حجیت ظواهر کتاب - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Zamani در ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۰۱

2025-04-16T12:01:33Z

مهدی موسوی: مهدی موسوی صفحهٔ حجيت ظواهر كتاب را به حجیت ظواهر کتاب منتقل کرد

2021-11-18T10:58:14Z

مهدی موسوی صفحهٔ حجيت ظواهر كتاب را به حجیت ظواهر کتاب منتقل کرد

مهدی موسوی در ‏۱۸ نوامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۰:۱۱

2021-11-18T10:11:45Z

Zamani در ‏۹ مهٔ ۲۰۱۵، ساعت ۰۵:۰۲

2015-05-09T05:02:25Z

Saeed zamani: تعیین رده

2012-07-31T05:59:14Z

تعیین رده

مرضیه الله وکیل جزی: صفحه‌ای جدید حاوی ' {{بخشی از یک کتاب}} '''منبع:''' كلیات علوم اسلامى، جلد 3، صفحه 34 '''نویسنده:''' مرتضی م...' ایجاد کرد

2012-07-16T13:29:25Z

صفحه‌ای جدید حاوی ' {{بخشی از یک کتاب}} '''منبع:''' كلیات علوم اسلامى، جلد 3، صفحه 34 '''نویسنده:''' مرتضی م...' ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{بخشی از یک کتاب}}
'''منبع:''' كلیات علوم اسلامى، جلد 3، صفحه 34

'''نویسنده:''' مرتضی مطهری

'''مقدمه'''

در علم [[اصول]] مباحث زيادى كه اختصاص به [[قرآن]] داشته باشد، نداريم. غالب مباحث مربوط به قرآن، مشترك است ميان كتاب و سنت. تنها مبحث اختصاصى قرآن، مبحث «حجيت ظواهر» است يعنى آيا ظاهر قرآن قطع نظر از اين كه وسيله حديثی تفسير شده باشد، حجت است و فقيه مى تواند آن را مستند قرار دهد يا خير؟

'''آثار طرح موضوع'''

اين مبحث را اصوليون [[شيعه]] براى رد [[شبهات]] گروه اخباريين طرح كرده اند. اخباريين معتقدند كه احدى غير از معصومين حق رجوع و استفاده و استنباط از آيات قرآن را ندارد و به عبارت ديگر: همواره استفاده مسلمين از قرآن بايد به صورت غيرمستقيم بوده باشد يعنى به وسيله اخبار و روايات وارده از [[اهل بيت]] علیهم‌السلام.

'''نظر اخباریین'''

اخباريين در اين مدعا به اخبارى استناد مى كنند كه «تفسير به راى » را منع كرده است. اخباريون مدعى هستند كه معنى هر آيه‌ اى را از [[حديث]] بايد استفسار كرد، فرضاً ظاهر آيه اى بر مطلبى دلالت كند ولى حديثى آمده باشد و بر ضد ظاهر آن آيه باشد، ما بايد به مقتضاى حديث عمل كنيم و بگوئيم معنى واقعى آيه را ما نمى دانيم. علي‌هذا اخبار و [[احاديث]] «مقياس » آيات قرآنيه اند.

ولى اصوليون ثابت مى كنند كه استفاده مسلمين از قرآن به صورت مستقيم است، معنى تفسير به راى كه نهى شده اين نيست كه مردم حق ندارند با فكر و نظر خود معنى قرآن را بفهمند، بلكه مقصود اين است كه قرآن را بر اساس ميل و هواى نفس و مغرضانه نبايد تفسير كرد.

'''نظر اصولیین'''

اصوليون مى گويند: خود [[قرآن]] تصريح مى كند و فرمان مى دهد كه مردم در آن «تدبر» كنند و فكر خود را در معانى بلند قرآن به پرواز درآورند، پس مردم حق دارند كه مستقيماً معانى آيات قرآنيه را در حدود توانائى بدست آورند و عمل نمايند.

به علاوه در اخبار متواتره وارد شده كه [[پیامبر اسلام|پيغمبر اكرم]] صلی الله علیه و آله و [[ائمه اطهار]] علیهم‌السلام از اين كه اخبار و [[احاديث]] مجعوله پيدا شده و به نام آن‌ها شهرت يافته، ناليده و رنج برده اند و براى جلوگيرى از آنها مساله «عرضه بر قرآن » را طرح كرده اند. فرموده اند كه هر حديثى كه از ما روايت شده بر قرآن عرضه كنيد، اگر ديديد مخالف قرآن است بدانيد كه ما نگفته ايم، آن را به ديوار بزنيد.

'''نتیجه'''

پس معلوم مى شود برعكس ادعاى اخباريين؛ احاديث، معيار و مقياس قرآن نيستند بلكه [[قرآن]] معيار و مقياس اخبار و روايات و [[احاديث]] است.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۰۱
سطر ۱:		سطر ۱:
−	{{بخشی از یک کتاب}}	+	{{بخشی از یک کتاب\|کتاب=کلیات علوم اسلامى\|نویسنده=[[مرتضی مطهری]]}}
	مبحث «[[حجیت ظواهر\|حجیت ظواهر]] کتاب» در [[اصول فقه‌‌‌‌\|علم اصول]] به این موضوع می پردازد که آیا ظاهر [[قرآن]] قطع نظر از این که به وسیله [[حدیث\|حدیثی]] [[تفسیر قرآن\|تفسیر]] شده باشد، [[حجت]] است و [[فقیه\|فقیه]] مى تواند آن را مستند قرار دهد یا خیر؟ این مبحث را اصولیون [[شیعه]] براى رد شبهات گروه [[اخباریان\|اخباریین]] طرح کرده اند.		مبحث «[[حجیت ظواهر\|حجیت ظواهر]] کتاب» در [[اصول فقه‌‌‌‌\|علم اصول]] به این موضوع می پردازد که آیا ظاهر [[قرآن]] قطع نظر از این که به وسیله [[حدیث\|حدیثی]] [[تفسیر قرآن\|تفسیر]] شده باشد، [[حجت]] است و [[فقیه\|فقیه]] مى تواند آن را مستند قرار دهد یا خیر؟ این مبحث را اصولیون [[شیعه]] براى رد شبهات گروه [[اخباریان\|اخباریین]] طرح کرده اند.

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 {{بخشی از یک کتاب}}
-'''منبع:''' كلیات علوم اسلامى، جلد 3، صفحه 34
+مبحث «[[حجیت ظواهر|حجیت ظواهر]] کتاب» در [[اصول فقه‌‌‌‌|علم اصول]] به این موضوع می پردازد که آیا ظاهر [[قرآن]] قطع نظر از این که به وسیله [[حدیث|حدیثی]] [[تفسیر قرآن|تفسیر]] شده باشد، [[حجت]] است و [[فقیه|فقیه]] مى تواند آن را مستند قرار دهد یا خیر؟ این مبحث را اصولیون [[شیعه]] براى رد شبهات گروه [[اخباریان|اخباریین]] طرح کرده اند.
-'''نویسنده:''' مرتضی مطهری
+== حجیت ظواهر در نظر عالمان ==
-'''مقدمه'''
+=== نظر اخباریون ===
-در علم [[اصول]] مباحث زيادى كه اختصاص به [[قرآن]] داشته باشد، نداريم. غالب مباحث مربوط به قرآن، مشترك است ميان كتاب و سنت. تنها مبحث اختصاصى قرآن، مبحث «حجيت ظواهر» است يعنى آيا ظاهر قرآن قطع نظر از اين كه وسيله حديثی تفسير شده باشد، حجت است و فقيه مى تواند آن را مستند قرار دهد يا خير؟
+اخباریون در این مدعا به اخبارى استناد مى کنند که «[[تفسیر به رأى]]» را منع کرده است. آنان مدعى هستند که معنى هر [[آیه|آیه‌]]<nowiki/>اى را از [[حدیث]] باید استفسار کرد، فرضاً ظاهر آیه اى بر مطلبى دلالت کند ولى حدیثى آمده باشد و بر ضد ظاهر آن آیه باشد، ما باید به مقتضاى حدیث عمل کنیم و بگوئیم معنى واقعى آیه را ما نمى دانیم. علی‌هذا اخبار و احادیث «مقیاس» آیات قرآن اند.
-'''آثار طرح موضوع'''
+=== نظر اصولیون ===
-اين مبحث را اصوليون [[شيعه]] براى رد [[شبهات]] گروه اخباريين طرح كرده اند. اخباريين معتقدند كه احدى غير از معصومين حق رجوع و استفاده و استنباط از آيات قرآن را ندارد و به عبارت ديگر: همواره استفاده مسلمين از قرآن بايد به صورت غيرمستقيم بوده باشد يعنى به وسيله اخبار و روايات وارده از [[اهل بيت]] علیهم‌السلام.
+به علاوه در اخبار [[خبر متواتر|متواتره]] وارد شده که [[پیامبر اسلام|پیغمبر اکرم]] صلی الله علیه و آله و [[ائمه اطهار]] علیهم‌السلام از این که اخبار و [[حدیث جعلی|احادیث مجعوله]] پیدا شده و به نام آن‌ها شهرت یافته، نالیده و رنج برده اند و براى جلوگیرى از آنها مساله «عرضه بر قرآن» را طرح کرده اند؛ فرموده اند که هر حدیثى که از ما روایت شده بر قرآن عرضه کنید، اگر دیدید مخالف قرآن است بدانید که ما نگفته ایم، آن را به دیوار بزنید. پس معلوم مى شود برعکس ادعاى اخباریین؛ احادیث، معیار و مقیاس قرآن نیستند بلکه [[قرآن]] معیار و مقیاس اخبار و روایات و احادیث است.
-'''نظر اخباریین'''
+== منابع ==
-اخباريين در اين مدعا به اخبارى استناد مى كنند كه «تفسير به راى » را منع كرده است. اخباريون مدعى هستند كه معنى هر آيه‌ اى را از [[حديث]] بايد استفسار كرد، فرضاً ظاهر آيه اى بر مطلبى دلالت كند ولى حديثى آمده باشد و بر ضد ظاهر آن آيه باشد، ما بايد به مقتضاى حديث عمل كنيم و بگوئيم معنى واقعى آيه را ما نمى دانيم. علي‌هذا اخبار و [[احاديث]] «مقياس » آيات قرآنيه اند.
+* کلیات علوم اسلامى، [[مرتضی مطهری]]، جلد ۳، صفحه ۳۴.
-ولى اصوليون ثابت مى كنند كه استفاده مسلمين از قرآن به صورت مستقيم است، معنى تفسير به راى كه نهى شده اين نيست كه مردم حق ندارند با فكر و نظر خود معنى قرآن را بفهمند، بلكه مقصود اين است كه قرآن را بر اساس ميل و هواى نفس و مغرضانه نبايد تفسير كرد.
+== مطالب مرتبط ==
 {{فقه/اصول فقه}}
 [[رده:اصطلاحات اصول فقه]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۱۵، ساعت ۰۵:۰۲
سطر ۲۷:		سطر ۲۷:

	پس معلوم مى شود برعكس ادعاى اخباريين؛ احاديث، معيار و مقياس قرآن نيستند بلكه [[قرآن]] معيار و مقياس اخبار و روايات و [[احاديث]] است.		پس معلوم مى شود برعكس ادعاى اخباريين؛ احاديث، معيار و مقياس قرآن نيستند بلكه [[قرآن]] معيار و مقياس اخبار و روايات و [[احاديث]] است.
		+
		+	{{فقه/اصول فقه}}

	[[رده:اصطلاحات اصول فقه]]		[[رده:اصطلاحات اصول فقه]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۰۵:۵۹
سطر ۲۷:		سطر ۲۷:

	پس معلوم مى شود برعكس ادعاى اخباريين؛ احاديث، معيار و مقياس قرآن نيستند بلكه [[قرآن]] معيار و مقياس اخبار و روايات و [[احاديث]] است.		پس معلوم مى شود برعكس ادعاى اخباريين؛ احاديث، معيار و مقياس قرآن نيستند بلكه [[قرآن]] معيار و مقياس اخبار و روايات و [[احاديث]] است.
		+
		+	[[رده:اصطلاحات اصول فقه]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۸ نوامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۰:۵۸
(بدون تفاوت)