انقطاع الی الله - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi: /* علائم و آثار انقطاع الی‌الله */

2025-05-04T10:01:41Z

‏علائم و آثار انقطاع الی‌الله

Mohammadi: /* انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات */

2025-05-04T09:58:21Z

‏انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات

Mohammadi: /* انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات */

2025-05-04T09:57:39Z

‏انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات

Mohammadi: /* انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات */

2025-05-04T09:56:03Z

‏انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات

Mohammadi: /* انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات */

2025-05-04T09:38:47Z

‏انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات

Mohammadi: /* مفهوم انقطاع الی‌الله */

2025-05-04T09:38:11Z

‏مفهوم انقطاع الی‌الله

Mohammadi: /* مفهوم انقطاع الی‌الله */

2025-05-04T09:34:25Z

‏مفهوم انقطاع الی‌الله

Mohammadi: /* مفهوم انقطاع الی‌الله */

2025-05-04T09:31:56Z

‏مفهوم انقطاع الی‌الله

Mohammadi: /* انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات */

2025-05-04T09:30:06Z

‏انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات

مهدی موسوی در ‏۲۱ ژوئن ۲۰۲۴، ساعت ۰۷:۴۸

2024-06-21T07:48:41Z

نمایش تغییرات

@@ سطر ۶۱: / سطر ۶۱: @@
 مرحوم [[امام خمینی]] معتقدند تمام صفات وارسته انسانى در انقطاع کامل إلى اللّه نهفته است و اگر کسى بدان دست یافت، به سعادت بزرگى نایل شده است.<ref>خمینى، امام سید روح‌الله؛ جهاد اکبر، پیشین، ص ۳۷.</ref> در این‌جا به برخی از این آثار که دربردارنده همه‌ کمالات انسانی است اشاره می شود:
-*خرق حجابهای نورانی: که در اثر کمال انقطاع الی الله حاصل می‌شود همانطور که در فراز [[مناجات شعبانیه]] مطرح است؛ «حتی تخرقَ ابصار القلوب حجبَ النور...».
+*خرق حجابهای نورانی: که در اثر کمال انقطاع الی الله حاصل می‌شود همانطور که در فراز [[مناجات شعبانیه]] مطرح است؛ {{متن حدیث|«حتی تخرقَ ابصار القلوب حجبَ النور...»}}.
 *دریافت علوم و معارف الهی: زیرا انقطاع الی الله از کلیدهای الهام و کشف اسرار الهی است.<ref>فیض کاشانى، ملامحسن؛ المحجةالبیضاء، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ چهارم، ۱۴۱۷ هجرى، ج ۲، ص ۱۴۸.</ref>
-*وصول به معدن عظمت و عزت الهی: (...فتصلَ الی معدن العظمة) زیرا هر کس از عالم مخلوقات منقطع گردد به حقیقت که حق تعالى است خواهد پیوست.<ref>حسن زاده آملى حسن؛ ممد الهمم در شرح فصوص الحکم، انتشارات وزارت ارشاد، تهران، چاپ اول، ۱۳۷۸ش، ص ۴۰۵.</ref>
+*وصول به معدن عظمت و عزت الهی: {{متن حدیث|«... فتصلَ الی معدن العظمة»}}؛ زیرا هر کس از عالم مخلوقات منقطع گردد به حقیقت که حق تعالى است خواهد پیوست.<ref>حسن زاده آملى حسن؛ ممد الهمم در شرح فصوص الحکم، انتشارات وزارت ارشاد، تهران، چاپ اول، ۱۳۷۸ش، ص ۴۰۵.</ref>
 *خروج از سلطنت [[شیطان]]: که در اثر تحقق کامل انقطاع الی الله نوعی پاکیزگی و خلوص ایجاد می شود که در نتیجه شیطان بر او راهی نخواهد داشت.<ref>خمینى امام سید روح‌الله؛ آداب الصلاة، پیشین، ص ۲۲۲.</ref>
 *عدم نیازمندی به غیر خدای متعال: که علامت انقطاع صادقانه به سوی او است.<ref>سید على خان؛ ریاض السالکین، چاپ دفتر انتشارات اسلامى، چاپ اول، ۱۴۰۹ - ۱۴۱۱ ق‌، ج ۳، ص ۱۲۷.</ref>

@@ سطر ۳۳: / سطر ۳۳: @@
 همچنین [[جابر بن عبدالله انصاری|جابر]] می گوید [[امام باقر]] علیه السلام فرمود: هر کس دین خدا به طور خالص و واقعی در درونش جایگزین شود، او را از غیر خودش رویگردان کرده و به خود مشغول می‌کند.<ref>ورام بن أبی فراس، مسعود بن عیسى؛ تنبیه الخواطر و نزهة النواظر المعروف بمجموعة ورّام، مکتبه فقیه، قم، چاپ اول، ۱۴۱۰ق، ج ۲، ص ۱۹۳.</ref>
-آری، آن بزرگواران نه فقط به انقطاع به سوی خدای متعال توصیه می‌کردند، بلکه کمال این انقطاع یعنی حد اعلای آن را طلب می‌نمودند؛ همانطور که [[امام علی]] علیه السلام در [[مناجات شعبانیه]] - که توسط همه [[ائمه اطهار|ائمه]] معصومین خوانده می‌شده است<ref>خمینى امام سید روح‌الله؛ چهل حدیث، مؤسسه‌ى تنظیم و نشر آثار امام خمینى، چاپ بیستم، ۱۳۷۸، ص ۴۳۲.</ref> - از خدای متعال طلب «کمال انقطاع الی الله» را می نماید: {{متن حدیث«إِلَهِی هَبْ لِی کمَالَ‌ الِانْقِطَاعِ‌ إِلَیک...»}}.
+آری، آن بزرگواران نه فقط به انقطاع به سوی خدای متعال توصیه می‌کردند، بلکه کمال این انقطاع یعنی حد اعلای آن را طلب می‌نمودند؛ همانطور که [[امام علی]] علیه السلام در [[مناجات شعبانیه]] - که توسط همه [[ائمه اطهار|ائمه]] معصومین خوانده می‌شده است<ref>خمینى امام سید روح‌الله؛ چهل حدیث، مؤسسه‌ى تنظیم و نشر آثار امام خمینى، چاپ بیستم، ۱۳۷۸، ص ۴۳۲.</ref> - از خدای متعال طلب «کمال انقطاع الی الله» را می نماید: {{متن حدیث|«إِلَهِی هَبْ لِی کمَالَ‌ الِانْقِطَاعِ‌ إِلَیک...»}}.
 و «کمال انقطاع» آن است که تمام حجب ظلمانى و نورانى پاره و کنار زده شود.<ref>اشاره به این فراز از دعا که: حتّى تخرق أبصار القلوب حجب النّور، فتصل إلى معدن العظمة.</ref> تا به مهمانسراى الهى که «معدن عظمت» است بتوان وارد گردید. لهذا در این «مناجات» از خداوند متعال بینایى و نورانیت قلبى طلب مى‌شود، تا بتوان حجب نورانى را دریده به معدن عظمت رسید.<ref>خمینى امام سید روح‌الله، جهاد اکبر، پیشین، ص ۴۶.</ref> [[امام خمینی]] درباره‌ی آن می‌گوید: این فراز از دعا، اشاره به خلوصی است که موجب خروج انسان از سلطنت [[شیطان]] است و چون قلب به این مرتبه از اخلاص برسد، به کلی از غیر خدا منقطع شده و شیطان بر او راهی نخواهد داشت.<ref>خمینى امام سید روح‌الله، آداب الصلاة، پیشین، ص ۲۲۲.</ref>

@@ سطر ۳۳: / سطر ۳۳: @@
 همچنین [[جابر بن عبدالله انصاری|جابر]] می گوید [[امام باقر]] علیه السلام فرمود: هر کس دین خدا به طور خالص و واقعی در درونش جایگزین شود، او را از غیر خودش رویگردان کرده و به خود مشغول می‌کند.<ref>ورام بن أبی فراس، مسعود بن عیسى؛ تنبیه الخواطر و نزهة النواظر المعروف بمجموعة ورّام، مکتبه فقیه، قم، چاپ اول، ۱۴۱۰ق، ج ۲، ص ۱۹۳.</ref>
-آری، آن بزرگواران نه فقط به انقطاع به سوی خدای متعال توصیه می‌کردند، بلکه کمال این انقطاع یعنی حد اعلای آن را طلب می‌نمودند؛ همانطور که [[امام علی]] علیه السلام در [[مناجات شعبانیه]] - که توسط همه [[ائمه اطهار|ائمه]] معصومین خوانده می‌شده است<ref>خمینى امام سید روح‌الله؛ چهل حدیث، مؤسسه‌ى تنظیم و نشر آثار امام خمینى، چاپ بیستم، ۱۳۷۸، ص ۴۳۲.</ref> - از خدای متعال طلب «کمال انقطاع الی الله» را می نماید: «إِلَهِی هَبْ لِی کمَالَ‌ الِانْقِطَاعِ‌ إِلَیک...».<ref>ابن طاووس، همان.</ref>
+آری، آن بزرگواران نه فقط به انقطاع به سوی خدای متعال توصیه می‌کردند، بلکه کمال این انقطاع یعنی حد اعلای آن را طلب می‌نمودند؛ همانطور که [[امام علی]] علیه السلام در [[مناجات شعبانیه]] - که توسط همه [[ائمه اطهار|ائمه]] معصومین خوانده می‌شده است<ref>خمینى امام سید روح‌الله؛ چهل حدیث، مؤسسه‌ى تنظیم و نشر آثار امام خمینى، چاپ بیستم، ۱۳۷۸، ص ۴۳۲.</ref> - از خدای متعال طلب «کمال انقطاع الی الله» را می نماید: {{متن حدیث«إِلَهِی هَبْ لِی کمَالَ‌ الِانْقِطَاعِ‌ إِلَیک...»}}.
 و «کمال انقطاع» آن است که تمام حجب ظلمانى و نورانى پاره و کنار زده شود.<ref>اشاره به این فراز از دعا که: حتّى تخرق أبصار القلوب حجب النّور، فتصل إلى معدن العظمة.</ref> تا به مهمانسراى الهى که «معدن عظمت» است بتوان وارد گردید. لهذا در این «مناجات» از خداوند متعال بینایى و نورانیت قلبى طلب مى‌شود، تا بتوان حجب نورانى را دریده به معدن عظمت رسید.<ref>خمینى امام سید روح‌الله، جهاد اکبر، پیشین، ص ۴۶.</ref> [[امام خمینی]] درباره‌ی آن می‌گوید: این فراز از دعا، اشاره به خلوصی است که موجب خروج انسان از سلطنت [[شیطان]] است و چون قلب به این مرتبه از اخلاص برسد، به کلی از غیر خدا منقطع شده و شیطان بر او راهی نخواهد داشت.<ref>خمینى امام سید روح‌الله، آداب الصلاة، پیشین، ص ۲۲۲.</ref>

@@ سطر ۲۵: / سطر ۲۵: @@
 «انقطاع الی‌ الله» یک توصیه [[قرآن|قرآنی]] است که خدای متعال - در [[سوره مزمل]] - [[پیامبر اسلام|رسول اللّه]] صلی الله علیه وآله (و به تبع ایشان امت او) را به تحصیل آن امر فرموده است: {{متن قرآن|«وَاذْكُرِ اسْمَ رَبِّكَ وَتَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا»}}<ref name=":۰" />؛ نام پروردگارت را یاد کن و تنها به او دل ببند (به کلى از غیر او دل ببر).<ref>محمدى گیلانى، محمد؛ شرح مناجات شعبانیه، نشر سایه، چاپ اول، تهران، ۱۳۷۳، ص ۲۲۹ و ۲۳۰.</ref>
-خداوند همچنین در [[قرآن کریم]] می فرماید: {{متن قرآن|«فَفِرُّوا إِلَى اللَّهِ إِنِّی لَکمْ مِنْهُ نَذِیرٌ مُبِینٌ»}} پس به سوى خداوند بگریزید... .<ref>[[سوره ذاریات]]: ۵۰.</ref> و مراد از فرار کردن به سوى خدا، انقطاع به سوی او است، به دست برداشتن از [[کفر]] و گریزان بودن از عقابى که کفر به دنبال دارد و متوسل شدن به [[ایمان]] به خداى تعالى به تنهایى و این که او را یگانه معبودى بى شریک براى خود بگیرند.<ref>طباطبایی سید محمدحسین؛ تفسیرالمیزان، ترجمه موسوى همدانى سید محمدباقر، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‌ى مدرسین حوزه علمیه قم، قم، چاپ پنجم، ۱۳۷۴ش، ج‌۱۸، ص۵۷۴.</ref>
+خداوند همچنین در [[قرآن کریم]] می فرماید: {{متن قرآن|«فَفِرُّوا إِلَى اللَّهِ ...»}}<ref>[[آیه 50 سوره ذاریات|سوره ذاریات، آیه ۵۰.]]</ref>؛ پس به سوى خداوند بگریزید... . و مراد از فرار کردن به سوى خدا، انقطاع به سوی او است، به دست برداشتن از [[کفر]] و گریزان بودن از عقابى که کفر به دنبال دارد و متوسل شدن به [[ایمان]] به خداى تعالى به تنهایى و این که او را یگانه معبودى بى شریک براى خود بگیرند.<ref>طباطبایی سید محمدحسین؛ تفسیرالمیزان، ترجمه موسوى همدانى سید محمدباقر، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‌ى مدرسین حوزه علمیه قم، قم، چاپ پنجم، ۱۳۷۴ش، ج‌۱۸، ص۵۷۴.</ref>
 [[امام علی]] علیه السلام فرمود: پاک و منزه است خدایی که شیرینی خدمت و انقطاع از غیر او را به دل‌های عارفان چشانیده است و یاد [[بهشت]] و [[حور العین|حور]] و قصور آن را از خاطر ایشان زدوده است و همت آنان را در ذکر خودش متمرکز نموده است پس هیچ چیز در نزد آنان لذت‌بخش‌تر از یاد او نیست.<ref>هاشمى خویى/ حسن زاده آملى، محمدباقر کمره اى، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغة و تکملة منهاج البراعة (خوئى)، ۲۱ جلد، مکتبة الإسلامیة - تهران، چاپ چهارم، ۱۴۰۰ ق، ج ۷، ص ۱۹۳.</ref>

@@ سطر ۲۳: / سطر ۲۳: @@
 ==انقطاع الی‌الله در قرآن و روایات==
-«انقطاع الی‌ الله» یک توصیه [[قرآن|قرآنی]] است که خدای متعال - در [[سوره مزمل]] - [[پیامبر اسلام|رسول اللّه]] صلی الله علیه وآله (و به تبع ایشان امت او) را به تحصیل آن امر فرموده است: {{متن قرآن|«وَاذْكُرِ اسْمَ رَبِّكَ وَتَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا»}}؛<ref name=":۰" /> نام پروردگارت را یاد کن و تنها به او دل ببند (به کلى از غیر او دل ببر).<ref>محمدى گیلانى، محمد؛ شرح مناجات شعبانیه، نشر سایه، چاپ اول، تهران، ۱۳۷۳، ص ۲۲۹ و ۲۳۰.</ref>
+«انقطاع الی‌ الله» یک توصیه [[قرآن|قرآنی]] است که خدای متعال - در [[سوره مزمل]] - [[پیامبر اسلام|رسول اللّه]] صلی الله علیه وآله (و به تبع ایشان امت او) را به تحصیل آن امر فرموده است: {{متن قرآن|«وَاذْكُرِ اسْمَ رَبِّكَ وَتَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا»}}<ref name=":۰" />؛ نام پروردگارت را یاد کن و تنها به او دل ببند (به کلى از غیر او دل ببر).<ref>محمدى گیلانى، محمد؛ شرح مناجات شعبانیه، نشر سایه، چاپ اول، تهران، ۱۳۷۳، ص ۲۲۹ و ۲۳۰.</ref>
 خداوند همچنین در [[قرآن کریم]] می فرماید: {{متن قرآن|«فَفِرُّوا إِلَى اللَّهِ إِنِّی لَکمْ مِنْهُ نَذِیرٌ مُبِینٌ»}} پس به سوى خداوند بگریزید... .<ref>[[سوره ذاریات]]: ۵۰.</ref> و مراد از فرار کردن به سوى خدا، انقطاع به سوی او است، به دست برداشتن از [[کفر]] و گریزان بودن از عقابى که کفر به دنبال دارد و متوسل شدن به [[ایمان]] به خداى تعالى به تنهایى و این که او را یگانه معبودى بى شریک براى خود بگیرند.<ref>طباطبایی سید محمدحسین؛ تفسیرالمیزان، ترجمه موسوى همدانى سید محمدباقر، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‌ى مدرسین حوزه علمیه قم، قم، چاپ پنجم، ۱۳۷۴ش، ج‌۱۸، ص۵۷۴.</ref>

@@ سطر ۱۲: / سطر ۱۲: @@
 برخی از مفاهیم اخلاقی وجود دارند که یا دقیقاً هم‌معنی با مفهوم انقطاع الی‌الله هستند و یا مشابه با آن هستند و یا در ضمن خود این معنی را دربردارند که توجه به این مفاهیم، برای درک بهتر انقطاع الی‌الله لازم است:
-*تبتّل: که همان انقطاع است.<ref>ابن طاووس، على بن موسى؛ فلاح السائل و نجاح المسائل، بوستان کتاب، قم، چاپ اول، ۱۴۰۶ ق، ص ۳۴.</ref> توضیح این‌که این مفهوم از آیه شریفه‌: {{متن قرآن|«وَاذْكُرِ اسْمَ رَبِّكَ وَتَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا»}}.<ref name=":۰">[[آیه 8 سوره مزمل|سوره مزمل، آیه ۸.]]</ref> (نام پروردگارت را یاد کن و تنها به او دل ببند) گرفته شده است و برخی معتقدند مفهوم اخلاقی «انقطاع الی الله» مبتنی بر همین آیه شریفه است.<ref>محمدى گیلانى، پیشین.</ref> [[امام صادق]] علیه السلام فرمود: در تبتل به این حالت باش که یک انگشت خود را گاهی به آسمان ببری و گاهی پایین آوری و دعا کنی.<ref>فیض کاشانى، الوافی، کتابخانه امام أمیرالمؤمنین على علیه السلام، اصفهان، چاپ اول، ۱۴۰۶ ق، ج ۶، ص ۳۶۹.</ref> که [[سید بن طاووس]] می‌گوید: این حالت که با یک انگشت به آسمان اشاره میشود، بیان نمادین این مطالب است که انسان با وجودش به خدای متعال عرضه می‌دارد که من تنها به سوی تو منقطع شده‌ام و فقط به تو دلبسته‌ام.<ref>حلى، پیشین، ص ۱۹۸.</ref>
+*تبتّل: که همان انقطاع است.<ref>ابن طاووس، على بن موسى؛ فلاح السائل و نجاح المسائل، بوستان کتاب، قم، چاپ اول، ۱۴۰۶ ق، ص ۳۴.</ref> توضیح این‌که این مفهوم از آیه شریفه‌ گرفته شده است: {{متن قرآن|«وَاذْكُرِ اسْمَ رَبِّكَ وَتَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا»}}<ref name=":۰">[[آیه 8 سوره مزمل|سوره مزمل، آیه ۸.]]</ref>؛ نام پروردگارت را یاد کن و تنها به او دل ببند. برخی معتقدند مفهوم اخلاقی «انقطاع الی الله» مبتنی بر همین آیه شریفه است.<ref>محمدى گیلانى، پیشین.</ref> [[امام صادق]] علیه السلام فرمود: در تبتل به این حالت باش که یک انگشت خود را گاهی به آسمان ببری و گاهی پایین آوری و دعا کنی.<ref>فیض کاشانى، الوافی، کتابخانه امام أمیرالمؤمنین على علیه السلام، اصفهان، چاپ اول، ۱۴۰۶ ق، ج ۶، ص ۳۶۹.</ref> که [[سید بن طاووس]] می‌گوید: این حالت که با یک انگشت به آسمان اشاره میشود، بیان نمادین این مطالب است که انسان با وجودش به خدای متعال عرضه می‌دارد که من تنها به سوی تو منقطع شده‌ام و فقط به تو دلبسته‌ام.<ref>حلى، پیشین، ص ۱۹۸.</ref>
 *خلوت باطنی: که در حقیقت خالی بودن باطن وجود از غیر خداست، نه این‌که با دوستان خود در زندگی همراه نباشد؛ برای همین است که گفته شده است «العارف کائن و بائن»<ref>یعنی: «انسان عارف، هست ولی نیست»!! در اشعار سعدی از چنین کسی با عنوان «غایب و حاضر» نام برده شده است:از هر چه مى‌رود سخن دوست خوشتر است/ پیغام آشنا سخن روح پرور است. هرگز وجود حاضر و غائب شنیده‌اى/من در میان جمع و دلم‌ جاى‌ دیگر است.</ref> به این معنی که در ظاهر با خلق است اما در باطن از آنان جدا و به خدایش پیوسته است.<ref>سید على خان؛ ریاض السالکین، چاپ دفتر انتشارات اسلامى، چاپ اول، ۱۴۰۹ - ۱۴۱۱ ق‌، ج ۷، ص ۱۰۰.</ref>
 *انقطاع از دنیا: همان طور که [[امام خمینی]] می گوید: اجتناب کامل از لذات [[دنیا]]، همان انقطاع کامل الی الله است.<ref>خمینى امام سید روح‌الله؛ جهاد اکبر، مؤسسه‌ى تنظیم و نشر آثار امام خمینى، چاپ نهم، ۱۳۷۸، ص ۳۷ و ۳۸.</ref>