https://wiki.ahlolbait.com/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AF%D8%B9%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%D9%81%D8%AA%D8%AA%D8%A7%D8%AD 2026-11-13T00:54:12Z تاریخچهٔ ویرایش‌های این صفحه در ویکی MediaWiki 1.32.0 https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%AF%D8%B9%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%D9%81%D8%AA%D8%AA%D8%A7%D8%AD&diff=170645&oldid=prev 2026-11-12T10:30:53Z

<p>ایجاد مقالهٔ تازه: دعای افتتاح</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''دعای افتتاح'''، از دعاهای مشهور و بلند [[ماه رمضان]] است که در هر شب این ماه خوانده می‌شود. این دعا بر پایهٔ گزارش منابع، از [[امام زمان (عج)|امام مهدی (عج)]] روایت شده و آن حضرت در نامه‌ای به شیعیان، خواندن آن را سفارش کرده است.&lt;ref&gt;مکارم شیرازی، مفاتیح الجدید، ج۱، ص۴۷۶.&lt;/ref&gt; دعا با عبارت «اللَّهُمَّ إِنِّی أَفْتَتِحُ الثَّنَاءَ بِحَمْدِكَ» آغاز می‌شود.&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == سند و انتساب ==<br /> در ''مفاتیح الجدید'' آمده است: «رُوِیَ بِسَنَدٍ مُعْتَبَرٍ عَنْ صَاحِبِ الْأَمْرِ — إِمَامِ الزَّمَانِ أَرْوَاحُنَا فِدَاهُ — أَنَّهُ كَتَبَ لِلشِّيعَةِ: ادْعُوا بِهَذَا الدُّعَاءِ»؛ «با سند معتبر از صاحب‌الامر، امام زمان (عج)، روایت شده که برای شیعیان نوشت: با این دعا بخوانید.»&lt;ref&gt;مکارم شیرازی، مفاتیح الجدید، ج۱، ص۴۷۶.&lt;/ref&gt; بر این پایه، دعای افتتاح از معدود دعاهای روایت‌شده از امام زمان (عج) است که در منابع دعایی شیعه جایگاه ویژه‌ای دارد.&lt;ref&gt;مکارم شیرازی، مفاتیح الجدید، ج۱، ص۴۷۶.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> [[شیخ عباس قمی]] نیز این دعا را در [[مفاتیح الجنان]]، در اعمال ماه رمضان، آورده است و از آن به عنوان دعایی یاد می‌کند که در هر شب رمضان خوانده می‌شود.&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == زمان قرائت ==<br /> زمان اصلی خواندن دعای افتتاح، شب‌های ماه رمضان است. در مساجد و محافل شیعی، این دعا معمولاً پس از [[نماز]] مغرب و عشا و در شب‌های رمضان خوانده می‌شود.&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt; برخی منابع، خواندن آن را در همهٔ شب‌های رمضان مستحب دانسته‌اند. برخی مؤمنان آن را به‌صورت فردی و در خانه نیز می‌خوانند.&lt;ref&gt;مکارم شیرازی، مفاتیح الجدید، ج۱، ص۴۷۶.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == متن و ساختار ==<br /> دعای افتتاح با حمد و ثنای الهی آغاز می‌شود: «اللَّهُمَّ إِنِّی أَفْتَتِحُ الثَّنَاءَ بِحَمْدِكَ، وَ أَنْتَ مُسَدِّدٌ لِلصَّوَابِ بِمَنِّكَ»؛ «خدایا ستایش را با حمد تو آغاز می‌کنم و تو به لطف خود به درستی هدایت می‌کنی.»&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> سپس دعا با درود بر [[پیامبر اسلام|پیامبر (ص)]] و خاندان او ادامه می‌یابد و در بخش‌های بعدی، مضامینی چون توحید، نبوت، امامت، یادآوری نعمت‌های الهی، درخواست آمرزش، و دعا برای [[امام زمان (عج)|امام زمان (عج)]] و یاران او آمده است.&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt; بخش‌هایی از دعا نیز به نیازهای اجتماعی مسلمانان، بیماران، درگذشتگان و گرفتاران اختصاص دارد.&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == نام و ویژگی‌های ادبی ==<br /> نام «افتتاح» ظاهراً به آغاز دعا با حمد و ثنای الهی اشاره دارد؛ دعا با «أفتتح الثناء بحمدک» شروع می‌شود و همین آغاز، نام آن را شکل داده است.&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> دعای افتتاح از نظر ادبی، متنی بلند با جمله‌های موزون و تکرارهای حساب‌شده است. در آن، میان حمد و درخواست، و میان یاد نعمت‌ها و اعتراف به کوتاهی‌ها، پیوسته رفت‌وبرگشت می‌شود.&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt; این ساختار، دعا را برای خواندن جمعی در شب‌های رمضان مناسب کرده است.&lt;ref&gt;مکارم شیرازی، مفاتیح الجدید، ج۱، ص۴۷۶.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == مضامین ==<br /> دعای افتتاح را می‌توان دعایی جامع دانست که در آن، هم آموزه‌های اعتقادی (توحید، نبوت، امامت) و هم درخواست‌های فردی و اجتماعی (آمرزش، عافیت، رفع گرفتاری، اصلاح جامعه) بیان می‌شود.&lt;ref&gt;مکارم شیرازی، مفاتیح الجدید، ج۱، ص۴۷۶.&lt;/ref&gt; حضور نام امام زمان (عج) و دعا برای ظهور و یاران او، از ویژگی‌های برجستهٔ این دعاست.&lt;ref&gt;مکارم شیرازی، مفاتیح الجدید، ج۱، ص۴۷۶.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == جایگاه ==<br /> دعای افتتاح در کنار دعای ابوحمزه ثمالی و دعای سحر، از دعاهای شناخته‌شدهٔ ماه رمضان است و در بسیاری از مساجد خوانده می‌شود.&lt;ref&gt;قمی، مفاتیح الجنان، اعمال ماه رمضان.&lt;/ref&gt; انتساب آن به امام زمان (عج) و سند معتبری که در منابع برای آن ذکر شده، جایگاه آن را در سنت دعایی شیعه برجسته کرده است.&lt;ref&gt;مکارم شیرازی، مفاتیح الجدید، ج۱، ص۴۷۶.&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == پانویس ==<br /> {{پانویس}}<br /> <br /> == منابع ==<br /> * مکارم شیرازی، ناصر؛ ''مفاتیح الجدید''، قم: مدرسة الإمام علی بن أبی‌طالب، بی‌تا؛ ج۱، ص۴۷۶.<br /> * قمی، شیخ عباس؛ ''مفاتیح الجنان''، اعمال ماه رمضان.<br /> <br /> [[رده:دعاها]]<br /> [[رده:متن ادعیه]]<br /> [[رده:ماه رمضان]]<br /> [[رده:امام زمان (عج)]]</div>

Zadhoosh