اربد بن قیس - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

مهدی موسوی در ‏۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۴۶

2024-07-08T12:46:12Z

نمایش تغییرات

مهدی موسوی: مهدی موسوی صفحهٔ اَربَد ‌بن ‌قيس را به اربد بن قیس منتقل کرد

2024-07-08T12:22:47Z

مهدی موسوی صفحهٔ اَربَد ‌بن ‌قيس را به اربد بن قیس منتقل کرد

مرضیه الله وکیل جزی: /* اربد بن قیس در شأن نزول */

2013-02-13T11:25:42Z

‏اربد بن قیس در شأن نزول

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۱۵ ژانویهٔ ۲۰۱۳، ساعت ۱۰:۲۹

2013-01-15T10:29:36Z

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۱ نوامبر ۲۰۱۲، ساعت ۰۷:۳۸

2012-11-01T07:38:59Z

بهرامی در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۰۳:۵۶

2012-07-24T03:56:27Z

بهرامی در ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۰۳:۴۷

2012-07-24T03:47:15Z

بهرامی: تعیین رده و ویرایش جزیی متن

2012-07-23T07:43:36Z

تعیین رده و ویرایش جزیی متن

بهرامی: تعیین رده و ویرایش جزیی متن

2012-07-23T07:28:11Z

تعیین رده و ویرایش جزیی متن

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۰۸:۴۵

2012-07-22T08:45:49Z

نمایش تغییرات

@@ سطر ۱۲: / سطر ۱۲: @@
 ==اربد بن قیس در شأن نزول==
-# ‌در سال نهم یا دهم<ref> المنتظم، ج 2، ص 447؛ تاریخ طبرى، ج 2، ص‌ 202.</ref> هجرى، اربد بن قیس همراه گروهى از سران بنى‌عامر از ‌جمله عامر بن طفیل براى دیدار با [[رسول خدا]] صلى الله علیه و آله به [[مدینه]] رفت و چون پیامبر خواسته‌هاى آنان را در مقابل اسلام آوردن نپذیرفت به پیشنهاد عامر قصد كرد پیامبر صلى الله علیه و آله را بكشد.<p>عامر با مشغول كردن پیامبر صلى الله علیه و آله به صحبت، این فرصت را به اربد داد تا از پشت سر، پیامبر صلى الله علیه و آله را به قتل برساند؛ ولى هنگامى كه دست به شمشیر برد، دستش از حركت بازماند و قادر به انجام قصد سوء خود نشد.</p>وى در پى نكوهش عامر<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568؛ جامع‌البیان، ج‌ 8، ص‌ 157‌ـ‌158.</ref> بدو گفت: دو بار دست به قبضه شمشیر بردم؛ بار اول دیوارى آهنین در برابرم قرار گرفت و بار دوم، تو را در مقابل خود مشاهده كردم و از پیامبر صلى الله علیه و آله اثرى ندیدم.<ref> مناقب، ج‌ 1، ص‌ 105.</ref><p></p><p>به گفته برخى مفسران آیات 10‌ـ‌11 [[سوره رعد]]/13 در پى این ماجرا نازل شد و پیامبر صلى الله علیه و آله را از توطئه آن‌ها آگاه ‌ساخت: {{متن قرآن|«سَواءٌ مِنكُم مَن اَسَرَّ القَولَ و مَن جَهَرَ بِهِ و مَن هُوَ مُستَخف بِالَّیلِ و سارِبٌ بِالنَّهار × لَهُ مُعَقِّبتٌ مِن بَینِ یَدَیهِ و مِن خَلفِهِ یَحفَظونَهُ مِن اَمرِاللّهِ»}} (براى او) یكسان است: كسى از شما سخن (خود) را نهان ‌كند و كسى كه آن را فاش گرداند و كسى كه خویشتن را به شب پنهان دارد و در روز آشكارا حركت كند. براى او فرشتگانى است كه پى ‌در ‌پى او را به فرمان خدا از پیش رو و از پشت ‌سرش پاسدارى مى‌كنند.</p><p>آیه ‌14 [[سوره رعد]]/13 نیز نازل شد: {{متن قرآن|«لَهُ دَعوَةُ الحَقِّ والَّذینَ یَدعونَ مِن دونِهِ لایَستَجیبونَ لَهُم بِشَىء اِلاّ كَبسِطِ كَفَّیهِ اِلَى الماءِ لِیَبلُغَ فاهُ و‌ما هُوَ بِبلِغِهِ و ما دُعاءُ الكفِرینَ اِلاّ فى ضَلل»}} دعوت حق براى او است و كسانى‌ كه جز او را مى‌خوانند، هیچ پاسخى به آنان نمى‌دهند مگر مانند كسى كه دو دستش را به ‌سوى آب بگشاید تا (آب) به دهانش برسد، در ‌حالى ‌كه (آب) به (دهان) او نخواهد رسید و دعاى كافران جز بر هدر نباشد.</p><p>با این همه، [[علامه طباطبایى]] داستان پیش گفته را در ذیل آیات نمى‌پذیرد. به اعتقاد وى اولا سیاق آیات نشانگر مكى بودن آن‌ها است و ثانیاً این داستان با سیاق آیات هماهنگى ندارد.<ref> المیزان، ج‌ 11، ص‌ 330.</ref></p>
+# ‌در سال نهم یا دهم<ref> المنتظم، ج 2، ص 447؛ تاریخ طبرى، ج 2، ص‌ 202.</ref> هجرى، اربد بن قیس همراه گروهى از سران بنى‌عامر از ‌جمله عامر بن طفیل براى دیدار با [[رسول خدا]] صلى الله علیه و آله به [[مدینه]] رفت و چون پیامبر خواسته‌هاى آنان را در مقابل اسلام آوردن نپذیرفت به پیشنهاد عامر قصد كرد پیامبر صلى الله علیه و آله را بكشد.<p>عامر با مشغول كردن پیامبر صلى الله علیه و آله به صحبت، این فرصت را به اربد داد تا از پشت سر، پیامبر صلى الله علیه و آله را به قتل برساند؛ ولى هنگامى كه دست به شمشیر برد، دستش از حركت بازماند و قادر به انجام قصد سوء خود نشد.</p>وى در پى نكوهش عامر<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568؛ جامع‌البیان، ج‌ 8، ص‌ 157‌ـ‌158.</ref> بدو گفت: دو بار دست به قبضه شمشیر بردم؛ بار اول دیوارى آهنین در برابرم قرار گرفت و بار دوم، تو را در مقابل خود مشاهده كردم و از پیامبر صلى الله علیه و آله اثرى ندیدم.<ref> مناقب، ج‌ 1، ص‌ 105.</ref><p></p><p>به گفته برخى مفسران آیات 10‌ـ‌11 [[سوره رعد]]/13 در پى این ماجرا نازل شد و پیامبر صلى الله علیه و آله را از توطئه آن‌ها آگاه ‌ساخت: {{متن قرآن|«سَوَاء مِّنكُم مَّنْ أَسَرَّ الْقَوْلَ وَمَن جَهَرَ بِهِ وَمَنْ هُوَ مُسْتَخْفٍ بِاللَّيْلِ وَسَارِبٌ بِالنَّهَارِ × لَهُ مُعَقِّبَاتٌ مِّن بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهِ يَحْفَظُونَهُ مِنْ أَمْرِ اللّهِ...»}} (براى او) یكسان است: كسى از شما سخن (خود) را نهان ‌كند و كسى كه آن را فاش گرداند و كسى كه خویشتن را به شب پنهان دارد و در روز آشكارا حركت كند. براى او فرشتگانى است كه پى ‌در ‌پى او را به فرمان خدا از پیش رو و از پشت ‌سرش پاسدارى مى‌كنند.</p><p>آیه ‌14 [[سوره رعد]]/13 نیز نازل شد: {{متن قرآن|«لَهُ دَعْوَةُ الْحَقِّ وَالَّذِينَ يَدْعُونَ مِن دُونِهِ لاَ يَسْتَجِيبُونَ لَهُم بِشَيْءٍ إِلاَّ كَبَاسِطِ كَفَّيْهِ إِلَى الْمَاء لِيَبْلُغَ فَاهُ وَمَا هُوَ بِبَالِغِهِ وَمَا دُعَاء الْكَافِرِينَ إِلاَّ فِي ضَلاَلٍ»}} دعوت حق براى او است و كسانى‌ كه جز او را مى‌خوانند، هیچ پاسخى به آنان نمى‌دهند مگر مانند كسى كه دو دستش را به ‌سوى آب بگشاید تا (آب) به دهانش برسد، در ‌حالى ‌كه (آب) به (دهان) او نخواهد رسید و دعاى كافران جز بر هدر نباشد.</p><p>با این همه، [[علامه طباطبایى]] داستان پیش گفته را در ذیل آیات نمى‌پذیرد. به اعتقاد وى اولا سیاق آیات نشانگر مكى بودن آن‌ها است و ثانیاً این داستان با سیاق آیات هماهنگى ندارد.<ref> المیزان، ج‌ 11، ص‌ 330.</ref></p>
-# برخى از مفسران، نزول آیه‌ 13 [[سوره رعد]]/13 را پس از نابودى اربد و اشاره به آن دانسته‌اند:<ref> جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 166؛ مجمع البیان، ج‌ 6، ص ‌435.</ref> {{متن قرآن|«و‌یُرسِلُ الصَّوعِقَ فَیُصیبُ بِها مَن یَشاءُ و هُم یُجدِلونَ فِى اللّهِ و هُوَ شَدیدُ المِحال» }} و صاعقه‌ها را فرو مى‌فرستد و با آن‌ها هر كه را بخواهد مورد اصابت قرار مى‌دهد؛ در ‌حالى ‌كه آنان درباره خدا مجادله مى‌كنند و او سخت كیفر است».<p>به گفته طبرى، اربد به ‌سوى عَذْبَه (منطقه‌اى نزدیك بصره)<ref> معجم البلدان، ج‌ 4، ص‌ 91؛ جامع‌البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص 158.</ref> حركت كرد تا براى نبرد با مسلمانان سپاهى فراهم آورد؛ ولى هنگامى كه به منطقه رَقَمْ (محلى در مدینه)<ref> معجم البلدان، ج 3، ص‌ 58.</ref> رسید، صاعقه‌اى بر سر او فرود آمد و او را كشت.<ref> جامع البیان، مج‌ 8، ج ‌13، ص‌ 158.</ref> ابن هشام كشته شدن او را پس از اهانت به ساحت مقدس پروردگار و در ‌حالى ‌كه براى فروش شتر خود بیرون رفته بود،<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 569.</ref> و ابوالفرج اصفهانى پس از شنیدن آیاتى از سوره الرحمن از زبان برادرش لبید و اهانت به پروردگار دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 58‌ـ‌59.</ref></p>
+# برخى از مفسران، نزول آیه‌ 13 [[سوره رعد]]/13 را پس از نابودى اربد و اشاره به آن دانسته‌اند:<ref> جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 166؛ مجمع البیان، ج‌ 6، ص ‌435.</ref> {{متن قرآن|«وَيُرْسِلُ الصَّوَاعِقَ فَيُصِيبُ بِهَا مَن يَشَاء وَهُمْ يُجَادِلُونَ فِي اللّهِ وَهُوَ شَدِيدُ الْمِحَالِ»}} و صاعقه‌ها را فرو مى‌فرستد و با آن‌ها هر كه را بخواهد مورد اصابت قرار مى‌دهد؛ در ‌حالى ‌كه آنان درباره خدا مجادله مى‌كنند و او سخت كیفر است».<p>به گفته طبرى، اربد به ‌سوى عَذْبَه (منطقه‌اى نزدیك بصره)<ref> معجم البلدان، ج‌ 4، ص‌ 91؛ جامع‌البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص 158.</ref> حركت كرد تا براى نبرد با مسلمانان سپاهى فراهم آورد؛ ولى هنگامى كه به منطقه رَقَمْ (محلى در مدینه)<ref> معجم البلدان، ج 3، ص‌ 58.</ref> رسید، صاعقه‌اى بر سر او فرود آمد و او را كشت.<ref> جامع البیان، مج‌ 8، ج ‌13، ص‌ 158.</ref> ابن هشام كشته شدن او را پس از اهانت به ساحت مقدس پروردگار و در ‌حالى ‌كه براى فروش شتر خود بیرون رفته بود،<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 569.</ref> و ابوالفرج اصفهانى پس از شنیدن آیاتى از سوره الرحمن از زبان برادرش لبید و اهانت به پروردگار دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 58‌ـ‌59.</ref></p>
-# در نقل دیگرى آمده است: در پى پرسش اربد از پیامبر صلى الله علیه و آله درباره حقیقت خداوند و این ‌كه آیا خدا از جنس طلا، نقره، آهن و یا چوب است، [[سوره اخلاص]]/112 بر پیامبر صلى الله علیه و آله فرو فرستاده شد:<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 859.</ref><p>{{متن قرآن|«قُل هُوَ اللّهُ اَحَد × اَللّهُ الصَّمَد × لَم ‌یَلِد و‌لَم ‌یُولَد × ولَم‌ یَكُن لَهُ كُفُوًا اَحَد»}}؛ بگو او خدایى یكتا است. خداى صمد نه كسى را زاده و نه از كسى زاییده شده و هیچ همتایى ندارد.</p>
+# در نقل دیگرى آمده است: در پى پرسش اربد از پیامبر صلى الله علیه و آله درباره حقیقت خداوند و این ‌كه آیا خدا از جنس طلا، نقره، آهن و یا چوب است، [[سوره اخلاص]]/112 بر پیامبر صلى الله علیه و آله فرو فرستاده شد:<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 859.</ref><p>{{متن قرآن|«قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ × اللَّهُ الصَّمَدُ × لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْ × وَلَمْ يَكُن لَّهُ كُفُوًا أَحَدٌ»}}؛ بگو او خدایى یكتا است. خداى صمد نه كسى را زاده و نه از كسى زاییده شده و هیچ همتایى ندارد.</p>
 ==پانویس==

@@ سطر ۱۲: / سطر ۱۲: @@
 ==اربد بن قیس در شأن نزول==
-# ‌در سال نهم یا دهم<ref> المنتظم، ج 2، ص 447؛ تاریخ طبرى، ج 2، ص‌ 202.</ref> هجرى، اربد بن قیس همراه گروهى از سران بنى‌عامر از ‌جمله عامر بن طفیل براى دیدار با [[رسول خدا]] صلى الله علیه و آله به [[مدینه]] رفت و چون پیامبر خواسته‌هاى آنان را در مقابل اسلام آوردن نپذیرفت به پیشنهاد عامر قصد كرد پیامبر صلى الله علیه و آله را بكشد.<p>عامر با مشغول كردن پیامبر صلى الله علیه و آله به صحبت، این فرصت را به اربد داد تا از پشت سر، پیامبر صلى الله علیه و آله را به قتل برساند؛ ولى هنگامى كه دست به شمشیر برد، دستش از حركت بازماند و قادر به انجام قصد سوء خود نشد.</p>وى در پى نكوهش عامر<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568؛ جامع‌البیان، ج‌ 8، ص‌ 157‌ـ‌158.</ref> بدو گفت: دو بار دست به قبضه شمشیر بردم؛ بار اول دیوارى آهنین در برابرم قرار گرفت و بار دوم، تو را در مقابل خود مشاهده كردم و از پیامبر صلى الله علیه و آله اثرى ندیدم.<ref> مناقب، ج‌ 1، ص‌ 105.</ref><p></p><p>به گفته برخى مفسران آیات 10‌ـ‌11 [[سوره رعد]]/13 در پى این ماجرا نازل شد و پیامبر صلى الله علیه و آله را از توطئه آن‌ها آگاه ‌ساخت: «سَواءٌ مِنكُم مَن اَسَرَّ القَولَ و مَن جَهَرَ بِهِ و مَن هُوَ مُستَخف بِالَّیلِ و سارِبٌ بِالنَّهار × لَهُ مُعَقِّبتٌ مِن بَینِ یَدَیهِ و مِن خَلفِهِ یَحفَظونَهُ مِن اَمرِاللّهِ= (براى او) یكسان است: كسى از شما سخن (خود) را نهان ‌كند و كسى كه آن را فاش گرداند و كسى كه خویشتن را به شب پنهان دارد و در روز آشكارا حركت كند. براى او فرشتگانى است كه پى ‌در ‌پى او را به فرمان خدا از پیش رو و از پشت ‌سرش پاسدارى مى‌كنند».</p><p>آیه ‌14 [[سوره رعد]]/13 نیز نازل شد: «لَهُ دَعوَةُ الحَقِّ والَّذینَ یَدعونَ مِن دونِهِ لایَستَجیبونَ لَهُم بِشَىء اِلاّ كَبسِطِ كَفَّیهِ اِلَى الماءِ لِیَبلُغَ فاهُ و‌ما هُوَ بِبلِغِهِ و ما دُعاءُ الكفِرینَ اِلاّ فى ضَلل = دعوت حق براى او است و كسانى‌ كه جز او را مى‌خوانند، هیچ پاسخى به آنان نمى‌دهند مگر مانند كسى كه دو دستش را به ‌سوى آب بگشاید تا (آب) به دهانش برسد، در ‌حالى ‌كه (آب) به (دهان) او نخواهد رسید و دعاى كافران جز بر هدر نباشد».</p><p>با این همه، [[علامه طباطبایى]] داستان پیش گفته را در ذیل آیات نمى‌پذیرد. به اعتقاد وى اولا سیاق آیات نشانگر مكى بودن آن‌ها است و ثانیاً این داستان با سیاق آیات هماهنگى ندارد.<ref> المیزان، ج‌ 11، ص‌ 330.</ref></p>
+# ‌در سال نهم یا دهم<ref> المنتظم، ج 2، ص 447؛ تاریخ طبرى، ج 2، ص‌ 202.</ref> هجرى، اربد بن قیس همراه گروهى از سران بنى‌عامر از ‌جمله عامر بن طفیل براى دیدار با [[رسول خدا]] صلى الله علیه و آله به [[مدینه]] رفت و چون پیامبر خواسته‌هاى آنان را در مقابل اسلام آوردن نپذیرفت به پیشنهاد عامر قصد كرد پیامبر صلى الله علیه و آله را بكشد.<p>عامر با مشغول كردن پیامبر صلى الله علیه و آله به صحبت، این فرصت را به اربد داد تا از پشت سر، پیامبر صلى الله علیه و آله را به قتل برساند؛ ولى هنگامى كه دست به شمشیر برد، دستش از حركت بازماند و قادر به انجام قصد سوء خود نشد.</p>وى در پى نكوهش عامر<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568؛ جامع‌البیان، ج‌ 8، ص‌ 157‌ـ‌158.</ref> بدو گفت: دو بار دست به قبضه شمشیر بردم؛ بار اول دیوارى آهنین در برابرم قرار گرفت و بار دوم، تو را در مقابل خود مشاهده كردم و از پیامبر صلى الله علیه و آله اثرى ندیدم.<ref> مناقب، ج‌ 1، ص‌ 105.</ref><p></p><p>به گفته برخى مفسران آیات 10‌ـ‌11 [[سوره رعد]]/13 در پى این ماجرا نازل شد و پیامبر صلى الله علیه و آله را از توطئه آن‌ها آگاه ‌ساخت: {{متن قرآن|«سَواءٌ مِنكُم مَن اَسَرَّ القَولَ و مَن جَهَرَ بِهِ و مَن هُوَ مُستَخف بِالَّیلِ و سارِبٌ بِالنَّهار × لَهُ مُعَقِّبتٌ مِن بَینِ یَدَیهِ و مِن خَلفِهِ یَحفَظونَهُ مِن اَمرِاللّهِ»}} (براى او) یكسان است: كسى از شما سخن (خود) را نهان ‌كند و كسى كه آن را فاش گرداند و كسى كه خویشتن را به شب پنهان دارد و در روز آشكارا حركت كند. براى او فرشتگانى است كه پى ‌در ‌پى او را به فرمان خدا از پیش رو و از پشت ‌سرش پاسدارى مى‌كنند.</p><p>آیه ‌14 [[سوره رعد]]/13 نیز نازل شد: {{متن قرآن|«لَهُ دَعوَةُ الحَقِّ والَّذینَ یَدعونَ مِن دونِهِ لایَستَجیبونَ لَهُم بِشَىء اِلاّ كَبسِطِ كَفَّیهِ اِلَى الماءِ لِیَبلُغَ فاهُ و‌ما هُوَ بِبلِغِهِ و ما دُعاءُ الكفِرینَ اِلاّ فى ضَلل»}} دعوت حق براى او است و كسانى‌ كه جز او را مى‌خوانند، هیچ پاسخى به آنان نمى‌دهند مگر مانند كسى كه دو دستش را به ‌سوى آب بگشاید تا (آب) به دهانش برسد، در ‌حالى ‌كه (آب) به (دهان) او نخواهد رسید و دعاى كافران جز بر هدر نباشد.</p><p>با این همه، [[علامه طباطبایى]] داستان پیش گفته را در ذیل آیات نمى‌پذیرد. به اعتقاد وى اولا سیاق آیات نشانگر مكى بودن آن‌ها است و ثانیاً این داستان با سیاق آیات هماهنگى ندارد.<ref> المیزان، ج‌ 11، ص‌ 330.</ref></p>
-# برخى از مفسران، نزول آیه‌ 13 [[سوره رعد]]/13 را پس از نابودى اربد و اشاره به آن دانسته‌اند:<ref> جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 166؛ مجمع البیان، ج‌ 6، ص ‌435.</ref> «و‌یُرسِلُ الصَّوعِقَ فَیُصیبُ بِها مَن یَشاءُ و هُم یُجدِلونَ فِى اللّهِ و هُوَ شَدیدُ المِحال = و صاعقه‌ها را فرو مى‌فرستد و با آن‌ها هر كه را بخواهد مورد اصابت قرار مى‌دهد؛ در ‌حالى ‌كه آنان درباره خدا مجادله مى‌كنند و او سخت كیفر است».<p>به گفته طبرى، اربد به ‌سوى عَذْبَه (منطقه‌اى نزدیك بصره)<ref> معجم البلدان، ج‌ 4، ص‌ 91؛ جامع‌البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص 158.</ref> حركت كرد تا براى نبرد با مسلمانان سپاهى فراهم آورد؛ ولى هنگامى كه به منطقه رَقَمْ (محلى در مدینه)<ref> معجم البلدان، ج 3، ص‌ 58.</ref> رسید، صاعقه‌اى بر سر او فرود آمد و او را كشت.<ref> جامع البیان، مج‌ 8، ج ‌13، ص‌ 158.</ref> ابن هشام كشته شدن او را پس از اهانت به ساحت مقدس پروردگار و در ‌حالى ‌كه براى فروش شتر خود بیرون رفته بود،<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 569.</ref> و ابوالفرج اصفهانى پس از شنیدن آیاتى از سوره الرحمن از زبان برادرش لبید و اهانت به پروردگار دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 58‌ـ‌59.</ref></p>
+# برخى از مفسران، نزول آیه‌ 13 [[سوره رعد]]/13 را پس از نابودى اربد و اشاره به آن دانسته‌اند:<ref> جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 166؛ مجمع البیان، ج‌ 6، ص ‌435.</ref> {{متن قرآن|«و‌یُرسِلُ الصَّوعِقَ فَیُصیبُ بِها مَن یَشاءُ و هُم یُجدِلونَ فِى اللّهِ و هُوَ شَدیدُ المِحال» }} و صاعقه‌ها را فرو مى‌فرستد و با آن‌ها هر كه را بخواهد مورد اصابت قرار مى‌دهد؛ در ‌حالى ‌كه آنان درباره خدا مجادله مى‌كنند و او سخت كیفر است».<p>به گفته طبرى، اربد به ‌سوى عَذْبَه (منطقه‌اى نزدیك بصره)<ref> معجم البلدان، ج‌ 4، ص‌ 91؛ جامع‌البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص 158.</ref> حركت كرد تا براى نبرد با مسلمانان سپاهى فراهم آورد؛ ولى هنگامى كه به منطقه رَقَمْ (محلى در مدینه)<ref> معجم البلدان، ج 3، ص‌ 58.</ref> رسید، صاعقه‌اى بر سر او فرود آمد و او را كشت.<ref> جامع البیان، مج‌ 8، ج ‌13، ص‌ 158.</ref> ابن هشام كشته شدن او را پس از اهانت به ساحت مقدس پروردگار و در ‌حالى ‌كه براى فروش شتر خود بیرون رفته بود،<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 569.</ref> و ابوالفرج اصفهانى پس از شنیدن آیاتى از سوره الرحمن از زبان برادرش لبید و اهانت به پروردگار دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 58‌ـ‌59.</ref></p>
-# در نقل دیگرى آمده است: در پى پرسش اربد از پیامبر صلى الله علیه و آله درباره حقیقت خداوند و این ‌كه آیا خدا از جنس طلا، نقره، آهن و یا چوب است، [[سوره اخلاص]]/112 بر پیامبر صلى الله علیه و آله فرو فرستاده شد:<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 859.</ref><p>«قُل هُوَ اللّهُ اَحَد × اَللّهُ الصَّمَد × لَم ‌یَلِد و‌لَم ‌یُولَد × ولَم‌ یَكُن لَهُ كُفُوًا اَحَد؛ بگو او خدایى یكتا است. خداى صمد نه كسى را زاده و نه از كسى زاییده شده و هیچ همتایى ندارد».
+# در نقل دیگرى آمده است: در پى پرسش اربد از پیامبر صلى الله علیه و آله درباره حقیقت خداوند و این ‌كه آیا خدا از جنس طلا، نقره، آهن و یا چوب است، [[سوره اخلاص]]/112 بر پیامبر صلى الله علیه و آله فرو فرستاده شد:<ref> مجمع البیان، ج‌ 10، ص‌ 859.</ref><p>{{متن قرآن|«قُل هُوَ اللّهُ اَحَد × اَللّهُ الصَّمَد × لَم ‌یَلِد و‌لَم ‌یُولَد × ولَم‌ یَكُن لَهُ كُفُوًا اَحَد»}}؛ بگو او خدایى یكتا است. خداى صمد نه كسى را زاده و نه از كسى زاییده شده و هیچ همتایى ندارد.</p>
 ==پانویس==

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-==اَربَد ‌بن ‌قیس==
+{{مدخل دائرة المعارف|[[دائرة المعارف قرآن کریم]]}}
-'' '''ابوحزاز<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 62.</ref> اربد‌ بن قیس‌ بن جزء<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53.</ref> كلابى،<ref> جمهرة انساب العرب، ص‌ 285.</ref> از سران ‌بنى عامر.<ref> تاریخ یعقوبى، ج‌ 2، ص‌ 79.</ref>'''''
 ==زندگی نامه==
 او جنگجویى شجاع، سخاوتمند<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 61 و 63.</ref> و شاعر<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53؛ المؤتلف والمختلف، ص‌ 29.</ref> بود. وى را برادر مادرى لبید، شاعر معروف دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج ‌17، ص‌ 58.</ref> اربد پیامبر صلى الله علیه و آله را دیدار كرد؛ ولى به بحث و جدل با ایشان پرداخت<ref> مجمع البیان، ج‌ 6، ص‌ 435.</ref> و براى مسلمان‌ شدن خود شرایطى قرار داد كه پیامبر آن را نپذیرفت؛ از این ‌رو با همدستى عامر بن‌ طفیل درصدد سوء قصد به جان پیامبر صلى الله علیه و آله بر‌آمد كه ناكام ماند و با نفرین پیامبر بر اثر صاعقه مرد.<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568‌ـ‌569؛ جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 157‌ـ‌158؛ اسدالغابه، ج‌ 3، ص‌ 125.</ref>
 ==اربد بن قیس در شأن نزول==
 # ‌در سال نهم یا دهم<ref> المنتظم، ج 2، ص 447؛ تاریخ طبرى، ج 2، ص‌ 202.</ref> هجرى، اربد بن قیس همراه گروهى از سران بنى‌عامر از ‌جمله عامر بن طفیل براى دیدار با [[رسول خدا]] صلى الله علیه و آله به [[مدینه]] رفت و چون پیامبر خواسته‌هاى آنان را در مقابل اسلام آوردن نپذیرفت به پیشنهاد عامر قصد كرد پیامبر صلى الله علیه و آله را بكشد.<p>عامر با مشغول كردن پیامبر صلى الله علیه و آله به صحبت، این فرصت را به اربد داد تا از پشت سر، پیامبر صلى الله علیه و آله را به قتل برساند؛ ولى هنگامى كه دست به شمشیر برد، دستش از حركت بازماند و قادر به انجام قصد سوء خود نشد.</p>وى در پى نكوهش عامر<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568؛ جامع‌البیان، ج‌ 8، ص‌ 157‌ـ‌158.</ref> بدو گفت: دو بار دست به قبضه شمشیر بردم؛ بار اول دیوارى آهنین در برابرم قرار گرفت و بار دوم، تو را در مقابل خود مشاهده كردم و از پیامبر صلى الله علیه و آله اثرى ندیدم.<ref> مناقب، ج‌ 1، ص‌ 105.</ref><p></p><p>به گفته برخى مفسران آیات 10‌ـ‌11 [[سوره رعد]]/13 در پى این ماجرا نازل شد و پیامبر صلى الله علیه و آله را از توطئه آن‌ها آگاه ‌ساخت: «سَواءٌ مِنكُم مَن اَسَرَّ القَولَ و مَن جَهَرَ بِهِ و مَن هُوَ مُستَخف بِالَّیلِ و سارِبٌ بِالنَّهار × لَهُ مُعَقِّبتٌ مِن بَینِ یَدَیهِ و مِن خَلفِهِ یَحفَظونَهُ مِن اَمرِاللّهِ= (براى او) یكسان است: كسى از شما سخن (خود) را نهان ‌كند و كسى كه آن را فاش گرداند و كسى كه خویشتن را به شب پنهان دارد و در روز آشكارا حركت كند. براى او فرشتگانى است كه پى ‌در ‌پى او را به فرمان خدا از پیش رو و از پشت ‌سرش پاسدارى مى‌كنند».</p><p>آیه ‌14 [[سوره رعد]]/13 نیز نازل شد: «لَهُ دَعوَةُ الحَقِّ والَّذینَ یَدعونَ مِن دونِهِ لایَستَجیبونَ لَهُم بِشَىء اِلاّ كَبسِطِ كَفَّیهِ اِلَى الماءِ لِیَبلُغَ فاهُ و‌ما هُوَ بِبلِغِهِ و ما دُعاءُ الكفِرینَ اِلاّ فى ضَلل = دعوت حق براى او است و كسانى‌ كه جز او را مى‌خوانند، هیچ پاسخى به آنان نمى‌دهند مگر مانند كسى كه دو دستش را به ‌سوى آب بگشاید تا (آب) به دهانش برسد، در ‌حالى ‌كه (آب) به (دهان) او نخواهد رسید و دعاى كافران جز بر هدر نباشد».</p><p>با این همه، [[علامه طباطبایى]] داستان پیش گفته را در ذیل آیات نمى‌پذیرد. به اعتقاد وى اولا سیاق آیات نشانگر مكى بودن آن‌ها است و ثانیاً این داستان با سیاق آیات هماهنگى ندارد.<ref> المیزان، ج‌ 11، ص‌ 330.</ref></p>
@@ سطر ۱۷: / سطر ۱۷: @@
 </p>
-==پانویس ==
+==پانویس==
-<references />
+<references/>
 ==منابع==
 على‌اكبر رضایی، دائرة المعارف قرآن کریم، جلد 2، صفحه 448-450.
 [[رده: دشمنان پیامبر]]
 [[رده:شخصیت‌های شان نزول آیات قرآن ]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۰۳:۵۶
سطر ۱:		سطر ۱:
−	===اَربَد ‌بن ‌قیس===	+	==اَربَد ‌بن ‌قیس==

	'' '''ابوحزاز<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 62.</ref> اربد‌ بن قیس‌ بن جزء<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53.</ref> كلابى،<ref> جمهرة انساب العرب، ص‌ 285.</ref> از سران ‌بنى عامر.<ref> تاریخ یعقوبى، ج‌ 2، ص‌ 79.</ref>'''''		'' '''ابوحزاز<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 62.</ref> اربد‌ بن قیس‌ بن جزء<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53.</ref> كلابى،<ref> جمهرة انساب العرب، ص‌ 285.</ref> از سران ‌بنى عامر.<ref> تاریخ یعقوبى، ج‌ 2، ص‌ 79.</ref>'''''

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۰۳:۴۷
سطر ۳:		سطر ۳:
	'' '''ابوحزاز<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 62.</ref> اربد‌ بن قیس‌ بن جزء<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53.</ref> كلابى،<ref> جمهرة انساب العرب، ص‌ 285.</ref> از سران ‌بنى عامر.<ref> تاریخ یعقوبى، ج‌ 2، ص‌ 79.</ref>'''''		'' '''ابوحزاز<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 62.</ref> اربد‌ بن قیس‌ بن جزء<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53.</ref> كلابى،<ref> جمهرة انساب العرب، ص‌ 285.</ref> از سران ‌بنى عامر.<ref> تاریخ یعقوبى، ج‌ 2، ص‌ 79.</ref>'''''

		+
		+	== زندگی نامه ==

	او جنگجویى شجاع، سخاوتمند<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 61 و 63.</ref> و شاعر<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53؛ المؤتلف والمختلف، ص‌ 29.</ref> بود. وى را برادر مادرى لبید، شاعر معروف دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج ‌17، ص‌ 58.</ref> اربد پیامبر صلى الله علیه و آله را دیدار كرد؛ ولى به بحث و جدل با ایشان پرداخت<ref> مجمع البیان، ج‌ 6، ص‌ 435.</ref> و براى مسلمان‌ شدن خود شرایطى قرار داد كه پیامبر آن را نپذیرفت؛ از این ‌رو با همدستى عامر بن‌ طفیل درصدد سوء قصد به جان پیامبر صلى الله علیه و آله بر‌آمد كه ناكام ماند و با نفرین پیامبر بر اثر صاعقه مرد.<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568‌ـ‌569؛ جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 157‌ـ‌158؛ اسدالغابه، ج‌ 3، ص‌ 125.</ref>		او جنگجویى شجاع، سخاوتمند<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 61 و 63.</ref> و شاعر<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53؛ المؤتلف والمختلف، ص‌ 29.</ref> بود. وى را برادر مادرى لبید، شاعر معروف دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج ‌17، ص‌ 58.</ref> اربد پیامبر صلى الله علیه و آله را دیدار كرد؛ ولى به بحث و جدل با ایشان پرداخت<ref> مجمع البیان، ج‌ 6، ص‌ 435.</ref> و براى مسلمان‌ شدن خود شرایطى قرار داد كه پیامبر آن را نپذیرفت؛ از این ‌رو با همدستى عامر بن‌ طفیل درصدد سوء قصد به جان پیامبر صلى الله علیه و آله بر‌آمد كه ناكام ماند و با نفرین پیامبر بر اثر صاعقه مرد.<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568‌ـ‌569؛ جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 157‌ـ‌158؛ اسدالغابه، ج‌ 3، ص‌ 125.</ref>

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۲۲
(بدون تفاوت)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ ژوئیهٔ ۲۰۱۲، ساعت ۰۷:۴۳
سطر ۳:		سطر ۳:
	'' '''ابوحزاز<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 62.</ref> اربد‌ بن قیس‌ بن جزء<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53.</ref> كلابى،<ref> جمهرة انساب العرب، ص‌ 285.</ref> از سران ‌بنى عامر.<ref> تاریخ یعقوبى، ج‌ 2، ص‌ 79.</ref>'''''		'' '''ابوحزاز<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 62.</ref> اربد‌ بن قیس‌ بن جزء<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53.</ref> كلابى،<ref> جمهرة انساب العرب، ص‌ 285.</ref> از سران ‌بنى عامر.<ref> تاریخ یعقوبى، ج‌ 2، ص‌ 79.</ref>'''''

		+
	او جنگجویى شجاع، سخاوتمند<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 61 و 63.</ref> و شاعر<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53؛ المؤتلف والمختلف، ص‌ 29.</ref> بود. وى را برادر مادرى لبید، شاعر معروف دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج ‌17، ص‌ 58.</ref> اربد پیامبر صلى الله علیه و آله را دیدار كرد؛ ولى به بحث و جدل با ایشان پرداخت<ref> مجمع البیان، ج‌ 6، ص‌ 435.</ref> و براى مسلمان‌ شدن خود شرایطى قرار داد كه پیامبر آن را نپذیرفت؛ از این ‌رو با همدستى عامر بن‌ طفیل درصدد سوء قصد به جان پیامبر صلى الله علیه و آله بر‌آمد كه ناكام ماند و با نفرین پیامبر بر اثر صاعقه مرد.<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568‌ـ‌569؛ جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 157‌ـ‌158؛ اسدالغابه، ج‌ 3، ص‌ 125.</ref>		او جنگجویى شجاع، سخاوتمند<ref> الاغانى، ج‌ 17، ص‌ 61 و 63.</ref> و شاعر<ref> الاكمال، ج‌ 1، ص‌ 53؛ المؤتلف والمختلف، ص‌ 29.</ref> بود. وى را برادر مادرى لبید، شاعر معروف دانسته‌اند.<ref> الاغانى، ج ‌17، ص‌ 58.</ref> اربد پیامبر صلى الله علیه و آله را دیدار كرد؛ ولى به بحث و جدل با ایشان پرداخت<ref> مجمع البیان، ج‌ 6، ص‌ 435.</ref> و براى مسلمان‌ شدن خود شرایطى قرار داد كه پیامبر آن را نپذیرفت؛ از این ‌رو با همدستى عامر بن‌ طفیل درصدد سوء قصد به جان پیامبر صلى الله علیه و آله بر‌آمد كه ناكام ماند و با نفرین پیامبر بر اثر صاعقه مرد.<ref> السیرة النبویه، ج‌ 4، ص‌ 568‌ـ‌569؛ جامع البیان، مج‌ 8، ج‌ 13، ص‌ 157‌ـ‌158؛ اسدالغابه، ج‌ 3، ص‌ 125.</ref>