حکمت - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

مهدی موسوی در ‏۵ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۰۳

2026-10-05T16:03:07Z

Mohammadi: /* حکمت در قرآن */

2026-09-18T05:42:36Z

‏حکمت در قرآن

Mohammadi در ‏۱۸ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۵:۴۱

2026-09-18T05:41:27Z

نمایش تغییرات

مهدی موسوی: ویرایش

2022-03-12T11:45:57Z

ویرایش

نمایش تغییرات

Zamani در ‏۱۲ مهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۹:۱۶

2019-05-12T09:16:08Z

سید مهدی خدایی در ‏۱ فوریهٔ ۲۰۱۶، ساعت ۱۲:۴۳

2016-02-01T12:43:43Z

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۲۰ ژوئن ۲۰۱۳، ساعت ۰۶:۴۳

2013-06-20T06:43:41Z

نمایش تغییرات

Saeed zamani: /* شرایط تحصیل حکمت */

2013-06-18T08:21:23Z

‏شرایط تحصیل حکمت

Behdad: اضافه کردن بخش شرایط تحصیل حکمت

2013-06-18T06:08:30Z

اضافه کردن بخش شرایط تحصیل حکمت

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۵ ژانویهٔ ۲۰۱۳، ساعت ۰۷:۵۱

2013-01-05T07:51:56Z

نمایش تغییرات

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-{{خوب}}«حکمت» به معنى علم و دانشی است که [[حق]] بوده و هیچ خلل و سستی در آن راه ندارد و در نظر حکما به دو نوع حکمت نظری و حکمت عملی تقسیم می‌شود. [[قرآن]] و [[حدیث|روایات]]، بر اهمیت حکمت تأکید نموده و مؤمنان را به جستجوى آن فرامى‌خوانند.
+{{خوب}}'''«حکمت»''' به معنى [[علم]] و دانشی است که [[حق]] بوده و هیچ خلل و سستی در آن راه ندارد. حکمت در نظر حکما، به دو نوع حکمت نظری و حکمت عملی تقسیم می‌شود. [[قرآن]] و [[حدیث|روایات]]، بر اهمیت حکمت تأکید نموده و مؤمنان را به جستجوى آن فرامى‌خوانند.
 ==معنای حکمت==
-«حکمت» در لغت یعنی دانشی که حق است<ref>راغب اصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، ص۲۴۹.</ref> و هیچ خلل و سستی در آن راه ندارد.<ref>ابن‌منظور، لسان العرب، ج۱۲، ص۱۴۰.</ref> حکمت به معنى علم و تفقّه است و نیز در معنای آن گفته شده: حکمت شناخت حقایق است، چنان که هستند، به قدر توانائى.
+«حکمت» در لغت یعنی دانشی که حق است<ref>راغب اصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، ص۲۴۹.</ref> و هیچ خلل و سستی در آن راه ندارد.<ref>ابن‌منظور، لسان العرب، ج۱۲، ص۱۴۰.</ref> حکمت به معنى علم و تفقّه است و نیز در معنای آن گفته شده: حکمت شناخت حقایق است، چنان که هستند، به قدر توانایى.
-[[ابن سینا|ابن سینا]] گوید: حکمت صناعتى نظرى است که انسان توسط آن از تحصیل آنچه بر اوست که بدست آورد و آنچه بر اوست که انجام دهد تا [[نفس]] خود را به آن مرحله کمال برساند، بهره‌‌مند مى‌‌شود و استکمال مى‌یابد و تبدیل به یک عالم عقلى مى‌شود، مساوى عالم وجود و مستعد وصول سعادت اخروى مى‌‌شود و این بر حسب توانائى انسان است.<ref>رساله پنجم در اقسام علوم عقلى از رسائل هفت‌گانه حکمت و طبیعیات.</ref>
+[[ابن سینا|ابن سینا]] گوید: حکمت صناعتى نظرى است که [[انسان]] توسط آن از تحصیل آنچه بر اوست که بدست آورد و آنچه بر اوست که انجام دهد تا [[نفس]] خود را به آن مرحله کمال برساند، بهره‌‌مند مى‌‌شود و استکمال مى‌یابد و تبدیل به یک عالم عقلى مى‌شود، مساوى عالم وجود و مستعد وصول سعادت اخروى مى‌‌شود و این بر حسب توانایى انسان است.<ref>رساله پنجم در اقسام علوم عقلى از رسائل هفت‌گانه حکمت و طبیعیات.</ref>
 معانی و کاربردهای دیگر حکمت عبارتند از:
-*حکمت حالتى است که افعال و اقوال بدان توصیف مى‌‌شود.
+*حکمت حالتى است که افعال و اقوال به آن توصیف مى‌‌شود.
-*حکمت فایده‌‌ای است مترتب بر عمل بدون این که خود انگیزه آن عمل باشد.
+*حکمت فایده‌‌ای است مترتب بر عمل، بدون این که خود انگیزه آن عمل باشد.
-*حکمت سخنى است که لفظ آن اندک و معنى آن بسیار باشد، جمع آن حِکم است از قبیل مثل‌ها و مجموعه‌هاى سخنان.<ref>فرهنگ فلسفه، ج۱، ص۳۲۱ و ۳۲۲.</ref>
+*حکمت سخنى است که لفظ آن اندک و معنى آن بسیار باشد، جمع آن حِکَم است، از قبیل مَثل‌ها و مجموعه‌هاى سخنان.<ref>فرهنگ فلسفه، ج۱، ص۳۲۱ و ۳۲۲.</ref>
 ==حکمت در قرآن==
-این کلمه بیست بار در [[قرآن|قرآن مجید]] تکرار شده و در بیشتر موارد توأم با «کتاب» است و تعلیم و انزال آن از جانب [[الله|خداوند]] و از جانب [[پیامبران]] نسبت به مردم است.<ref>قاموس قرآن، ج‌۲، ص۱۶۳.</ref>
+کلمه «حکمت» بیست بار در [[قرآن|قرآن مجید]] تکرار شده و در بیشتر موارد توأم با «[[کتاب]]» است و تعلیم و انزال آن از جانب [[الله|خداوند]] و از جانب [[پیامبران]] نسبت به مردم است.<ref>قاموس قرآن، ج‌۲، ص۱۶۳.</ref>
-مانند: «{{متن قرآن|{{آیه|2|151}}}}<ref>[[سوره بقره]]، آیه ۱۵۱.</ref>؛ چنان که در میان شما رسولى از خودتان فرستادیم که آیات ما را براى شما تلاوت مى‌کند و نفوس شما را (از پلیدى جهل) پاک و منزه مى‌گرداند و به شما تعلیم کتاب و حکمت مى‌دهد و آنچه را نمى‌دانید به شما مى‌آموزد».
+مانند: «{{متن قرآن|{{آیه|2|151}}}}؛<ref>[[آیه 151 سوره بقره|آیه ۱۵۱ سوره بقره]].</ref> چنان که در میان شما رسولى از خودتان فرستادیم که آیات ما را براى شما تلاوت مى‌کند و نفوس شما را (از پلیدى جهل) پاک و منزه مى‌گرداند و به شما تعلیم کتاب و حکمت مى‌دهد و آنچه را نمى‌دانید به شما مى‌آموزد».
-از حکمت در قرآن به «خیر کثیر» نام برده شده: [[لقمان]] به این که به او حکمت عطا شده است ستایش گردیده؛ {{متن قرآن|«وَلَقَدْ آتَيْنَا لُقْمَانَ الْحِكْمَةَ ...»}}<ref>[[سوره لقمان]]، آیه ۱۲.</ref> و سوره‌ای از قرآن به نام او نام‌گذاری گردیده و در آن سفارش‌های حکیمانه او به فرزندش ذکر شده است.
+از حکمت در قرآن به «خیر کثیر» نام برده شده؛ [[لقمان]] به این که به او حکمت عطا شده است ستایش گردیده: {{متن قرآن|«وَلَقَدْ آتَيْنَا لُقْمَانَ الْحِكْمَةَ ...»}}<ref>[[سوره لقمان]]، آیه ۱۲.</ref> و [[سوره|سوره‌ای]] از قرآن به نام او نام‌گذاری گردیده و در آن سفارش‌های حکیمانه او به فرزندش ذکر شده است.
-«{{متن قرآن|{{آیه|2|269}}}}<ref>سوره بقره، آیه ۲۶۹.</ref>؛ خدا فیض حکمت را به هر که خواهد عطا کند و هر که را به حکمت و دانش رسانند، درباره او عنایت بسیار کرده‌اند و این حقیقت را جز خردمندان متذکر نشوند.
+و می فرماید: «{{متن قرآن|{{آیه|2|269}}}}؛<ref>سوره بقره، آیه ۲۶۹.</ref> خدا حکمت را به هر که خواهد عطا کند و هر که را به حکمت و دانش رسانند، درباره او عنایت بسیار کرده‌اند و این حقیقت را جز خردمندان متذکر نشوند.
-وصف [[حکیم (اسم الله)|حکیم]] در قرآن به عنوان صفتی برای [[الله|خدا]] و نیز صفت قرآن بکار برده شده است و در یک مورد هم "أمرٌ حکیم" بکار رفته است.<ref> بررسی واژه حکمت در قرآن، مهین شریفی اصفهانی، بینات، بهار ۱۳۷۹ - شماره ۲۵، از ص ۲۹ تا ۳۵.</ref>
+همچنین وصف «[[حکیم (اسم الله)|حکیم]]» در [[قرآن]] به عنوان صفتی برای [[الله|خدا]] آمده، از جمله «{{متن قرآن|... إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ}}؛<ref>[[آیه 10 سوره انفال|سوره انفال، آیه ۱۰.]]</ref> و به عنوان صفت «قرآن» نیز بکار برده شده است، مانند: {{متن قرآن|«... تِلْكَ آيَاتُ الْكِتَابِ الْحَكِيمِ»}}؛<ref>[[آیه 1 سوره یونس|سوره یونس، آیه ۱.]]</ref> و در یک مورد هم «أمرٌ حکیم»<ref>[[آیه 4 سوره دخان|سوره دخان، آیه ۴]].</ref> بکار رفته است.<ref> بررسی واژه حکمت در قرآن، مهین شریفی اصفهانی، بینات، بهار ۱۳۷۹ - شماره ۲۵، از ص ۲۹ تا ۳۵.</ref>
 ==حکمت در روایات==
 '''ارج نهادن به حکمت:'''
-در منابع روایی [[شیعه]] در ضمن [[حدیث|احادیثی]] بر اهمیت و عظمت حکمت تأکید شده و مؤمنان را به جستجوى آن فرامى‌خوانند. معروف‌ترین این احادیث، حکمت را گمشده و مطلوب مؤمن قلمداد کرده و بر آن‌اند که مؤمن آن را هر جا یافت باید فراچنگش آورد؛ هر چند در چنگ [[نفاق|منافق]]، کافر و یا مشرک بود. مضمون مشترک این قبیل احادیث آن است که مسلمان نباید با توجه به خاستگاه جغرافیایى، انسانى و یا تاریخى حکمت، از آن رویگردان شود و خود را از آن بى‌نیاز ببیند. از نظر این احادیث، حکمت چونان گوهرى است که همواره ارجمند است و ما باید بى‌توجه به دارنده‌اش آن را کسب کنیم.<ref>[http://w3.hadith.net/CatalogueSource.aspx?n=413&e=2380 دامنه معنایى حکمت در قرآن، اخلاق و حدیث، سید حسن اسلامی، پایگاه حدیث نت].</ref> از جمله [[امام على]] علیه‌السلام می‌فرماید: «{{متن حدیث|الحِکمَةُ ضَالّةُ المؤمنِ، فاطْلُبوها ولَو عندَ المُشرِک تکونوا أحَقَّ بها و أهلَها}}؛ حکمت گمشده مؤمن است پس آن را گرچه نزد مشرک بجویید که شما بدان سزاوارتر و شایسته‌‌ترید».
+در منابع روایی [[شیعه]]، در ضمن [[حدیث|احادیثی]] بر اهمیت و عظمت حکمت تأکید شده و مؤمنان را به جستجوى آن فرامى‌خوانند. معروف‌ترین این احادیث، حکمت را گمشده و مطلوب مؤمن قلمداد کرده و بر آن‌اند که مؤمن آن را هر جا یافت باید فراچنگش آورد؛ هر چند در چنگ [[نفاق|منافق]]، کافر و یا مشرک بود. مضمون مشترک این قبیل احادیث آن است که مسلمان نباید با توجه به خاستگاه جغرافیایى، انسانى و یا تاریخى حکمت، از آن رویگردان شود و خود را از آن بى‌نیاز ببیند. از نظر این احادیث، حکمت چونان گوهرى است که همواره ارجمند است و ما باید بى‌توجه به دارنده‌اش آن را کسب کنیم.<ref>[http://w3.hadith.net/CatalogueSource.aspx?n=413&e=2380 دامنه معنایى حکمت در قرآن، اخلاق و حدیث، سید حسن اسلامی، پایگاه حدیث نت].</ref> از جمله [[امام على]] علیه‌السلام می‌فرماید: «{{متن حدیث|الحِکمَةُ ضَالّةُ المؤمنِ، فاطْلُبوها ولَو عندَ المُشرِک تکونوا أحَقَّ بها و أهلَها}}؛ حکمت گمشده مؤمن است پس آن را گرچه نزد مشرک بجویید که شما بدان سزاوارتر و شایسته‌‌ترید».
 '''تفسیر حکمت‌:'''
@@ سطر ۷۲: / سطر ۷۲: @@
 ==حکمت در نظر حکما==
-[[خواجه نصیرالدین طوسی|خواجه نصیر طوسی]] در کتاب [[اخلاق ناصری (کتاب)|اخلاق ناصری]] [[حکمت]] را به دو شاخه حکمت نظری و حکمت عملی تقسیم می‌نماید. حکمت نظری در نگاه خواجه، به سه قسم قابل تقسیم است؛ اول [[مابعدالطبیعه|مابعدالطبیعه]] است که علم الهی را شامل می‌شود و همانا شناخت [[الله|خدا]] و موجودات مقرب اوست که به فرمان حق تعالی مبدأ و اسباب موجودات دیگر شده‌اند. دوم علم [[ریاضی|ریاضی]] است که هندسه، نجوم و حساب را شامل می‌شود و قسم سوم علوم طبیعی و شناخت طبیعت است.
+[[خواجه نصیرالدین طوسی|خواجه نصیرالدین طوسی]] در کتاب «[[اخلاق ناصری (کتاب)|اخلاق ناصری]]» [[حکمت]] را به دو شاخه حکمت نظری و حکمت عملی تقسیم می‌نماید. حکمت نظری در نگاه خواجه، به سه قسم قابل تقسیم است؛ اول [[مابعدالطبیعه|مابعدالطبیعه]] است که [[علم الهی]] را شامل می‌شود و همانا شناخت [[الله|خدا]] و موجودات مقرب اوست که به فرمان حق تعالی مبدأ و اسباب موجودات دیگر شده‌اند. دوم علم [[ریاضی|ریاضی]] است که هندسه، [[علم هیئت|نجوم]] و حساب را شامل می‌شود و قسم سوم علوم طبیعی و شناخت طبیعت است.
-حکمت عملی نیز به دو قسم فردی و اجتماعی قابل تقسیم است. حکمت فردی به انفس و رفتار هر فرد می‌پردازد و از همین رو به آن «علم الاخلاق» گفته می‌شود. در حکمت عملی اجتماعی نیز از نگاه خواجه نصیرالدین طوسی، بخشی در خصوص «تدبیر منزل» و خانواده است و دیگری در خصوص «سیاست مدن» و تنظیم روابط اجتماعی و سیاسی در سطح یک جامعه.
+حکمت عملی نیز به دو قسم فردی و اجتماعی قابل تقسیم است. حکمت فردی به انفس و رفتار هر فرد می‌پردازد و از همین رو به آن «علم الاخلاق» گفته می‌شود. در حکمت عملی اجتماعی نیز از نگاه خواجه نصیرالدین طوسی، بخشی در خصوص «تدبیر منزل» و خانواده است و دیگری در خصوص «سیاست مُدُن» و تنظیم روابط اجتماعی و سیاسی در سطح یک جامعه.
-حکمت در علم [[اخلاق]]، سومین اصل از اصول چهارگانه «اخلاق فاضله» یعنی [[عفت]]، [[شجاعت]]، حکمت و [[عدالت]] است. علمای اخلاق قوای [[انسان]] را در سه قوه شهویه، غضبیه و قوه فکریه حصر می‌نمایند. حد اعتدال قوای شهویه و غضبیه را عفت و شجاعت و حد اعتدال قوه فکریه را حکمت می‌دانند که دو طرف افراط و تفریط آن جربزه و کودنی است.<ref>[http://www.ahlolbait.ir/dlibrary/advanced_search#http://www.ahlolbait.ir/c/iframe/proxy?p_l_id=780460&p_p_id=48_INSTANCE_tLS0&|معراج معراج السعاده، ملا احمد نراقی، ص ۱۰۳]؛ [http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource/39262/%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%8A%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D9%81%D9%8A-%D8%AA%D9%81%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86%E2%80%8F/preview/34473/%D8%AC-1/&sa=false&#!page=366 المیزان فی تفسیر القرآن، ج‌۱، ص۳۷۱].</ref> جربزه استعمال فکر است در غیر مورد و در مواردی که سزاوار نیست و کودنی تعطیل قوه فکریه در مواردی که سزاوار است به کار اندازد.
+حکمت در علم [[اخلاق]]، سومین اصل از اصول چهارگانه «اخلاق فاضله» یعنی [[عفت|عفّت]]، [[شجاعت]]، '''حکمت''' و [[عدالت]] است. علمای اخلاق قوای [[انسان]] را در سه قوه شهویه، غضبیه و قوه فکریه حصر می‌نمایند. حد [[اعتدال]] قوای شهویه و غضبیه را عفت و شجاعت و حد اعتدال قوه فکریه را حکمت می‌دانند که دو طرف افراط و تفریط آن جربُزه و کودنی است.<ref>[http://www.ahlolbait.ir/dlibrary/advanced_search#http://www.ahlolbait.ir/c/iframe/proxy?p_l_id=780460&p_p_id=48_INSTANCE_tLS0&|معراج معراج السعاده، ملا احمد نراقی، ص ۱۰۳]؛ [http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource/39262/%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%8A%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D9%81%D9%8A-%D8%AA%D9%81%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86%E2%80%8F/preview/34473/%D8%AC-1/&sa=false&#!page=366 المیزان فی تفسیر القرآن، ج‌۱، ص۳۷۱].</ref> جربزه استعمال فکر است در غیر مورد و در مواردی که سزاوار نیست و کودنی تعطیل قوه فکریه در مواردی که سزاوار است به کار اندازد.
 ==پانویس==
 <references />
+[[رده:واژگان قرآنی]]
 [[رده:کلیات اخلاق]]
 [[رده:صفات پسندیده]]

@@ سطر ۱۹: / سطر ۱۹: @@
 مانند: «{{متن قرآن|{{آیه|2|151}}}}<ref>[[سوره بقره]]، آیه ۱۵۱.</ref>؛ چنان که در میان شما رسولى از خودتان فرستادیم که آیات ما را براى شما تلاوت مى‌کند و نفوس شما را (از پلیدى جهل) پاک و منزه مى‌گرداند و به شما تعلیم کتاب و حکمت مى‌دهد و آنچه را نمى‌دانید به شما مى‌آموزد».
-از حکمت در قرآن به «خیر کثیر» نام برده شده: [[لقمان]] به این که به او حکمت عطا شده است ستایش گردیده؛ {{متن قرآن|«وَلَقَدْ آتَيْنَا لُقْمَانَ الْحِكْمَةَ»}}<ref>[[سوره لقمان]]، آیه ۱۲.</ref> و سوره‌ای از قرآن به نام او نام‌گذاری گردیده و در آن سفارش‌های حکیمانه او به فرزندش ذکر شده است.
+از حکمت در قرآن به «خیر کثیر» نام برده شده: [[لقمان]] به این که به او حکمت عطا شده است ستایش گردیده؛ {{متن قرآن|«وَلَقَدْ آتَيْنَا لُقْمَانَ الْحِكْمَةَ ...»}}<ref>[[سوره لقمان]]، آیه ۱۲.</ref> و سوره‌ای از قرآن به نام او نام‌گذاری گردیده و در آن سفارش‌های حکیمانه او به فرزندش ذکر شده است.
 «{{متن قرآن|{{آیه|2|269}}}}<ref>سوره بقره، آیه ۲۶۹.</ref>؛ خدا فیض حکمت را به هر که خواهد عطا کند و هر که را به حکمت و دانش رسانند، درباره او عنایت بسیار کرده‌اند و این حقیقت را جز خردمندان متذکر نشوند.

@@ سطر ۱۴: / سطر ۱۴: @@
 ==جایگاه حکمت در علم اخلاق==
-در علم اخلاق، حکمت سومین اصل از اصول چهارگانه اخلاق فاضله یعنی عفت، شجاعت، حکمت و عدالت است. علمای اخلاق قوای انسان را در سه قوه شهویه، غضبیه و قوه فکریه حصر می‌نمایند. حد اعتدال قوای شهویه و غضبیه را عفت و شجاعت و حد اعتدال قوه فكريه را حکمت می‌دانند كه دو طرف افراط و تفریط آن جربزه و کودنی است.<ref>[http://www.ahlolbait.ir/dlibrary/advanced_search#http://www.ahlolbait.ir/c/iframe/proxy?p_l_id=780460&p_p_id=48_INSTANCE_tLS0&|معراج السعاده، ملا احمد نراقی، ص 103]]؛ [[[[http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource/39262/%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%8A%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D9%81%D9%8A-%D8%AA%D9%81%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86%E2%80%8F/preview/34473/%D8%AC-1/&sa=false&#!page=366 الميزان في تفسير القرآن، ج‌1، ص371].</ref> جربزه استعمال فکر است در غیر مورد و در مواردی که سزاوار نیست و بلادت تعطیل قوه فکریه در مواردی که سزاوار است به کار اندازد.
+در علم اخلاق، حکمت سومین اصل از اصول چهارگانه اخلاق فاضله یعنی عفت، شجاعت، حکمت و عدالت است. علمای اخلاق قوای انسان را در سه قوه شهویه، غضبیه و قوه فکریه حصر می‌نمایند. حد اعتدال قوای شهویه و غضبیه را عفت و شجاعت و حد اعتدال قوه فكريه را حکمت می‌دانند كه دو طرف افراط و تفریط آن جربزه و کودنی است.<ref>[http://www.ahlolbait.ir/dlibrary/advanced_search#http://www.ahlolbait.ir/c/iframe/proxy?p_l_id=780460&p_p_id=48_INSTANCE_tLS0&|معراج السعاده، ملا احمد نراقی، ص 103]؛ [http://lib.ahlolbait.ir/parvan/resource/39262/%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%8A%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D9%81%D9%8A-%D8%AA%D9%81%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86%E2%80%8F/preview/34473/%D8%AC-1/&sa=false&#!page=366 الميزان في تفسير القرآن، ج‌1، ص371].</ref> جربزه استعمال فکر است در غیر مورد و در مواردی که سزاوار نیست و بلادت تعطیل قوه فکریه در مواردی که سزاوار است به کار اندازد.
 ==تقسیمات حکمت در نزد حکماء==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ فوریهٔ ۲۰۱۶، ساعت ۱۲:۴۳
سطر ۱:		سطر ۱:
		+	{{خوب}}
	==معنای حكمت==		==معنای حكمت==

@@ سطر ۹۸: / سطر ۹۸: @@
 ==شرایط تحصیل حکمت==
 . پرهیزاز فضول کلام:
@@ سطر ۱۲۰: / سطر ۱۲۲: @@
 #کلام منهی  مثل دروغ و غیبت  تهمت و افترا
 #کلام بیهوده مثل قضاوت عجولانه کردن حرف بی ربط زدن
 #کلام بدون علم و دانش  حکمت را محو میکند
 ==پانویس==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ ژوئن ۲۰۱۳، ساعت ۰۶:۰۸
سطر ۹۶:		سطر ۹۶:

	أنا مدينة الحكمة و علىّ بابها فمن أراد الحكمة فليأت الباب‌؛ من شهر حکمت هستم و علی دروازه آن است. پس هر کس حکمت را طالب است پس به درِ آن رود.<ref>همان، ص 249.</ref>		أنا مدينة الحكمة و علىّ بابها فمن أراد الحكمة فليأت الباب‌؛ من شهر حکمت هستم و علی دروازه آن است. پس هر کس حکمت را طالب است پس به درِ آن رود.<ref>همان، ص 249.</ref>
		+
		+	==شرایط تحصیل حکمت==
		+	1. پرهیزاز فضول کلام:
		+
		+	قران میفرماید تا چیزی را علم پیدا نکردی حق گفتنش را نداری
		+
		+	2.داشتن حسن ظن :
		+
		+	اگر می خواهیم عقل حکمت سر جایش باشد باید حسن ظن داشته باشیم نه سو ظن در سوره نور ایه 12 تا 15 میفرماید لو لا سمعتموه ظن المومنین و المومنات بانفسهم خیر وقالو هذا افک مبین چراهنگامیکه این بهتان را شنیدید مردان و زنان مومن در باره توگمان نیک تبردند و نگفتند این دروغی اشکار است جواب این ایه ایه 16 میباشد سوره نور لو لا سمعتموه قلتم یکون لنا
		+	نتتکلم بهذاسبحانک هذا بهتان عظیم وگر نه چرا هنگامیکه ان را شنیدید نگفتید مارا سسزاوار نیست که در این موضوع تکلم کنیم خدایا تو منزهی این بهتان بزرگ است ایه 15 سوره نور میگوید اذا تلقونه بالستنکم بافواهکم ما لیس لکم به علم و تحسبونه هینا و هو عند الله عظیم ان گاه که ا ن بهتان را ااز زبان یکدیگر و بازبان های خود چیزی را که به ان علم نداشتید می گفتید و می پنداشتید که کاری سهل و گوچک است در صورتی که ان نزد خدا بسیار بزرگ بود سوره اسرا ایه 36 و لا تقف ما لیس لک به علم ان السمع و البصر و الفواد کل اولئک کان عنه مسئولا هرگز چیزی را که به ان علم نداری پیروی نکن که گوش وچشم پیش خدا مسوولند
		+
		+	3.رعایت حد اعتدال در شهوات حلال:
		+
		+	سومین چیزی که باعث برهم زدن عقل و حکمت است شهوات حلال مثل زیاد خوردن.
		+
		+	امام کاظم ع در حدیثی به هشام بن حکم می فرمایند:
		+
		+	من تسلطت ثلاث علی ثلاث فکانما اعان علی هوم
		+
		+
		+	اگر کسی سه چیز را به سه چیز مسلط کند عقلش نابود کرده است کسی که تاریک کنئ نور تفکرش را به وسیله ارزوها ی دراز و دیگرچیزی که مخرب عقل است بفضول الکلام که بر سه دسته است
		+
		+	#کلام منهی مثل دروغ و غیبت تهمت و افترا
		+	#کلام بیهوده مثل قضاوت عجولانه کردن حرف بی ربط زدن
		+	#کلام بدون علم و دانش حکمت را محو میکند
		+

	==پانویس==		==پانویس==