سریع العقاب (اسم الله) - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi در ‏۲۳ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۰۸

2026-03-23T14:08:57Z

Mohammadi در ‏۲۷ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۲۰

2025-12-27T15:20:00Z

Zamani: افزودن الگوی قرآن

2025-03-20T11:08:21Z

افزودن الگوی قرآن

مهدی موسوی: ویرایش

2020-10-18T12:31:26Z

ویرایش

مهدی موسوی: مهدی موسوی صفحهٔ سریع العقاب را به سریع العقاب (اسم الله) منتقل کرد

2020-10-18T12:08:10Z

مهدی موسوی صفحهٔ سریع العقاب را به سریع العقاب (اسم الله) منتقل کرد

Aghajani در ‏۱۶ فوریهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۶:۱۶

2020-02-16T06:16:28Z

Goodosuser: صفحه جدید

2015-03-05T21:43:37Z

صفحه جدید

صفحهٔ تازه

اسم شصت و هشتم. '''سريع العقاب'''

اين اسم در [[قرآن]] در دو مورد آمده و در هر مورد وصف خدا قرار گرفته است:

1. (وَ هُوَ الّذِى جَعَلَكُمْ خَلائِفَ الأَرضِ وَ رَفَعَ بَعْضَكُمْ فَوقَ بَعْض دَرَجات لِيَبْلُوَكُمْ فِى ما اتاكُمْ إِنَّ رَبَّكَ سَرِيعُ العِقاب وَ إِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيم).([[سوره انعام]]/165)

«او است كه شما را در زمين جانشين قرار داد، و برخى از شما را بر برخى ديگر، مرتبه بالاتر بخشيد،تا شما را با آنچه مقرر كرده است بيازمايد، مسلماً پروردگار تو سريع كيفر ده و آمرزنده و مهربان است».

2. (وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبّكَ لَيَبْعثَنَّ عَلَيْهِمْ إِلى يَومِ القِيامَة مَنْ يَسُومُهُمْ سُوءَ العَذابِ إِنَّ رَبّكَ لَسَريعُ العقابِ وَ انّه لَغَفُورٌ رَحِيمٌ).(اعراف/167)

«هنگامى كه پروردگارت اعلام كرد تا روز قيامت كسى را بر آنها مى گمارد كه به طور مداوم آنها را در عذاب سختى قرار دهد، پروردگار تو سريع كيفر ده و او آمرزنده و مهربان است».

با معنى سرعت درگذشته آشنا شديم و امّا «عقاب»: چيزى است كه به دنبال چيز ديگر مى آيد، از اين جهت به شب و روز«عقِيبان» مى گويند، زيرا يكى پس از ديگرى مى آيد واگر به كيفر، عقوبت مى گويند، زيرا پس ازجرم ظاهر مى شود.(1)

مطابق دو آيه ياد شده، (سريع العقاب)از اوصاف خدا است ولى بايد توجه نمود كه اوصاف دايمى اونيست، بلكه درموارد خاصى اين وصف تجلى مى كند، از اين جهت در هر دو آيه پس از وصف (سريع العقاب) دو اسم مظهر رحمت يعنى (غفور رحيم)وارد شده است واگر سريع العقاب اسم دايمى و وصف دايمى او بود جمع ميان اين دو از نظر بلاغت صحيح نبود.

گواه ديگر بر اين كه اين وصف دايمى نيست، دو آيه ياد شده در زير است:

1. (وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالعَذابِ وَ لَولا أَجَلٌ مُسَمّىً لَجائَهُمُ العذاب و لَيـَأتِيَنَّهُمْ بَغْتَةً وَهمُ لا يَشْعُرُونَ).

«آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، اگر موعد مقررى تعيين نشده بود، بر آنها عذاب وارد مى شد، و البته عذاب به صورت ناگهانى مى آيد در حالى كه آنان آگاه نيستند».

2. (يَسْتَعجِلُونَكَ بِالعَذاب وَ إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌ بِالكافِرينَ). (عكنبوت/53ـ54)

«آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند،وحال آن كه دوزخ بر كافران احاطه دارد».

3. (وَ لَو يُعَجِّلُ اللّهُ لِلنّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجالَهُمْ بِالخَيْرِ لَقُضِىَ إِلَيْهِمْ أَجَلُهُمْ
1 . مقاييس اللغة، ج4، ص 77.

فَنَذَرُ الَّذِينَ لا يَرْجُونَ لِقاءَنا فِى طُغْيانِهِمْ يَعْمَهُونَ).(يونس/11)

«اگر خدا نيز مثل مردم كه در تحصيل خوبى ها عجولند در عذابشان تعجيل مى كرد، مرگشان فرا رسيده بود، لكن كسانى را كه به لقاء ما اميد ندارند رها مى كنيم تا در طغيان خود سرگردان بمانند».

سرانجام بايد گفت تجلى گاه سرعت عقاب در مورد افرادى است كه مصلحت در تعجيل عقاب آنها است چه بسا در افرادى كه از نظر طغيان به حد بالا برسند، عقاب هاى دنيوى و اخروى دامنگير آن‌ها مى شود.<ref> [http://shia.ir/fa/persian/book?bookID=167&page=11#id272_p272 منشور جاوید جلد۲، جعفر سبحانی، صفحه۲۷۲ تا ۲۷۴، پایگاه اطلاع رسانی آیت الله سبحانی] </ref>

==پانویس==
{{پانویس}}
<references/>

{{اسماء الله}}
[[رده:اسماء و صفات الهی]]
[[رده:واژگان قرآنی]]

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 این اسم در [[قرآن]] در دو مورد آمده و در هر مورد وصف [[الله|خدا]] قرار گرفته است:
-۱. {{متن قرآن|«وَهُوَ الَّذِي جَعَلَكُمْ خَلَائِفَ الْأَرْضِ وَرَفَعَ بَعْضَكُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجَاتٍ لِيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُمْ ۗ إِنَّ رَبَّكَ سَرِيعُ الْعِقَابِ وَإِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيمٌ}}<ref>[[آیه 165 سوره انعام|سوره انعام،آیه ۱۶۵.]]</ref> ؛او است که شما را در زمین جانشین قرار داد، و برخى از شما را بر برخى دیگر، مرتبه بالاتر بخشید،تا شما را با آنچه مقرر کرده است بیازماید، مسلماً پروردگار تو سریع کیفر ده و آمرزنده و مهربان است».
+۱. «{{متن قرآن|وَهُوَ الَّذِي جَعَلَكُمْ خَلَائِفَ الْأَرْضِ وَرَفَعَ بَعْضَكُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجَاتٍ لِيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُمْ ۗ إِنَّ رَبَّكَ سَرِيعُ الْعِقَابِ وَإِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيمٌ}}<ref>[[آیه 165 سوره انعام|سوره انعام، آیه ۱۶۵.]]</ref>؛ او است که شما را در زمین جانشین قرار داد، و برخى از شما را بر برخى دیگر، مرتبه بالاتر بخشید،تا شما را با آنچه مقرر کرده است بیازماید، مسلماً پروردگار تو سریع کیفر ده و آمرزنده و مهربان است».
-۲. {{متن قرآن|«وَإِذْ تَأَذَّنَ رَبُّكَ لَيَبْعَثَنَّ عَلَيْهِمْ إِلَىٰ يَوْمِ الْقِيَامَةِ مَنْ يَسُومُهُمْ سُوءَ الْعَذَابِ ۗ إِنَّ رَبَّكَ لَسَرِيعُ الْعِقَابِ ۖ وَإِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيمٌ}}<ref>[[آیه 167 سوره اعراف|سوره اعراف،آیه ۱۶۷.]]</ref> ؛هنگامى که پروردگارت اعلام کرد تا روز قیامت  کسى را بر آنها مى گمارد که به طور مداوم آنها را در عذاب سختى قرار دهد، پروردگار تو سریع کیفر ده و او آمرزنده و مهربان است».
+۲. «{{متن قرآن|وَإِذْ تَأَذَّنَ رَبُّكَ لَيَبْعَثَنَّ عَلَيْهِمْ إِلَىٰ يَوْمِ الْقِيَامَةِ مَنْ يَسُومُهُمْ سُوءَ الْعَذَابِ ۗ إِنَّ رَبَّكَ لَسَرِيعُ الْعِقَابِ ۖ وَإِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيمٌ}}<ref>[[آیه 167 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۷.]]</ref>؛ هنگامى که پروردگارت اعلام کرد تا روز قیامت  کسى را بر آنها مى گمارد که به طور مداوم آنها را در عذاب سختى قرار دهد، پروردگار تو سریع کیفر ده و او آمرزنده و مهربان است».
 با معنى سرعت در گذشته آشنا شدیم و امّا «عقاب»: چیزى است که به دنبال چیز دیگر مى آید، از این جهت به شب و روز «عقِیبان» مى گویند، زیرا یکى پس از دیگرى مى آید و اگر به کیفر، عقوبت مى گویند، زیرا پس از جرم ظاهر مى شود.<ref>مقاییس اللغة، ج۴، ص ۷۷.</ref>
@@ سطر ۱۳: / سطر ۱۳: @@
 گواه دیگر بر این که این وصف دایمى نیست، آیات یاد شده در زیر است:
-۱. {{متن قرآن|«وَيَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذَابِ ۚ وَلَوْلَا أَجَلٌ مُسَمًّى لَجَاءَهُمُ الْعَذَابُ وَلَيَأْتِيَنَّهُمْ بَغْتَةً وَهُمْ لَا يَشْعُرُونَ}}<ref>[[آیه 53 سوره عنکبوت|سوره عنکبوت،آیه ۵۳.]]</ref> ؛آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، اگر موعد مقررى تعیین نشده بود، بر آنها عذاب وارد مى شد، و البته عذاب به صورت ناگهانى مى آید در حالى که آنان آگاه نیستند».
+۱. «{{متن قرآن|وَيَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذَابِ ۚ وَلَوْلَا أَجَلٌ مُسَمًّى لَجَاءَهُمُ الْعَذَابُ وَلَيَأْتِيَنَّهُمْ بَغْتَةً وَهُمْ لَا يَشْعُرُونَ}}<ref>[[آیه 53 سوره عنکبوت|سوره عنکبوت، آیه ۵۳.]]</ref>؛ آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، اگر موعد مقررى تعیین نشده بود، بر آنها عذاب وارد مى شد، و البته عذاب به صورت ناگهانى مى آید در حالى که آنان آگاه نیستند».
-۲. {{متن قرآن|«يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذَابِ وَإِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌ بِالْكَافِرِينَ}}<ref>[[آیه 54 سوره عنکبوت|سوره عنکبوت،آیه ۵۴.]]</ref> ؛آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، و حال آن که دوزخ بر کافران احاطه دارد».
+۲. «{{متن قرآن|يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذَابِ وَإِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌ بِالْكَافِرِينَ}}<ref>[[آیه 54 سوره عنکبوت|همان، آیه ۵۴.]]</ref>؛ آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، و حال آن که دوزخ بر کافران احاطه دارد».
-۳. {{متن قرآن|«وَلَوْ يُعَجِّلُ اللَّهُ لِلنَّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجَالَهُمْ بِالْخَيْرِ لَقُضِيَ إِلَيْهِمْ أَجَلُهُمْ ۖ فَنَذَرُ الَّذِينَ لَا يَرْجُونَ لِقَاءَنَا فِي طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُونَ}}<ref>[[آیه 11 سوره یونس|سوره یونس،آیه ۱۱.]]</ref> ؛اگر خدا نیز مثل مردم که در تحصیل خوبى ها عجولند در عذابشان تعجیل مى کرد، مرگشان فرا رسیده بود، لکن کسانى را که به لقاء ما امید ندارند رها مى کنیم تا در طغیان خود سرگردان بمانند».
+۳. «{{متن قرآن|وَلَوْ يُعَجِّلُ اللَّهُ لِلنَّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجَالَهُمْ بِالْخَيْرِ لَقُضِيَ إِلَيْهِمْ أَجَلُهُمْ ۖ فَنَذَرُ الَّذِينَ لَا يَرْجُونَ لِقَاءَنَا فِي طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُونَ}}<ref>[[آیه 11 سوره یونس|سوره یونس، آیه ۱۱.]]</ref>؛ اگر خدا نیز مثل مردم که در تحصیل خوبى ها عجولند در عذابشان تعجیل مى کرد، مرگشان فرا رسیده بود، لکن کسانى را که به لقاء ما امید ندارند رها مى کنیم تا در طغیان خود سرگردان بمانند».
 سرانجام باید گفت تجلى گاه سرعت عقاب در مورد افرادى است که مصلحت در تعجیل عقاب آنها است چه بسا در افرادى که از نظر طغیان به حد بالا برسند، عقاب هاى دنیوى و اخروى دامنگیر آن‌ها مى شود.<ref> [http://tohid.ir/fa/index/book?bookID=167&page=11#id272_p272  منشور جاوید جلد۲، جعفر سبحانی، صفحه۲۷۲ تا ۲۷۴].</ref>

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 این اسم در [[قرآن]] در دو مورد آمده و در هر مورد وصف [[الله|خدا]] قرار گرفته است:
-۱. {{متن قرآن|«وَ هُوَ الّذِى جَعَلَکمْ خَلائِفَ الأَرضِ وَ رَفَعَ بَعْضَکمْ فَوقَ بَعْض دَرَجات لِیبْلُوَکمْ فِى ما اتاکمْ إِنَّ رَبَّک سَرِیعُ العِقاب وَ إِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِیم»}}.([[سوره انعام|انعام]]/۱۶۵) «او است که شما را در زمین جانشین قرار داد، و برخى از شما را بر برخى دیگر، مرتبه بالاتر بخشید،تا شما را با آنچه مقرر کرده است بیازماید، مسلماً پروردگار تو سریع کیفر ده و آمرزنده و مهربان است».
+۱. {{متن قرآن|«وَهُوَ الَّذِي جَعَلَكُمْ خَلَائِفَ الْأَرْضِ وَرَفَعَ بَعْضَكُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجَاتٍ لِيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُمْ ۗ إِنَّ رَبَّكَ سَرِيعُ الْعِقَابِ وَإِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيمٌ}}<ref>[[آیه 165 سوره انعام|سوره انعام،آیه ۱۶۵.]]</ref> ؛او است که شما را در زمین جانشین قرار داد، و برخى از شما را بر برخى دیگر، مرتبه بالاتر بخشید،تا شما را با آنچه مقرر کرده است بیازماید، مسلماً پروردگار تو سریع کیفر ده و آمرزنده و مهربان است».
-۲. {{متن قرآن|«وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبّک لَیبْعثَنَّ عَلَیهِمْ إِلى یومِ القِیامَة مَنْ یسُومُهُمْ سُوءَ العَذابِ إِنَّ رَبّک لَسَریعُ العقابِ وَ انّه لَغَفُورٌ رَحِیمٌ»}}.([[سوره اعراف|اعراف]]/۱۶۷) «هنگامى که پروردگارت اعلام کرد تا روز قیامت  کسى را بر آنها مى گمارد که به طور مداوم آنها را در عذاب سختى قرار دهد، پروردگار تو سریع کیفر ده و او آمرزنده و مهربان است».
+۲. {{متن قرآن|«وَإِذْ تَأَذَّنَ رَبُّكَ لَيَبْعَثَنَّ عَلَيْهِمْ إِلَىٰ يَوْمِ الْقِيَامَةِ مَنْ يَسُومُهُمْ سُوءَ الْعَذَابِ ۗ إِنَّ رَبَّكَ لَسَرِيعُ الْعِقَابِ ۖ وَإِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيمٌ}}<ref>[[آیه 167 سوره اعراف|سوره اعراف،آیه ۱۶۷.]]</ref> ؛هنگامى که پروردگارت اعلام کرد تا روز قیامت  کسى را بر آنها مى گمارد که به طور مداوم آنها را در عذاب سختى قرار دهد، پروردگار تو سریع کیفر ده و او آمرزنده و مهربان است».
 با معنى سرعت در گذشته آشنا شدیم و امّا «عقاب»: چیزى است که به دنبال چیز دیگر مى آید، از این جهت به شب و روز «عقِیبان» مى گویند، زیرا یکى پس از دیگرى مى آید و اگر به کیفر، عقوبت مى گویند، زیرا پس از جرم ظاهر مى شود.<ref>مقاییس اللغة، ج۴، ص ۷۷.</ref>
@@ سطر ۱۳: / سطر ۱۳: @@
 گواه دیگر بر این که این وصف دایمى نیست، آیات یاد شده در زیر است:
-۱. {{متن قرآن|«وَ یسْتَعْجِلُونَک بِالعَذابِ وَ لَولا أَجَلٌ مُسَمّىً لَجائَهُمُ العذاب و لَیـَأتِینَّهُمْ بَغْتَةً وَهمُ لا یشْعُرُونَ»}}.([[سوره عنکبوت|عنکبوت]]/۵۳) «آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، اگر موعد مقررى تعیین نشده بود، بر آنها عذاب وارد مى شد، و البته عذاب به صورت ناگهانى مى آید در حالى که آنان آگاه نیستند».
+۱. {{متن قرآن|«وَيَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذَابِ ۚ وَلَوْلَا أَجَلٌ مُسَمًّى لَجَاءَهُمُ الْعَذَابُ وَلَيَأْتِيَنَّهُمْ بَغْتَةً وَهُمْ لَا يَشْعُرُونَ}}<ref>[[آیه 53 سوره عنکبوت|سوره عنکبوت،آیه ۵۳.]]</ref> ؛آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، اگر موعد مقررى تعیین نشده بود، بر آنها عذاب وارد مى شد، و البته عذاب به صورت ناگهانى مى آید در حالى که آنان آگاه نیستند».
-۲. {{متن قرآن|«یسْتَعجِلُونَک بِالعَذاب وَ إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِیطَةٌ بِالکافِرینَ»}}.(عنکبوت/۵۴) «آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، و حال آن که دوزخ بر کافران احاطه دارد».
+۲. {{متن قرآن|«يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذَابِ وَإِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌ بِالْكَافِرِينَ}}<ref>[[آیه 54 سوره عنکبوت|سوره عنکبوت،آیه ۵۴.]]</ref> ؛آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، و حال آن که دوزخ بر کافران احاطه دارد».
-۳. {{متن قرآن|«وَ لَو یعَجِّلُ اللّهُ لِلنّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجالَهُمْ بِالخَیرِ لَقُضِىَ إِلَیهِمْ أَجَلُهُمْ فَنَذَرُ الَّذِینَ لا یرْجُونَ لِقاءَنا فِى طُغْیانِهِمْ یعْمَهُونَ»}}.([[سوره یونس|یونس]]/۱۱) «اگر خدا نیز مثل مردم که در تحصیل خوبى ها عجولند در عذابشان تعجیل مى کرد، مرگشان فرا رسیده بود، لکن کسانى را که به لقاء ما امید ندارند رها مى کنیم تا در طغیان خود سرگردان بمانند».
+۳. {{متن قرآن|«وَلَوْ يُعَجِّلُ اللَّهُ لِلنَّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجَالَهُمْ بِالْخَيْرِ لَقُضِيَ إِلَيْهِمْ أَجَلُهُمْ ۖ فَنَذَرُ الَّذِينَ لَا يَرْجُونَ لِقَاءَنَا فِي طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُونَ}}<ref>[[آیه 11 سوره یونس|سوره یونس،آیه ۱۱.]]</ref> ؛اگر خدا نیز مثل مردم که در تحصیل خوبى ها عجولند در عذابشان تعجیل مى کرد، مرگشان فرا رسیده بود، لکن کسانى را که به لقاء ما امید ندارند رها مى کنیم تا در طغیان خود سرگردان بمانند».
 سرانجام باید گفت تجلى گاه سرعت عقاب در مورد افرادى است که مصلحت در تعجیل عقاب آنها است چه بسا در افرادى که از نظر طغیان به حد بالا برسند، عقاب هاى دنیوى و اخروى دامنگیر آن‌ها مى شود.<ref> [http://tohid.ir/fa/index/book?bookID=167&page=11#id272_p272  منشور جاوید جلد۲، جعفر سبحانی، صفحه۲۷۲ تا ۲۷۴].</ref>

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-اسم شصت و هشتم. '''سريع العقاب'''
+'''اسم شصت و هشتم.''' '''سریع العقاب؛'''
-اين اسم در [[قرآن]] در دو مورد آمده و در هر مورد وصف خدا قرار گرفته است:
+این اسم در [[قرآن]] در دو مورد آمده و در هر مورد وصف [[الله|خدا]] قرار گرفته است:
-. {{متن قرآن|«وَ هُوَ الّذِى جَعَلَكُمْ خَلائِفَ الأَرضِ وَ رَفَعَ بَعْضَكُمْ فَوقَ بَعْض دَرَجات لِيَبْلُوَكُمْ فِى ما اتاكُمْ إِنَّ رَبَّكَ سَرِيعُ العِقاب وَ إِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيم»}}.([[سوره انعام]]/165)
+۱. {{متن قرآن|«وَ هُوَ الّذِى جَعَلَکمْ خَلائِفَ الأَرضِ وَ رَفَعَ بَعْضَکمْ فَوقَ بَعْض دَرَجات لِیبْلُوَکمْ فِى ما اتاکمْ إِنَّ رَبَّک سَرِیعُ العِقاب وَ إِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِیم»}}.([[سوره انعام|انعام]]/۱۶۵) «او است که شما را در زمین جانشین قرار داد، و برخى از شما را بر برخى دیگر، مرتبه بالاتر بخشید،تا شما را با آنچه مقرر کرده است بیازماید، مسلماً پروردگار تو سریع کیفر ده و آمرزنده و مهربان است».
-«او است كه شما را در زمين جانشين قرار داد، و برخى از شما را بر برخى ديگر، مرتبه بالاتر بخشيد،تا شما را با آنچه مقرر كرده است بيازمايد، مسلماً پروردگار تو سريع كيفر ده و آمرزنده و مهربان است».
+۲. {{متن قرآن|«وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبّک لَیبْعثَنَّ عَلَیهِمْ إِلى یومِ القِیامَة مَنْ یسُومُهُمْ سُوءَ العَذابِ إِنَّ رَبّک لَسَریعُ العقابِ وَ انّه لَغَفُورٌ رَحِیمٌ»}}.([[سوره اعراف|اعراف]]/۱۶۷) «هنگامى که پروردگارت اعلام کرد تا روز قیامت  کسى را بر آنها مى گمارد که به طور مداوم آنها را در عذاب سختى قرار دهد، پروردگار تو سریع کیفر ده و او آمرزنده و مهربان است».
-. {{متن قرآن|«وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبّكَ لَيَبْعثَنَّ عَلَيْهِمْ إِلى يَومِ القِيامَة مَنْ يَسُومُهُمْ سُوءَ العَذابِ إِنَّ رَبّكَ لَسَريعُ العقابِ وَ انّه لَغَفُورٌ رَحِيمٌ»}}.(اعراف/167)
+با معنى سرعت در گذشته آشنا شدیم و امّا «عقاب»: چیزى است که به دنبال چیز دیگر مى آید، از این جهت به شب و روز «عقِیبان» مى گویند، زیرا یکى پس از دیگرى مى آید و اگر به کیفر، عقوبت مى گویند، زیرا پس از جرم ظاهر مى شود.<ref>مقاییس اللغة، ج۴، ص ۷۷.</ref>
-«هنگامى كه پروردگارت اعلام كرد تا روز قيامت كسى را بر آنها مى گمارد كه به طور مداوم آنها را در عذاب سختى قرار دهد، پروردگار تو سريع كيفر ده و او آمرزنده و مهربان است».
+مطابق دو [[آیه|آیه]] یاد شده، (سریع العقاب) از اوصاف [[خدا]] است ولى باید توجه نمود که اوصاف دایمى او نیست، بلکه در موارد خاصى این وصف تجلى مى کند، از این جهت در هر دو آیه پس از وصف (سریع العقاب) دو اسم مظهر رحمت یعنى (غفور رحیم) وارد شده است و اگر سریع العقاب اسم دایمى و وصف دایمى او بود جمع میان این دو از نظر [[بلاغت]] صحیح نبود.
-با معنى سرعت درگذشته آشنا شديم و امّا «عقاب»: چيزى است كه به دنبال چيز ديگر مى آيد، از اين جهت به شب و روز«عقِيبان» مى گويند، زيرا يكى پس از ديگرى مى آيد واگر به كيفر، عقوبت مى گويند، زيرا پس ازجرم ظاهر مى شود.(1)
+گواه دیگر بر این که این وصف دایمى نیست، آیات یاد شده در زیر است:
-مطابق دو آيه ياد شده، (سريع العقاب)از اوصاف خدا است ولى بايد توجه نمود كه اوصاف دايمى اونيست، بلكه درموارد خاصى اين وصف تجلى مى كند، از اين جهت در هر دو آيه پس از وصف (سريع العقاب) دو اسم مظهر رحمت يعنى (غفور رحيم)وارد شده است واگر سريع العقاب اسم دايمى و وصف دايمى او بود جمع ميان اين دو از نظر بلاغت صحيح نبود.
+۱. {{متن قرآن|«وَ یسْتَعْجِلُونَک بِالعَذابِ وَ لَولا أَجَلٌ مُسَمّىً لَجائَهُمُ العذاب و لَیـَأتِینَّهُمْ بَغْتَةً وَهمُ لا یشْعُرُونَ»}}.([[سوره عنکبوت|عنکبوت]]/۵۳) «آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، اگر موعد مقررى تعیین نشده بود، بر آنها عذاب وارد مى شد، و البته عذاب به صورت ناگهانى مى آید در حالى که آنان آگاه نیستند».
-گواه ديگر بر اين كه اين وصف دايمى نيست، دو آيه ياد شده در زير است:
+۲. {{متن قرآن|«یسْتَعجِلُونَک بِالعَذاب وَ إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِیطَةٌ بِالکافِرینَ»}}.(عنکبوت/۵۴) «آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، و حال آن که دوزخ بر کافران احاطه دارد».
-. {{متن قرآن|«وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالعَذابِ وَ لَولا أَجَلٌ مُسَمّىً لَجائَهُمُ العذاب و لَيـَأتِيَنَّهُمْ بَغْتَةً وَهمُ لا يَشْعُرُونَ»}}.
+۳. {{متن قرآن|«وَ لَو یعَجِّلُ اللّهُ لِلنّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجالَهُمْ بِالخَیرِ لَقُضِىَ إِلَیهِمْ أَجَلُهُمْ فَنَذَرُ الَّذِینَ لا یرْجُونَ لِقاءَنا فِى طُغْیانِهِمْ یعْمَهُونَ»}}.([[سوره یونس|یونس]]/۱۱) «اگر خدا نیز مثل مردم که در تحصیل خوبى ها عجولند در عذابشان تعجیل مى کرد، مرگشان فرا رسیده بود، لکن کسانى را که به لقاء ما امید ندارند رها مى کنیم تا در طغیان خود سرگردان بمانند».
-«آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، اگر موعد مقررى تعيين نشده بود، بر آنها عذاب وارد مى شد، و البته عذاب به صورت ناگهانى مى آيد در حالى كه آنان آگاه نيستند».
+سرانجام باید گفت تجلى گاه سرعت عقاب در مورد افرادى است که مصلحت در تعجیل عقاب آنها است چه بسا در افرادى که از نظر طغیان به حد بالا برسند، عقاب هاى دنیوى و اخروى دامنگیر آن‌ها مى شود.<ref> [http://tohid.ir/fa/index/book?bookID=167&page=11#id272_p272  منشور جاوید جلد۲، جعفر سبحانی، صفحه۲۷۲ تا ۲۷۴].</ref>
 ==پانویس==
-{{پانویس}}
+<references />
-<references/>
+== منابع ==
+* [http://tohid.ir/fa/index/book?bookID=167&page=11#id272_p272 منشور جاوید، جعفر سبحانی، پایگاه اطلاع رسانی آیت الله سبحانی]
 {{اسماء الله}}
 [[رده:اسماء و صفات الهی]]
 [[رده:واژگان قرآنی]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۸ اکتبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۲:۰۸
(بدون تفاوت)

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 اين اسم در [[قرآن]] در دو مورد آمده و در هر مورد وصف خدا قرار گرفته است:
-. (وَ هُوَ الّذِى جَعَلَكُمْ خَلائِفَ الأَرضِ وَ رَفَعَ بَعْضَكُمْ فَوقَ بَعْض دَرَجات لِيَبْلُوَكُمْ فِى ما اتاكُمْ إِنَّ رَبَّكَ سَرِيعُ العِقاب وَ إِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيم).([[سوره انعام]]/165)
+. {{متن قرآن|«وَ هُوَ الّذِى جَعَلَكُمْ خَلائِفَ الأَرضِ وَ رَفَعَ بَعْضَكُمْ فَوقَ بَعْض دَرَجات لِيَبْلُوَكُمْ فِى ما اتاكُمْ إِنَّ رَبَّكَ سَرِيعُ العِقاب وَ إِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِيم»}}.([[سوره انعام]]/165)
 «او است كه شما را در زمين جانشين قرار داد، و برخى از شما را بر برخى ديگر، مرتبه بالاتر بخشيد،تا شما را با آنچه مقرر كرده است بيازمايد، مسلماً پروردگار تو سريع كيفر ده و آمرزنده و مهربان است».
-. (وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبّكَ لَيَبْعثَنَّ عَلَيْهِمْ إِلى يَومِ القِيامَة مَنْ يَسُومُهُمْ سُوءَ العَذابِ إِنَّ رَبّكَ لَسَريعُ العقابِ وَ انّه لَغَفُورٌ رَحِيمٌ).(اعراف/167)
+. {{متن قرآن|«وَ إِذْ تَأَذَّنَ رَبّكَ لَيَبْعثَنَّ عَلَيْهِمْ إِلى يَومِ القِيامَة مَنْ يَسُومُهُمْ سُوءَ العَذابِ إِنَّ رَبّكَ لَسَريعُ العقابِ وَ انّه لَغَفُورٌ رَحِيمٌ»}}.(اعراف/167)
 «هنگامى كه پروردگارت اعلام كرد تا روز قيامت كسى را بر آنها مى گمارد كه به طور مداوم آنها را در عذاب سختى قرار دهد، پروردگار تو سريع كيفر ده و او آمرزنده و مهربان است».
@@ سطر ۱۷: / سطر ۱۷: @@
 گواه ديگر بر اين كه اين وصف دايمى نيست، دو آيه ياد شده در زير است:
-. (وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالعَذابِ وَ لَولا أَجَلٌ مُسَمّىً لَجائَهُمُ العذاب و لَيـَأتِيَنَّهُمْ بَغْتَةً وَهمُ لا يَشْعُرُونَ).
+. {{متن قرآن|«وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالعَذابِ وَ لَولا أَجَلٌ مُسَمّىً لَجائَهُمُ العذاب و لَيـَأتِيَنَّهُمْ بَغْتَةً وَهمُ لا يَشْعُرُونَ»}}.
 «آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند، اگر موعد مقررى تعيين نشده بود، بر آنها عذاب وارد مى شد، و البته عذاب به صورت ناگهانى مى آيد در حالى كه آنان آگاه نيستند».
-. (يَسْتَعجِلُونَكَ بِالعَذاب وَ إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌ بِالكافِرينَ). (عكنبوت/53ـ54)
+. {{متن قرآن|«يَسْتَعجِلُونَكَ بِالعَذاب وَ إِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةٌ بِالكافِرينَ»}}. (عكنبوت/53ـ54)
 «آنها با شتاب از تو عذاب مى طلبند،وحال آن كه دوزخ بر كافران احاطه دارد».
-. (وَ لَو يُعَجِّلُ اللّهُ لِلنّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجالَهُمْ بِالخَيْرِ لَقُضِىَ إِلَيْهِمْ أَجَلُهُمْ
+. {{متن قرآن|«وَ لَو يُعَجِّلُ اللّهُ لِلنّاسِ الشَّرَّ اسْتِعْجالَهُمْ بِالخَيْرِ لَقُضِىَ إِلَيْهِمْ أَجَلُهُمْ»}}
 . مقاييس اللغة، ج4، ص 77.
-فَنَذَرُ الَّذِينَ لا يَرْجُونَ لِقاءَنا فِى طُغْيانِهِمْ يَعْمَهُونَ).(يونس/11)
+{{متن قرآن|«فَنَذَرُ الَّذِينَ لا يَرْجُونَ لِقاءَنا فِى طُغْيانِهِمْ يَعْمَهُونَ»}}.(يونس/11)
 «اگر خدا نيز مثل مردم كه در تحصيل خوبى ها عجولند در عذابشان تعجيل مى كرد، مرگشان فرا رسيده بود، لكن كسانى را كه به لقاء ما اميد ندارند رها مى كنيم تا در طغيان خود سرگردان بمانند».