برّ - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi: /* بَرّ به معنی نیکوکار */

2026-04-09T06:32:23Z

‏بَرّ به معنی نیکوکار

Mohammadi در ‏۹ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۲۷

2026-04-09T06:27:35Z

Mohammadi در ‏۲۲ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۰۰

2026-01-22T12:00:42Z

Zamani: افزودن الگوی قرآن

2025-03-26T12:20:47Z

افزودن الگوی قرآن

Zamani در ‏۸ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۰۲

2024-09-08T11:02:53Z

مهدی موسوی در ‏۲۶ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۲۲

2023-01-26T06:22:12Z

نمایش تغییرات

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۱۵ مهٔ ۲۰۱۳، ساعت ۱۱:۰۰

2013-05-15T11:00:24Z

نمایش تغییرات

Saeed zamani در ‏۱۲ مهٔ ۲۰۱۳، ساعت ۱۱:۱۹

2013-05-12T11:19:43Z

Saeed zamani: ایجاد

2013-05-12T11:17:35Z

ایجاد

صفحهٔ تازه

{{نیازمند ویرایش فنی}}
به فتح باء بمعنی نیکوکار و بمعنی خشکی مقابل دریا و به کسر باء به معنی نیکوکاری. <ref> [[نثر طوبی]]،علامه شعرانی، ذیل واژه «بر» </ref>

== بَرّ به معنی خشکی ==
«بر» بمعنی خشکی مقابل دریا در قرآن بسیار آمده است. مثل: «حرم علیکم صید البر ما دمتم حرماً» (مائده96) شکار حیوان بری بر شما حرام است چون محرم باشید.

یا «هُوَ الَّذِي يُسَيِّرُكُمْ فِي الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ» يونس: 22، او كسى است كه شما را در خشكى و دريا راه ميبرد.

== بَرّ به معنی نیکوکار ==
برّ به این معنا یکی از نام های خدای تعالی است:«إِنَّهُ هُوَ الْبَرُّ الرَّحِيمُ» طور: 28، خداست نیکوکار و مهربان.

در سوره مریم در توصیف حضرت یحیی علیه السلام آمده است :وَ بَرًّا بِوالِدَيْهِ وَ لَمْ يَكُنْ جَبَّاراً عَصِيًّا (مریم/14)

و مثل آن را برای حضرت عیسی علیه السلام از زبان خود او آورده «وَ بَرًّا بِوالِدَتِي وَ لَمْ يَجْعَلْنِي جَبَّاراً شَقِيًّا» مريم: 32، و [مرا] به مادرم نيكوكار [ساخته‌] و مرا گردنكش [و] نگون بخت قرار نداده است (مریم/32)

جمع «بر» به معنای مرد نیکوکار ابرار و برره است. خداوند نیکان را به پاداش نیک نوید داده است در آیات بسیار مانند «ان الابرار لفی نعیم» و مانند «ما عندالله خیرللابرار»(آل عمران 198).
و ملائکه ای که حاملان صحف مطهره (قرآن) هستند را برره گفته است : «بِأَيْدِي سَفَرَةٍ كِرامٍ بَرَرَةٍ» به اعتبار نیکی اعمالشان <ref> تفسیر المیزان، علامه طباطبائی، ج20، ص202 </ref>

==بِرّ به معنی نیکوکاری==

بِرّ به معنی نیکی و نیکوکاری است . خدا افرادی را که به نیکی سفارش نموده و خود آن را انجام نمی دهند نکوهش می کند : «أَ تَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَ تَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ» بقره: 44 آيا مردم را بنيكى دستور ميدهيد و خود را از ياد ميبريد؟

«لا تجعلوا لله عرضة لایمانکم أن تبروا و تتقوا»(بقره224) خداوند را در معرض سوگند خود قرار ندهید برای ترک نیکی و پرهیزکاری.

«لا ینهیکم الله عن الذین لم یقاتلوکم فی الدین و لم یخرجوکم من دیارکم ان تبروهم و تقسطوا الیهم»(ممتحنه 8) خدای شما را نهی نمی کند از کافرانی که با شما در دین جنگ نکردند و شا را از موطن خویش بیرون نراندند که احسان نمائید با ایشان و عادلانه رفتار کنید. خداوند دراین آیه علت جهاد و مورد آن را بیان فرموده است. علت جهاد آن است که کفار شما را رنج می دادند و در دین با شما جنگ می کردند و شما را از خانه هاتان می راندند و بیرون می کردند چنانکه در سوره توبه فرمود.«وهموا باخراج الرسول و هم بدؤکم اول مرة»(توبه 13) آهنگ بیرون راندن رسول کردند آغاز جنگ بار اول از جانب آنان بود و هم از این آیه معلوم می شود که احسان و نوازش و یاری فقرای کفار و ضعفای آنان حرام نیست مگر آنکه به جنگ با مسلمانان آیند. و این آیه شامل مشرکین نیز می شود بلکه مورد آن مشرک است.

«تعاونوا علی البر والتقوی و لا تعاونوا علی الاثم و العدوان»(مائده 2) یاری یکدیگر کنید و در نیکوکاری وتقوی و یاری مکنید در گناه و بیداد یعنی تجاوز از حد. فقهای عهد ما در معنی اعانت و فروع آن سخن بسیار گفته اند که ذکر آن مناسی نیست به آنچه بنظر ما صحیح تر و موافق قول بزرگان علمای شیعه است اکتفا می کنیم: هر عمل که بدانی بگناه منتهی می شود مانند آنکه کارد را به دست قاتل دهی هنگامی که می خواند کسی را بکشد اعانت بر گناه است و حرام، واگر دانی منتهی به عمل خیر و ثواب دارد مانند دادن مصحف و کتاب دعا به کسی که می خواهد قرائت کند و هر عمل که ندانی به چه منتهی خواهد شد و احتمال هر دو دارد مانند تجارت و خرید و فروش انگور و چوب که ندانی خریدار با آنها چه می سازد شاید منبر بسازند یا طنبور و شاید سرکه کنند یا خمر حلال یا حرام بودن خرید و فروش بسته به نیت است. و این سخن در تمام نظائر آن جاری است مثلاً قتل مؤمن حرام است و دو احتمال ندارد و قتل کافر حربی در جنگ جائز است و یک احتمال بیش نیست اما برداشتن مال مؤمن و بیرون بردن از محل خطر اگر به نیت سرقت باشد حرام است و اگر برای حفظ باشد مباح است و آوازی که هم ممکن باشد حرام است در لهو خواند و هم در غیر لهو اگر به نیت لهو باشد حرام است و گرنه حلال و امثله این بسیار است حتی در تعلیم فقه نیز اگر بدانی خواننده آن را در باطل بکار می برد حرام است و اگر ندانی جائز.

«لیس البر ان تولوا وجوهکم قبل المشرق و المغرب و لکن البر من آمن بالله و الیوم و الاخره و الملائکة و الکتاب»(بقره 177) نیکوکاری به این نیست که روی به مشرق و مغرب کنید بلکه نیکوکار کسی است که ایمان به خدا و روز قیامت و فرشتگان و کتاب و پیغمبران دارد. خداوند قبله را مقرر داشت که مردم در نماز روی به کعبه کنند و پیش از آن روی به مسجد اقصی نماز می کردند و این موجب طعن منافقان و شبهه مؤمنان شد که اگر آن عمل پیشین نیک بود چرا منسوخ گشت و اگر بد بود چرا مقرر شد خداوند جواب می فرماید که روی به این جهت و آن جهت کردن حسن ذاتی ندارد تا قابل نسخ نباشد بلکه حسن ذاتی ایمان به خدا و قیامت و اقرار به نبوت و ملائکه و کتب الهی راست و هر چه خدا امر کند اطاعت او خوب است نظیر آنکه در قربانی فرمود «لن ینال الله لحومها و لا دماءها و لکن یناله التقوی منکم» گوشت و خون قربانی انسان را نزدیک به خدا نمی کند بلکه خدا ترسی و نیت اطاعت فرمان او در قربانی و غیر آن موجب قرب به خداست (حج27) اعمال شرعی و آثار آن بر خلاف آثار عمل دنیوی است چنانکه اگر کسی سمی بخورد ندانسته او را می کشد اما گناه نادانسته عقاب ندارد، عمل خیر نیز بی نیت، خیر نیست، بلکه خیر آن است که برای اطاعت خدا و با ایمان انجام دهند. نبینی که اگر روزه را سهواً بخورند باطل نمی شود اما اگر پرهیز طبی را بشکنند زیان آن همچنان است که عمداً بشکنند. معنی آیه آن نیست که در نماز به هر طرف توان روی کرد بلکه آن را ذاتاً عمل نیک نباید شمرد مگر بقصد اطاعت و با ایمان.<ref> نثر طوبی،علامه شعرانی، ذیل واژه «بر» </ref>

==بر عقلی است==
بر و نیکوکاری به اصطلاح فقهاء عنوانی اولی است مانند معروف و احسان و تقوی هر گاه عقل تشخیص دهد کاری بر و معروف و احسان است خداوند بدان امر کرده است و هر عملی که در عقل قبیح و منکر و اثم و فحشا باشد از آن نهی کرده است چون به نظر ما حسن و قبح عقلی است و چون انسان رفتار صحابه و تابعین و زهاد و عباد سلف را مطالعه کند بر وی واضح می گردد که در کار خیر عقلی اقدام می کردند و منتظر آن نبودند که در آن باب نصی بینند. اما در مذهب اشعریان بر عنوان ثانوی است برای اعمالی دیگر که حسن آنها بخصوص نامبرده شده باشد چون آنها حسن و قبح عقلی را انکار دارند. خداوند کفار جاهلیت را معاقب و مسئول قرار داد که دختران را زنده بگور می کردند و حال آنکه هنوز شرعی نیامده بود «واذا المؤدة سئلت بأی ذنب قتلت».<ref> نثر طوبی،علامه شعرانی، ذیل واژه «بر» </ref>

==پانویس==
{{پانویس}}

[[رده:وازگان قرآنی]]

@@ سطر ۱۵: / سطر ۱۵: @@
 همچنین در [[سوره مریم]] در توصیف [[حضرت یحیی]] علیه السلام آمده است: {{متن قرآن|«وَبَرًّا بِوَالِدَيْهِ وَلَمْ يَكُنْ جَبَّارًا عَصِيًّا»}}<ref>[[آیه 14 سوره مریم|سوره مریم، آیه ۱۴.]]</ref>.
-و مثل آن را برای [[حضرت عیسی]] علیه السلام از زبان خود او آورده «{{متن قرآن|وَبَرًّا بِوَالِدَتِي وَلَمْ يَجْعَلْنِي جَبَّارًا شَقِيًّا}}<ref>[[آیه 32 سوره مریم|سوره مریم، آیه ۳۲.]]</ref>؛ و [مرا] به مادرم نیکوکار [ساخته‌] و مرا گردنکش [و] نگون بخت قرار نداده است».
+و مثل آن را برای [[حضرت عیسی]] علیه السلام از زبان خود او آورده «{{متن قرآن|وَبَرًّا بِوَالِدَتِي وَلَمْ يَجْعَلْنِي جَبَّارًا شَقِيًّا}}<ref>[[آیه 32 سوره مریم|همان، آیه ۳۲.]]</ref>؛ و [مرا] به مادرم نیکوکار [ساخته‌] و مرا گردنکش [و] نگون بخت قرار نداده است».
 جمع «بَرّ» نیز به معنای نیکوکار، «أبرار» و «بَرَرَة» است. خداوند در آیات بسیار، نیکان را به پاداش نیک نوید داده است، مانند: {{متن قرآن|«إِنَّ الْأَبْرَارَ لَفِي نَعِيمٍ»}}<ref>[[آیه 13  سوره انفطار| سوره انفطار، آیه ۱۳.]]</ref> و نیز: {{متن قرآن|«... وَمَا عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِلْأَبْرَارِ»}}<ref>[[آیه 198 سوره آل عمران| سوره آل عمران، آیه ۱۹۸.]]</ref>.

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 ==بَرّ به معنی خشکی==
-«بَرّ» به معنی خشکی و بیابان در مقابل دریا (بحر) در [[قرآن|قرآن کریم]] بسیار آمده است، مانند: {{متن قرآن|«...وَحُرِّمَ عَلَيْكُمْ صَيْدُ الْبَرِّ مَا دُمْتُمْ حُرُمًا...}}<ref>[[آیه 96 سوره مائده|سوره مائده،آیه۹۶.]]</ref>؛...شکار حیوان بَری بر شما حرام است چون [[احرام|مُحرم]] باشید...».
+«بَرّ» به معنی خشکی و بیابان در مقابل دریا (بحر) در [[قرآن|قرآن کریم]] بسیار آمده است، مانند: «{{متن قرآن|... وَحُرِّمَ عَلَيْكُمْ صَيْدُ الْبَرِّ مَا دُمْتُمْ حُرُمًا ...}}<ref>[[آیه 96 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۹۶.]]</ref>؛... شکار حیوان بَری بر شما حرام است چون [[احرام|مُحرم]] باشید ...».
-یا {{متن قرآن|«هُوَ الَّذِي يُسَيِّرُكُمْ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ...}}<ref>[[آیه 22  سوره یونس| سوره یونس،آیه۲۲.]]</ref>؛او کسى است که شما را در خشکى و دریا راه می برد...».
+یا «{{متن قرآن|هُوَ الَّذِي يُسَيِّرُكُمْ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ ...}}<ref>[[آیه 22  سوره یونس| سوره یونس، آیه ۲۲.]]</ref>؛ او کسى است که شما را در خشکى و دریا راه می برد ...».
-و نیز آیه {{متن قرآن|«ظَهَرَ الْفَسَادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ أَيْدِي النَّاسِ ...»}}<ref>[[آیه 41 سوره روم|سوره روم،آیه۴۱.]]</ref>؛ فساد در خشکی و دریا پدیدار گشت، با آنچه دستهای مردم فراهم آورده است...».
+و نیز آیه «{{متن قرآن|ظَهَرَ الْفَسَادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ أَيْدِي النَّاسِ ...»}}<ref>[[آیه 41 سوره روم|سوره روم، آیه ۴۱.]]</ref>؛ فساد در خشکی و دریا پدیدار گشت، با آنچه دستهای مردم فراهم آورده است ...».
 ==بَرّ به معنی نیکوکار==
-«[[بَرّ (اسم الله)|بَرّ]]» به معنی «نیکوکار» یکی از نامهای [[الله|خدای تعالی]] است: {{متن قرآن|«...إِنَّهُ هُوَ الْبَرُّ الرَّحِيمُ}}<ref>[[آیه 28 سوره طور|سوره طور،آیه۲۸.]]</ref>؛...خداست نیکوکار و مهربان».
+«[[بَرّ (اسم الله)|بَرّ]]» به معنی «نیکوکار» یکی از نامهای [[الله|خدای تعالی]] است: «{{متن قرآن|... إِنَّهُ هُوَ الْبَرُّ الرَّحِيمُ}}<ref>[[آیه 28 سوره طور|سوره طور، آیه ۲۸.]]</ref>؛ ... خداست نیکوکار و مهربان».
-همچنین در [[سوره مریم]] در توصیف [[حضرت یحیی]] علیه السلام آمده است: {{متن قرآن|«وَبَرًّا بِوَالِدَيْهِ وَلَمْ يَكُنْ جَبَّارًا عَصِيًّا»}}<ref>[[آیه 14 سوره مریم|سوره مریم،آیه۱۴.]]</ref>.
+همچنین در [[سوره مریم]] در توصیف [[حضرت یحیی]] علیه السلام آمده است: {{متن قرآن|«وَبَرًّا بِوَالِدَيْهِ وَلَمْ يَكُنْ جَبَّارًا عَصِيًّا»}}<ref>[[آیه 14 سوره مریم|سوره مریم، آیه ۱۴.]]</ref>.
-و مثل آن را برای [[حضرت عیسی]] علیه السلام از زبان خود او آورده {{متن قرآن|«وَبَرًّا بِوَالِدَتِي وَلَمْ يَجْعَلْنِي جَبَّارًا شَقِيًّا}}<ref>[[آیه 32 سوره مریم|سوره مریم،آیه۳۲.]]</ref>؛ و [مرا] به مادرم نیکوکار [ساخته‌] و مرا گردنکش [و] نگون بخت قرار نداده است».
+و مثل آن را برای [[حضرت عیسی]] علیه السلام از زبان خود او آورده «{{متن قرآن|وَبَرًّا بِوَالِدَتِي وَلَمْ يَجْعَلْنِي جَبَّارًا شَقِيًّا}}<ref>[[آیه 32 سوره مریم|سوره مریم، آیه ۳۲.]]</ref>؛ و [مرا] به مادرم نیکوکار [ساخته‌] و مرا گردنکش [و] نگون بخت قرار نداده است».
-جمع «بَرّ» نیز به معنای نیکوکار، «أبرار» و «بَرَرَة» است. خداوند در آیات بسیار، نیکان را به پاداش نیک نوید داده است، مانند: {{متن قرآن|«إِنَّ الْأَبْرَارَ لَفِي نَعِيمٍ»}}<ref>[[آیه 13  سوره انفطار| سوره انفطار،آیه۱۳.]]</ref> و نیز: {{متن قرآن|«...وَمَا عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِلْأَبْرَارِ»}}<ref>[[آیه 198 سوره آل عمران| سوره آل عمران،آیه۱۹۸.]]</ref>.
+جمع «بَرّ» نیز به معنای نیکوکار، «أبرار» و «بَرَرَة» است. خداوند در آیات بسیار، نیکان را به پاداش نیک نوید داده است، مانند: {{متن قرآن|«إِنَّ الْأَبْرَارَ لَفِي نَعِيمٍ»}}<ref>[[آیه 13  سوره انفطار| سوره انفطار، آیه ۱۳.]]</ref> و نیز: {{متن قرآن|«... وَمَا عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِلْأَبْرَارِ»}}<ref>[[آیه 198 سوره آل عمران| سوره آل عمران، آیه ۱۹۸.]]</ref>.
-و [[ملائکه]] ای که حاملان صحف مطهره (قرآن) هستند را به اعتبار نیکی اعمالشان «بررة» گفته است: {{متن قرآن|«بِأَيْدِي سَفَرَةٍ * كِرَامٍ بَرَرَةٍ»}} <ref>[[آیه 15 سوره عبس|سوره عبس،آیات ۱۵و۱۶.]]</ref>.<ref>تفسیرالمیزان، علامه طباطبائی، ج۲۰، ص۲۰۲.</ref>
+و [[ملائکه]] ای که حاملان صحف مطهره (قرآن) هستند را به اعتبار نیکی اعمالشان «بررة» گفته است: {{متن قرآن|«{{آیه|80|15}} 💠<ref>[[آیه 15 سوره عبس|سوره عبس، آیه ۱۵.]]</ref> {{آیه|80|16}}<ref>[[آیه 16 سوره عبس|همان، آیه ۱۶.]]</ref>»}}.<ref>تفسیرالمیزان، علامه طباطبائی، ج۲۰، ص۲۰۲.</ref>
 ==بِرّ به معنی نیکوکاری==
 برای تفصیل در این مورد مقاله «[[بر و نیکی]]» را ببینید.
-«[[بر و نیکی|بِرّ]]» به معنی «نیکی و نیکوکاری» نیز در [[قرآن]] بسیار آمده است. خدا افرادی را که به نیکی سفارش نموده و خود آن را انجام نمی دهند، نکوهش می کند: {{متن قرآن|« أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ...}}<ref>[[آیه 44 سوره بقره|سوره بقره،آیه۴۴.]]</ref>؛آیا مردم را به نیکى دستور می دهید و خود را از یاد می برید؟...».
+«[[بر و نیکی|بِرّ]]» به معنی «نیکی و نیکوکاری» نیز در [[قرآن]] بسیار آمده است. خدا افرادی را که به نیکی سفارش نموده و خود آن را انجام نمی دهند، نکوهش می کند: «{{متن قرآن|أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ ...}}<ref>[[آیه 44 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۴۴.]]</ref>؛ آیا مردم را به نیکى دستور می دهید و خود را از یاد می برید؟ ...».
-{{متن قرآن|«...وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَىٰ ۖ وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ...}}<ref>[[آیه 2 سوره مائده|سوره مائده،آیه۲.]]</ref>؛...یاری یکدیگر کنید در نیکوکاری و تقوی و یاری مکنید در گناه و بیداد، یعنی تجاوز از حد...».
+«{{متن قرآن|... وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَىٰ ۖ وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ ...}}<ref>[[آیه 2 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۲.]]</ref>؛ ... یاری یکدیگر کنید در نیکوکاری و تقوی و یاری مکنید در گناه و بیداد، یعنی تجاوز از حد ...».
-{{متن قرآن|«لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالْكِتَابِ...}}<ref>[[آیه 177 سوره بقره|سوره بقره،آیه۱۷۷.]]</ref>؛ نیکوکاری به این نیست که روی به مشرق و مغرب کنید بلکه نیکوکار کسی است که ایمان به خدا و روز قیامت و فرشتگان و کتاب و پیغمبران دارد...».
+«{{متن قرآن|لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالْكِتَابِ ...}}<ref>[[آیه 177 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۱۷۷.]]</ref>؛ نیکوکاری به این نیست که روی به مشرق و مغرب کنید بلکه نیکوکار کسی است که ایمان به خدا و روز قیامت و فرشتگان و کتاب و پیغمبران دارد ...».
-و «بِرّ» به صورت فعلی چنین آمده است: {{متن قرآن|«وَوَلَا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمَانِكُمْ أَنْ تَبَرُّوا وَتَتَّقُوا ...»}}<ref>[[آیه 224 سوره بقره|همان،آیه۲۲۴.]]</ref>؛ خداوند را در معرض سوگند خود قرار ندهید برای ترک نیکی و پرهیزکاری...».
+و «بِرّ» به صورت فعلی چنین آمده است: «{{متن قرآن|وَوَلَا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمَانِكُمْ أَنْ تَبَرُّوا وَتَتَّقُوا ...»}}<ref>[[آیه 224 سوره بقره|همان، آیه ۲۲۴.]]</ref>؛ خداوند را در معرض سوگند خود قرار ندهید برای ترک نیکی و پرهیزکاری ...».
-و فرمود: {{متن قرآن|«لَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ...}}<ref>[[آیه 8 سوره ممتحنه|سوره ممتحنه،آیه۸.]]</ref>؛ خدای شما را نهی نمی کند از کافرانی که با شما در دین جنگ نکردند و شما را از موطن خویش بیرون نراندند که احسان نمائید با ایشان و عادلانه رفتار کنید...».
+و فرمود: «{{متن قرآن|لَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ ...}}<ref>[[آیه 8 سوره ممتحنه|سوره ممتحنه، آیه ۸.]]</ref>؛ خدای شما را نهی نمی کند از کافرانی که با شما در دین جنگ نکردند و شما را از موطن خویش بیرون نراندند که احسان نمائید با ایشان و عادلانه رفتار کنید ...».
-خداوند در این [[آیه]] علت [[جهاد]] و مورد آن را بیان فرموده است. علت جهاد آن است که کفار شما را رنج می دادند و در دین با شما جنگ می کردند و شما را از خانه هایتان می راندند و بیرون می کردند چنانکه فرمود: {{متن قرآن|«...وَهَمُّوا بِإِخْرَاجِ الرَّسُولِ وَهُمْ بَدَءُوكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ...}}<ref>[[آیه 13 سوره توبه|سوره توبه،آیه۱۳.]]</ref>؛...آهنگ بیرون راندن رسول کردند وآغاز جنگ بار اول از جانب آنان بود...». و هم از این آیه معلوم می شود که احسان و یاری فقرای کفار و ضعفای آنان [[حرام]] نیست مگر آن که به جنگ با مسلمانان آیند و این آیه شامل مشرکین نیز می شود بلکه مورد آن مشرک است.
+خداوند در این [[آیه]] علت [[جهاد]] و مورد آن را بیان فرموده است. علت جهاد آن است که کفار شما را رنج می دادند و در دین با شما جنگ می کردند و شما را از خانه هایتان می راندند و بیرون می کردند چنانکه فرمود: «{{متن قرآن|... وَهَمُّوا بِإِخْرَاجِ الرَّسُولِ وَهُمْ بَدَءُوكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ ...}}<ref>[[آیه 13 سوره توبه|سوره توبه، آیه ۱۳.]]</ref>؛... آهنگ بیرون راندن رسول کردند وآغاز جنگ بار اول از جانب آنان بود ...»؛ و هم از این آیه معلوم می شود که احسان و یاری فقرای کفار و ضعفای آنان [[حرام]] نیست مگر آن که به جنگ با مسلمانان آیند و این آیه شامل مشرکین نیز می شود بلکه مورد آن مشرک است.
 ==پانویس==

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 ==بَرّ به معنی خشکی==
-«بَرّ» به معنی خشکی و بیابان در مقابل دریا (بحر) در [[قرآن|قرآن کریم]] بسیار آمده است، مانند: {{متن قرآن|«حُرِّمَ عَلَیکمْ صَیدُ الْبَرِّ مَا دُمْتُمْ حُرُمًا»}} ([[سوره مائده]]، ۹۶) شکار حیوان بَری بر شما حرام است چون [[احرام|مُحرم]] باشید.
+«بَرّ» به معنی خشکی و بیابان در مقابل دریا (بحر) در [[قرآن|قرآن کریم]] بسیار آمده است، مانند: {{متن قرآن|«...وَحُرِّمَ عَلَيْكُمْ صَيْدُ الْبَرِّ مَا دُمْتُمْ حُرُمًا...}}<ref>[[آیه 96 سوره مائده|سوره مائده،آیه۹۶.]]</ref>؛...شکار حیوان بَری بر شما حرام است چون [[احرام|مُحرم]] باشید...».
-یا {{متن قرآن|«هُوَ الَّذِی یسَیرُکمْ فِی الْبَرِّ وَالْبَحْرِ»}}؛ ([[سوره یونس]]، ۲۲) او کسى است که شما را در خشکى و دریا راه می برد.
+یا {{متن قرآن|«هُوَ الَّذِي يُسَيِّرُكُمْ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ...}}<ref>[[آیه 22  سوره یونس| سوره یونس،آیه۲۲.]]</ref>؛او کسى است که شما را در خشکى و دریا راه می برد...».
-و نیز آیه {{متن قرآن|«ظَهَرَ الْفَسادُ فِی الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ بِما کسَبَتْ أَیدِی النَّاسِ...»}} ([[سوره روم]]، ۴۱) فساد در خشکی و دریا پدیدار گشت، با آنچه دستهای مردم فراهم آورده است.
+و نیز آیه {{متن قرآن|«ظَهَرَ الْفَسَادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ أَيْدِي النَّاسِ ...»}}<ref>[[آیه 41 سوره روم|سوره روم،آیه۴۱.]]</ref>؛ فساد در خشکی و دریا پدیدار گشت، با آنچه دستهای مردم فراهم آورده است...».
 ==بَرّ به معنی نیکوکار==
-«[[بَرّ (اسم الله)|بَرّ]]» به معنی «نیکوکار» یکی از نامهای [[الله|خدای تعالی]] است: {{متن قرآن|«إِنَّهُ هُوَ الْبَرُّ الرَّحِیمُ»}} ([[سوره طور]]، ۲۸) خداست نیکوکار و مهربان.
+«[[بَرّ (اسم الله)|بَرّ]]» به معنی «نیکوکار» یکی از نامهای [[الله|خدای تعالی]] است: {{متن قرآن|«...إِنَّهُ هُوَ الْبَرُّ الرَّحِيمُ}}<ref>[[آیه 28 سوره طور|سوره طور،آیه۲۸.]]</ref>؛...خداست نیکوکار و مهربان».
-همچنین در [[سوره مریم]] در توصیف [[حضرت یحیی]] علیه السلام آمده است: {{متن قرآن|«وَ بَرًّا بِوالِدَیهِ وَلَمْ یکنْ جَبَّاراً عَصِیا»}} (سوره مریم، ۱۴).
+همچنین در [[سوره مریم]] در توصیف [[حضرت یحیی]] علیه السلام آمده است: {{متن قرآن|«وَبَرًّا بِوَالِدَيْهِ وَلَمْ يَكُنْ جَبَّارًا عَصِيًّا»}}<ref>[[آیه 14 سوره مریم|سوره مریم،آیه۱۴.]]</ref>.
-و مثل آن را برای [[حضرت عیسی]] علیه السلام از زبان خود او آورده {{متن قرآن|«وَ بَرًّا بِوالِدَتِی وَلَمْ یجْعَلْنِی جَبَّاراً شَقِیا»}} (سوره مریم، ۳۲) و [مرا] به مادرم نیکوکار [ساخته‌] و مرا گردنکش [و] نگون بخت قرار نداده است.
+و مثل آن را برای [[حضرت عیسی]] علیه السلام از زبان خود او آورده {{متن قرآن|«وَبَرًّا بِوَالِدَتِي وَلَمْ يَجْعَلْنِي جَبَّارًا شَقِيًّا}}<ref>[[آیه 32 سوره مریم|سوره مریم،آیه۳۲.]]</ref>؛ و [مرا] به مادرم نیکوکار [ساخته‌] و مرا گردنکش [و] نگون بخت قرار نداده است».
-جمع «بَرّ» نیز به معنای نیکوکار، «أبرار» و «بَرَرَة» است. خداوند در آیات بسیار، نیکان را به پاداش نیک نوید داده است، مانند: {{متن قرآن|«إِنَّ الْأَبْرارَ لَفی‌ نَعیمٍ»}} ([[سوره انفطار]]، ۱۳) و نیز: {{متن قرآن|«مَا عِندَاللّهِ خَیرٌ لِّلأَبْرَارِ»}} ([[سوره آل عمران]]، ۱۹۸).
+جمع «بَرّ» نیز به معنای نیکوکار، «أبرار» و «بَرَرَة» است. خداوند در آیات بسیار، نیکان را به پاداش نیک نوید داده است، مانند: {{متن قرآن|«إِنَّ الْأَبْرَارَ لَفِي نَعِيمٍ»}}<ref>[[آیه 13  سوره انفطار| سوره انفطار،آیه۱۳.]]</ref> و نیز: {{متن قرآن|«...وَمَا عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِلْأَبْرَارِ»}}<ref>[[آیه 198 سوره آل عمران| سوره آل عمران،آیه۱۹۸.]]</ref>.
-و [[ملائکه]] ای که حاملان صحف مطهره (قرآن) هستند را به اعتبار نیکی اعمالشان «بررة» گفته است: {{متن قرآن|«بِأَیدِی سَفَرَةٍ * کرامٍ بَرَرَةٍ»}} ([[سوره عبس]]، ۱۵-۱۶).<ref>تفسیرالمیزان، علامه طباطبائی، ج۲۰، ص۲۰۲.</ref>
+و [[ملائکه]] ای که حاملان صحف مطهره (قرآن) هستند را به اعتبار نیکی اعمالشان «بررة» گفته است: {{متن قرآن|«بِأَيْدِي سَفَرَةٍ * كِرَامٍ بَرَرَةٍ»}} <ref>[[آیه 15 سوره عبس|سوره عبس،آیات ۱۵و۱۶.]]</ref>.<ref>تفسیرالمیزان، علامه طباطبائی، ج۲۰، ص۲۰۲.</ref>
 ==بِرّ به معنی نیکوکاری==
 برای تفصیل در این مورد مقاله «[[بر و نیکی]]» را ببینید.
-«[[بر و نیکی|بِرّ]]» به معنی «نیکی و نیکوکاری» نیز در [[قرآن]] بسیار آمده است. خدا افرادی را که به نیکی سفارش نموده و خود آن را انجام نمی دهند، نکوهش می کند: {{متن قرآن|«أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنسَوْنَ أَنفُسَکمْ»}} ([[سوره بقره]]، ۴۴) آیا مردم را به نیکى دستور می دهید و خود را از یاد می برید؟
+«[[بر و نیکی|بِرّ]]» به معنی «نیکی و نیکوکاری» نیز در [[قرآن]] بسیار آمده است. خدا افرادی را که به نیکی سفارش نموده و خود آن را انجام نمی دهند، نکوهش می کند: {{متن قرآن|« أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ...}}<ref>[[آیه 44 سوره بقره|سوره بقره،آیه۴۴.]]</ref>؛آیا مردم را به نیکى دستور می دهید و خود را از یاد می برید؟...».
-{{متن قرآن|«تَعَاوَنُواْ عَلَى الْبرِّ وَالتَّقْوَى وَلاَ تَعَاوَنُواْ عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ»}} ([[سوره مائده]]، ۲) یاری یکدیگر کنید در نیکوکاری و تقوی و یاری مکنید در گناه و بیداد، یعنی تجاوز از حد.
+{{متن قرآن|«...وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَىٰ ۖ وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ...}}<ref>[[آیه 2 سوره مائده|سوره مائده،آیه۲.]]</ref>؛...یاری یکدیگر کنید در نیکوکاری و تقوی و یاری مکنید در گناه و بیداد، یعنی تجاوز از حد...».
-{{متن قرآن|«لَّیسَ الْبِرَّ أَن تُوَلُّواْ وُجُوهَکمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَـکنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللّهِ وَالْیوْمِ الآخِرِ وَالْمَلآئِکةِ وَالْکتَابِ»}} ([[سوره بقره]]، ۱۷۷) نیکوکاری به این نیست که روی به مشرق و مغرب کنید بلکه نیکوکار کسی است که ایمان به خدا و روز قیامت و فرشتگان و کتاب و پیغمبران دارد.
+{{متن قرآن|«لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالْكِتَابِ...}}<ref>[[آیه 177 سوره بقره|سوره بقره،آیه۱۷۷.]]</ref>؛ نیکوکاری به این نیست که روی به مشرق و مغرب کنید بلکه نیکوکار کسی است که ایمان به خدا و روز قیامت و فرشتگان و کتاب و پیغمبران دارد...».
-و «بِرّ» به صورت فعلی چنین آمده است: {{متن قرآن|«وَلاَ تَجْعَلُواْ اللّهَ عُرْضَةً لِّأَیمَانِکمْ أَن تَبَرُّواْ وَتَتَّقُواْ»}} (سوره بقره، ۲۲۴) خداوند را در معرض سوگند خود قرار ندهید برای ترک نیکی و پرهیزکاری.
+و «بِرّ» به صورت فعلی چنین آمده است: {{متن قرآن|«وَوَلَا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِأَيْمَانِكُمْ أَنْ تَبَرُّوا وَتَتَّقُوا ...»}}<ref>[[آیه 224 سوره بقره|همان،آیه۲۲۴.]]</ref>؛ خداوند را در معرض سوگند خود قرار ندهید برای ترک نیکی و پرهیزکاری...».
-و فرمود: {{متن قرآن|«لَا ینْهَاکمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِینَ لَمْ یقَاتِلُوکمْ فِی الدِّینِ وَلَمْ یخْرِجُوکم مِّن دِیارِکمْ أَن تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَیهِمْ»}} ([[سوره ممتحنه]]، ۸) خدای شما را نهی نمی کند از کافرانی که با شما در دین جنگ نکردند و شما را از موطن خویش بیرون نراندند که احسان نمائید با ایشان و عادلانه رفتار کنید.
+و فرمود: {{متن قرآن|«لَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ...}}<ref>[[آیه 8 سوره ممتحنه|سوره ممتحنه،آیه۸.]]</ref>؛ خدای شما را نهی نمی کند از کافرانی که با شما در دین جنگ نکردند و شما را از موطن خویش بیرون نراندند که احسان نمائید با ایشان و عادلانه رفتار کنید...».
-خداوند در این [[آیه]] علت [[جهاد]] و مورد آن را بیان فرموده است. علت جهاد آن است که کفار شما را رنج می دادند و در دین با شما جنگ می کردند و شما را از خانه هایتان می راندند و بیرون می کردند چنانکه فرمود: {{متن قرآن|«وَهَمُّواْ بِإِخْرَاجِ الرَّسُولِ وَهُم بَدَؤُوکمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ»}} ([[سوره توبه]]، ۱۳) آهنگ بیرون راندن رسول کردند  و آغاز جنگ بار اول از جانب آنان بود. و هم از این آیه معلوم می شود که احسان و یاری فقرای کفار و ضعفای آنان [[حرام]] نیست مگر آن که به جنگ با مسلمانان آیند و این آیه شامل مشرکین نیز می شود بلکه مورد آن مشرک است.
+خداوند در این [[آیه]] علت [[جهاد]] و مورد آن را بیان فرموده است. علت جهاد آن است که کفار شما را رنج می دادند و در دین با شما جنگ می کردند و شما را از خانه هایتان می راندند و بیرون می کردند چنانکه فرمود: {{متن قرآن|«...وَهَمُّوا بِإِخْرَاجِ الرَّسُولِ وَهُمْ بَدَءُوكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ...}}<ref>[[آیه 13 سوره توبه|سوره توبه،آیه۱۳.]]</ref>؛...آهنگ بیرون راندن رسول کردند وآغاز جنگ بار اول از جانب آنان بود...». و هم از این آیه معلوم می شود که احسان و یاری فقرای کفار و ضعفای آنان [[حرام]] نیست مگر آن که به جنگ با مسلمانان آیند و این آیه شامل مشرکین نیز می شود بلکه مورد آن مشرک است.
 ==پانویس==

@@ سطر ۳۸: / سطر ۳۸: @@
 ==پانویس==
 {{پانویس}}
+{{قرآن}}
 [[رده:واژگان قرآنی]]
 <references />

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۰۲
سطر ۲۲:		سطر ۲۲:

	==بِرّ به معنی نیکوکاری==		==بِرّ به معنی نیکوکاری==
		+	برای تفصیل در این مورد مقاله «[[بر و نیکی]]» را ببینید.

	«[[بر و نیکی\|بِرّ]]» به معنی «نیکی و نیکوکاری» نیز در [[قرآن]] بسیار آمده است. خدا افرادی را که به نیکی سفارش نموده و خود آن را انجام نمی دهند، نکوهش می کند: {{متن قرآن\|«أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنسَوْنَ أَنفُسَکمْ»}} ([[سوره بقره]]، ۴۴) آیا مردم را به نیکى دستور می دهید و خود را از یاد می برید؟		«[[بر و نیکی\|بِرّ]]» به معنی «نیکی و نیکوکاری» نیز در [[قرآن]] بسیار آمده است. خدا افرادی را که به نیکی سفارش نموده و خود آن را انجام نمی دهند، نکوهش می کند: {{متن قرآن\|«أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنسَوْنَ أَنفُسَکمْ»}} ([[سوره بقره]]، ۴۴) آیا مردم را به نیکى دستور می دهید و خود را از یاد می برید؟

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ مهٔ ۲۰۱۳، ساعت ۱۱:۱۹
سطر ۳۷:		سطر ۳۷:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

−	[[رده:~~وازگان~~ قرآنی]]	+	[[رده:واژگان قرآنی]]