https://wiki.ahlolbait.com/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A2%DB%8C%D9%87_74_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A2%D9%84_%D8%B9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86آیه 74 سوره آل عمران - تاریخچهٔ ویرایشها2026-05-26T08:10:55Zتاریخچهٔ ویرایشهای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.32.0https://wiki.ahlolbait.com/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%D9%87_74_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A2%D9%84_%D8%B9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=56612&oldid=prevQuran: صفحهای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ يَشَاءُ ۗ وَاللَّهُ ذُو الْفَضْلِ...» ایجاد کرد2016-02-28T15:19:24Z<p>صفحهای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ يَشَاءُ ۗ وَاللَّهُ ذُو الْفَضْلِ...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{قرآن در قاب|يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ يَشَاءُ ۗ وَاللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ|سوره=3|آیه =74}}<br />
{{مشخصات آیه<br />
|شماره آیه = 74 <br />
|شماره بعدی = 75<br />
|شماره قبلی = 73<br />
|سوره= آل عمران<br />
|شماره سوره= 3<br />
|جزء= 3<br />
|نزول = مدینه<br />
}}<br />
==ترجمه های فارسی==<br />
<tabber><br />
الهی قمشهای=<br />
هر که را مشیّت او تعلّق بگیرد مخصوص به فضل و رحمت خود گرداند، و خدا را فضل و رحمت بیمنتهاست.<br />
|-|<br />
انصاریان=<br />
هر که را بخواهد، به رحمت خود اختصاص می دهد و خدا دارای فضل بزرگ است.<br />
|-|<br />
فولادوند=<br />
رحمت خود را به هر كس كه بخواهد مخصوص مىگرداند، و خداوند داراى بخشش بزرگ است.<br />
|-|<br />
آیتی=<br />
هر كه را بخواهد خاص رحمت خود مىكند و خدا صاحب كرمى است بس بزرگ.<br />
|-|<br />
مکارم شیرازی=<br />
هر کس را بخواهد، ویژه رحمت خود میکند؛ و خداوند، دارای مواهب عظیم است.»<br />
</tabber><br />
==ترجمه های انگلیسی(English translations)==<br />
<tabber><br />
Qarai=<br />
{{چپ به راست|He singles out for His mercy whomever He wishes, and Allah is dispenser of a great grace.’}}<br />
|-|<br />
Shakir=<br />
{{چپ به راست|He specially chooses for His mercy whom He pleases; and Allah is the Lord of mighty grace.}}<br />
|-|<br />
Pickthall=<br />
{{چپ به راست|He selecteth for His mercy whom He will. Allah is of Infinite Bounty.}}<br />
|-|<br />
yusufali=<br />
{{چپ به راست|For His Mercy He specially chooseth whom He pleaseth; for Allah is the Lord of bounties unbounded.}}<br />
</tabber><br />
<br />
<br />
== تفسیر آیه ==<br />
<tabber><br />
تفسیر نور=<br />
<br />
===تفسیر نور (محسن قرائتی)===<br />
<br />
{{ نمایش فشرده تفسیر|<br />
«74» يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ<br />
<br />
(خداوند) هر كه را بخواهد به رحمت خويش اختصاص دهد و خداوند صاحب فضل بزرگ است.<br />
<br />
===نکته ها=== <br />
<br />
اين آيه، تصوّر غلط يهود را كه خداوند هيچ قومى را مانند يهود مورد لطف خويش قرار نمىدهد، نفى كرده و مىفرمايد: خداوند بهتر مىداند چه كسى را عهدهدار رسالت خويش بگرداند. او در ميان بندگانش بر اساس علم و حكمت لايقترين فرد را انتخاب كرده و مورد لطف خاص خويش قرار مىدهد.<br />
}}<br />
<br />
|-|<br />
اثنی عشری=<br />
<br />
===تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)===<br />
<br />
{{نمایش فشرده تفسیر|<br />
<br />
<br />
يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ (74)<br />
<br />
يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ: مختص مىفرمايد به رحمت واسعه خود، كه نبوت يا اسلام يا قرآن است، مَنْ يَشاءُ: هر كه را خواهد، و عالم است به آنكه استحقاق و قابليت افاضه اين رحمت را دارد، وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ: و خداى تعالى صاحب فضل عظيم است بر مؤمنان، به مرتبهاى كه كسى احصاء نتوان نمايد.<br />
<br />
اولى، حمل آيه است بر عموم، يعنى خداى تعالى تخصيص مىدهد به لطف و مهربانى خود، يا به فضل و جود و احسان خود، يا به عطاى نبوت و نزول كتاب و دين و وحى، هر كس را بخواهد و قابل و احق به آن بداند در علم و حكمت خود؛ و خداى تعالى صاحب فضل و احسان و انعام عظيم است. كثرت عطاى او، نقصان در خزائن او نمىرساند.<br />
<br />
تبصره: در آيات شريفه دلالاتى است: 1- معجزه باهره پيغمبر ما مىباشد، چه اخبار از سرائر قلوب يهود، و اطلاع از آن به غير است؛ و خبر مطابق با مخبر در خارج ثابت باشد. پس نبوت آن حضرت قطعى الثبوت خواهد بود. 2- دفع مكائد و حيله آنان در تزلزل و تشكيك اهل ايمان. 3- توجه لطف خاصه به مؤمنين در زيادتى ثبات يقين. 4- دين اسلام افضل اديان و اصل آنها، و نبوت آن حضرت، افضل همه انبياء است. 5- دال است بر آنكه اعطاء مقام شامخ نبوت، منوط به اراده سبحانى و حكمت و مصلحت الهى است، و به هر كه مقتضى و قابليت داشته باشد مخصوص فرمايد.<br />
<br />
تفسير اثنا عشرى، ج2، ص: 148<br />
<br />
<br />
}}<br />
|-|<br />
روان جاوید=<br />
===تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)===<br />
{{نمایش فشرده تفسیر|<br />
يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ (74)<br />
<br />
ترجمه<br />
<br />
مخصوص ميگرداند برحمت خود آنرا كه ميخواهد و خدا صاحب فضل بزرگ است..<br />
<br />
تفسير<br />
<br />
بنظر حقير اشاره شده است بمختصات وجود مبارك حضرت ختمى مرتبت<br />
<br />
جلد 1 صفحه 439<br />
<br />
و شرف و فضل آنحضرت بر انبياء سلف و علو مرتبت قرآن از هر حيث بر تورية تا تو هم نشود كه قرآن مانند تورات است از لفظ مثل در آيه سابقه و آنكه پيغمبر (ص) هم مانند يكى از انبيا است از لفظ احد در آن آيه و اجمالا معلوم شود كه داراى خصايصى است كه در هيچ يك از انبياء نبوده و مظهر خلق كريم و فضل عظيم است صلى اللّه عليه و آله.<br />
}}<br />
|-|<br />
اطیب البیان=<br />
===اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)===<br />
{{نمایش فشرده تفسیر|<br />
يَختَصُّ بِرَحمَتِهِ مَن يَشاءُ وَ اللّهُ ذُو الفَضلِ العَظِيمِ (74)<br />
<br />
اختصاص ميدهد خداوند رحمت خود را بهر که اراده و مشيّة او قرار گرفته و خداوند صاحب فضل عظيم است.<br />
<br />
رحم در لغت معاني بسيار دارد: بمعني خويشاوندان وَ أُولُوا الأَرحامِ بَعضُهُم أَولي بِبَعضٍ انفال آيه 76 و بمعناي محل تكوّن ولد يُصَوِّرُكُم فِي الأَرحامِ كَيفَ يَشاءُ آل عمران آيه 4، و بمعني رقّت قلب که مترتب شود بر او عطوفت و احسان و در مورد خداوند چون محل حوادث نيست رقّت قلب در او راه ندارد بلكه مراد احسان و تفضّل و عطوفت و انعام است و از صفات فعل است و مكرر گفتهايم که افعال الهي تابع حكم و مصالح نفس الامريه است تا مصلحت نباشد از او صادر نشود و مصلحت فرع قابليت محل است و الّا تام الفاعليّة است و در محل غير قابل افاضه نميفرمايد.<br />
<br />
ترحّم بر پلنگ تيز دندان || ستم كاري بود بر گوسفندان<br />
<br />
و مراد از رحمت در اينجا انزال كتب و ارسال رسل است البته شخص تا قابليت رسالت نداشته باشد و حكمت و مصلحت در ارسال او نباشد خداوند مقام رسالت باو<br />
<br />
جلد 4 - صفحه 251<br />
<br />
عنايت نفرمايد و قابليت رسالت مشروط بشرائط بسياريست که در مجلد اول كلم الطيب در باب نبوّت عامه متعرض شدهايم که از جمله آنها داراي مقام عصمت هم از كليه معاصي و هم از خطاء و سهو و نسيان و شك و ريب باشد و متخلق بجميع اخلاق حميده بدرجه اعلي و منزه از جميع اخلاق رذيله و عالم بجميع، ما يحتاج به الامة در امر دين، و از حيث نسب پاك باشد و نواقص خلقي نداشته باشد و اعمال پست در نظر عامه از او سر نزند و مبتلا بامراضي که باعث تنفر ناس شود نشود، و تناقض در كلماتش نباشد و جميع كمالاتش موهبتي باشد كسبي نباشد و در جميع كمالات نفسانيه اكمل از جميع افراد امت باشد، و نبيّ ثابت النبوّة يا امام ثابت الامامة يا معصوم ثابت العصمة خبر بكذب او نداده باشند، و دليل قطعي بر صدق دعواي خود داشته باشد يا بمعجزه يا باخبار قطعي متواتر از نبيّ سابق يا وصي يا معصوم و اغلب اينکه شرائط را جز علام الغيوب كسي نميتواند درك كند از اينکه جهت ميفرمايد يَختَصُّ بِرَحمَتِهِ مَن يَشاءُ.<br />
<br />
و نظر به اينكه موهبتي بالاتر از اينکه و مقامي ارجمندتر و تفضلي از اينکه عظيمتر نيست فرمود وَ اللّهُ ذُو الفَضلِ العَظِيمِ.<br />
}}<br />
|-|<br />
برگزیده تفسیر نمونه=<br />
<br />
===برگزیده تفسیر نمونه===<br />
{{نمایش فشرده تفسیر|<br />
]<br />
<br />
اشاره<br />
<br />
(آیه 74)- در این آیه برای تأکید بیشتر میافزاید: «خدا هر کس را بخواهد (و شایسته بداند) ویژه رحمت خود میکند و خداوند دارای فضل عظیم است» و هیچ کس نمیتواند مواهب او را محدود سازد (یَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهِ مَنْ یَشاءُ وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِیمِ).<br />
<br />
بنابراین، اگر فضل و موهبت الهی شامل بعضی میشود نه بعضی دیگر، به خاطر محدود بودن آن نیست بلکه به خاطر تفاوت شایستگیهاست.<br />
<br />
توطئههای کهن! <br />
<br />
آیات فوق که از آیات اعجاز آمیز قرآن بوده و پرده از روی اسرار یهود و دشمنان اسلام برمیداشت امروز هم به مسلمانان در برابر این جریان هشدار میدهد، زیرا در عصر ما نیز وسایل تبلیغاتی دشمن که از مجهزترین وسایل تبلیغاتی جهان است در این جهت به کار گرفته شده که عقاید اسلامی را در افکار <br />
<br />
ج1، ص297<br />
<br />
مسلمین مخصوصا نسل جوان ویران سازند آنها در این راه از هر وسیله و هر کس در لباسهای «دانشمند، خاورشناس، مورخ و روزنامهنگار و حتی بازیگران سینما و ...»<br />
<br />
استفاده میکنند و این حقیقت را مکتوم نمیدارند که هدفشان این نیست که مسلمانان به آیین مسیح یا یهود درآیند بلکه هدف آنها ویرانی افکار و بیعلاقه ساختن جوانان نسبت به مفاخر آیین و سنتشان است!<br />
}}<br />
|-|<br />
<br />
سایر تفاسیر=<br />
سایرتفاسیر این آیه را می توانید در سایت قرآن مشاهده کنید:<br />
<br />
==تفسیر های فارسی==<br />
==={{ترجمه تفسیر المیزان|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
==={{تفسیر خسروی|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
==={{تفسیر عاملی|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
==={{تفسیر جامع|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
<br />
==تفسیر های عربی==<br />
==={{تفسیر المیزان|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
==={{تفسیر مجمع البیان|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
==={{تفسیر نور الثقلین|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
==={{تفسیر الصافی|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
==={{تفسیر الکاشف|سوره=3 |آیه=74}}===<br />
</tabber><br />
<br />
==پانویس==<br />
<div style="font-size:smaller"><references/></div><br />
<br />
==منابع==<br />
* [[تفسیر نور]]، [[محسن قرائتی]]، [[تهران]]:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم<br />
* [[اطیب البیان فی تفسیر القرآن]]، [[سید عبدالحسین طیب]]، تهران:انتشارات اسلام، 1378 ش، چاپ دوم<br />
* [[تفسیر اثنی عشری]]، [[حسین حسینی شاه عبدالعظیمی]]، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول<br />
* [[تفسیر روان جاوید]]، [[محمد ثقفی تهرانی]]، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم<br />
* [[برگزیده تفسیر نمونه]]، [[ناصر مکارم شیرازی]] و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش<br />
* [[تفسیر راهنما]]، [[علی اکبر هاشمی رفسنجانی]]، [[قم]]:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش، چاپ پنجم<br />
<br />
[[رده:آیات سوره آل عمران]]<br />
[[رده:ترجمه و تفسیر آیات قرآن]]</div>Quran