رُها (شهر) - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Zamani در ‏۹ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۳۲

2025-08-09T14:32:31Z

مهدی موسوی: مهدی موسوی صفحهٔ رها (شهر) را به رُها (شهر) منتقل کرد

2021-06-14T07:44:15Z

مهدی موسوی صفحهٔ رها (شهر) را به رُها (شهر) منتقل کرد

مهدی موسوی: ویرایش

2021-06-14T07:44:00Z

ویرایش

Zamani: رها را به رها (شهر) منتقل کرد

2015-06-03T13:34:09Z

رها را به رها (شهر) منتقل کرد

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۱۳ مارس ۲۰۱۳، ساعت ۱۱:۱۱

2013-03-13T11:11:41Z

Saeed zamani: ایجاد

2013-03-13T10:08:18Z

ایجاد

صفحهٔ تازه

{{نیازمند ویرایش فنی}}
{{بخشی از یک کتاب}}
شهری است در بین النهرین علیا. نام یونانی این شهر اِدِسا است كه اعراب مسلمان «الرّها» خوانده‌ اند، از كلمه «كالليرهو» «5» يونانى گرفته شده است. رها در كنار يكى از شعب رودخانه بليخ واقع بود. «6» به نوشته بلاذرى، ابو عبيده، عياض بن غنم را به رها گسيل داشت و او آنجا را فتح كرد. «7» ابن خرداذبه در نيمه دوم قرن سوم، رها را يكى از شهرهاى ديار مضر نام برده و فاصله آن را تا حرّان چهار فرسخ نوشته است. «8» قدامه مى‌نويسد: رها شهرى رومى است و در دامنه كوهى قرار دارد. «9» به نوشته اصطخرى، در اين شهر سيصد دير است و كليسايى دارند كه در همه (دنياى آن روز) اسلام از آن بزرگتر نيست و بوستانها و آب و كشاورزى بسيار دارد. «10» مقدسى در نيمه دوم قرن چهارم چيزى بيش از آنچه اصطخرى و ابن حوقل‌
__________________________________________________
(5). eohrillaC
(6). سرزمينهاى خلافت شرقى؛ ص 111.
(7). فتوح البلدان؛ ص 249.
(8). المسالك و الممالك؛ ص 57 و 73.
(9). كتاب الخراج؛ ص 73.
(10). مسالك و ممالك؛ ص 78 و صورة الارض؛ جزء اوّل، ص 204.
جغرافياى تاريخى كشورهاى اسلامى، ج‌1، ص: 307
در وصف رها گفته‌اند ندارد، فقط مى‌نويسد: مسجد جامع شهر دورافتاده است و كليساى آن از عجايب دنيا به‌شمار مى‌رود. «1» در سال 418 ابو نصر بن مروان شهر رها را به تصرف خود درآورد. «2» در 479 هجرى قمرى ملكشاه سلجوقى به رها آمد و آنجا را از روميان گرفت. «3» بعدها رها جزء قلمرو فلادروس رومى- مترجم پادشاه روم- قرار گرفت. چون فلادروس به دست سلطان ملكشاه بن بركيارق اسلام آورد، سلطان فرمانروايى رها را به او داد. «4» در سال 539 اتابك عماد الدين زنگى شهر رها را از تصرف فرنگيان درآورد و پس از آن در دست مسلمانان باقى ماند. «5» ياقوت، بناى شهر رها را به سال ششم بعد از مرگ اسكندر ياد كرده است. «6» به نوشته ابو الفداء امروز رها، خرابه‌اى است. «7» حمد الله مستوفى مى‌نويسد: دور شهر پنج هزار و هشتصد گام است و آن را از سنگ تراشيده ساخته‌اند. در شهر كنيسه‌اى از سنگ ساخته‌اند كه گنبدى بزرگ در ميان و زيادت از صد گز حصن گنبد بوده است. «8» شرف الدين على يزدى در شرح جنگهاى امير تيمور از رها مكررا نام مى‌برد. «9» تا آغاز قرن نهم اين شهر را رها مى‌ناميدند تا اينكه تركان عثمانى آنجا را تصرف كردند و آن را «ارفا» ناميدند كه تحريف نام عربى «رها» است و تا اكنون همچنان به ارفا مشهور است. «10»

__________________________________________________
(1). احسن التقاسيم؛ بخش 1، ص 199.
(2). تاريخ ابن خلدون؛ ج 3، ص 453.
(3). همان؛ ج 4، ص 32.
(4). همان؛ ج 4، ص 76 و 268.
(5). الكامل؛ ج 11، ص 102.
(6). معجم البلدان؛ ج 3، ص 106.
(7). تقويم البلدان؛ ص 307.
(8). نزهة القلوب؛ ص 104.
(9). ظفرنامه يزدى؛ ج 1، ص 662.
(10). سرزمينهاى خلافت شرقى؛ ص 112.

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
حسین قره چانلو، جغرافياى تاريخى كشورهاى اسلامى، سمت، تهران، 1380، ج‌1، ص 306 و 307.

[[رده:جغرافیای تاریخی بین النهرین]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۳۲
سطر ۱:		سطر ۱:
−	{{بخشی از یک کتاب}}	+	{{بخشی از یک کتاب\|کتاب=جغرافیاى تاریخى کشورهاى اسلامى\|نویسنده=حسین قره چانلو}}
−
	«رُها» شهری است در [[بین النهرین]] علیا. نام یونانی این شهر اِدِسا است که اعراب مسلمان «الرُّها» خوانده‌ اند، از کلمه «کاللیرهو»<ref> eohrillaC.</ref> یونانى گرفته شده است. رُها در کنار یکى از شعب رودخانه بلیخ واقع بود.<ref>سرزمین هاى خلافت شرقى؛ ص ۱۱۱.</ref>		«رُها» شهری است در [[بین النهرین]] علیا. نام یونانی این شهر اِدِسا است که اعراب مسلمان «الرُّها» خوانده‌ اند، از کلمه «کاللیرهو»<ref> eohrillaC.</ref> یونانى گرفته شده است. رُها در کنار یکى از شعب رودخانه بلیخ واقع بود.<ref>سرزمین هاى خلافت شرقى؛ ص ۱۱۱.</ref>

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 {{بخشی از یک کتاب}}
-شهری است در بین النهرین علیا. نام یونانی این شهر اِدِسا است كه اعراب مسلمان «الرّها» خوانده‌ اند، از كلمه «كالليرهو»<ref> eohrillaC.</ref> يونانى گرفته شده است. رها در كنار يكى از شعب رودخانه بليخ واقع بود.<ref>سرزمين هاى خلافت شرقى؛ ص 111.</ref>
+«رُها» شهری است در [[بین النهرین]] علیا. نام یونانی این شهر اِدِسا است که اعراب مسلمان «الرُّها» خوانده‌ اند، از کلمه «کاللیرهو»<ref> eohrillaC.</ref> یونانى گرفته شده است. رُها در کنار یکى از شعب رودخانه بلیخ واقع بود.<ref>سرزمین هاى خلافت شرقى؛ ص ۱۱۱.</ref>
-به نوشته بلاذرى، ابوعبيده، عياض بن غنم را به رها گسيل داشت و او آنجا را فتح كرد.<ref>فتوح البلدان؛ ص 249.</ref> ابن خرداذبه در نيمه دوم قرن سوم، رها را يكى از شهرهاى ديار مضر نام برده و فاصله آن را تا حرّان چهار فرسخ نوشته است.<ref>المسالك والممالك؛ ص 57 و 73.</ref>
+به نوشته [[ابوالحسن احمد ابوجعفر بلاذری|بلاذرى]]، ابوعبیده، عیاض بن غنم را به رها گسیل داشت و او آنجا را فتح کرد.<ref>فتوح البلدان؛ ص ۲۴۹.</ref> ابن خرداذبه در نیمه دوم قرن سوم، رها را یکى از شهرهاى دیار مُضَر نام برده و فاصله آن را تا حرّان چهار فرسخ نوشته است.<ref>المسالک والممالک؛ ص ۵۷ و ۷۳.</ref>
-قدامه مى‌نويسد: رها شهرى رومى است و در دامنه كوهى قرار دارد.<ref>كتاب الخراج؛ ص73.</ref> به نوشته اصطخرى، در اين شهر سيصد دير است و كليسايى دارند كه در همه (دنياى آن روز) اسلام از آن بزرگتر نيست و بوستانها و آب و كشاورزى بسيار دارد.<ref>مسالك و ممالك؛ ص 78 و صورة الارض؛ جزء اوّل، ص 204.</ref> مقدسى در نيمه دوم قرن چهارم چيزى بيش از آنچه اصطخرى و ابن حوقل‌ در وصف رها گفته‌اند ندارد، فقط مى‌نويسد: مسجد جامع شهر دورافتاده است و كليساى آن از عجايب دنيا به‌شمار مى‌رود.<ref>احسن التقاسيم؛ بخش 1، ص 199.</ref>
+قدامه مى‌نویسد: رها شهرى رومى است و در دامنه کوهى قرار دارد.<ref>کتاب الخراج؛ ص۷۳.</ref> به نوشته اصطخرى، در این شهر سیصد دیر است و [[کلیسا|کلیسایى]] دارند که در همه (دنیاى آن روز) اسلام از آن بزرگتر نیست و بوستانها و آب و کشاورزى بسیار دارد.<ref>مسالک و ممالک؛ ص ۷۸ و صورة الارض؛ جزء اوّل، ص ۲۰۴.</ref> مقدسى در نیمه دوم قرن چهارم چیزى بیش از آنچه اصطخرى و ابن حوقل‌ در وصف رها گفته‌اند ندارد، فقط مى‌نویسد: [[مسجد جامع]] شهر دورافتاده است و کلیساى آن از عجایب دنیا به‌شمار مى‌رود.<ref>احسن التقاسیم؛ بخش ۱، ص ۱۹۹.</ref>
-در سال 418 ابونصر بن مروان شهر رها را به تصرف خود درآورد.<ref>تاريخ ابن خلدون؛ ج3، ص453.</ref> در 479 هجرى قمرى ملكشاه سلجوقى به رها آمد و آنجا را از روميان گرفت.<ref>همان؛ ج4، ص32.</ref>
+در سال ۴۱۸ ابونصر بن مروان شهر رها را به تصرف خود درآورد.<ref>تاریخ ابن خلدون؛ ج۳، ص۴۵۳.</ref> در ۴۷۹ هجرى قمرى ملکشاه سلجوقى به رها آمد و آنجا را از رومیان گرفت.<ref>همان؛ ج۴، ص۳۲.</ref>
-بعدها رها جزء قلمرو فلادروس رومى - مترجم پادشاه روم - قرار گرفت. چون فلادروس بدست سلطان ملكشاه بن بركيارق اسلام آورد، سلطان فرمانروايى رها را به او داد.<ref>همان؛ ج4، ص76 و 268.</ref>
+بعدها رها جزء قلمرو فلادروس رومى - مترجم پادشاه روم - قرار گرفت. چون فلادروس بدست سلطان ملکشاه بن برکیارق [[اسلام]] آورد، سلطان فرمانروایى رها را به او داد.<ref>همان؛ ج۴، ص۷۶ و ۲۶۸.</ref>
-در سال 539 اتابك عمادالدين زنگى شهر رها را از تصرف فرنگيان درآورد و پس از آن در دست مسلمانان باقى ماند.<ref>الكامل؛ ج11، ص102.</ref> ياقوت، بناى شهر رها را به سال ششم بعد از [[مرگ]] اسكندر ياد كرده است.<ref>معجم البلدان؛ ج3، ص106.</ref>
+در سال ۵۳۹ اتابک عمادالدین زنگى شهر رها را از تصرف فرنگیان درآورد و پس از آن در دست مسلمانان باقى ماند.<ref>الکامل؛ ج۱۱، ص۱۰۲.</ref> یاقوت، بناى شهر رها را به سال ششم بعد از [[مرگ]] اسکندر یاد کرده است.<ref>معجم البلدان؛ ج۳، ص۱۰۶.</ref>
-به نوشته ابوالفداء امروز رها، خرابه‌اى است.<ref>تقويم البلدان؛ ص 307.</ref> حمدالله مستوفى مى‌نويسد: دور شهر پنج هزار و هشتصد گام است و آن را از سنگ تراشيده ساخته‌اند. در شهر كنيسه‌اى از سنگ ساخته‌اند كه گنبدى بزرگ در ميان و زيادت از صد گز حصن گنبد بوده است.<ref>نزهة القلوب؛ ص 104.</ref>
+به نوشته ابوالفداء امروز رها، خرابه‌اى است.<ref>تقویم البلدان؛ ص ۳۰۷.</ref> حمدالله مستوفى مى‌نویسد: دور شهر پنج هزار و هشتصد گام است و آن را از سنگ تراشیده ساخته‌اند. در شهر کنیسه‌اى از سنگ ساخته‌اند که گنبدى بزرگ در میان و زیادت از صد گز حصن گنبد بوده است.<ref>نزهة القلوب؛ ص ۱۰۴.</ref>
-شرف الدين على يزدى در شرح جنگهاى امير تيمور از رها مكررا نام مى‌برد.<ref>ظفرنامه يزدى؛ ج1، ص662.</ref> تا آغاز قرن نهم اين شهر را رها مى‌ناميدند تا اين كه تركان عثمانى آنجا را تصرف كردند و آن را «ارفا» ناميدند كه تحريف نام عربى «رها» است و تا اكنون همچنان به ارفا مشهور است.<ref>سرزمين هاى خلافت شرقى؛ ص 112.</ref>
+شرف الدین على یزدى در شرح جنگهاى امیر تیمور از رها مکررا نام مى‌برد.<ref>ظفرنامه یزدى؛ ج۱، ص۶۶۲.</ref> تا آغاز قرن نهم این شهر را رها مى‌نامیدند تا این که ترکان عثمانى آنجا را تصرف کردند و آن را «ارفا» نامیدند که تحریف نام عربى «رها» است و تا اکنون همچنان به ارفا مشهور است.<ref>سرزمین هاى خلافت شرقى؛ ص ۱۱۲.</ref>
 ==پانویس==
@@ سطر ۲۱: / سطر ۲۱: @@
 ==منابع==
-حسین قره چانلو، جغرافياى تاريخى كشورهاى اسلامى، سمت، تهران، 1380، ج‌1، ص 306 و 307.
 [[رده:جغرافیای تاریخی بین النهرین]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۴ ژوئن ۲۰۲۱، ساعت ۰۷:۴۴
(بدون تفاوت)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۳ ژوئن ۲۰۱۵، ساعت ۱۳:۳۴
(بدون تفاوت)