‌های مربوط با حکمت نظری را با برهان و استدلال شفا می‌دهد و هم مرض‌های مربوط به حکمت عملی را با تهذیب و تصفیه دل بهبود می‌بخشد. بدین سان هم بیماری‌های اعتقادی و هم اخلاقی را درمان می‌کند و طبق روایات، بیماری‌های جسمی را نیز برای معتقدان به آن شفا می‌بخشد. (قرآن در قرآن، جوادی آملی، ج1، ص234)
+[[قرآن کریم]] هم ضعف‌ها و مرض‌های مربوط با حکمت نظری را با [[برهان]] و استدلال شفا می‌دهد و هم مرض‌های مربوط به حکمت عملی را با [[تهذیب نفس|تهذیب]] و تصفیه دل بهبود می‌بخشد. بدین سان هم بیماری‌های اعتقادی و هم [[اخلاق|اخلاقی]] را درمان می‌کند و طبق روایات، بیماری‌های جسمی را نیز برای معتقدان به آن شفا می‌بخشد. (قرآن در قرآن، [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی]]، ج۱، ص۲۳۴)
-درباره علت نامگذاری قرآن به شفا سه وجه در تفسیر ابولفتوح رازی آمده است: «یکی آن که بر دست آن کس که ظاهر شد، دلیل نبوت و صدق او کرد تا مردم از حیرت ضلالت به او هدایت یافتند و خلاص، چون بیمار که از علت شفا یابد. وجه دوم آن که در او بیان است و ادله واضحه که صاحب شک و شبهت چون در او نظر کند به علم رسد و علم، شک او را زایل گرداند و چون قدیم تعالی شک و نفاق را به بیماری تشبیه کرد فی قوله: {{متن قرآن|«فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ»}} ‌أی: شک و نفاق. و وجه سوم آن که ممتنع نبود که مردم به او تبرک کنند و استشفاء و به او طلب شفا کنند.
+درباره علت نامگذاری قرآن به شفاء، سه وجه در [[روض الجنان و روح الجنان (کتاب)|تفسیر ابولفتوح رازی]] آمده است: «یکی آن که بر دست آن کس که ظاهر شد، دلیل [[نبوت]] و صدق او کرد تا مردم از حیرت ضلالت به او هدایت یافتند و خلاص، چون بیمار که از علت شفا یابد. وجه دوم آن که در او بیان است و ادله واضحه که صاحب شک و شبهت چون در او نظر کند به علم رسد و علم، شک او را زایل گرداند و چون قدیم تعالی شک و [[نفاق]] را به بیماری تشبیه کرد فی قوله: {{متن قرآن|«فِی قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ»}} ‌أی: شک و نفاق. و وجه سوم آن که ممتنع نبود که مردم به او [[تبرک]] کنند و استشفاء و به او طلب شفا کنند».
 و نیز در روایات آمده است: هر کس با قرآن شفا نجوید و نخواهد، خدا او را شفا نخواهد داد؛ لذا به قرآن «شافی» نیز گفته‌اند.
 ==منابع==
-* [http://islamicdoc.org/wiki/index.php/%D8%B4%D9%81%D8%A7%D8%A1_(%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86) ویکی علوم اسلامی (اصطلاح نامه علوم قرآنی، بخش اسامی و صفات قرآن)]
+*[http://islamicdoc.org/wiki/index.php/%D8%B4%D9%81%D8%A7%D8%A1_(%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86) ویکی علوم اسلامی (اصطلاح نامه علوم قرآنی، بخش اسامی و صفات قرآن)]
 {{قرآن}}

@@ سطر ۲۹: / سطر ۲۹: @@
 ==منابع==
 * [http://islamicdoc.org/wiki/index.php/%D8%B4%D9%81%D8%A7%D8%A1_(%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86) ویکی علوم اسلامی (اصطلاح نامه علوم قرآنی، بخش اسامی و صفات قرآن)]
 [[رده:واژگان قرآنی]]
 [[رده:اسامی و اوصاف قرآن]]