آیه 66 سوره مائده - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Aghajani در ‏۱۴ دسامبر ۲۰۱۹، ساعت ۰۸:۰۲

2019-12-14T08:02:07Z

مهدی موسوی در ‏۲۸ ژانویهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۸:۰۵

2019-01-28T08:05:06Z

Quran: صفحه‌ای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|وَلَوْ أَنَّهُمْ أَقَامُوا التَّوْرَاةَ وَالْإِنْجِيلَ وَمَا...» ایجاد کرد

2016-03-21T08:31:31Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|وَلَوْ أَنَّهُمْ أَقَامُوا التَّوْرَاةَ وَالْإِنْجِيلَ وَمَا...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{قرآن در قاب|وَلَوْ أَنَّهُمْ أَقَامُوا التَّوْرَاةَ وَالْإِنْجِيلَ وَمَا أُنْزِلَ إِلَيْهِمْ مِنْ رَبِّهِمْ لَأَكَلُوا مِنْ فَوْقِهِمْ وَمِنْ تَحْتِ أَرْجُلِهِمْ ۚ مِنْهُمْ أُمَّةٌ مُقْتَصِدَةٌ ۖ وَكَثِيرٌ مِنْهُمْ سَاءَ مَا يَعْمَلُونَ|سوره=5|آیه =66}}
{{مشخصات آیه
|شماره آیه = 66
|شماره بعدی = 67
|شماره قبلی = 65
|سوره= مائده
|شماره سوره= 5
|جزء= 6
|نزول = مدینه
}}
==ترجمه های فارسی==
<tabber>
الهی قمشه‌ای=
و چنانچه آنها به دستور تورات و انجیل خودشان و قرآنی که از سوی پروردگارشان به سوی آنها نازل شده قیام می‌کردند البته به هر گونه نعمت از بالا و پایین برخوردار می‌شدند، (لیکن) برخی از آنان مردمی میانه‌رو و معتدل، و بسیاری از آنها بسی زشتکار و بد عملند.
|-|
انصاریان=
و اگر آنان تورات و انجیل [واقعی] و آنچه را که از سوی پروردگارشان به آنان نازل شده برپا می داشتند، بی تردید از برکات آسمان و زمین بهره مند می شدند. از آنان گروهی میانه رو و معتدل اند، و بسیاری از آنان بد است آنچه را انجام می دهند.
|-|
فولادوند=
و اگر آنان به تورات و انجيل و آنچه از جانب پروردگارشان به سويشان نازل شده است، عمل مى‌كردند، قطعاً از بالاى سرشان [بركات آسمانى‌] و از زير پاهايشان [بركات زمينى‌] برخوردار مى‌شدند. از ميان آنان گروهى ميانه‌رو هستند، و بسيارى از ايشان بد رفتار مى‌كنند.
|-|
آیتی=
و اگر تورات و انجيل و آنچه را كه از جانب خدا بر آنها نازل شده بر پاى دارند، از فراز سر و زير پايشان روزى بخورند. بعضى از ايشان مردمى ميانه‌رو هستند و بسياريشان بدكردارند.
|-|
مکارم شیرازی=
و اگر آنان، تورات و انجیل و آنچه را از سوی پروردگارشان بر آنها نازل شده [= قرآن‌] برپا دارند، از آسمان و زمین، روزی خواهند خورد؛ جمعی از آنها، معتدل و میانه‌رو هستند، ولی بیشترشان اعمال بدی انجام می‌دهند.
</tabber>
==ترجمه های انگلیسی(English translations)==
<tabber>
Qarai=
{{چپ به راست|Had they observed the Torah and the Evangel, and what was sent down to them from their Lord, they would surely have drawn nourishment from above them and from beneath their feet. There is an upright group among them, but evil is what many of them do.}}
|-|
Shakir=
{{چپ به راست|And if they had kept up the Taurat and the Injeel and that which was revealed to them from their Lord, they would certainly have eaten from above them and from beneath their feet there is a party of them keeping to the moderate course, and (as for) most of them, evil is that which they do}}
|-|
Pickthall=
{{چپ به راست|If they had observed the Torah and the Gospel and that which was revealed unto them from their Lord, they would surely have been nourished from above them and from beneath their feet. Among them there are people who are moderate, but many of them are of evil conduct.}}
|-|
yusufali=
{{چپ به راست|If only they had stood fast by the Law, the Gospel, and all the revelation that was sent to them from their Lord, they would have enjoyed happiness from every side. There is from among them a party on the right course: but many of them follow a course that is evil.}}
</tabber>
==معانی کلمات آیه==
«أَقَامُوا»: پابرجا داشتند. مراد این است که اگر تورات و انجیل را محفوظ می‌داشتند و به محتوای آنها و قرآن عمل می‌کردند و ... «مُقْتَصِدَةً»: معتدل و میانه‌رو. جماعتی که راه افراط و تفریط نمی‌پویند و جز راستای راه نمی‌جویند.
==نزول==

'''محل نزول:'''

این آیه در [[مدینه]] بر [[پیامبر اسلام]] صلی الله علیه و آله نازل گردیده است. <ref> طبرسی، مجمع البيان في تفسير القرآن، ج ‌3، ص 231.</ref>

'''شأن نزول:'''<ref> محمدباقر محقق،‌ [[نمونه بينات در شأن نزول آيات]] از نظر [[شیخ طوسی]] و ساير مفسرين خاصه و عامه، ص 299.</ref>

«[[شیخ طوسی]]» گوید: عده‌اى گويند: اين آيه درباره نجاشى و ياران او نازل شده است، زجاج از عده‌اى ديگر حكايت نموده كه گفته‌اند، درباره قومى نازل گرديده كه نسبت به [[رسول خدا]] صلى الله عليه و آله دشمنى نورزيده و در مقابل حق بر ضد آن مقاومت ننموده‌اند ولى عقيده اول بهتر و اولى به نظر مي‌رسد.
== تفسیر آیه ==
<tabber>
تفسیر نور=

===تفسیر نور (محسن قرائتی)===

{{ نمایش فشرده تفسیر|
وَ لَوْ أَنَّهُمْ أَقامُوا التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ وَ ما أُنْزِلَ إِلَيْهِمْ مِنْ رَبِّهِمْ لَأَكَلُوا مِنْ فَوْقِهِمْ وَ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِهِمْ مِنْهُمْ أُمَّةٌ مُقْتَصِدَةٌ وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ ساءَ ما يَعْمَلُونَ «66»

و اگر آنان (يهود و نصارا) تورات و انجيل و آنچه را از سوى پروردگارشان بر آنان نازل شده، برپا مى‌داشتند، از بالاى سرشان (آسمان) و از زير پاهايشان (زمين) روزى مى‌خوردند. بعضى از آنان ميانه‌رو هستند، ولى بسيارى از آنان آنچه انجام مى‌دهند بد است.

===نکته ها===

در آيه‌ى قبل، نقش ايمان در سعادت معنوى و اخروى مطرح بود، در اين آيه نقش آن در سعادت دنيوى و رفاه اقتصادى بيان شده است.

اگر پيروان كتب آسمانى ديگر در برابر قرآن تسليم مى‌شدند و تسليم در مقابل قرآن را تسليم نژاد بنى‌اسرائيل در برابر نژاد عرب نمى‌پنداشتند و مى‌دانستند كه اصول تعاليم انبيا يكى است و ايمان به آنچه پس از تورات و انجيل نازل شده، راه يافتن به كلاس بالاتر است نه باطل ساختن دستورهاى پيشين، در اين صورت، علاوه بر بهره‌هاى اخروى در قيامت، در همين دنيا نيز انواع نعمت‌ها به سويشان سرازير مى‌شد.

در آيه‌ى قبل، از عقيده‌ى يهود در مورد بسته بودن دست خدا صحبت شد، در اين آيه مى‌فرمايد: شما به كتاب‌هاى آسمانى روى آوريد، سپس قضاوت كنيد كه دست خدا بسته است يا نه. اگر عظمت شما به ذلّت تبديل شده، به خاطر كفر و پشت كردن شما به دستورهاى آسمانى است، نه به خاطر عجز و دست بسته بودن خداوند.

آيه‌ى 96 سوره‌ى اعراف نيز مشابه همين آيه است: «وَ لَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرى‌ آمَنُوا وَ اتَّقَوْا لَفَتَحْنا عَلَيْهِمْ بَرَكاتٍ مِنَ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ» و اگر ساكنان آبادى‌ها ايمان آورند و تقوا پيشه كنند، همانا درهاى بركات آسمان و زمين را بر آنها مى‌گشاييم.

سؤال: آيا به پا داشتن كتب آسمانى، سبب توسعه‌ى رزق است؟

جلد 2 - صفحه 334

پاسخ: يا خداوند به خاطر پاداش، رزق و روزى را توسعه مى‌دهد يا در خود كتاب‌هاى آسمانى راه‌هاى طبيعى توسعه‌ى رزق آمده است كه اگر آنان كتاب آسمانى را بر پا دارند به آن راه‌ها دست خواهند يافت.

پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله فرمود: يهود 71 فرقه و نصارا 72 فرقه مى‌شوند كه تنها يك فرقه‌ى آنان بهشتى هستند، هرگاه حضرت على عليه السلام اين حديث را از رسول اكرم صلى الله عليه و آله نقل مى‌فرمود، اين آيه را نيز تلاوت مى‌كردند. «1»

===پیام ها===

1- كتاب‌هاى آسمانى (تحريف نشده)، قانون اساسى و محور و راهنماى همه حركت‌هاست و مانند پرچم بايد همواره برپا داشته شود. «أَقامُوا»

2- براى دعوت ديگران به اسلام، به اعتقادات و مقدّسات صحيح آنان لطمه نزنيم. أَقامُوا التَّوْراةَ ...

3- تنها تلاوت كتاب آسمانى كافى نيست، اقامه‌ى آن نيز لازم است. «أَقامُوا التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ»

4- همه‌ى كتب آسمانى، محترم است. «أَقامُوا التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ وَ ما أُنْزِلَ إِلَيْهِمْ»

5- قرآن، براى همه‌ى امّت‌هاست، نه فقط مسلمانان. «ما أُنْزِلَ إِلَيْهِمْ مِنْ رَبِّهِمْ»

6- اسلام، به رفاه مردم نيز توجّه دارد. «لَأَكَلُوا»

7- توجّه به دستورهاى دينى، زندگى مادى را هم سروسامان مى‌دهد. لَوْ أَنَّهُمْ‌ ... لَأَكَلُوا ...

8- در نظام هستى، ايمان افراد، در حاصلخيزى زمين و بارش باران و رشد كشاورزى و محصولات، نقش دارد. «2» أَقامُوا التَّوْراةَ ... لَأَكَلُوا

9- جامعه‌ى فاسد، انسان را مجبور به فساد نمى‌كند. در ميان انبوه بدكاران،

«1». تفسير نورالثقلين.

«2». تفسير الميزان.

جلد 2 - صفحه 335

گروهى هم معتدلند. «مِنْهُمْ أُمَّةٌ مُقْتَصِدَةٌ»

10- در اقامه‌ى كتاب‌هاى آسمانى، اعتدال لازم است، نه افراط وتفريط.

«مُقْتَصِدَةٌ»

11- هيچ گاه همه‌ى افراد يك مجموعه، نژاد، منطقه و مذهب را تخطئه نكنيم.

«مِنْهُمْ أُمَّةٌ مُقْتَصِدَةٌ»

12- كثرت جمعيّت، نشانه‌ى حقّانيّت نيست. «كَثِيرٌ مِنْهُمْ ساءَ ما يَعْمَلُونَ»
}}

|-|
اثنی عشری=

===تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)===

{{نمایش فشرده تفسیر|

وَ لَوْ أَنَّهُمْ أَقامُوا التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ وَ ما أُنْزِلَ إِلَيْهِمْ مِنْ رَبِّهِمْ لَأَكَلُوا مِنْ فَوْقِهِمْ وَ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِهِمْ مِنْهُمْ أُمَّةٌ مُقْتَصِدَةٌ وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ ساءَ ما يَعْمَلُونَ (66)

«1» بحار الانوار، جلد 75، صفحه 266، حديث 15 (روايت با مضمون مشابه)

تفسير اثنا عشرى، ج‌3، ص: 132

وَ لَوْ أَنَّهُمْ أَقامُوا التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ‌: و اگر ايشان بپاى دارند و اقامه كنند احكام تورات و انجيل را، يعنى به آن عمل نمايند. وَ ما أُنْزِلَ إِلَيْهِمْ مِنْ رَبِّهِمْ‌: و اقامه كنند احكام آنچه نازل شده به سوى آنها از جانب پروردگارشان، يعنى قرآن يا ساير كتب سماويه. چه ايشان مكلف بودند به ايمان به همه كتب مانند تورات.

حاصل آنكه اهل هر امتى اگر به احكام كتاب منزله خود عمل كنند. لَأَكَلُوا مِنْ فَوْقِهِمْ وَ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِهِمْ‌: هر آينه مى‌خورند روزى را از بالاى سر و زير پاى خود، يعنى به ارسال آسمان بر ايشان باران را، و اعطاى زمين خير و بركت را، يا مى‌خورند ميوجات درختان را از بالا و زرع را از پائين. در كافى و عياشى در تفسير خود از حضرت باقر عليه السّلام: مراد «وَ ما أُنْزِلَ إِلَيْهِمْ مِنْ رَبِّهِمْ» ولايت است. «1» كه اگر اقامه نمايند هر آينه توسعه يابد بر ايشان روزى، و افاضه شود بر ايشان بركات آسمان و زمين، يا ميوه‌ها چندان شدى كه از بالا مى‌خوردند و از زير پا برمى‌داشتند از بسيارى كه بر زمين ريخته بود. پس به جهت شآمت كفر و عناد و طغيان، روزى بر ايشان تنگ و نعمت نقصان پذيرفت. مِنْهُمْ أُمَّةٌ مُقْتَصِدَةٌ: از جهودان گروهى‌اند راستگو و درست كردار كه طايفه عادله‌اند نه غاليه و غير مقصره، ايمان آورند به حضرت ختمى مرتبت صلى اللّه عليه و آله مانند نجاشى و اصحاب او. وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ ساءَ ما يَعْمَلُونَ‌: و بسيارى از ايشان بد است آنچه مى‌كنند از اقامه كفر و جحود در نبوت حضرت محمّد صلى اللّه عليه و آله در اين تعجيب است، يعنى چه بد است عمل آنها كه اعراض از حق و افراط در عداوت باشد. در آيه شريفه تأسف است مر يهود را بر آنچه فوت شد از ايشان و تعدى از آن متنعم بودند و اين جواب ايشان است در نسبت بخل به ساحت قدس الهى.

تبصره- آيه شريفه دال است بر آنكه اقامه احكام و حدود الهى موجب كثرت بركات و خيرات و وفور نعم سماوى و ارضى گردد، و بالعكس تعطيل يا تحريف حكمى سبب نقصان نعمت خواهد شد. در كتاب كافى- از حضرت‌

«1» جلد اوّل تفسير عياشى، صفحه 330، حديث 149- اصول كافى، كتاب الحجة، جلد اوّل، صفحه 413، حديث 6.

تفسير اثنا عشرى، ج‌3، ص: 133

ابى جعفر فرمود: وجدنا فى كتاب رسول اللّه صلى اللّه عليه و آله اذا ظهر الزّنا من بعدى كثر موت الفجأة، و اذا طفّف المكيال و الميزان اخذهم اللّه بالسّنين و النّقص، و اذا منعوا الزّكوة منعت الارض بركتها من الزّرع و الثّمار و المعادن كلّها و اذا جاروا فى الاحكام تعاونوا على الظّلم و العدوان، و اذا نقضوا العهد سلّط اللّه عليهم عدوّهم، و اذا قطعوا الارحام جعلت الاموال فى ايدى الاشرار، و اذا لم يأمروا بالمعروف و لم ينهوا عن المنكر و لم يتّبعوا الاخيار من اهل بيتى سلّط اللّه عليهم شرارهم فيدعوا خيارهم فلا يستجاب لهم. «1» در كافى از حضرت باقر عليه السّلام فرمود: يافتيم در كتاب رسول خدا صلى اللّه عليه و آله زمانى كه زياد شود زنا، بسيار شود موت ناگهانى؛ و زمانى كه كم كنند كيل را، بگيرد ايشان را خدا به قحط و نقص؛ و زمانى كه منع زكات نمايند، منع كند زمين بركتش را از زراعت و اثمار و معادن؛ و زمانى كه جور در احكام نمايند، معاونت كنند ظلم و عدوان را؛ و زمانى كه نقض عهد كنند، مسلط فرمايد خداوند بر آنها دشمن ايشان را؛ و زمانى كه قطع رحم كنند، قرار دهد اموال را در دست اشرار؛ و زمانى كه امر به معروف و نهى از منكر ننمايند و متابعت ننمايند اخيار اهل بيت مرا، مسلط فرمايد بر ايشان بدترين آنها را، پس اخيار دعا كنند مستجاب نشود مر ايشان را.

و نيز در امالى- از حضرت پيغمبر صلى اللّه عليه و آله اذا غضب اللّه تبارك و تعالى على امّة و لم ينزل بها العذاب، غلّت اسعارها و قصرت اعمارها و لم تربح تجّارها و لم تزك ثمارها و لم تغزر انهارها و حبس عنها امطارها و سلّط عليها شراره‌ها. «2» اصبغ بن نباته از امير المؤمنين عليه السّلام، فرمود رسول اكرم صلى اللّه عليه و آله:

زمانى كه غضب فرمايد خداى عزّ و جلّ بر اهل شهرى و عذاب نكند، گران شود نرخ اجناس، و كوتاه شود عمر اهل آن، و فايده نبرد تجار آن، و بركت نكند ميوجات آن، و زياد نشود آب نهرهاى آن، و حبس گردد باران، و مسلط شود بر آنها اشرار ايشان.

«1» اصول كافى، كتاب الايمان و الكفر، جلد 2، صفحه 374، حديث دوّم.

«2» فروع كافى، جلد 5، كتاب المعيشه، صفحه 317، حديث 53.

تفسير اثنا عشرى، ج‌3، ص: 134

}}
|-|
روان جاوید=
===تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)===
{{نمایش فشرده تفسیر|
وَ لَوْ أَنَّهُمْ أَقامُوا التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ وَ ما أُنْزِلَ إِلَيْهِمْ مِنْ رَبِّهِمْ لَأَكَلُوا مِنْ فَوْقِهِمْ وَ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِهِمْ مِنْهُمْ أُمَّةٌ مُقْتَصِدَةٌ وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ ساءَ ما يَعْمَلُونَ (66)

ترجمه‌

و اگر آنكه آنها بر پا داشته بودند تورية و انجيل را و آنچه فرستاده شد بآنها از پروردگارشان هر آينه ميخوردند از بالاى سرشان و از زير پاهاشان از ايشانند گروهى ميانه رو و بسيارى از آنها بد است آنچه مى‌كنند.

تفسير

اقامه تورية و انجيل و كليه كتب آسمانى ترويج و عمل باحكام آنها است و آنچه فرستاده است خداوند بآنها در كافى و عياشى از حضرت باقر (ع) نقل نموده كه مراد ولايت است و بعضى گفته‌اند مراد ساير كتب سماوى است و اكل از فوق و تحت كنايه از وسعت رزق است و افاضه بركات آسمانى و زمينى و قمى ره فرموده از بالا باران است و از زير پا روئيدنيها و امت مقتصده جمعى از يهود هستند كه اسلام قبول نمودند و خداوند آنها را باين اسم خوانده است و بسيارى از آنها بواسطه سوء اعمال از منافع دنيوى و ثمرات اخروى بازمانده‌اند و حالشان مورد تعجب است و بنظر حقير مراد از امت مقتصده كسانى هستند كه ميانه روى نمودند در اخذ عقايد يعنى بدون دليل قبول نمى‌كنند و با دليل قبول ميكنند و منزهند از تقليد و لجاج تا تعريض باشد باكثريت آنها كه لجوج و جحودند و اين منافى با نقل قمى ره نيست زيرا آنها كه ايمان آوردند از اين قبيل مردم‌

جلد 2 صفحه 243

بودند و اللّه اعلم ..
}}
|-|
اطیب البیان=
===اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)===
{{نمایش فشرده تفسیر|
وَ لَو أَنَّهُم‌ أَقامُوا التَّوراةَ وَ الإِنجِيل‌َ وَ ما أُنزِل‌َ إِلَيهِم‌ مِن‌ رَبِّهِم‌ لَأَكَلُوا مِن‌ فَوقِهِم‌ وَ مِن‌ تَحت‌ِ أَرجُلِهِم‌ مِنهُم‌ أُمَّةٌ مُقتَصِدَةٌ وَ كَثِيرٌ مِنهُم‌ ساءَ ما يَعمَلُون‌َ (66)

و ‌اگر‌ محققا اهل‌ كتاب‌ ‌از‌ يهود و نصاري‌ ‌بر‌ پا ميداشتند تورات‌ موسي‌ و انجيل‌ عيسي‌ و آنچه‌ ‌که‌ ‌بر‌ ‌آنها‌ ‌از‌ جانب‌ پروردگارشان‌ نازل‌ ‌شده‌ ‌هر‌ آينه‌ ‌بر‌ خوردار ميشدند ‌از‌ بركات‌ بالا و پائين‌ بعضي‌ ‌از‌ ‌آنها‌ انصاف‌ ‌را‌ ‌از‌ دست‌ نداده‌ و براه‌ مقصود سير كرده‌ و كثيري‌ ‌از‌ ‌آنها‌ بد ‌است‌ آنچه‌ ‌را‌ ‌که‌ عمل‌ ميكنند.

وَ لَو أَنَّهُم‌ أَقامُوا التَّوراةَ وَ الإِنجِيل‌َ همان‌ تورات‌ ‌که‌ موسي‌ ‌از‌ جانب‌ پروردگار آورده‌ ‌که‌ دست‌ تحريف‌ ‌در‌ ‌او‌ دراز نشده‌ ‌باشد‌ و انجيلي‌ ‌که‌ ‌بر‌ عيسي‌ نازل‌ ‌شده‌ نه‌ ‌اينکه‌ تورات‌ محرف‌ و اناجيل‌ اربعه‌ مزخرف‌.

وَ ما أُنزِل‌َ إِلَيهِم‌ مِن‌ رَبِّهِم‌ بتوسط انبياء مثل‌ زبور داود و فرقان‌ ‌محمّد‌ ‌صلي‌ اللّه‌ ‌عليه‌ و آله‌ و ‌سلّم‌ و دستوراتي‌ ‌که‌ بتوسط انبياء خداوند نازل‌ فرموده‌.

لَأَكَلُوا مراد مطلق‌ اكل‌ ‌است‌ نه‌ اكل‌ بمعني‌ خوردن‌ مِن‌ فَوقِهِم‌ بركات‌ آسماني‌ وَ مِن‌ تَحت‌ِ أَرجُلِهِم‌ بركات‌ زميني‌ ‌که‌ ‌اينکه‌ جمله‌ منطبق‌ ميشود ‌با‌ ‌آيه‌ شريفه‌ وَ لَو أَن‌َّ أَهل‌َ القُري‌ آمَنُوا وَ اتَّقَوا لَفَتَحنا عَلَيهِم‌ بَرَكات‌ٍ مِن‌َ السَّماءِ وَ الأَرض‌ِ الاية اعراف‌ ‌آيه‌ 96.

مِنهُم‌ أُمَّةٌ مُقتَصِدَةٌ اقتصاد بمعني‌ استوي‌ و استقامت‌ ‌است‌ مأخوذ ‌از‌ قصد ‌يعني‌ سير ‌در‌ مقصود اصلي‌ ‌که‌ راه‌ مستقيم‌ و صراط مستوي‌ خالي‌ ‌از‌ افراط نصاري‌ و غلو ‌در‌ امر عيسي‌ و تفريط يهود و نسبتهاي‌ ناروا بانبياء دادن‌.

وَ كَثِيرٌ مِنهُم‌ بحدي‌ كثرت‌ دارد ‌که‌ امة مقتصده‌ ‌در‌ جنب‌ ‌آنها‌ نادر و كالمعدوم‌ ‌است‌ (ساء) بد و قبيح‌ و زشت‌ ‌است‌ ما يَعمَلُون‌َ آنچه‌ ‌که‌ عمل‌

جلد 6 - صفحه 422

ميكنند چه‌ اعمال‌ قلبي‌ ‌از‌ عقائد فاسده‌ و چه‌ اعمال‌ نفسي‌ ‌از‌ اخلاق‌ رذيله‌ و صفات‌ خبيثه‌ و چه‌ اعمال‌ جوارحي‌ ‌از‌ ارتكاب‌ معاصي‌ و قبايح‌ عقليه‌ و شرعيه‌.
}}
|-|
برگزیده تفسیر نمونه=

===برگزیده تفسیر نمونه===
{{نمایش فشرده تفسیر|

}}
|-|

سایر تفاسیر=
سایرتفاسیر این آیه را می توانید در سایت قرآن مشاهده کنید:

==تفسیر های فارسی==
==={{ترجمه تفسیر المیزان|سوره=5 |آیه=66}}===
==={{تفسیر خسروی|سوره=5 |آیه=66}}===
==={{تفسیر عاملی|سوره=5 |آیه=66}}===
==={{تفسیر جامع|سوره=5 |آیه=66}}===

==تفسیر های عربی==
==={{تفسیر المیزان|سوره=5 |آیه=66}}===
==={{تفسیر مجمع البیان|سوره=5 |آیه=66}}===
==={{تفسیر نور الثقلین|سوره=5 |آیه=66}}===
==={{تفسیر الصافی|سوره=5 |آیه=66}}===
==={{تفسیر الکاشف|سوره=5 |آیه=66}}===
</tabber>

==پانویس==
<div style="font-size:smaller"><references/></div>

==منابع==
* [[تفسیر نور]]، [[محسن قرائتی]]، [[تهران]]:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
* [[اطیب البیان فی تفسیر القرآن‌]]، [[سید عبدالحسین طیب]]، تهران:انتشارات اسلام‌، 1378 ش‌، چاپ دوم‌
* [[تفسیر اثنی عشری]]، [[حسین حسینی شاه عبدالعظیمی]]، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
* [[تفسیر روان جاوید]]، [[محمد ثقفی تهرانی]]، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
* [[برگزیده تفسیر نمونه]]، [[ناصر مکارم شیرازی]] و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
* [[تفسیر راهنما]]، [[علی اکبر هاشمی رفسنجانی]]، [[قم]]:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش‌، چاپ پنجم‌
* محمدباقر محقق، [[نمونه بینات در شأن نزول آیات]] از نظر [[شیخ طوسی]] و سایر مفسرین خاصه و عامه.

[[رده:آیات سوره مائده]]
[[رده:ترجمه و تفسیر آیات قرآن]]
[[رده:آیات دارای شان نزول]]

@@ سطر ۲۰۴: / سطر ۲۰۴: @@
 ===برگزیده تفسیر نمونه===
 {{نمایش فشرده تفسیر|
 }}
 |-|

@@ سطر ۴۱: / سطر ۴۱: @@
 </tabber>
 ==معانی کلمات آیه==
-«أَقَامُوا»: پابرجا داشتند. مراد این است که اگر تورات و انجیل را محفوظ می‌داشتند و به محتوای آنها و قرآن عمل می‌کردند و ... «مُقْتَصِدَةً»: معتدل و میانه‌رو. جماعتی که راه افراط و تفریط نمی‌پویند و جز راستای راه نمی‌جویند.
+ارجلهم: رجل (بر وزن فكر) پا. جمع آن ارجل است.
 ==نزول==
@@ سطر ۴۸: / سطر ۵۰: @@
 این آیه در [[مدینه]] بر [[پیامبر اسلام]] صلی الله علیه و آله نازل گردیده است. <ref> طبرسی، مجمع البيان في تفسير القرآن، ج ‌3، ص 231.</ref>
-'''شأن نزول:'''<ref> محمدباقر محقق،‌ [[نمونه بينات در شأن نزول آيات]] از نظر [[شیخ طوسی]] و ساير مفسرين خاصه و عامه، ص 299.</ref>
+'''شأن نزول:'''
-«[[شیخ طوسی]]» گوید: عده‌اى گويند: اين آيه درباره نجاشى و ياران او نازل شده است، زجاج از عده‌اى ديگر حكايت نموده كه گفته‌اند، درباره قومى نازل گرديده كه نسبت به [[رسول خدا]] صلى الله عليه و آله دشمنى نورزيده و در مقابل حق بر ضد آن مقاومت ننموده‌اند ولى عقيده اول بهتر و اولى به نظر مي‌رسد.
+«[[شیخ طوسی]]» گوید: عده‌اى گويند: اين آيه درباره نجاشى و ياران او نازل شده است، زجاج از عده‌اى ديگر حكايت نموده كه گفته‌اند، درباره قومى نازل گرديده كه نسبت به [[رسول خدا]] صلى الله عليه و آله دشمنى نورزيده و در مقابل حق بر ضد آن مقاومت ننموده‌اند ولى عقيده اول بهتر و اولى به نظر مي‌رسد.<ref> محمدباقر محقق،‌ [[نمونه بينات در شأن نزول آيات]] از نظر [[شیخ طوسی]] و ساير مفسرين خاصه و عامه، ص 299.</ref>
-== تفسیر آیه ==
+==تفسیر آیه==
 <tabber>
   تفسیر نور=
@@ سطر ۲۲۴: / سطر ۲۲۶: @@
 ==پانویس==
-<div style="font-size:smaller"><references/></div>
+<div style="font-size:smaller"><references /></div>
 ==منابع==
 [[رده:آیات سوره مائده]]
 [[رده:ترجمه و تفسیر آیات قرآن]]
 [[رده:آیات دارای شان نزول]]