اصحاب سَبت - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi: /* عبرت‌هاى داستان اصحاب سبت */

2025-11-23T15:35:26Z

‏عبرت‌هاى داستان اصحاب سبت

Mohammadi در ‏۲۳ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۳۴

2025-11-23T15:34:07Z

Mohammadi در ‏۲۳ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۲۹

2025-11-23T08:29:08Z

Mohammadi در ‏۲۲ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۴

2025-11-22T11:24:14Z

Mohammadi در ‏۲۲ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۵

2025-11-22T08:15:15Z

Zamani در ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۵۰

2025-08-04T05:50:15Z

مهدی موسوی در ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۴۹

2024-07-11T13:49:38Z

نمایش تغییرات

مهدی موسوی در ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۵۰

2024-07-11T11:50:13Z

نمایش تغییرات

مهدی موسوی: مهدی موسوی صفحهٔ اَصحاب سَبت را به اصحاب سَبت منتقل کرد

2024-07-11T07:12:45Z

مهدی موسوی صفحهٔ اَصحاب سَبت را به اصحاب سَبت منتقل کرد

سید مهدی خدایی: 6پروژه: رتبه بندی، اولویت بندی ، سنجش کیفی

2019-09-18T10:28:32Z

6پروژه: رتبه بندی، اولویت بندی ، سنجش کیفی

@@ سطر ۵۱: / سطر ۵۱: @@
 در آیه {{متن قرآن|«{{آیه|4|47}}»}}<ref name=":66" /> نیز [[اهل کتاب|اهل ‌کتاب]] را از دچار شدن به عذاب اصحاب سبت برحذر داشته و آن‌ها را نیز به این ‌گونه عذاب‌ها تهدید مى‌کند. از این آیه نیز چنین برمى‌آید که اهل کتاب نیز از گناه و عذاب این قوم آگاهى داشته‌اند که خداوند به آن‌ها یادآورى مى‌کند.
-درس دیگرِ این داستان اهمیت «نهى از منکر» و سکوت نکردن در برابر پلیدی‌هاست، زیرا کسانى که در برابر گناه صیادان سکوت نکردند، از عذاب نجات یافتند: {{متن قرآن|«...‌ أَنْجَيْنَا الَّذِينَ يَنْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ ...»}}<ref name=":33" /> و نیز برخى مفسران از این داستان استفاده کرده‌اند که امید نداشتن به تأثیر نهى از منکر، مجوز ترک این واجب ‌نمى‌شود<ref> جامع البیان، مج‌ ۶، ج‌ ۹، ص‌ ۱۲۴‌ـ‌۱۲۵؛ التبیان، ج‌ ۵، ص‌ ۱۳.</ref> زیرا نهى کنندگان از منکر، در پاسخ کسانى که این عمل را بى‌فایده مى‌دانستند و مى‌گفتند: {{متن قرآن|«...‌ لِمَ تَعِظُونَ قَوْمًا ۙ اللَّهُ مُهْلِكُهُمْ أَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِيدًا ...»}}<ref name=":77" />، گفتند: نهى از منکر ما براى این است که در برابر خدا عذرى داشته باشیم یا این که شاید هم نهى ما اثر ‌کرده، آن‌ها از این عمل دست بکشند:<ref> جامع‌البیان، مج ۶، ج ۹، ص ۱۲۴ـ۱۳۱؛ تفسیر قرطبى، ج‌ ۷، ص‌ ۱۹۵.</ref> {{متن قرآن|«...‌قَالُواْ مَعْذِرَةً إِلَى رَبِّکمْ وَلَعَلَّهُمْ یتَّقُونَ»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۴).
+درس دیگرِ این داستان اهمیت «نهى از منکر» و سکوت نکردن در برابر پلیدی‌هاست، زیرا کسانى که در برابر گناه صیادان سکوت نکردند، از عذاب نجات یافتند: {{متن قرآن|«...‌ أَنْجَيْنَا الَّذِينَ يَنْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ ...»}}<ref name=":33" /> و نیز برخى مفسران از این داستان استفاده کرده‌اند که امید نداشتن به تأثیر نهى از منکر، مجوز ترک این واجب ‌نمى‌شود<ref> جامع البیان، مج‌ ۶، ج‌ ۹، ص‌ ۱۲۴‌ـ‌۱۲۵؛ التبیان، ج‌ ۵، ص‌ ۱۳.</ref> زیرا نهى کنندگان از منکر، در پاسخ کسانى که این عمل را بى‌فایده مى‌دانستند و مى‌گفتند: {{متن قرآن|«...‌ لِمَ تَعِظُونَ قَوْمًا ۙ اللَّهُ مُهْلِكُهُمْ أَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِيدًا ...»}}<ref name=":77" />، گفتند: نهى از منکر ما براى این است که در برابر خدا عذرى داشته باشیم یا این که شاید هم نهى ما اثر ‌کرده، آن‌ها از این عمل دست بکشند:<ref> جامع‌البیان، مج ۶، ج ۹، ص ۱۲۴ـ۱۳۱؛ تفسیر قرطبى، ج‌ ۷، ص‌ ۱۹۵.</ref> {{متن قرآن|«...‌ قَالُوا مَعْذِرَةً إِلَىٰ رَبِّكُمْ وَلَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ»}}<ref name=":77" />.
 ==پانویس==
 <references />

@@ سطر ۵: / سطر ۵: @@
 «سَبت» (بر وزن عقل)، در اصل به معنى قطع است. سبت [[یهود|یهود]] را که روز شنبه است، به علّت قطع عمل و تعطیل کردن کار در آن روز، سبت گفته‏ اند.<ref>تفسیر احسن الحدیث، سید علی اکبر قرشی.</ref>
-تعبیر «اَصحاب السَبت» به ‌صورت صریح تنها یک بار در آیه ۴۷ [[سوره نساء]] {{متن قرآن|«{{آیه|4|47}}»}}<ref>[[آیه 47 سوره نساء|سوره نساء، آیه ۴۷.]]</ref> بکار رفته است؛ ولى در آیات ۶۵‌ـ‌۶۶ [[سوره بقره]]؛ ۱۵۴ [[سوره نساء]]؛ ۷۸ [[سوره مائده]]؛ ۱۶۳ [[سوره اعراف]] و ۱۲۴ [[سوره نحل]] داستان این قوم و سرانجام آنان بیان گردیده است.
+تعبیر «اَصحاب السَبت» به ‌صورت صریح تنها یک بار در آیه ۴۷ [[سوره نساء]] {{متن قرآن|«{{آیه|4|47}}»}}<ref name=":66">[[آیه 47 سوره نساء|سوره نساء، آیه ۴۷.]]</ref> بکار رفته است؛ ولى در آیات ۶۵‌ـ‌۶۶ [[سوره بقره]]؛ ۱۵۴ [[سوره نساء]]؛ ۷۸ [[سوره مائده]]؛ ۱۶۳ [[سوره اعراف]] و ۱۲۴ [[سوره نحل]] داستان این قوم و سرانجام آنان بیان گردیده است.
 «اصحاب سبت» از قوم ‌[[بنی اسرائیل|بنى‌اسرائیل]] بودند: {{متن قرآن|«{{آیه|5|78}}»}}<ref>[[آیه 78 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۷۸.]]</ref> و در شهرى ساحلى به ‌نام «[[اَیله|اَیلَه]]»<ref> کشف‌الاسرار، ج ‌۱، ص‌ ۲۲۳؛ مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ تفسیر سمرقندى، ج‌ ۱، ص‌ ۱۲۶.</ref> میان «[[مصر]]» و «مدین» یا «مدین» یا «طبریه» یا «مقنا» (که بین «مدین» و «عینونا» قرار داشته) زندگى مى‌کرده‌اند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۶۰؛المیزان، ج‌ ۸‌، ص‌ ۳۰۲.</ref>
@@ سطر ۲۰: / سطر ۲۰: @@
 برخى نیز گفته‌اند: آن‌ها در شب شنبه تورهاى ماهیگیرى را مى‌گستراندند و چون روز شنبه ماهیان زیادى در تورها جمع مى‌شد، روز یکشنبه تورها را جمع‌آورى مى‌کردند و از این راه اموال فراوانى بدست مى‌آوردند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ تفسیر ابن‌کثیر، ج ‌۱، ص‌ ۱۰۹؛ نمونه، ج‌ ۶‌، ص‌ ۴۲۳.</ref> در آغاز این کار با ترس و پنهانى صورت مى‌گرفت، ولى به تدریج در میان آنان گسترش یافت و صورتى آشکار به خود گرفت.
-اما در برابر این گروه که با [[حیله]] به صید ماهى مى‌پرداختند، دو گروه دیگر وجود داشتند: گروهى که نه به صید ماهى مى‌پرداختند و نه صیادان را از این کار نهى مى‌کردند و [[موعظه]] آن‌ها را بى‌فایده دانسته، مى‌گفتند: آنان را به حال خود واگذارید تا نابود یا به عذاب الهى گرفتار شوند: {{متن قرآن|«{{آیه|7|164}}»}}<ref>[[آیه 164 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۴.]]</ref>. گروه دیگر کسانى بودند که به فرمان‌هاى پیامبرشان پایبند بوده و به امید این که گناهکاران به سخنانشان گوش فرا داده از این عمل دست بکشند، به هدایت گمراهان پرداخته و آنان را از این کار باز مى‌داشتند. این گروه که به گفته برخى حدود ۱۰۰۰۰ نفر<ref> بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۵۶.</ref> بودند، هنگامى که دیدند سخنانشان در گناهکاران اثرى ندارد از آنان جدا شدند.<ref> تفسیر بیضاوى، ج‌ ۲، ص ‌۱۲۱؛ فى ظلال‌القرآن، ج‌ ۳، ص‌ ۱۳۸۵؛ روض‌الجنان، ج‌ ۱، ص‌ ۳۲۳.</ref>
+اما در برابر این گروه که با [[حیله]] به صید ماهى مى‌پرداختند، دو گروه دیگر وجود داشتند: گروهى که نه به صید ماهى مى‌پرداختند و نه صیادان را از این کار نهى مى‌کردند و [[موعظه]] آن‌ها را بى‌فایده دانسته، مى‌گفتند: آنان را به حال خود واگذارید تا نابود یا به عذاب الهى گرفتار شوند: {{متن قرآن|«{{آیه|7|164}}»}}<ref name=":77">[[آیه 164 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۴.]]</ref>. گروه دیگر کسانى بودند که به فرمان‌هاى پیامبرشان پایبند بوده و به امید این که گناهکاران به سخنانشان گوش فرا داده از این عمل دست بکشند، به هدایت گمراهان پرداخته و آنان را از این کار باز مى‌داشتند. این گروه که به گفته برخى حدود ۱۰۰۰۰ نفر<ref> بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۵۶.</ref> بودند، هنگامى که دیدند سخنانشان در گناهکاران اثرى ندارد از آنان جدا شدند.<ref> تفسیر بیضاوى، ج‌ ۲، ص ‌۱۲۱؛ فى ظلال‌القرآن، ج‌ ۳، ص‌ ۱۳۸۵؛ روض‌الجنان، ج‌ ۱، ص‌ ۳۲۳.</ref>
 '''عذاب اصحاب سبت:'''
-گروهى که ماهى صید مى‌کردند، به ‌صورت میمون مسخ شدند: {{متن قرآن|«{{آیه|7|166}}»}}<ref>[[آیه 166 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۶.]]</ref>؛ آیه ‌۶۵ [[سوره بقره]] نیز تجاوزکارى اصحاب سبت و مسخ شدن آنان به میمون را گزارش مى‌کند: {{متن قرآن|«{{آیه|2|65}}»}}<ref>[[آیه 65 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۶۵.]]</ref> و طبق برخى روایات و گفته مفسران و مورخان، بعد از سه<ref> التبیان، ج ۱، ص‌ ۲۹۰؛ روض‌الجنان، ج ۱، ص‌ ۳۲۴؛ تفسیر ‌صدرالمتألهین، ج‌ ۳، ص‌ ۴۶۸.</ref> یا هفت<ref>مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۹؛ البحرالمحیط، ج‌ ۱، ص‌ ۳۹۸.</ref> روز باد و باران شدیدى همه آنان را به درون دریا ریخت و هیچ فردى از آنان بر روى خشکى نماند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۱، ص ‌۲۶۴.</ref> همچنین بنابر نظر بیشتر مفسران از آیه {{متن قرآن|«{{آیه|5|78}}»}}<ref>[[آیه 78 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۷۸.]]</ref> برمى‌آید که قومى که بر اثر نافرمانى از دستور خدا مورد [[لعن]] [[حضرت داود]] علیه‌السلام قرار گرفتند همان اهل «[[اَیله|اَیله]]» بودند و به سبب بى‌اعتنایى به حرمت صید ماهى در روز شنبه حضرت داود علیه‌السلام آنان را نفرین کرد و گفت: «خدایا آن‌ها را لباس لعنت و عذاب بپوشان» و خداوند آن‌ها را به ‌صورت میمون مسخ کرد.<ref> همان، ج ۳، ص ۳۵۷؛ المیزان، ج‌ ۶، ص‌ ۸۲‌.</ref>
+گروهى که ماهى صید مى‌کردند، به ‌صورت میمون مسخ شدند: {{متن قرآن|«{{آیه|7|166}}»}}<ref>[[آیه 166 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۶.]]</ref>؛ آیه ‌۶۵ [[سوره بقره]] نیز تجاوزکارى اصحاب سبت و مسخ شدن آنان به میمون را گزارش مى‌کند: {{متن قرآن|«{{آیه|2|65}}»}}<ref name=":55">[[آیه 65 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۶۵.]]</ref> و طبق برخى روایات و گفته مفسران و مورخان، بعد از سه<ref> التبیان، ج ۱، ص‌ ۲۹۰؛ روض‌الجنان، ج ۱، ص‌ ۳۲۴؛ تفسیر ‌صدرالمتألهین، ج‌ ۳، ص‌ ۴۶۸.</ref> یا هفت<ref>مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۹؛ البحرالمحیط، ج‌ ۱، ص‌ ۳۹۸.</ref> روز باد و باران شدیدى همه آنان را به درون دریا ریخت و هیچ فردى از آنان بر روى خشکى نماند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۱، ص ‌۲۶۴.</ref> همچنین بنابر نظر بیشتر مفسران از آیه {{متن قرآن|«{{آیه|5|78}}»}}<ref>[[آیه 78 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۷۸.]]</ref> برمى‌آید که قومى که بر اثر نافرمانى از دستور خدا مورد [[لعن]] [[حضرت داود]] علیه‌السلام قرار گرفتند همان اهل «[[اَیله|اَیله]]» بودند و به سبب بى‌اعتنایى به حرمت صید ماهى در روز شنبه حضرت داود علیه‌السلام آنان را نفرین کرد و گفت: «خدایا آن‌ها را لباس لعنت و عذاب بپوشان» و خداوند آن‌ها را به ‌صورت میمون مسخ کرد.<ref> همان، ج ۳، ص ۳۵۷؛ المیزان، ج‌ ۶، ص‌ ۸۲‌.</ref>
 از دیگر آیاتى که مفسران آن را درباره گناه اصحاب سبت دانسته‌اند آیه {{متن قرآن|«{{آیه|5|60}}»}}<ref>[[آیه 60 سوره مائده|سوره مائده، آیه  ۶۰.]]</ref> است که ضمیر «مِنهُم» در آن به اصحاب سبت باز مى‌گردد. بر اثر گناهى که مرتکب شده بودند خداوند جوانان آن‌ها را به میمون و پیرانشان را به خوک مسخ کرد.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۳، ص‌ ۳۳۳؛ تفسیر ابن‌کثیر، ج‌ ۱، ص‌ ۱۰۹.</ref>
@@ سطر ۴۳: / سطر ۴۳: @@
 ==عبرت‌هاى داستان اصحاب سبت==
-بیان داستان اصحاب سبت درسى براى همگان است، گرچه تنها پرهیزکاران از این درس بهره مى‌برند: {{متن قرآن|«فَجَعَلْنَاهَا نَکالاً لِّمَا بَینَ یدَیهَا وَمَا خَلْفَهَا وَمَوْعِظَةً لِّلْمُتَّقِینَ»}}. ([[سوره بقره]]/۲، ۶۶)
+بیان داستان اصحاب سبت درسى براى همگان است، گرچه تنها پرهیزکاران از این درس بهره مى‌برند: {{متن قرآن|«{{آیه|2|66}}»}}<ref name=":44">[[آیه 66 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۶۶.]]</ref>.
 مفسران گفته‌اند: این آیه خطاب به [[یهودیان حجاز در صدر اسلام|یهودیان]] زمان [[پیامبر اسلام|رسول ‌اکرم]] صلى الله علیه وآله است و مراد از ذکر این داستان مى‌تواند دو چیز باشد:‌ اظهار [[معجزه]] پیامبر، زیرا آن حضرت به رغم نخواندن کتاب و نوشته‌اى، از داستان‌هاى گذشتگان خبر داد.<ref> التفسیر الکبیر، ج‌ ۳، ص‌ ۱۱۰.</ref> و اندرز و هشدارى است به یهودیان زمانِ حضرت رسول صلى الله علیه وآله که ممکن است شما هم بر اثر تمرّد از فرمان‌هاى خدا گرفتار چنین عذابى شوید. برخى نیز آن را براى اندرز و پند اقوام دیگر دانسته‌اند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۱، ص‌ ۲۶۵.</ref>
-گروهى از مفسران نیز منظور از متقین در آیه {{متن قرآن|«...‌ وَمَوْعِظَةً لِّلْمُتَّقِینَ»}} (سوره بقره/۲، ۶۶) را امت حضرت محمد صلى الله علیه وآله دانسته‌اند؛<ref> تفسیر ابن‌کثیر، ج ‌۱، ص‌ ۱۱۱؛ البحرالمحیط، ج‌ ۱، ص‌ ۳۹۹؛ الدرالمنثور، ج‌ ۱، ص‌ ۱۸۵.</ref> همچنین از آیه {{متن قرآن|«وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ الَّذِینَ اعْتَدَواْ...»}} (سوره بقره/۲، ۶۵) بر‌مى‌آید که داستان این قوم در کتب مقدس پیشین نیز بیان شده است زیرا مخاطب «عَلِمتُم» یهودیان هستند.
+گروهى از مفسران نیز منظور از متقین در آیه {{متن قرآن|«...‌ وَمَوْعِظَةٌ لِلْمُتَّقِينَ»}}<ref name=":44" /> را امت حضرت محمد صلى الله علیه وآله دانسته‌اند؛<ref> تفسیر ابن‌کثیر، ج ‌۱، ص‌ ۱۱۱؛ البحرالمحیط، ج‌ ۱، ص‌ ۳۹۹؛ الدرالمنثور، ج‌ ۱، ص‌ ۱۸۵.</ref> همچنین از آیه {{متن قرآن|«وَلَقَدۡ عَلِمۡتُمُ ٱلَّذِينَ ٱعۡتَدَوۡاْ ...»}}<ref name=":55" /> بر‌مى‌آید که داستان این قوم در کتب مقدس پیشین نیز بیان شده است زیرا مخاطب «عَلِمتُم» یهودیان هستند.
-در آیه {{متن قرآن|«یا أَیهَا الَّذِینَ أُوتُوا الْکتَابَ آمِنُوا بِمَا نَزَّلْنَا مُصَدِّقًا لِمَا مَعَکمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَطْمِسَ وُجُوهًا فَنَرُدَّهَا عَلَىٰ أَدْبَارِهَا أَوْ نَلْعَنَهُمْ کمَا لَعَنَّا أَصْحَابَ السَّبْتِ ۚ وَکانَ أَمْرُ اللَّهِ مَفْعُولًا»}} ([[سوره نساء]]/۴، ۴۷) نیز [[اهل کتاب|اهل ‌کتاب]] را از دچار شدن به عذاب اصحاب سبت برحذر داشته و آن‌ها را نیز به این ‌گونه عذاب‌ها تهدید مى‌کند. از این آیه نیز چنین برمى‌آید که اهل کتاب نیز از گناه و عذاب این قوم آگاهى داشته‌اند که خداوند به آن‌ها یادآورى مى‌کند.
+در آیه {{متن قرآن|«{{آیه|4|47}}»}}<ref name=":66" /> نیز [[اهل کتاب|اهل ‌کتاب]] را از دچار شدن به عذاب اصحاب سبت برحذر داشته و آن‌ها را نیز به این ‌گونه عذاب‌ها تهدید مى‌کند. از این آیه نیز چنین برمى‌آید که اهل کتاب نیز از گناه و عذاب این قوم آگاهى داشته‌اند که خداوند به آن‌ها یادآورى مى‌کند.
-درس دیگرِ این داستان اهمیت «نهى از منکر» و سکوت نکردن در برابر پلیدی‌هاست، زیرا کسانى که در برابر گناه صیادان سکوت نکردند، از عذاب نجات یافتند: {{متن قرآن|«...‌ أَنْجَيْنَا الَّذِينَ يَنْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ ...»}}<ref name=":33" /> و نیز برخى مفسران از این داستان استفاده کرده‌اند که امید نداشتن به تأثیر نهى از منکر، مجوز ترک این واجب ‌نمى‌شود<ref> جامع البیان، مج‌ ۶، ج‌ ۹، ص‌ ۱۲۴‌ـ‌۱۲۵؛ التبیان، ج‌ ۵، ص‌ ۱۳.</ref> زیرا نهى کنندگان از منکر، در پاسخ کسانى که این عمل را بى‌فایده مى‌دانستند و مى‌گفتند: {{متن قرآن|«...‌لِمَ تَعِظُونَ قَوْمًا اللّهُ مُهْلِکهُمْ أَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِیدًا...»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۴)، گفتند: نهى از منکر ما براى این است که در برابر خدا عذرى داشته باشیم یا این که شاید هم نهى ما اثر ‌کرده، آن‌ها از این عمل دست بکشند:<ref> جامع‌البیان، مج ۶، ج ۹، ص ۱۲۴ـ۱۳۱؛ تفسیر قرطبى، ج‌ ۷، ص‌ ۱۹۵.</ref> {{متن قرآن|«...‌قَالُواْ مَعْذِرَةً إِلَى رَبِّکمْ وَلَعَلَّهُمْ یتَّقُونَ»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۴).
+درس دیگرِ این داستان اهمیت «نهى از منکر» و سکوت نکردن در برابر پلیدی‌هاست، زیرا کسانى که در برابر گناه صیادان سکوت نکردند، از عذاب نجات یافتند: {{متن قرآن|«...‌ أَنْجَيْنَا الَّذِينَ يَنْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ ...»}}<ref name=":33" /> و نیز برخى مفسران از این داستان استفاده کرده‌اند که امید نداشتن به تأثیر نهى از منکر، مجوز ترک این واجب ‌نمى‌شود<ref> جامع البیان، مج‌ ۶، ج‌ ۹، ص‌ ۱۲۴‌ـ‌۱۲۵؛ التبیان، ج‌ ۵، ص‌ ۱۳.</ref> زیرا نهى کنندگان از منکر، در پاسخ کسانى که این عمل را بى‌فایده مى‌دانستند و مى‌گفتند: {{متن قرآن|«...‌ لِمَ تَعِظُونَ قَوْمًا ۙ اللَّهُ مُهْلِكُهُمْ أَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِيدًا ...»}}<ref name=":77" />، گفتند: نهى از منکر ما براى این است که در برابر خدا عذرى داشته باشیم یا این که شاید هم نهى ما اثر ‌کرده، آن‌ها از این عمل دست بکشند:<ref> جامع‌البیان، مج ۶، ج ۹، ص ۱۲۴ـ۱۳۱؛ تفسیر قرطبى، ج‌ ۷، ص‌ ۱۹۵.</ref> {{متن قرآن|«...‌قَالُواْ مَعْذِرَةً إِلَى رَبِّکمْ وَلَعَلَّهُمْ یتَّقُونَ»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۴).
 ==پانویس==
 <references />

@@ سطر ۳۰: / سطر ۳۰: @@
 برخى دیگر نیز گفته‌اند: کسانى ‌که به میمون مسخ شدند اصحاب سبت و کسانى که به خوک مسخ شدند کافرانى بودند که پس از [[معجزه]] [[حضرت عیسى]] علیه‌السلام و نزول مائده آسمانى همچنان بر کفر خود اصرار ورزیدند.<ref> کشف‌الاسرار، ج‌ ۳، ص‌ ۱۶۵؛ مجمع‌البیان، ج‌ ۳، ص‌ ۳۳۳.</ref> شایان ذکر است که «قَرَده» در قرآن فقط در سه آیه پیش گفته آمده و همه موارد مربوط به داستان اصحاب سبت است.
-درباره گروه دوم که نهى از منکر را ترک کردند، برخى از مفسران گفته‌اند که آن‌ها نیز نجات یافتند، زیرا آیه {{متن قرآن|«...‌وَأَخَذْنَا الَّذِینَ ظَلَمُواْ بِعَذَابٍ بَئِیسٍ بِمَا کانُواْ یفْسُقُونَ»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۵) آنان را دربر نمى‌گیرد، چون آن‌ها مى‌دانستند سخنانشان در گناهکاران اثرى ندارد.<ref> الکشاف، ج‌ ۲، ص‌ ۱۷۱؛ مجمع‌البیان، ج ‌۴، ص‌ ۷۵۸؛ الدرالمنثور، ج‌ ۳، ص‌ ۵۸۸‌.</ref>
+درباره گروه دوم که نهى از منکر را ترک کردند، برخى از مفسران گفته‌اند که آن‌ها نیز نجات یافتند، زیرا آیه {{متن قرآن|«...‌ وَأَخَذْنَا الَّذِينَ ظَلَمُوا بِعَذَابٍ بَئِيسٍ بِمَا كَانُوا يَفْسُقُونَ»}}<ref name=":33">[[آیه 165 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۵.]]</ref> آنان را دربر نمى‌گیرد، چون آن‌ها مى‌دانستند سخنانشان در گناهکاران اثرى ندارد.<ref> الکشاف، ج‌ ۲، ص‌ ۱۷۱؛ مجمع‌البیان، ج ‌۴، ص‌ ۷۵۸؛ الدرالمنثور، ج‌ ۳، ص‌ ۵۸۸‌.</ref>
-برخى دیگر مى‌گویند: آنان دچار [[عذاب]] شده به ‌صورت مورچه مسخ شدند<ref> کنزالدقائق، ج‌ ۵، ص‌ ۲۲۳؛ بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۵۴؛ سعدالسعود، ص‌ ۲۲۰.</ref> و آیه {{متن قرآن|«...‌وَأَخَذْنَا الَّذِینَ ظَلَمُواْ بِعَذَابٍ بَئِیسٍ...»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۵) شامل آن‌ها نیز مى‌شود، زیرا خداوند فقط نهى کنندگان از منکر را از نجات‌یافتگان خوانده است: {{متن قرآن|«فَلَمَّا نَسُواْ مَا ذُکرُواْ بِهِ أَنجَینَا الَّذِینَ ینْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ...»}}. (سوره اعراف/۷، ۱۶۵) گروهى از مفسران نیز درباره آنان سکوت کرده سرانجام آنان را نامعلوم دانسته‌اند.<ref>مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ تفسیر بغوى، ج‌ ۲، ص‌ ۱۷۵.</ref>
+برخى دیگر مى‌گویند: آنان دچار [[عذاب]] شده به ‌صورت مورچه مسخ شدند<ref> کنزالدقائق، ج‌ ۵، ص‌ ۲۲۳؛ بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۵۴؛ سعدالسعود، ص‌ ۲۲۰.</ref> و آیه {{متن قرآن|«...‌ وَأَخَذْنَا الَّذِينَ ظَلَمُوا بِعَذَابٍ بَئِيسٍ ...»}}<ref name=":33" /> شامل آن‌ها نیز مى‌شود، زیرا خداوند فقط نهى کنندگان از منکر را از نجات‌یافتگان خوانده است: {{متن قرآن|«فَلَمَّا نَسُوا مَا ذُكِّرُوا بِهِ أَنْجَيْنَا الَّذِينَ يَنْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ ...»}}<ref name=":33" />. گروهى از مفسران نیز درباره آنان سکوت کرده سرانجام آنان را نامعلوم دانسته‌اند.<ref>مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ تفسیر بغوى، ج‌ ۲، ص‌ ۱۷۵.</ref>
-اما به تصریح [[قرآن]]، گروهى که در برابر این منکر ساکت نشده و [[امر به معروف و نهی از منکر|نهى از منکر]] نمودند، نجات یافته و گرفتار عذاب نشدند: {{متن قرآن|«...أَنجَینَا الَّذِینَ ینْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ...»}} ([[سوره اعراف]]/۷، ۱۶۵).
+اما به تصریح [[قرآن]]، گروهى که در برابر این منکر ساکت نشده و [[امر به معروف و نهی از منکر|نهى از منکر]] نمودند، نجات یافته و گرفتار عذاب نشدند: {{متن قرآن|«... أَنْجَيْنَا الَّذِينَ يَنْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ ...»}}<ref name=":33" />.
 '''کیفیت مسخ اصحاب سبت:'''
@@ سطر ۵۱: / سطر ۵۱: @@
 در آیه {{متن قرآن|«یا أَیهَا الَّذِینَ أُوتُوا الْکتَابَ آمِنُوا بِمَا نَزَّلْنَا مُصَدِّقًا لِمَا مَعَکمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَطْمِسَ وُجُوهًا فَنَرُدَّهَا عَلَىٰ أَدْبَارِهَا أَوْ نَلْعَنَهُمْ کمَا لَعَنَّا أَصْحَابَ السَّبْتِ ۚ وَکانَ أَمْرُ اللَّهِ مَفْعُولًا»}} ([[سوره نساء]]/۴، ۴۷) نیز [[اهل کتاب|اهل ‌کتاب]] را از دچار شدن به عذاب اصحاب سبت برحذر داشته و آن‌ها را نیز به این ‌گونه عذاب‌ها تهدید مى‌کند. از این آیه نیز چنین برمى‌آید که اهل کتاب نیز از گناه و عذاب این قوم آگاهى داشته‌اند که خداوند به آن‌ها یادآورى مى‌کند.
-درس دیگرِ این داستان اهمیت «نهى از منکر» و سکوت نکردن در برابر پلیدی‌هاست، زیرا کسانى که در برابر گناه صیادان سکوت نکردند، از عذاب نجات یافتند: {{متن قرآن|«...‌أَنجَینَا الَّذِینَ ینْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ...»}}([[سوره اعراف]]/۷، ۱۶۵) و نیز برخى مفسران از این داستان استفاده کرده‌اند که امید نداشتن به تأثیر نهى از منکر، مجوز ترک این واجب ‌نمى‌شود<ref> جامع البیان، مج‌ ۶، ج‌ ۹، ص‌ ۱۲۴‌ـ‌۱۲۵؛ التبیان، ج‌ ۵، ص‌ ۱۳.</ref> زیرا نهى کنندگان از منکر، در پاسخ کسانى که این عمل را بى‌فایده مى‌دانستند و مى‌گفتند: {{متن قرآن|«...‌لِمَ تَعِظُونَ قَوْمًا اللّهُ مُهْلِکهُمْ أَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِیدًا...»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۴)، گفتند: نهى از منکر ما براى این است که در برابر خدا عذرى داشته باشیم یا این که شاید هم نهى ما اثر ‌کرده، آن‌ها از این عمل دست بکشند:<ref> جامع‌البیان، مج ۶، ج ۹، ص ۱۲۴ـ۱۳۱؛ تفسیر قرطبى، ج‌ ۷، ص‌ ۱۹۵.</ref> {{متن قرآن|«...‌قَالُواْ مَعْذِرَةً إِلَى رَبِّکمْ وَلَعَلَّهُمْ یتَّقُونَ»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۴).
+درس دیگرِ این داستان اهمیت «نهى از منکر» و سکوت نکردن در برابر پلیدی‌هاست، زیرا کسانى که در برابر گناه صیادان سکوت نکردند، از عذاب نجات یافتند: {{متن قرآن|«...‌ أَنْجَيْنَا الَّذِينَ يَنْهَوْنَ عَنِ السُّوءِ ...»}}<ref name=":33" /> و نیز برخى مفسران از این داستان استفاده کرده‌اند که امید نداشتن به تأثیر نهى از منکر، مجوز ترک این واجب ‌نمى‌شود<ref> جامع البیان، مج‌ ۶، ج‌ ۹، ص‌ ۱۲۴‌ـ‌۱۲۵؛ التبیان، ج‌ ۵، ص‌ ۱۳.</ref> زیرا نهى کنندگان از منکر، در پاسخ کسانى که این عمل را بى‌فایده مى‌دانستند و مى‌گفتند: {{متن قرآن|«...‌لِمَ تَعِظُونَ قَوْمًا اللّهُ مُهْلِکهُمْ أَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِیدًا...»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۴)، گفتند: نهى از منکر ما براى این است که در برابر خدا عذرى داشته باشیم یا این که شاید هم نهى ما اثر ‌کرده، آن‌ها از این عمل دست بکشند:<ref> جامع‌البیان، مج ۶، ج ۹، ص ۱۲۴ـ۱۳۱؛ تفسیر قرطبى، ج‌ ۷، ص‌ ۱۹۵.</ref> {{متن قرآن|«...‌قَالُواْ مَعْذِرَةً إِلَى رَبِّکمْ وَلَعَلَّهُمْ یتَّقُونَ»}} (سوره اعراف/۷، ۱۶۴).
 ==پانویس==
 <references />

@@ سطر ۲۰: / سطر ۲۰: @@
 برخى نیز گفته‌اند: آن‌ها در شب شنبه تورهاى ماهیگیرى را مى‌گستراندند و چون روز شنبه ماهیان زیادى در تورها جمع مى‌شد، روز یکشنبه تورها را جمع‌آورى مى‌کردند و از این راه اموال فراوانى بدست مى‌آوردند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ تفسیر ابن‌کثیر، ج ‌۱، ص‌ ۱۰۹؛ نمونه، ج‌ ۶‌، ص‌ ۴۲۳.</ref> در آغاز این کار با ترس و پنهانى صورت مى‌گرفت، ولى به تدریج در میان آنان گسترش یافت و صورتى آشکار به خود گرفت.
-اما در برابر این گروه که با [[حیله]] به صید ماهى مى‌پرداختند، دو گروه دیگر وجود داشتند: گروهى که نه به صید ماهى مى‌پرداختند و نه صیادان را از این کار نهى مى‌کردند و [[موعظه]] آن‌ها را بى‌فایده دانسته، مى‌گفتند: آنان را به حال خود واگذارید تا نابود یا به عذاب الهى گرفتار شوند: {{متن قرآن|«...لِمَ تَعِظُونَ قَوْمًا اللّهُ مُهْلِکهُمْ أَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِیدًا...»}}(سوره اعراف/۷، ۱۶۴). گروه دیگر کسانى بودند که به فرمان‌هاى پیامبرشان پایبند بوده و به امید این که گناهکاران به سخنانشان گوش فرا داده از این عمل دست بکشند، به هدایت گمراهان پرداخته و آنان را از این کار باز مى‌داشتند. این گروه که به گفته برخى حدود ۱۰۰۰۰ نفر<ref> بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۵۶.</ref> بودند، هنگامى که دیدند سخنانشان در گناهکاران اثرى ندارد از آنان جدا شدند.<ref> تفسیر بیضاوى، ج‌ ۲، ص ‌۱۲۱؛ فى ظلال‌القرآن، ج‌ ۳، ص‌ ۱۳۸۵؛ روض‌الجنان، ج‌ ۱، ص‌ ۳۲۳.</ref>
+اما در برابر این گروه که با [[حیله]] به صید ماهى مى‌پرداختند، دو گروه دیگر وجود داشتند: گروهى که نه به صید ماهى مى‌پرداختند و نه صیادان را از این کار نهى مى‌کردند و [[موعظه]] آن‌ها را بى‌فایده دانسته، مى‌گفتند: آنان را به حال خود واگذارید تا نابود یا به عذاب الهى گرفتار شوند: {{متن قرآن|«{{آیه|7|164}}»}}<ref>[[آیه 164 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۴.]]</ref>. گروه دیگر کسانى بودند که به فرمان‌هاى پیامبرشان پایبند بوده و به امید این که گناهکاران به سخنانشان گوش فرا داده از این عمل دست بکشند، به هدایت گمراهان پرداخته و آنان را از این کار باز مى‌داشتند. این گروه که به گفته برخى حدود ۱۰۰۰۰ نفر<ref> بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۵۶.</ref> بودند، هنگامى که دیدند سخنانشان در گناهکاران اثرى ندارد از آنان جدا شدند.<ref> تفسیر بیضاوى، ج‌ ۲، ص ‌۱۲۱؛ فى ظلال‌القرآن، ج‌ ۳، ص‌ ۱۳۸۵؛ روض‌الجنان، ج‌ ۱، ص‌ ۳۲۳.</ref>
 '''عذاب اصحاب سبت:'''
-گروهى که ماهى صید مى‌کردند، به ‌صورت میمون مسخ شدند: {{متن قرآن|«فَلَمَّا عَتَوْاْ عَن مَّا نُهُواْ عَنْهُ قُلْنَا لَهُمْ کونُواْ قِرَدَةً خَاسِئِینَ»}} ([[سوره اعراف]]/۷، ۱۶۶) آیه ‌۶۵ [[سوره بقره]] نیز تجاوزکارى اصحاب سبت و مسخ شدن آنان به میمون را گزارش مى‌کند: {{متن قرآن|«وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ الَّذِینَ اعْتَدَواْ مِنکمْ فِی السَّبْتِ فَقُلْنَا لَهُمْ کونُواْ قِرَدَةً خَاسِئِینَ»}} و طبق برخى روایات و گفته مفسران و مورخان، بعد از سه<ref> التبیان، ج ۱، ص‌ ۲۹۰؛ روض‌الجنان، ج ۱، ص‌ ۳۲۴؛ تفسیر ‌صدرالمتألهین، ج‌ ۳، ص‌ ۴۶۸.</ref> یا هفت<ref>مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۹؛ البحرالمحیط، ج‌ ۱، ص‌ ۳۹۸.</ref> روز باد و باران شدیدى همه آنان را به درون دریا ریخت و هیچ فردى از آنان بر روى خشکى نماند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۱، ص ‌۲۶۴.</ref> همچنین بنابر نظر بیشتر مفسران از آیه {{متن قرآن|«لُعِنَ الَّذِینَ کفَرُواْ مِن بَنِی إِسْرَائِیلَ عَلَى لِسَانِ دَاوُودَ وَ عِیسَى ابْنِ مَرْیمَ ذَلِک بِمَا عَصَوا وَّکانُواْ یعْتَدُونَ»}} ([[سوره مائده]]/۵، ۷۸) برمى‌آید که قومى که بر اثر نافرمانى از دستور خدا مورد [[لعن]] [[حضرت داود]] علیه‌السلام قرار گرفتند همان اهل «[[اَیله|اَیله]]» بودند و به سبب بى‌اعتنایى به حرمت صید ماهى در روز شنبه حضرت داود علیه‌السلام آنان را نفرین کرد و گفت: «خدایا آن‌ها را لباس لعنت و عذاب بپوشان» و خداوند آن‌ها را به ‌صورت میمون مسخ کرد.<ref> همان، ج ۳، ص ۳۵۷؛ المیزان، ج‌ ۶، ص‌ ۸۲‌.</ref>
+گروهى که ماهى صید مى‌کردند، به ‌صورت میمون مسخ شدند: {{متن قرآن|«{{آیه|7|166}}»}}<ref>[[آیه 166 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۶.]]</ref>؛ آیه ‌۶۵ [[سوره بقره]] نیز تجاوزکارى اصحاب سبت و مسخ شدن آنان به میمون را گزارش مى‌کند: {{متن قرآن|«{{آیه|2|65}}»}}<ref>[[آیه 65 سوره بقره|سوره بقره، آیه ۶۵.]]</ref> و طبق برخى روایات و گفته مفسران و مورخان، بعد از سه<ref> التبیان، ج ۱، ص‌ ۲۹۰؛ روض‌الجنان، ج ۱، ص‌ ۳۲۴؛ تفسیر ‌صدرالمتألهین، ج‌ ۳، ص‌ ۴۶۸.</ref> یا هفت<ref>مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۹؛ البحرالمحیط، ج‌ ۱، ص‌ ۳۹۸.</ref> روز باد و باران شدیدى همه آنان را به درون دریا ریخت و هیچ فردى از آنان بر روى خشکى نماند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۱، ص ‌۲۶۴.</ref> همچنین بنابر نظر بیشتر مفسران از آیه {{متن قرآن|«{{آیه|5|78}}»}}<ref>[[آیه 78 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۷۸.]]</ref> برمى‌آید که قومى که بر اثر نافرمانى از دستور خدا مورد [[لعن]] [[حضرت داود]] علیه‌السلام قرار گرفتند همان اهل «[[اَیله|اَیله]]» بودند و به سبب بى‌اعتنایى به حرمت صید ماهى در روز شنبه حضرت داود علیه‌السلام آنان را نفرین کرد و گفت: «خدایا آن‌ها را لباس لعنت و عذاب بپوشان» و خداوند آن‌ها را به ‌صورت میمون مسخ کرد.<ref> همان، ج ۳، ص ۳۵۷؛ المیزان، ج‌ ۶، ص‌ ۸۲‌.</ref>
-از دیگر آیاتى که مفسران آن را درباره گناه اصحاب سبت دانسته‌اند آیه {{متن قرآن|«قُلْ هَلْ أُنَبِّئُکم بِشَرٍّ مِّن ذَلِک مَثُوبَةً عِندَاللّهِ مَن لَّعَنَهُ اللّهُ وَغَضِبَ عَلَیهِ وَجَعَلَ مِنْهُمُ الْقِرَدَةَ وَالْخَنَازِیرَ وَعَبَدَ الطَّاغُوتَ أُوْلَـئِک شَرٌّ مَّکاناً وَأَضَلُّ عَن سَوَاء السَّبِیلِ»}} (سوره مائده/۵، ۶۰) است که ضمیر «مِنهُم» در آن به اصحاب سبت باز مى‌گردد. بر اثر گناهى که مرتکب شده بودند خداوند جوانان آن‌ها را به میمون و پیرانشان را به خوک مسخ کرد.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۳، ص‌ ۳۳۳؛ تفسیر ابن‌کثیر، ج‌ ۱، ص‌ ۱۰۹.</ref>
+از دیگر آیاتى که مفسران آن را درباره گناه اصحاب سبت دانسته‌اند آیه {{متن قرآن|«{{آیه|5|60}}»}}<ref>[[آیه 60 سوره مائده|سوره مائده، آیه  ۶۰.]]</ref> است که ضمیر «مِنهُم» در آن به اصحاب سبت باز مى‌گردد. بر اثر گناهى که مرتکب شده بودند خداوند جوانان آن‌ها را به میمون و پیرانشان را به خوک مسخ کرد.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۳، ص‌ ۳۳۳؛ تفسیر ابن‌کثیر، ج‌ ۱، ص‌ ۱۰۹.</ref>
 برخى دیگر نیز گفته‌اند: کسانى ‌که به میمون مسخ شدند اصحاب سبت و کسانى که به خوک مسخ شدند کافرانى بودند که پس از [[معجزه]] [[حضرت عیسى]] علیه‌السلام و نزول مائده آسمانى همچنان بر کفر خود اصرار ورزیدند.<ref> کشف‌الاسرار، ج‌ ۳، ص‌ ۱۶۵؛ مجمع‌البیان، ج‌ ۳، ص‌ ۳۳۳.</ref> شایان ذکر است که «قَرَده» در قرآن فقط در سه آیه پیش گفته آمده و همه موارد مربوط به داستان اصحاب سبت است.

@@ سطر ۵: / سطر ۵: @@
 «سَبت» (بر وزن عقل)، در اصل به معنى قطع است. سبت [[یهود|یهود]] را که روز شنبه است، به علّت قطع عمل و تعطیل کردن کار در آن روز، سبت گفته‏ اند.<ref>تفسیر احسن الحدیث، سید علی اکبر قرشی.</ref>
-تعبیر «اَصحاب السَبت» به ‌صورت صریح تنها یک بار در آیه ۴۷ [[سوره نساء]] {{متن قرآن|«یا أَیهَا الَّذِینَ أُوتُوا الْکتَابَ آمِنُوا بِمَا نَزَّلْنَا مُصَدِّقًا لِمَا مَعَکمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَطْمِسَ وُجُوهًا فَنَرُدَّهَا عَلَىٰ أَدْبَارِهَا أَوْ نَلْعَنَهُمْ کمَا لَعَنَّا أَصْحَابَ السَّبْتِ ۚ وَکانَ أَمْرُ اللَّهِ مَفْعُولًا»}} بکار رفته است؛ ولى در آیات ۶۵‌ـ‌۶۶ [[سوره بقره]]؛ ۱۵۴ [[سوره نساء]]؛ ۷۸ [[سوره مائده]]؛ ۱۶۳ [[سوره اعراف]] و ۱۲۴ [[سوره نحل]] داستان این قوم و سرانجام آنان بیان گردیده است.
+تعبیر «اَصحاب السَبت» به ‌صورت صریح تنها یک بار در آیه ۴۷ [[سوره نساء]] {{متن قرآن|«{{آیه|4|47}}»}}<ref>[[آیه 47 سوره نساء|سوره نساء، آیه ۴۷.]]</ref> بکار رفته است؛ ولى در آیات ۶۵‌ـ‌۶۶ [[سوره بقره]]؛ ۱۵۴ [[سوره نساء]]؛ ۷۸ [[سوره مائده]]؛ ۱۶۳ [[سوره اعراف]] و ۱۲۴ [[سوره نحل]] داستان این قوم و سرانجام آنان بیان گردیده است.
-«اصحاب سبت» از قوم ‌[[بنی اسرائیل|بنى‌اسرائیل]] بودند: {{متن قرآن|«لُعِنَ الَّذِینَ کفَرُواْ مِن بَنِی إِسْرَائِیلَ...»}} ([[سوره مائده]]/۵، ۷۸) و در شهرى ساحلى به ‌نام «[[اَیله|اَیلَه]]»<ref> کشف‌الاسرار، ج ‌۱، ص‌ ۲۲۳؛ مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ تفسیر سمرقندى، ج‌ ۱، ص‌ ۱۲۶.</ref> میان «[[مصر]]» و «مدین» یا «مدین» یا «طبریه» یا «مقنا» (که بین «مدین» و «عینونا» قرار داشته) زندگى مى‌کرده‌اند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۶۰؛المیزان، ج‌ ۸‌، ص‌ ۳۰۲.</ref>
+«اصحاب سبت» از قوم ‌[[بنی اسرائیل|بنى‌اسرائیل]] بودند: {{متن قرآن|«{{آیه|5|78}}»}}<ref>[[آیه 78 سوره مائده|سوره مائده، آیه ۷۸.]]</ref> و در شهرى ساحلى به ‌نام «[[اَیله|اَیلَه]]»<ref> کشف‌الاسرار، ج ‌۱، ص‌ ۲۲۳؛ مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ تفسیر سمرقندى، ج‌ ۱، ص‌ ۱۲۶.</ref> میان «[[مصر]]» و «مدین» یا «مدین» یا «طبریه» یا «مقنا» (که بین «مدین» و «عینونا» قرار داشته) زندگى مى‌کرده‌اند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ بحارالانوار، ج‌ ۱۴، ص‌ ۶۰؛المیزان، ج‌ ۸‌، ص‌ ۳۰۲.</ref>
 این قوم در عصر پیامبرى [[حضرت داود]] علیه‌السلام بوده<ref> تفسیر بیضاوى، ج‌ ۱، ص‌ ۱۰۹.</ref> و شمار آنان را ۷۰۰۰۰ یا ۱۲۰۰۰ نفر گفته‌اند.<ref>کشف الاسرار، ج‌ ۱، ص‌ ۲۲۲؛ مجمع البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶.</ref> گروهى از مورخان و مفسران نیز آن‌ها را بخشى از [[قوم ثمود]] پنداشته‌اند که بر اثر همجوارى با بنى‌اسرائیل به دیانت یهود گرویده‌اند.<ref>المیزان، ج‌ ۸‌، ص‌ ۳۰۲.</ref>
 ==داستان اصحاب سبت==
-خداوند قوم [[یهود]] را به تعظیم روز [[جمعه]] و خوددارى از کار در آن روز فرمان داد؛<ref>نورالثقلین، ج‌ ۱، ص‌ ۸۷‌.</ref> اما آنان در این فرمان الهى اختلاف کرده با این باور که روز شنبه -به سبب پایان یافتن آفرینش آسمان‌ها و زمین در آن روز- بزرگترین روزهاست،<ref> کتاب مقدس، خروج ۳۱: ۱۲‌ـ‌۱۸؛ تثنیه ۵: ۱۲ـ۱۶.</ref> از پذیرفتن روزى جز شنبه سر باز زده، فرمان خداوند را نادیده گرفتند. از این ‌رو خداوند نیز کار را بر آن‌ها سخت گرفت و کار کردن در آن روز از جمله صید ماهى -که با توجه به ساحلى بودن محل سکونتشان از کارهاى رایج و مهم آن قوم بود-، بر آن‌ها [[حرام]] گشت:<ref> تفسیر ابن ‌کثیر، ج‌ ۱، ص‌ ۱۱۰؛ تفسیر بیضاوى، ج‌ ۱، ص‌ ۱۰۹؛ المیزان، ج‌ ۱۱، ص‌ ۳۷۰.</ref> {{متن قرآن|«إِنَّمَا جُعِلَ السَّبْتُ عَلَى الَّذِینَ اخْتَلَفُواْ فِیهِ...»}} ([[سوره نحل]]/۱۶، ۱۲۴). در واقع تعطیلى روز شنبه که در این آیه بیان شده تنبیهى برای آنان است.
+خداوند قوم [[یهود]] را به تعظیم روز [[جمعه]] و خوددارى از کار در آن روز فرمان داد؛<ref>نورالثقلین، ج‌ ۱، ص‌ ۸۷‌.</ref> اما آنان در این فرمان الهى اختلاف کرده با این باور که روز شنبه -به سبب پایان یافتن آفرینش آسمان‌ها و زمین در آن روز- بزرگترین روزهاست،<ref> کتاب مقدس، خروج ۳۱: ۱۲‌ـ‌۱۸؛ تثنیه ۵: ۱۲ـ۱۶.</ref> از پذیرفتن روزى جز شنبه سر باز زده، فرمان خداوند را نادیده گرفتند. از این ‌رو خداوند نیز کار را بر آن‌ها سخت گرفت و کار کردن در آن روز از جمله صید ماهى -که با توجه به ساحلى بودن محل سکونتشان از کارهاى رایج و مهم آن قوم بود-، بر آن‌ها [[حرام]] گشت:<ref> تفسیر ابن ‌کثیر، ج‌ ۱، ص‌ ۱۱۰؛ تفسیر بیضاوى، ج‌ ۱، ص‌ ۱۰۹؛ المیزان، ج‌ ۱۱، ص‌ ۳۷۰.</ref> {{متن قرآن|«{{آیه|16|124}}»}}<ref>[[آیه 124 سوره نحل|سوره نحل، آیه ۱۲۴.]]</ref>. در واقع تعطیلى روز شنبه که در این آیه بیان شده تنبیهى برای آنان است.
-یهودیان تا مدتى بر این فرمان پایبند بوده، در روزهاى شنبه با تعطیل کردن کار به [[عبادت]] و استراحت مى‌پرداختند؛ ولى ماهیان چون روزهاى شنبه خود را در امان مى‌دیدند به ‌صورت انبوه در کناره‌هاى دریا و روى آب نمایان مى‌شدند به ‌گونه‌اى که سطح آب دیده نمى‌شد؛ ولى در روزهاى دیگر به زیر آب رفته و جز شمار اندکى بر روى آب نمى‌آمدند: {{متن قرآن|«...‌تَأْتِیهِمْ حِیتَانُهُمْ یوْمَ سَبْتِهِمْ شُرَّعاً وَیوْمَ لاَ یسْبِتُونَ لاَ تَأْتِیهِمْ...»}} ([[سوره اعراف]]/۷، ۱۶۳).
+یهودیان تا مدتى بر این فرمان پایبند بوده، در روزهاى شنبه با تعطیل کردن کار به [[عبادت]] و استراحت مى‌پرداختند؛ ولى ماهیان چون روزهاى شنبه خود را در امان مى‌دیدند به ‌صورت انبوه در کناره‌هاى دریا و روى آب نما{{متن قرآن|«{{آیه|7|163}}»}}<ref>[[آیه 163 سوره اعراف|سوره اعراف، آیه ۱۶۳.]]</ref>.
 آنان مدتى این وضع را تحمل ‌کرده و مانند گذشتگان و پدرانشان از صید ماهى در روز شنبه پرهیز مى‌کردند؛ ولى پس از آن نتوانستند بر تمایلات نفسانى خود چیره شوند و چون از یک سو نمى‌خواستند از فرمان الهى سرپیچى کرده، گرفتار کیفر شوند و از سوى دیگر حاضر نبودند از خیل ماهیان روز شنبه بى‌بهره باشند، به حیله‌اى دست زدند که ظاهر آن فرمانبرى و باطنش نافرمانى بود. آنان در کنار دریا حوضچه‌هایى حفر کرده و از طرف دریا جوی‌هایى را به این حوضچه‌ها کشیدند. روز شنبه هنگامى که آب دریا بالا مى‌آمد به وسیله این جوی‌ها ماهیان زیادى به سوى حوضچه‌ها هدایت مى‌شدند و هنگامى که آب دریا پایین مى‌آمد در آن حوضچه‌ها گرفتار مى‌شدند و در روز یکشنبه آن‌ها را صید مى‌کردند.<ref> مجمع‌البیان، ج‌ ۴، ص‌ ۷۵۶؛ تفسیر قرطبى، ج‌ ۷، ص‌ ۹۴؛ نورالثقلین، ج ‌۱، ص‌ ۸۶‌.</ref>

@@ سطر ۵۸: / سطر ۵۸: @@
 *[https://quran.isca.ac.ir/fa/Article/Detail/4879/%D8%A7%D9%8E%D8%B5%D8%AD%D8%A7%D8%A8%20%D8%B3%D9%8E%D8%A8%D8%AA ابوالفضل روحى، دائرةالمعارف قرآن کریم، جلد ۳، صفحه ۴۰۸-۴۱۳].
 *[[تفسیر نور (کتاب)|تفسیر نور]]، محسن قرائتی، جلد ۲، صفحه ۷۹.
 {{سنجش کیفی
 |سنجش=شده

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۷:۱۲
(بدون تفاوت)

@@ سطر ۶۲: / سطر ۶۲: @@
 ==منابع==
 ابوالفضل روحى، دائرةالمعارف قرآن کریم، جلد 3، صفحه 408-413.
 [[رده: واژگان قرآنی]]
 [[رده: قصه‌های قرآنی]]