امام حسن عسکری علیه السلام - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi: /* احادیثی از امام حسن عسکری */

2026-09-27T06:46:29Z

‏احادیثی از امام حسن عسکری

Mohammadi: /* نحوه ارتباط شیعیان با امام عسکری */

2026-09-27T06:31:44Z

‏نحوه ارتباط شیعیان با امام عسکری

Mohammadi: /* ولادت */

2026-09-27T06:21:10Z

‏ولادت

Zamani در ‏۲ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۷

2025-09-02T09:47:41Z

Zamani در ‏۲ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۵۷

2025-09-02T07:57:38Z

Zamani در ‏۱۰ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۳۶

2025-04-10T09:36:50Z

مهدی موسوی در ‏۲۵ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۰۰

2024-04-25T12:00:16Z

نمایش تغییرات

مهدی موسوی: ویرایش

2020-10-24T07:39:43Z

ویرایش

نمایش تغییرات

Zamani در ‏۵ نوامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۲:۱۰

2019-11-05T12:10:17Z

Zamani در ‏۵ نوامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۲:۰۹

2019-11-05T12:09:44Z

@@ سطر ۱۱۲: / سطر ۱۱۲: @@
 '''حکمت روزه:'''
-جعفر بن محمد بن حمزه علوی از حضرت عسکری علیه السلام درباره حکمت تشریع [[روزه]] پرسش کرد و امام پاسخ داد: «فرض الله تعالی الصوم لیجد الغنی مسّ الجوع فیحنو علی الفقیر...».<ref>کشف الغمۀ، ج ۳، ص ۱۹۳ و من لا یحضره الفقیه، ج ۲، ص ۴</ref> خداوند متعال روزه را واجب کرد تا دولتمندان، فشار گرسنگی را حس کنند و بر فقیران دل بسوزانند و آنان را دستگیری کنند... .
+جعفر بن محمد بن حمزه علوی از حضرت عسکری علیه السلام درباره حکمت تشریع [[روزه]] پرسش کرد و امام پاسخ داد: «{{متن حدیث|فرض الله تعالی الصوم لیجد الغنی مسّ الجوع فیحنو علی الفقیر ...}}<ref>کشف الغمۀ، ج ۳، ص ۱۹۳ و من لا یحضره الفقیه، ج ۲، ص ۴</ref>؛ خداوند متعال روزه را واجب کرد تا دولتمندان، فشار گرسنگی را حس کنند و بر فقیران دل بسوزانند و آنان را دستگیری کنند ...».
 '''دوستی و دشمنی نیکان:'''
-«حبّ الابرار للأبرار فضیلة للأبرار، و بغض الفجار للأبرار زین للأبرار، و بغض الأبرار للفجار خزی للفجار...».<ref>المجالس السنیۀ، ج ۲، ص ۶</ref> دوستی نیکان نسبت به یکدیگر برایشان فضیلت است و بغض بدکرداران نسبت به نیکان زیور و زینت آنان است، لیکن بغض نیکان نسبت به بدکاران مایه ی خواری بدکاران است... .
+«{{متن حدیث|حبّ الابرار للأبرار فضیلة للأبرار، و بغض الفجار للأبرار زین للأبرار، و بغض الأبرار للفجار خزی للفجار...}}<ref>المجالس السنیۀ، ج ۲، ص ۶</ref>؛ دوستی نیکان نسبت به یکدیگر برایشان فضیلت است و بغض بدکرداران نسبت به نیکان زیور و زینت آنان است، لیکن بغض نیکان نسبت به بدکاران مایه ی خواری بدکاران است ...».
 '''دروغ کلید پلیدی‌ها:'''
-«جُعِلَتِ الْخَبَائِثُ فِی بَیتٍ، وَ جُعِلَ مِفْتَاحُهُ الْکذِب».‏<ref>نزهة الناظر و تنبیه الخواطر، ص ۱۴۵</ref> همه‌ی پلیدی‌ها در خانه‌ای گذارده شده و کلید همه‌ی آنها «[[دروغ]]» قرار داده شده است.
+«{{متن حدیث|جُعِلَتِ الْخَبَائِثُ فِی بَیتٍ، وَ جُعِلَ مِفْتَاحُهُ الْکذِب}}‏<ref>نزهة الناظر و تنبیه الخواطر، ص ۱۴۵</ref>؛ همه‌ی پلیدی‌ها در خانه‌ای گذارده شده و کلید همه‌ی آنها «[[دروغ]]» قرار داده شده است».
 '''تفکر:'''
-«لَیْسَتِ العِبادةُ کثرةُ الصّیامِ و الصّلاة، و اِنَّما العبادةُ کثرَةُ التّفکُّرِ فی امرِ الله».<ref>بحارالانوار، ج۷۵، ص ۳۷۳</ref> عبادت، روزه و [[نماز]] بسیار نیست؛ بلکه عبادت، [[تفکر]] بسیار در امر خداوند است.
+«{{متن حدیث|لَیْسَتِ العِبادةُ کثرةُ الصّیامِ و الصّلاة، و اِنَّما العبادةُ کثرَةُ التّفکُّرِ فی امرِ الله}}<ref>بحارالانوار، ج۷۵، ص ۳۷۳</ref>؛ عبادت، روزه و [[نماز]] بسیار نیست؛ بلکه عبادت، [[تفکر]] بسیار در امر خداوند است».
 '''شب زنده داری:'''
-«إنّ الوُصولَ الی اللهِ سفَرٌ لا یُدرَکُ إلا بامْتِطاء اللّیل».<ref>اعلام الدّین، ص ۳۱۱</ref> همانا رسیدن به خدا، سفری است که جز با مرکب قرار دادن شب ([[شب زنده داری]])‌ نمی توان به آن دست یافت.
+«{{متن حدیث|إنّ الوُصولَ الی اللهِ سفَرٌ لا یُدرَکُ إلا بامْتِطاء اللّیل}}<ref>اعلام الدّین، ص ۳۱۱</ref>؛ همانا رسیدن به خدا، سفری است که جز با مرکب قرار دادن شب ([[شب زنده داری]])‌ نمی توان به آن دست یافت».
 ==شهادت امام حسن عسکری==

@@ سطر ۶۳: / سطر ۶۳: @@
 از برخی روایات فهمیده می شود که در زندگی امام حسن حداقل دورانی وجود داشته که امکان دیدار مستقیم با آن بزرگوار در خانه‌اش نبوده است و شیعیان معمولاً در مسیری که امام به مرکز حکومت رفت و آمد می کرد، توفیق زیارت چهره آن حضرت را داشته اند. در کتاب «[[الغیبة شیخ طوسی (کتاب)|الغیبه طوسی]]» آمده است که در یوم النوبه (روز مراجعه امام به مرکز حکومت) شور و شعفی در میان مردم پدید می آمد و خیابانها مملوّ از جمعیت می شد. آن گاه که امام در خیابان حضور می یافت، هیاهو خاموش می شد و امام از میان مردم عبور می کرد.<ref>طوسی، الغیبه، ص ۲۵۱</ref>
-علی بن جعفر از حلبی نقل می کند: در یکی از روزها که قرار بود امام به دار الخلافه برود، ما در عسکر به انتظار دیدار وی جمع شدیم؛ در این حال از طرف آن حضرت توقیعی بدین مضمون به ما رسید: ألّا یسلمنّ علیّ أحد و لا یشیر الیّ بیده و لا یؤمئ فإنّکم لا تؤمنون علی أنفسکم.<ref>الخرائج و الجرائح، ج ۱، ص ۴۳۹؛ الصراط المستقیم، ج ۱، ص ۲۰۷</ref>
+علی بن جعفر از حلبی نقل می کند: در یکی از روزها که قرار بود امام به دار الخلافه برود، ما در عسکر به انتظار دیدار وی جمع شدیم؛ در این حال از طرف آن حضرت توقیعی بدین مضمون به ما رسید: «{{متن حدیث|ألّا یسلمنّ علیّ أحد و لا یشیر الیّ بیده و لا یؤمئ فإنّکم لا تؤمنون علی أنفسکم}}<ref>الخرائج و الجرائح، ج ۱، ص ۴۳۹؛ الصراط المستقیم، ج ۱، ص ۲۰۷</ref>؛ کسی بر من سلام و حتی اشاره هم به طرف من نکند؛ زیرا که در امان نیستید!».
 این روایت به خوبی نشان می دهد که دستگاه [[خلافت]] تا چه حد روابط امام با شیعیانش را زیر نظر داشته و آن را کنترل می کرده است.
 در چنین وضعیتی امام تنها از طریق وکلا با شیعیان ارتباط داشت و آنها مسوولیت رد و بدل کردن نامه‌های شیعیان به امام یا وکیل ارشد آن حضرت و همچنین جمع آوری اموال مربوط به امام از تمامی مناطق شیعه نشین و رساندن آن به امام را بر عهده داشتند. [[عثمان بن سعید عمری|عثمان بن سعید]]، شخصیت موجّه و شناخته شده شیعی، وکیل ارشد امام بود و همه اموال به دست او می رسید.<ref>طوسی، الغیبه، ص ۳۵۴</ref> فرزند او [[محمد بن عثمان عمرى|محمّد بن عثمان]] نیز منصب وکالت را به عهده داشت.<ref>همان، ص ۴۰۰</ref> [[احمد بن اسحاق اشعری قمی|احمد بن اسحاق اشعری]]، از عالمان بزرگ [[قم]] و از اصحاب خاص امام حسن عسکری علیه السلام وکیل آن حضرت در ناحیه قم بود.<ref>طوسی، الفهرست، ص ۶۳</ref> و از وکلای [[بغداد]] می توان به [[ریان بن صلت|ریان بن صلت بغدادی اشعری]] اشاره کرد.<ref>طوسی، الفهرست، ص ۲۹۵</ref> وکیل آن حضرت در [[کوفه]]، ایوب بن نوح بن دراج بود<ref>طوسی، ص ۴۹۶</ref> و علی بن جعفر همانی برمکی از وکلای [[مکه]]<ref>مجلسی، زندگانی حضرت جـواد و عـسکریین عـلیه السلام، ص ۱۹۵</ref> و عبداللّه بن حمدویه بیهقی از وکلای حضرتش در بیهق و نیشابور بود.<ref>طوسی،الغیبه، ص ۲۶۸</ref> <ref>نقش امام حسن عسکری علیه السلام و اصحاب ایشان در حدیث امامیه، فرزند وحی،جمال دارابی،فرشته، سفینه، شماره ۳۷، صفحه ۱۲۲</ref>
 ===موقعیت امام عسکری در سامرا===

@@ سطر ۲۴: / سطر ۲۴: @@
 احمد بن عبیدالله بن خاقان، خصوصیات ظاهری و رخسار حضرت عسکری را چنین توصیف می کند: «او فردی گندمگون، درشت چشم، نیکو قامت، خوبروی و خوش اندام بود و هیبت و جلالی تمام داشت».<ref>بحارالانوار، ج ۵۰ ، ص ۳۲۶</ref>
-برای مادر آن حضرت نیز نامهای متعددی در منابع بیان شده، از جمله: [[سوسن مادر امام حسن عسکری علیه السلام|سُوسَن]]، حُدَیْثه<ref>کلینی، کافی، ۱۳۹۱ق، ج۱، ص۵۰۳؛ شیخ مفید، الارشاد، قم، ۱۴۱۴ق، ج۲، ص۳۱۳</ref> و سَلیل<ref>کمال الدین، شیخ صدوق، ص۳٠٧؛اثبات الوصیة، ص: ۲۴۴</ref>، که ممکن است از القاب او باشد. در ستایش این بانوی گرامی در روایتی از قول [[امام هادی علیه السلام|امام علی النقی]] علیه السلام آمده است: «سلیل مسلولة من الآفات و العاهات و الأرجاس و الأنجاس»<ref>اثبات الوصیة، على بن حسین مسعودى، ‏ ص ۲۴۴</ref> (سلیل از آفتها، گزندها، پلیدیها و ناپاکیها محفوظ است‏).
+برای مادر آن حضرت نیز نامهای متعددی در منابع بیان شده، از جمله: [[سوسن مادر امام حسن عسکری علیه السلام|سُوسَن]]، حُدَیْثه<ref>کلینی، کافی، ۱۳۹۱ق، ج۱، ص۵۰۳؛ شیخ مفید، الارشاد، قم، ۱۴۱۴ق، ج۲، ص۳۱۳</ref> و سَلیل<ref>کمال الدین، شیخ صدوق، ص۳٠٧؛اثبات الوصیة، ص: ۲۴۴</ref>، که ممکن است از القاب او باشد. در ستایش این بانوی گرامی در روایتی از قول [[امام هادی علیه السلام|امام علی النقی]] علیه السلام آمده است: «{{متن حدیث|سلیل مسلولة من الآفات و العاهات و الأرجاس و الأنجاس}}<ref>اثبات الوصیة، على بن حسین مسعودى، ‏ ص ۲۴۴</ref>؛ سلیل از آفتها، گزندها، پلیدیها و ناپاکیها محفوظ است‏».
 ==کنیه و القاب==

@@ سطر ۲۰: / سطر ۲۰: @@
 }}
 ==ولادت==
-امام حسن عسکری علیه السلام فرزند [[امام هادی علیه السلام|امام هادی]] علیه‌السلام، به گفته غالب منابع، در [[ماه ربیع الثانی|ربیع الثانی]] سال ۲۳۲ قمری در [[مدینه]] متولد شده اند،<ref>اخبار الدول، ص ۱۱۷؛ بحر الانساب، ص ۲؛ تحفۀالامام، ص ۸۶؛ مسعودی، اثبات الوصیه، ص۲۵۸، ۲۶۶؛ مفید، الارشاد، ج۲، ص۳۱۳</ref> اما در روز آن اختلاف دارند؛ روز دهم<ref> مسار الشیعة، ص ۳۰</ref> یا هشتم<ref>اعلام الوری، ص ۳۶۷</ref> یا چهارم<ref>مصباح کفعمی، ص ۵۳۰</ref> ربیع الثانی، تاریخهایی است که ذکر شده است.<ref>کافی، ج ۱، ص ۵۰۳</ref> [[ابن خلکان|ابن خلّکان]] تولد ایشان را روز پنجشنبه یکی از ماههای سال ۲۳۱ دانسته و قول دیگری را نیز که ششم ربیع الآخر سال ۲۳۲ می‌باشد، نقل کرده است.<ref>وفیات الاعیان، ج ۲، ص ۹۴</ref>
+امام حسن عسکری علیه السلام، به گفته غالب منابع، در [[ماه ربیع الثانی|ربیع الثانی]] سال ۲۳۲ قمری در [[مدینه]] متولد شده اند،<ref>اخبار الدول، ص ۱۱۷؛ بحر الانساب، ص ۲؛ تحفۀالامام، ص ۸۶؛ مسعودی، اثبات الوصیه، ص۲۵۸، ۲۶۶؛ مفید، الارشاد، ج۲، ص۳۱۳</ref> اما در روز آن اختلاف دارند؛ روز دهم<ref> مسار الشیعة، ص ۳۰</ref> یا هشتم<ref>اعلام الوری، ص ۳۶۷</ref> یا چهارم<ref>مصباح کفعمی، ص ۵۳۰</ref> ربیع الثانی، تاریخهایی است که ذکر شده است.<ref>کافی، ج ۱، ص ۵۰۳</ref> [[ابن خلکان|ابن خلّکان]] تولد ایشان را روز پنجشنبه یکی از ماههای سال ۲۳۱ دانسته و قول دیگری را نیز که ششم ربیع الآخر سال ۲۳۲ می‌باشد، نقل کرده است.<ref>وفیات الاعیان، ج ۲، ص ۹۴</ref>
 احمد بن عبیدالله بن خاقان، خصوصیات ظاهری و رخسار حضرت عسکری را چنین توصیف می کند: «او فردی گندمگون، درشت چشم، نیکو قامت، خوبروی و خوش اندام بود و هیبت و جلالی تمام داشت».<ref>بحارالانوار، ج ۵۰ ، ص ۳۲۶</ref>

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 {{عالی}}
-'''«ابومحمد حسن بن علی عسکری علیه‌السلام»''' (۲۳۲-۲۶۰ ق) یازدهمین [[امام]] شیعیان است. ایشان فرزند [[امام هادی علیه السلام|امام هادی]] (علیه‌السلام) است و پس از [[شهادت در راه خدا|شهادت]] پدر بزرگوارشان در سال ۲۵۴ هجری به [[امامت]] رسیدند. سالهای امامت امام عسکری در شهر [[سامرا]] و غالبا تحت کنترل شدید [[خلفای عباسی]] سپری شد؛ به نحوی که ارتباط آن حضرت با [[شیعه|شیعیان]] بسیار محدود و تنها با واسطه وکیلان خاص بود. امام حسن عسکری علیه‌السلام سرانجام در سال ۲۶۰ هجری به وسیله زهری که به دستور [[معتمد عباسی]] به ایشان داده شد به شهادت رسیدند.
+'''«ابومحمد حسن بن علی عسکری علیه‌السلام»''' (۲۳۲-۲۶۰ ق) یازدهمین [[امام]] شیعیان و فرزند [[امام هادی علیه السلام|امام هادی]] (علیه‌السلام) است که پس از [[شهادت در راه خدا|شهادت]] ایشان در سال ۲۵۴ هجری به [[امامت]] رسید. امام حسن عسکری از سوی دستگاه خلافت عباسی مجبور به اقامت در شهر سامرا شد و دوران امامت او در آن شهر و غالبا تحت کنترل شدید [[خلفای عباسی]] سپری شد؛ به نحوی که ارتباط آن حضرت با [[شیعه|شیعیان]] بسیار محدود و تنها با واسطه وکیلان خاص بود. امام حسن عسکری علیه‌السلام سرانجام در سال ۲۶۰ هجری به وسیله زهری که به دستور [[معتمد عباسی]] به ایشان داده شد به شهادت رسیدند.
 {{شناسنامه ائمه
 |عنوان امام=امام حسن عسکری علیه السلام

@@ سطر ۱۷۲: / سطر ۱۷۲: @@
 همه‌ی پلیدی‌ها در خانه‌ای گذارده شده و کلید همه‌ی آنها، «دروغ» قرار داده شده است
-===عبادت به تفکر است===
+===تفکر===
 لَیْسَتِ العِبادةُ کثرةُ الصّیامِ و الصّلاة، و اِنَّما العبادةُ کثرَةُ التّفکُّرِ فی امرِ الله<ref>بحارالانوار، ج75، ص 373</ref>

@@ سطر ۱۵۷: / سطر ۱۵۷: @@
 == چند حدیث از امام حسن عسکری (علیه السلام) ==
 === حکمت روزه ===
-جعفر بن محمد بن حمزه ی علوی از حضرت درباره ی حکمت تشریع روزه پرسش کرد و امام پاسخ داد: «فرض الله تعالی الصوم لیجد الغنی مس الجوع فیحنو علی الفقیر...» <ref>کشف الغمۀ، ج ۳، ص ۱۹۳ و من لا یحضره الفقیه، ج ۲، ص ۴</ref> . «خداوند متعال روزه را واجب کرد تا دولتمندان، فشار گرسنگی را حس کنند و بر فقیران دل بسوزانند و آنان را دستگیری کنند....». امام در کوتاهترین کلام و رساترین بیان حکمت تشریع روزه را بیان می کند. روزه، اغنیا را بر آن می دارد تا به کمک فقیران بشتابند و در حق آنان نیکی کنند. بعلاوه نتایج روحانی و معنوی و سلامتی جسمی که به دنبال دارد.
+جعفر بن محمد بن حمزه ی علوی از حضرت درباره ی حکمت تشریع روزه پرسش کرد و امام پاسخ داد: «فرض الله تعالی الصوم لیجد الغنی مس الجوع فیحنو علی الفقیر...» <ref>کشف الغمۀ، ج ۳، ص ۱۹۳ و من لا یحضره الفقیه، ج ۲، ص ۴</ref> .
 === دوستی و دشمنی نیکان ===
-امام - علیه السلام - درباره ی محبت و بغض نیکان و دشمنی بدکاران نسبت به آنان چنین می فرماید: «حب الابرار للأبرار فضیله للأبرار، و بغض الفجار للأبرار زین للأبرار، و بغض الأبرار للفجار خزی للفجار...» <ref>المجالس السنیۀ، ج ۲، ص ۶</ref> . «دوستی نیکان نسبت به یکدیگر برایشان فضیلت است و بغض بدکرداران نسبت به نیکان زیور و زینت آنان است، لیکن بغض نیکان نسبت به بدکاران مایه ی خواری بدکاران است....».
+حب الابرار للأبرار فضیله للأبرار، و بغض الفجار للأبرار زین للأبرار، و بغض الأبرار للفجار خزی للفجار... <ref>المجالس السنیۀ، ج ۲، ص ۶</ref>
 ==پانویس ==