آیه 66 سوره انبیاء - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

مهدی موسوی: /* تفسیر آیه */

2019-10-28T11:59:59Z

‏تفسیر آیه

مهدی موسوی: /* تفسیر آیه */

2018-05-14T10:07:20Z

‏تفسیر آیه

Quran: صفحه‌ای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|قَالَ أَفَتَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ مَا لَا يَنْفَعُكُمْ...» ایجاد کرد

2016-04-27T14:19:38Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|قَالَ أَفَتَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ مَا لَا يَنْفَعُكُمْ...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{قرآن در قاب|قَالَ أَفَتَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ مَا لَا يَنْفَعُكُمْ شَيْئًا وَلَا يَضُرُّكُمْ|سوره=21|آیه =66}}
{{مشخصات آیه
|شماره آیه = 66
|شماره بعدی = 67
|شماره قبلی = 65
|سوره= انبیاء
|شماره سوره= 21
|جزء= 17
|نزول = مکه
}}
==ترجمه های فارسی==
<tabber>
الهی قمشه‌ای=
ابراهیم گفت: پس چرا خدا را (که هر نفعی به دست اوست) رها کرده و بتهایی را می‌پرستید که هیچ نفع و ضرری برای شما ندارند؟
|-|
انصاریان=
گفت: [با توجه به این حقیقت] آیا به جای خدا چیزهایی را می پرستید که هیچ سود و زیانی به شما نمی رسانند؟!
|-|
فولادوند=
گفت: «آيا جز خدا چيزى را مى‌پرستيد كه هيچ سود و زيانى به شما نمى‌رساند؟
|-|
آیتی=
گفت: آيا سواى اللّه چيزى را مى‌پرستيد كه نه شما را سود مى‌رساند نه زيان.
|-|
مکارم شیرازی=
(ابراهیم) گفت: «آیا جز خدا چیزی را می‌پرستید که نه کمترین سودی برای شما دارد، و نه زیانی به شما می‌رساند! (نه امیدی به سودشان دارید، و نه ترسی از زیانشان!)
</tabber>
==ترجمه های انگلیسی(English translations)==
<tabber>
Qarai=
{{چپ به راست|He said, ‘Then, do you worship besides Allah that which cannot cause you any benefit or harm?}}
|-|
Shakir=
{{چپ به راست|He said: What! do you then serve besides Allah what brings you not any benefit at all, nor does it harm you?}}
|-|
Pickthall=
{{چپ به راست|He said: Worship ye then instead of Allah that which cannot profit you at all, nor harm you?}}
|-|
yusufali=
{{چپ به راست|(Abraham) said, "Do ye then worship, besides Allah, things that can neither be of any good to you nor do you harm?}}
</tabber>
==معانی کلمات آیه==
«مِن دُونِ اللهِ»: به جای خدا.

== تفسیر آیه ==
<tabber>
تفسیر نور=

===تفسیر نور (محسن قرائتی)===

{{ نمایش فشرده تفسیر|
قالَ أَ فَتَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا يَنْفَعُكُمْ شَيْئاً وَ لا يَضُرُّكُمْ «66»

(ابراهيم) گفت: پس آيا شما بجاى خداوند چيزى را مى‌پرستيد كه هيچ سودى براى شما ندارد و هيچ زيانى به شما نمى‌رساند؟!
}}

|-|
اثنی عشری=

===تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)===

{{نمایش فشرده تفسیر|

قالَ أَ فَتَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا يَنْفَعُكُمْ شَيْئاً وَ لا يَضُرُّكُمْ (66)

قالَ أَ فَتَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ‌: گفت آيا پس مى‌پرستيد غير از ذات خداى تعالى. ما لا يَنْفَعُكُمْ شَيْئاً: چيزى را كه فايده ندهد شما را هر چه ستايش و پرستش كنيد آنها را. وَ لا يَضُرُّكُمْ‌: و ضرر و زيان نرسانند شما را هر چند اعراض كنيد و رو برگردانيد از آنان، زيرا اگر قادر بر نفع و ضرر شما بودند، هر آينه از خود دفع ضرر مى‌كردند غير از خداوند كه قادر است بر نفع و ضرر.

گذشته از اين هر قادر بر نفع و ضرر، سزاوار و شايسته پرستش نيست، بلكه آن ذاتى مستحق ستايش و پرستش باشد كه قدرت تامه دارد بر اصول نعم كه حيات و قدرت و كمال عقل است و قادر است بر رساندن ثواب و عقاب به بندگان.

}}
|-|
روان جاوید=
===تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)===
{{نمایش فشرده تفسیر|
قالُوا أَ أَنْتَ فَعَلْتَ هذا بِآلِهَتِنا يا إِبْراهِيمُ (62) قالَ بَلْ فَعَلَهُ كَبِيرُهُمْ هذا فَسْئَلُوهُمْ إِنْ كانُوا يَنْطِقُونَ (63) فَرَجَعُوا إِلى‌ أَنْفُسِهِمْ فَقالُوا إِنَّكُمْ أَنْتُمُ الظَّالِمُونَ (64) ثُمَّ نُكِسُوا عَلى‌ رُؤُسِهِمْ لَقَدْ عَلِمْتَ ما هؤُلاءِ يَنْطِقُونَ (65) قالَ أَ فَتَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا يَنْفَعُكُمْ شَيْئاً وَ لا يَضُرُّكُمْ (66)

أُفٍّ لَكُمْ وَ لِما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَ فَلا تَعْقِلُونَ (67) قالُوا حَرِّقُوهُ وَ انْصُرُوا آلِهَتَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ فاعِلِينَ (68) قُلْنا يا نارُ كُونِي بَرْداً وَ سَلاماً عَلى‌ إِبْراهِيمَ (69) وَ أَرادُوا بِهِ كَيْداً فَجَعَلْناهُمُ الْأَخْسَرِينَ (70)

ترجمه‌

گفتند آيا تو كردى اين كار را با خدايان ما اى ابراهيم‌

گفت بلكه كرد آنرا بزرگشان اين، پس بپرسيد از آنها اگر هستند كه سخن ميگويند

پس رجوع كردند بخودهاشان پس گفتند همانا شما خودتانيد ستمكاران‌

پس سرنگون شدند و گفتند بتحقيق ميدانستى تو كه نباشند اينها كه سخن گويند

گفت آيا پس ميپرستيد غير از خدا آنچه سود نميدهد شما را چيزى و زيان نميرساند بشما

افّ بر شما و بر آنچه ميپرستيد غير از خدا آيا تعقل نميكنيد

گفتند بسوزانيد او را و يارى كنيد خدايان خود را اگر هستيد كار كنندگان‌

گفتيم اى آتش بوده باش سرد و سلامت بر ابراهيم‌

و خواستند واقع سازند باو تدبيرى در هلاكش پس قرار داديم آنها را زيانكارترين زيانكاران.

تفسير

پس از حضور حضرت ابراهيم نزد قوم گفتند آيا تو چنين عمل ناروائى را نسبت بخدايان ما بجا آوردى فرمود بلكه بزرگ آنها اينكه تبر بدوش دارد اين كار را كرده اگر بتها سخن ميگويند پس بپرسيد از آنها يعنى اگر بتها سخن نميگويند بت بزرگ اينكار را نكرده پس آنها سخن نگفتند و حضرت ابراهيم هم خلاف واقع و دروغ نفرموده چنانچه در عيون از امام صادق عليه السّلام اينمعنى را نقل نموده و در كافى از آن حضرت نقل نموده كه اين فرمايش را ابراهيم عليه السّلام براى اصلاح حال آنها فرمود كه متوجّه شوند بآنكه بتها كار كن نيستند و نميتوانند حلب نفع و دفع ضررى از خودشان بنمايند چه رسد از پرستش كنندگانشان و قسم بخدا آنحضرت دروغ نگفت و انها هم كارى نكرده بودند پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم فرموده كسيكه مصلح است دروغگو نيست خدا دوست دارد دروغ را در اصلاح و دوست ندارد در غير آن اين دو معنى مستفاد از چند روايت است كه در تفسير اين آيه در اين دو كتاب نقل شده با تفاوت مختصرى كه ناشى از تقديم و تأخير بعضى جملات است و حاصلش آنستكه از اشكالى كه بر ظاهر آيه نموده‌اند كه چگونه حضرت ابراهيم پيغمبر اولو العزم خبر خلاف واقعى داد دو جواب دادند يكى آن كه خلاف واقع نفرمود چون فرموده اين كار بت بزرگ است اگر بتها نطق‌

جلد 3 صفحه 561

دارند و چون بتها نطق ندارند پس كار او نيست يعنى اگر آنها ادراك داشتند شما بايد بگوئيد اين كار بت بزرگ است كه تبر در گردن او است و چون ميدانيد آنها شعور ندارند و نكردند از من سؤال ميكنيد و با وصف اين چگونه آنها را خدا ميدانيد و پرستش ميكنيد مانند آنكه بگويند فلانى راست ميگويد اگر زير آسمان راه نميرود يعنى چون راه ميرود پس دروغ ميگويد و بنابراين جمله فاسئلوهم بين شرط ذيل آيه و جزاء مستفاد از صدر آن كه ففعله كبيرهم هذا باشد معترضه واقع شده و كلام مفيد حجّت بر مطلوب و صدق است و اشكالى ندارد ديگر آنكه آنحضرت اين كلام را بقصد اخبار نفرموده تا صدق و كذب در آن راه داشته باشد بلكه بقصد الزام و اراده اصلاح حال آنها فرموده كه تعقّل كنند و متوجّه بعمل ناشايسته خودشان شوند كه چنين موجوداتى لايق ستايش و پرستش نيستند و بنابراين هم كلام دروغ نيست علاوه بر آنكه اگر دروغ هم باشد چون مصلحت آميز است جائز است و قبيح نيست بلكه حسن است اگر چه گوينده پيغمبر باشد خصوص در اين مقامات كه معلوم است قصد اخبار ندارد چون هيچ كس چنين نسبتى را بجماد نميدهد لذا آنها هم نگفتند چرا چنين نسبت ناروائى را بخداى بزرگ ما دادى بلكه مراجعه بعقول خود نمودند و فهميدند كار ناشايسته‌ئى مينمايند و گفتند با يكديگر همانا شما خودتان ظلم بخودتان نموديد كه بعبادت بتها پرداختيد و به ابراهيم كه عبادت خداى ناديده را مينمايد و شما نسبت ظلم باو داديد ولى تعصّب و نفس امّاره نگذاشت آنها مطيع عقولشان شوند و يكباره از عقيده حقّى كه پيدا كرده بودند سرنگون بباطل شدند و از استقامت به اعوجاج روى نمودند مانند كسيكه سرش بجاى پا و پايش بجاى سرش برگردد و ممكن است از شدّت خجلت و حيرت و سر بزيرى باين صورت درآمده باشند در هر حال در اين حال بحضرت ابراهيم گفتند تو ميدانستى كه بتها شعور ندارند و سخن نميگويند چرا بما گفتى از آنها بپرسيم و حجّت آنحضرت بر آنها تمام شد چون خودشان اقرار به بى‌شعورى آنها نمودند حال ملاحظه كنيد اگر حضرت ابراهيم آن نسبت را به بت بزرگ نداده بود ممكن بود چنين اقرارى از آنها بگيرد كسانيكه در طريق استنطاق وارد شده‌اند ميدانند كه ممكن نبود لذا ميدان محاجّه براى‌

جلد 3 صفحه 562

حضرت ابراهيم بعد از اين اقرار مفتوح گشت و با كمال شهامت و شجاعت يكتنه در مقابل نمرود و نمروديان فرمود آيا پرستش ميكنيد غير از خداوند يگانه جماداتى را كه نفع و ضررى بهيچ وجه نميتوانند بشما برسانند افّ و تف بر شما و دينتان و خدايانتان آيا عقل و شعور نداريد و تعقّل و تفكّر در كار خودتان نمى‌نمائيد كه چه عمل بى‌جاى ناروائى مينمائيد و افّ كلمه‌ئى است كه عرب در مقام انزجار و تنفّر از چيزى ميگويد چنانچه در عجم هم معمول است و چون از محاجّه عاجز شدند چنانچه رسم جهّال است در مقام معارضه بر آمدند و گفتند بسوزانيد او را و يارى كنيد خدايان خودتان را بانتقام كشيدن از شكننده آنها اگر مرد كاريد و گفته‌اند نمرود كه پادشاه مقتدر آنها بود آنحضرت را حبس نمود و تا چهل روز مردم هيزم جمع ميكردند در ميدان وسيعى خارج شهر و روغن زيادى هم روى هيزم‌ها ريختند و باين اعمال تبرّك و تقرّب به بتها ميجستند و آتش زدند و بطورى مشتعل شد كه پرنده‌ها در اطراف آن نميتوانستند پرواز كنند و ميسوختند و روايت شده كه نمرود وقتى كه ميخواست حضرت ابراهيم را در آتش بيندازد در قصر خود نشسته و تماشا ميكرد و مردم از شدّت حرارت نميتوانستند نزديك آتش بروند پس شيطان براى آنها منجنيق را ترتيب داد و آنحضرت را باين وسيله در آتش انداختند و زمين بدرگاه خدا ناليد كه كسى جز ابراهيم عليه السّلام بر پشت من نيست كه عبادت تو را نمايد و او را ميسوزانند و ملائكه عرضه داشتند پروردگارا اين خليل تو ابراهيم عليه السّلام است كه ميسوزد و جبرئيل عرض كرد خدايا در زمين كسى نيست كه عبادت كند تو را جز ابراهيم عليه السّلام كه خليل تو است و مسلّط نمودى بر او دشمنش را كه بسوزاند او را خدا فرمود ساكت شو اين سخن را كسى ميگويد كه مانند تو بنده باشد و بترسد كه امر از او فوت شود او بنده من است هر وقت بخواهم نجات ميدهم او را و اگر بخواند اجابت ميكنم او را پس خواند حضرت ابراهيم پروردگار خود را بسوره اخلاص يا اللّه يا واحد يا احد يا صمد يا من لم يلد و لم يولد و لم يكن له كفؤا احد نجّنى من النّار برحمتك و اين وقتى بود كه او را در منجنيق نشانده بودند پس ملاقات نمود جبرئيل با او در هوا و بعد از سلام عرضه داشت بآنحضرت كه آيا حاجتى دارى فرمود امّا بتو خير ولى بپروردگارم بلى و انگشترى باو داد كه نوشته‌

جلد 3 صفحه 563

بود در آن لا اله الا اللّه محمّد رسول اللّه الجأت ظهرى الى اللّه و أسندت امرى الى اللّه و فوّضت امرى الى اللّه پس خداوند بآتش فرمود اى آتش بوده باش سرد پس بلرزه در آمد دندانهاى حضرت ابراهيم از سرما تا خدا فرمود و سلامت بر ابراهيم كه جبرئيل فرود آمد و با او در آتش نشست و مشغول صحبت شدند و نمرود نگاه ميكرد بحضرت ابراهيم ديد در باغ سبزى وسط آتش با پير مردى نشسته صحبت مى‌كند گفت كسى كه بخواهد خدائى براى خود اختيار كند بايد مانند خداى ابراهيم باشد و حضرت لوط باو ايمان آورد و بحكم نمرود بشام هجرت نمودند و در احتجاج از امام صادق عليه السّلام نقل نموده كه پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم فرمود كه حضرت ابراهيم عليه السّلام وقتى در آتش افتاد عرضه داشت بار الها ميخواهم از تو بحقّ محمد و آل محمد كه نجات دهى مرا از آتش پس خداوند آتش را براى او سرد و سلامت فرمود و آنها خواستند در باره حضرت ابراهيم تدبير و حيله‌ئى نمايند كه ببدترين عقوبت انتقام بتها را از او كشيده باشند ولى خداوند مكر آنها را باطل فرمود و زيانكارترين زيانكاران شدند چون بطلان عقيده و طريقه آنها بر عالميان ظاهر گرديد و مورد ملامت خلق و مستحق عقوبت حق شدند و نام نامى و اسم گرامى حضرت ابراهيم در عالم بخوبى و بزرگى مشهور گرديد و تا انقراض دنيا باقى و برقرار خواهد بود و گفته‌اند سنّ مبارك آنحضرت در آنوقت شانزده سال بود ..
}}
|-|
اطیب البیان=
===اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)===
{{نمایش فشرده تفسیر|
قال‌َ أَ فَتَعبُدُون‌َ مِن‌ دُون‌ِ اللّه‌ِ ما لا يَنفَعُكُم‌ شَيئاً وَ لا يَضُرُّكُم‌ (66) أُف‌ٍّ لَكُم‌ وَ لِما تَعبُدُون‌َ مِن‌ دُون‌ِ اللّه‌ِ أَ فَلا تَعقِلُون‌َ (67)

فرمود: آيا ‌پس‌ ‌از‌ ‌اينکه‌ ‌که‌ دانستيد ‌اينکه‌ اصنام‌ و آلهه ‌شما‌ نطق‌ نمي‌كنند عبادت‌ مي‌كنيد و مي‌پرستيد ‌از‌ ‌غير‌ خداوند متعال‌ اللّه‌ چيزي‌ ‌را‌ ‌که‌ ‌به‌ ‌شما‌ نفعي‌ نمي‌رسانند و ضرري‌ ‌به‌ ‌شما‌ وارد نمي‌كنند اف‌ ‌بر‌ ‌شما‌ و ‌بر‌ آنچه‌ عبادت‌ مي‌كنيد ‌از‌ ‌غير‌ اللّه‌ آيا ‌پس‌ ‌از‌ ‌اينکه‌ تعقل‌ نمي‌كنيد و درك‌ نمي‌نمائيد!

(قال‌َ أَ فَتَعبُدُون‌َ مِن‌ دُون‌ِ اللّه‌ِ): پرستش‌ مختص‌ ‌به‌ خداوندي‌ ‌است‌ ‌که‌ قادر ‌بر‌ همه‌ چيز ‌باشد‌: «أَن‌َّ اللّه‌َ عَلي‌ كُل‌ِّ شَي‌ءٍ قَدِيرٌ و بِكُل‌ِّ شَي‌ءٍ عَلِيم‌ٌ» خدايي‌ ‌که‌ ‌به‌ توسط يك‌ تبر ‌از‌ ‌بين‌ برود و ريز ريز شود و نتواند ‌از‌ ‌خود‌ دفع‌ ضرر كند چه‌ لياقت‌ خدايي‌ دارد.

(ما لا يَنفَعُكُم‌ شَيئاً وَ لا يَضُرُّكُم‌): ‌تا‌ كنون‌ ‌به‌ مقدار خردلي‌ نفعي‌ ‌از‌ پرستش‌ ‌آنها‌ نبرده‌ايد ‌ يا ‌ ضرري‌ ‌در‌ ترك‌ عبادت‌ ‌آنها‌ ‌به‌ ‌شما‌ متوجه‌ ‌شده‌!

(أُف‌ٍّ لَكُم‌): اف‌ گفتند: «كلمة ‌لما‌ تنضجر ‌به‌» بدا ‌به‌ حال‌ ‌شما‌ و ‌بر‌ ‌شما‌ لذا دارد ‌در‌ خبر:

«اذا ‌قال‌ الرجل‌ لاخيه‌: اف‌ انقطع‌ ‌ما بينهما ‌من‌ الولاية».

(وَ لِما تَعبُدُون‌َ مِن‌ دُون‌ِ اللّه‌ِ).

سؤال‌: يك‌ جمادي‌ ‌که‌ هيچ‌ گونه‌ حس‌ و حركت‌ ندارد ‌به‌ ‌او‌ اف‌ گفتن‌ چه‌ معني‌ دارد!

جواب‌: اولا‌-‌ مكرر تذكر داده‌ايم‌ ‌که‌ تمام‌ موجودات‌ شعور و ادراك‌ دارند و آيات‌ شريفه‌ ‌بر‌ ‌آن‌ كمال‌ دلالت‌ ‌را‌ دارد.

جلد 13 - صفحه 206

و ثانيا‌-‌ ‌به‌ مقتضاي‌ آيه شريفه‌ ‌در‌ همين‌ سوره‌ آيه 98: «إِنَّكُم‌ وَ ما تَعبُدُون‌َ مِن‌ دُون‌ِ اللّه‌ِ حَصَب‌ُ جَهَنَّم‌َ أَنتُم‌ لَها وارِدُون‌َ». و نيز دارد: «يا أَيُّهَا الَّذِين‌َ آمَنُوا قُوا أَنفُسَكُم‌ وَ أَهلِيكُم‌ ناراً وَقُودُهَا النّاس‌ُ وَ الحِجارَةُ ... الاية» تحريم‌ آيه 6.

و نيز مي‌فرمايد: «فَاتَّقُوا النّارَ الَّتِي‌ وَقُودُهَا النّاس‌ُ وَ الحِجارَةُ ... الاية» بقره‌ آيه 22.

(أَ فَلا تَعقِلُون‌َ): بلكه‌ ديوانه‌ و سفيه‌ ‌هم‌ ‌پس‌ ‌از‌ ‌اينکه‌ ‌که‌ فهميد و دانست‌ ‌که‌ يك‌ جمادي‌ هيچ‌ گونه‌ اثري‌ ندارد ‌به‌ ‌آن‌ توجّه‌ نمي‌كند.
}}
|-|
برگزیده تفسیر نمونه=

===برگزیده تفسیر نمونه===
{{نمایش فشرده تفسیر|
]

(آیه 66)- اینجا بود که میدانی برای استدلال منطقی در برابر ابراهیم قهرمان گشوده شد تا شدیدترین حملات خود را متوجه آنها کند، و مغزهایشان را زیر رگباری از سرزنش منطقی و بیدار کننده قرار دهد: «فریاد زد: آیا شما معبودهایی غیر خدا را می‌پرستید که نه کمترین سودی به حال شما دارند و نه کوچکترین ضرری» (قالَ أَ فَتَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا یَنْفَعُکُمْ شَیْئاً وَ لا یَضُرُّکُمْ).
}}
|-|

سایر تفاسیر=
سایرتفاسیر این آیه را می توانید در سایت قرآن مشاهده کنید:

==تفسیر های فارسی==
==={{ترجمه تفسیر المیزان|سوره=21 |آیه=66}}===
==={{تفسیر خسروی|سوره=21 |آیه=66}}===
==={{تفسیر عاملی|سوره=21 |آیه=66}}===
==={{تفسیر جامع|سوره=21 |آیه=66}}===

==تفسیر های عربی==
==={{تفسیر المیزان|سوره=21 |آیه=66}}===
==={{تفسیر مجمع البیان|سوره=21 |آیه=66}}===
==={{تفسیر نور الثقلین|سوره=21 |آیه=66}}===
==={{تفسیر الصافی|سوره=21 |آیه=66}}===
==={{تفسیر الکاشف|سوره=21 |آیه=66}}===
</tabber>

==پانویس==
<div style="font-size:smaller"><references/></div>

==منابع==
* [[تفسیر نور]]، [[محسن قرائتی]]، [[تهران]]:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
* [[اطیب البیان فی تفسیر القرآن‌]]، [[سید عبدالحسین طیب]]، تهران:انتشارات اسلام‌، 1378 ش‌، چاپ دوم‌
* [[تفسیر اثنی عشری]]، [[حسین حسینی شاه عبدالعظیمی]]، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
* [[تفسیر روان جاوید]]، [[محمد ثقفی تهرانی]]، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
* [[برگزیده تفسیر نمونه]]، [[ناصر مکارم شیرازی]] و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
* [[تفسیر راهنما]]، [[علی اکبر هاشمی رفسنجانی]]، [[قم]]:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش‌، چاپ پنجم‌

[[رده:آیات سوره انبیاء]]
[[رده:ترجمه و تفسیر آیات قرآن]]

@@ سطر ۹۲: / سطر ۹۲: @@
 - عواطف بايد تحت الشعاع مكتب باشد. «أُفٍّ لَكُمْ» با توجّه به اينكه عموى او نيز بت‌پرست بود.
-- بت‌پرستى با عقل سازگار نيست. «أَ فَلا تَعْقِلُونَ؟» (افراد بى خرد لجوج سزاوار توبيخ هستند) «أَ فَلا تَعْقِلُونَ» 6- توحيد، انديشه‌اى عقلانى است. «أَ فَلا تَعْقِلُونَ»
+- بت‌پرستى با عقل سازگار نيست. «أَ فَلا تَعْقِلُونَ؟» (افراد بى خرد لجوج سزاوار توبيخ هستند) «أَ فَلا تَعْقِلُونَ»
 - كسانى به زور متوسل مى‌شوند كه از عقل و منطق بى‌بهره‌اند. «حَرِّقُوهُ»
+-----
 «1». كافى، ج 8، ص 318.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ مهٔ ۲۰۱۸، ساعت ۱۰:۰۷
سطر ۵۳:		سطر ۵۳:

	(ابراهيم) گفت: پس آيا شما بجاى خداوند چيزى را مى‌پرستيد كه هيچ سودى براى شما ندارد و هيچ زيانى به شما نمى‌رساند؟!		(ابراهيم) گفت: پس آيا شما بجاى خداوند چيزى را مى‌پرستيد كه هيچ سودى براى شما ندارد و هيچ زيانى به شما نمى‌رساند؟!
		+
		+	أُفٍّ لَكُمْ وَ لِما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ أَ فَلا تَعْقِلُونَ «67»
		+
		+	اف بر شما و بر هر چه كه غير از خدا پرستش مى‌كنيد، آيا نمى‌انديشيد؟!
		+
		+	قالُوا حَرِّقُوهُ وَ انْصُرُوا آلِهَتَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ فاعِلِينَ «68»
		+
		+	(امّا مشركان لجوج و متعصّب) گفتند: اگر مى‌خواهيد كارى انجام دهيد! او را بسوزانيد و خدايانتان را يارى كنيد.
		+
		+	قُلْنا يا نارُ كُونِي بَرْداً وَ سَلاماً عَلى‌ إِبْراهِيمَ «69»
		+
		+	(و سرانجام آتشى فراهم آورده و ابراهيم را به درون آن انداختند، امّا ما) گفتيم: اى آتش! بر ابراهيم سرد و سلامت باش.
		+
		+	وَ أَرادُوا بِهِ كَيْداً فَجَعَلْناهُمُ الْأَخْسَرِينَ «70»
		+
		+	و (اگر چه) آنان براى او (تدبير بد و) كيدى را اراده كردند، ولى ما آنها را از زيانكارترين (مردم) قرار داديم.
		+
		+	===نکته ها===
		+
		+	مردان خدا اهداف مقدّس خود را در هر شرايطى دنبال مى‌كنند و لحظه‌اى آرام نمى‌گيرند، هرچند تلاشهاى آنان در قالب‌هاى متفاوتى صورت پذيرد. حضرت ابراهيم عليه السلام در مسير رسالت الهى خويش ابتدا به سراغ عمو و قومش مى‌رود و آنانرا به سوى توحيد و يكتا پرستى دعوت مى‌كند و چون نتيجه‌اى حاصل نمى‌شود در دوّمين مرحله به سراغ بت‌ها مى‌شتابد و همه آنها را درهم مى‌شكند، آنگاه فطرتشان را مخاطب قرار داده و به بيدار كردن آنان مى‌پردازد و سرانجام پس از اندرز و توبيخ، آنها را به تعمق و انديشه وامى‌دارد.
		+
		+	جلد 5 - صفحه 471
		+
		+	در ماجراى پرتاب حضرت ابراهيم به درون آتش، مطالب زيادى در تفاسير آمده است، از جمله اينكه مشركان با كمك و راهنمايى شيطان منجنيق ساختند، ولى آن حضرت با توكّل بى‌نظيرش به خداوند، از احدى از فرشتگان حتّى جبرئيل كمكى نگرفت ودر آن هنگام به مناجات و راز و نياز با پروردگار و توسّل به محمّد و آل محمّد عليهم السلام مشغول بود.
		+
		+	واژه‌ى «أخسرين» در قرآن كريم به كسانى اطلاق شده است كه كار بدى را انجام مى‌دهند، امّا گمان مى‌كنند كه كارشان خوب است، پس زيانِ خود را درك نمى‌كنند، تا در پى جبران آن باشند.
		+
		+	امام صادق عليه السلام فرمودند: وقتى خداوند به آتش امر كرد: «كُونِي بَرْداً» دندان‌هاى ابراهيم از شدّت سرما (در ميان آتش نمروديان) به هم مى‌خورد، تا آنكه گفته شد: «وَ سَلاماً» «1»
		+
		+	===پیام ها===
		+
		+	1- يكى از شيوه‌هاى دعوت مردم به دين، آگاه كردن آنان به ضرر بى‌دينى است. «لا يَنْفَعُكُمْ‌ و لا يَضُرُّكُمْ»
		+
		+	2- سرچشمه و انگيزه‌ى عبادت، دستيابى به خير و يا نجات از شر است كه بت‌ها بر هيچكدام قادر نيستند. «لا يَنْفَعُكُمْ شَيْئاً وَ لا يَضُرُّكُمْ»
		+
		+	3- اگر زمينه مناسبى براى بيدارى پيدا شد بايد منحرفان را تحقير كرد. «أُفٍّ لَكُمْ وَ لِما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ»
		+
		+	4- عواطف بايد تحت الشعاع مكتب باشد. «أُفٍّ لَكُمْ» با توجّه به اينكه عموى او نيز بت‌پرست بود.
		+
		+	5- بت‌پرستى با عقل سازگار نيست. «أَ فَلا تَعْقِلُونَ؟» (افراد بى خرد لجوج سزاوار توبيخ هستند) «أَ فَلا تَعْقِلُونَ» 6- توحيد، انديشه‌اى عقلانى است. «أَ فَلا تَعْقِلُونَ»
		+
		+	7- كسانى به زور متوسل مى‌شوند كه از عقل و منطق بى‌بهره‌اند. «حَرِّقُوهُ»
		+
		+	«1». كافى، ج 8، ص 318.
		+
		+	جلد 5 - صفحه 472
		+
		+	8- مردان خدا تا پاى جان بر اهداف خود پايدار هستند. «حَرِّقُوهُ» سوزاندن، سخت‌ترين نوع قتل است.
		+
		+	9- بقاى شرك با نابودى موحّدان امكان پذير است. «حَرِّقُوهُ وَ انْصُرُوا آلِهَتَكُمْ»
		+
		+	10- تعصّبات نابجا، انسان را تا مرز سوزاندن پيامبر به پيش مى‌برد. «حَرِّقُوهُ وَ انْصُرُوا آلِهَتَكُمْ»
		+
		+	11- دشمن در تحريك توده‌هاى ناآگاه، به مقدّسات متوسّل مى‌شود، «انْصُرُوا آلِهَتَكُمْ» وبه غيرت وحميّت نيز تمسّك مى‌جويد. «إِنْ كُنْتُمْ فاعِلِينَ»
		+
		+	12- خداوند، هم سبب ساز است و هم سبب سوز. «يا نارُ كُونِي بَرْداً وَ سَلاماً»
		+
		+	سبب ساز است، زيرا نفسِ حضرت عيسى عليه السلام را سبب زنده شدن مردگان قرار مى‌دهد، و سبب سوز است، زيرا سوزندگى را از آتش مى‌گيرد و آن را بر ابراهيم سرد و سلامت مى‌كند.
		+
		+	13- هستى شعور دارد ومخاطب قرار مى‌گيرد. «يا نارُ كُونِي بَرْداً وَ سَلاماً» و نفرمود: «فجعلنا النار بردا و سلاما»
		+
		+	14- آثار موجودات به خواست و اراده‌ى الهى است. «يا نارُ كُونِي بَرْداً وَ سَلاماً»
		+
		+	15- نور حقّ، با نار كفر خاموش نمى‌شود. قالُوا حَرِّقُوهُ‌ ... قُلْنا يا نارُ كُونِي بَرْداً
		+
		+	16- قدرت خداوند مى‌تواند همه‌ى توطئه‌ها را خنثى كند. «أَرادُوا بِهِ كَيْداً فَجَعَلْناهُمُ الْأَخْسَرِينَ»
		+
		+	17- عاقبت، حقّ پيروز است. «أَرادُوا- فَجَعَلْناهُمُ الْأَخْسَرِينَ»
	}}		}}