باطن (اسم الله) - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi در ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۱۹

2026-01-24T14:19:07Z

Zamani: افزودن الگوی قرآن

2025-03-26T12:31:17Z

افزودن الگوی قرآن

مهدی موسوی در ‏۴ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۵۲

2023-01-04T09:52:26Z

Zamani در ‏۲۴ اوت ۲۰۱۴، ساعت ۰۶:۲۱

2014-08-24T06:21:13Z

Zamani در ‏۲۴ اوت ۲۰۱۴، ساعت ۰۴:۰۸

2014-08-24T04:08:45Z

Zamani در ‏۲۴ اوت ۲۰۱۴، ساعت ۰۳:۴۷

2014-08-24T03:47:23Z

Zamani: باطن را به باطن (اسم الله) منتقل کرد

2014-08-20T07:15:22Z

باطن را به باطن (اسم الله) منتقل کرد

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۷ مارس ۲۰۱۳، ساعت ۰۸:۲۳

2013-03-07T08:23:25Z

بهرامی: صفحه‌ای جدید حاوی '{{مدخل دائرة المعارف|فرهنگ قرآن}} {{الگو:نیازمند ویرایش فنی}} باطن، به معناى مخ...' ایجاد کرد

2013-03-02T07:16:47Z

صفحه‌ای جدید حاوی '{{مدخل دائرة المعارف|فرهنگ قرآن}} {{الگو:نیازمند ویرایش فنی}} باطن، به معناى مخ...' ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل دائرة المعارف|[[فرهنگ قرآن]]}}

{{الگو:نیازمند ویرایش فنی}}

باطن، به معناى مخفى از حواسّ <ref> مفردات، ص‌130، «بطن». </ref> و از اسماى خداوند است و در تفسير آن آمده است:

1. پنهان از ديدگان و گمانهاى آفريده‌ها. <ref> لسان‌العرب، ج‌1، ص‌434، «بطن». </ref>

2. غير قابل ادراك با حواسّ.

3. محيط بر هر امر باطنى. <ref> روح‌المعانى، مج 15، ج‌27، ص‌255؛ الميزان، ج‌19، ص‌145. </ref> اين واژه در قرآن همراه با ظاهر به كار رفته است: حديد‌(57)‌3.

== پانویس ==

{{پانویس}}

== منابع ==

فرهنگ قرآن، جلد 6 .

[[رده:اسماء و صفات الهی]]
[[رده:واژگان قرآنی]]

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 '''«باطن»'''، به معناى مخفى از حواسّ<ref>مفردات راغب، ص‌۱۳۰، «بطن».</ref> و از اسماء و صفات [[خداوند]] است و در تفسیر آن این معانی را گفته اند: پنهان از دیدگان و گمانهاى آفریده‌ها؛<ref>لسان‌العرب، ج‌۱، ص‌۴۳۴، «بطن».</ref> غیرقابل ادراک با حواسّ؛ محیط بر هر امر باطنى.<ref>روح‌المعانى، مج ۱۵، ج‌۲۷، ص‌۲۵۵؛ المیزان، ج‌۱۹، ص‌۱۴۵.</ref>
-واژه «باطن» یک بار در [[قرآن|قرآن کریم]] همراه با «[[ظاهر (اسم الله)|ظاهر]]» به عنوان وصف خدا به کار رفته است: {{متن قرآن|«هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ وَهُوَ بِکلِّ شَیءٍ عَلِیمٌ»}}؛ اوست اول و آخر و ظاهر و باطن، و او به هر چیزی داناست. ([[سوره حدید]]، ۳)
+واژه «باطن» یک بار در [[قرآن|قرآن کریم]] همراه با «[[ظاهر (اسم الله)|ظاهر]]» به عنوان وصف خدا به کار رفته است: {{متن قرآن|«هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ ۖ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ}}<ref>[[آیه 3 سوره حدید|سوره حدید،آیه۳.]]</ref>؛ اوست اول و آخر و ظاهر و باطن، و او به هر چیزی داناست».
-«ظاهر» از ماده «ظُهْر» گرفته شده که قسمت روشن چیز را مى گویند، و اگر نیمه روز را ظُهْر گویند چون روشن ترین نقطه از روز همان وقت نیمه آن است، و از این جا معنى «باطن» نیز روشن مى شود و آن قسمت خفا و پنهانى شیئ است. از این جهت به آن نقطه روشن از حیوانات «ظَهْر» و نقطه پنهان «بَطْن» گفته مى شود، و در قرآن نیز این دو لفظ به همین ملاک به کار رفته اند، آن جا که مى فرماید: {{متن قرآن|«وَ ذَرُوا ظاهِرَ الإِثْمِ وَ باطنَهُ...»}}؛ ([[سوره انعام]]، ۱۲۰) گناهان آشکار و پنهان را ترک کنید.
+«ظاهر» از ماده «ظُهْر» گرفته شده که قسمت روشن چیز را مى گویند، و اگر نیمه روز را ظُهْر گویند چون روشن ترین نقطه از روز همان وقت نیمه آن است، و از این جا معنى «باطن» نیز روشن مى شود و آن قسمت خفا و پنهانى شیئ است. از این جهت به آن نقطه روشن از حیوانات «ظَهْر» و نقطه پنهان «بَطْن» گفته مى شود، و در قرآن نیز این دو لفظ به همین ملاک به کار رفته اند، آن جا که مى فرماید: {{متن قرآن|«وَذَرُوا ظَاهِرَ الْإِثْمِ وَبَاطِنَهُ...}}<ref>[[آیه 120 سوره انعام|سوره انعام،آیه۱۲۰.]]</ref>؛ گناهان آشکار و پنهان را ترک کنید...».
 بنابراین مقصود از توصیف خدا به «ظاهر» و «باطن»، ظهور و خفاى او است; اکنون باید دید چگونه خدا با این دو صفت متضاد، همزمان توصیف مى شود. در این جا مفسران وجوه گوناگونى گفته اند و [[فخر رازى]] ۲۴ وجه ذکر کرده که همگى از قبیل «تفسیر اشارى» است، نه تفسیر بیانى و ما به بیان سه وجه اکتفا مى کنیم:

@@ سطر ۲۱: / سطر ۲۱: @@
 *[https://quran.isca.ac.ir/fa/Qurantopic/239/346552 "باطن"، پرتال جامع علوم و معارف قرآن]، بازیابی: ۲ شهریور ۱۳۹۳.
 {{اسماء الله}}
 [[رده:اسماء و صفات الهی]]
 [[رده:واژگان قرآنی]]

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-باطن، به معناى مخفى از حواسّ<ref>مفردات، ص‌130، «بطن».</ref> و از اسماى خداوند است و در تفسير آن آمده است:
+'''«باطن»'''، به معناى مخفى از حواسّ<ref>مفردات راغب، ص‌۱۳۰، «بطن».</ref> و از اسماء و صفات [[خداوند]] است و در تفسیر آن این معانی را گفته اند: پنهان از دیدگان و گمانهاى آفریده‌ها؛<ref>لسان‌العرب، ج‌۱، ص‌۴۳۴، «بطن».</ref> غیرقابل ادراک با حواسّ؛ محیط بر هر امر باطنى.<ref>روح‌المعانى، مج ۱۵، ج‌۲۷، ص‌۲۵۵؛ المیزان، ج‌۱۹، ص‌۱۴۵.</ref>
-# پنهان از ديدگان و گمانهاى آفريده‌ها.<ref>لسان‌العرب، ج‌1، ص‌434، «بطن».</ref>
+واژه «باطن» یک بار در [[قرآن|قرآن کریم]] همراه با «[[ظاهر (اسم الله)|ظاهر]]» به عنوان وصف خدا به کار رفته است: {{متن قرآن|«هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ وَهُوَ بِکلِّ شَیءٍ عَلِیمٌ»}}؛ اوست اول و آخر و ظاهر و باطن، و او به هر چیزی داناست. ([[سوره حدید]]، ۳)
-اين واژه در [[قرآن]] همراه با ظاهر به كار رفته است:
+«ظاهر» از ماده «ظُهْر» گرفته شده که قسمت روشن چیز را مى گویند، و اگر نیمه روز را ظُهْر گویند چون روشن ترین نقطه از روز همان وقت نیمه آن است، و از این جا معنى «باطن» نیز روشن مى شود و آن قسمت خفا و پنهانى شیئ است. از این جهت به آن نقطه روشن از حیوانات «ظَهْر» و نقطه پنهان «بَطْن» گفته مى شود، و در قرآن نیز این دو لفظ به همین ملاک به کار رفته اند، آن جا که مى فرماید: {{متن قرآن|«وَ ذَرُوا ظاهِرَ الإِثْمِ وَ باطنَهُ...»}}؛ ([[سوره انعام]]، ۱۲۰) گناهان آشکار و پنهان را ترک کنید.
-{{قرآن در قاب|هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ }}
+بنابراین مقصود از توصیف خدا به «ظاهر» و «باطن»، ظهور و خفاى او است; اکنون باید دید چگونه خدا با این دو صفت متضاد، همزمان توصیف مى شود. در این جا مفسران وجوه گوناگونى گفته اند و [[فخر رازى]] ۲۴ وجه ذکر کرده که همگى از قبیل «تفسیر اشارى» است، نه تفسیر بیانى و ما به بیان سه وجه اکتفا مى کنیم:
-عارفان در تقسيمى باطن را به همراه سه اسم «ظاهر»، «اول» و «آخر»، امهات اسما دانسته، اسم جامع آنها را «الله» و «الرحمن» مى‌دانند و معتقدند اسمائى كه به بطون تعلق دارد، در اسم باطن داخل است. <ref>شرح فصوص‌الحكم، ص‌45</ref>
+*خدا به وسیله آیات و نشانه هاى خود آشکار است و همگى بر قدرت و علم نامحدود او گواهى مى دهند، ولى در عین حال واقعیت و کنه خدا براى ما پنهان است.
 ==پانویس==
 {{پانویس}}
 ==منابع==
-*فرهنگ قرآن، جلد 6.
+*منشور جاوید، آیت الله جعفر سبحانی، ج ۲ ص ۱۵۸.
-*[http://www.maarefquran.com/Files/links/cache.php?linkId=5341 باطن، احمد جمالی، پایگاه مرکز فرهنگ و معارف قرآن کریم، بخش دانشنامه موضوعی]، بازیابی: 2 شهریور 1393
+*فرهنگ قرآن، ج ۶.
+*[https://quran.isca.ac.ir/fa/Qurantopic/239/346552 "باطن"، پرتال جامع علوم و معارف قرآن]، بازیابی: ۲ شهریور ۱۳۹۳.
 {{اسماء الله}}
 [[رده:اسماء و صفات الهی]]
 [[رده:واژگان قرآنی]]

@@ سطر ۷: / سطر ۷: @@
 اين واژه در [[قرآن]] همراه با ظاهر به كار رفته است:
-{{متن قرآن|هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ }}
+{{قرآن در قاب|هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ }}
 اوست اول و آخر و ظاهر و باطن ، و او به هر چیزی داناست ([[سوره حدید]](57)‌/3)

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 باطن، به معناى مخفى از حواسّ<ref>مفردات، ص‌130، «بطن».</ref> و از اسماى خداوند است و در تفسير آن آمده است:
@@ سطر ۱۲: / سطر ۱۰: @@
 اوست اول و آخر و ظاهر و باطن ، و او به هر چیزی داناست ([[سوره حدید]](57)‌/3)
 ==پانویس==
@@ سطر ۱۷: / سطر ۱۷: @@
 ==منابع==
-فرهنگ قرآن، جلد 6.
+*فرهنگ قرآن، جلد 6.
 [[رده:اسماء و صفات الهی]]
 [[رده:واژگان قرآنی]]

@@ سطر ۵: / سطر ۵: @@
 # پنهان از ديدگان و گمانهاى آفريده‌ها.<ref>لسان‌العرب، ج‌1، ص‌434، «بطن».</ref>
 # غيرقابل ادراك با حواسّ.
-# محيط بر هر امر باطنى.<ref>روح‌المعانى، مج 15، ج‌27، ص‌255؛ الميزان، ج‌19، ص‌145.</ref> اين واژه در [[قرآن]] همراه با ظاهر به كار رفته است. ([[سوره حدید]](57)‌/3)
+# محيط بر هر امر باطنى.<ref>روح‌المعانى، مج 15، ج‌27، ص‌255؛ الميزان، ج‌19، ص‌145.</ref>
 ==پانویس==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۲۰ اوت ۲۰۱۴، ساعت ۰۷:۱۵
(بدون تفاوت)