آیه 63 سوره انعام - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Aghajani در ‏۱۷ دسامبر ۲۰۱۹، ساعت ۰۹:۲۱

2019-12-17T09:21:25Z

مهدی موسوی: /* تفسیر آیه */

2019-02-02T09:49:08Z

‏تفسیر آیه

مهدی موسوی در ‏۲ فوریهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۰۹:۴۶

2019-02-02T09:46:25Z

مهدی موسوی: /* تفسیر آیه */

2018-05-07T09:39:38Z

‏تفسیر آیه

Quran: صفحه‌ای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُمَاتِ الْبَرِّ وَالْبَحْرِ تَ...» ایجاد کرد

2016-03-28T07:47:01Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُمَاتِ الْبَرِّ وَالْبَحْرِ تَ...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{قرآن در قاب|قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُمَاتِ الْبَرِّ وَالْبَحْرِ تَدْعُونَهُ تَضَرُّعًا وَخُفْيَةً لَئِنْ أَنْجَانَا مِنْ هَٰذِهِ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ|سوره=6|آیه =63}}
{{مشخصات آیه
|شماره آیه = 63
|شماره بعدی = 64
|شماره قبلی = 62
|سوره= انعام
|شماره سوره= 6
|جزء= 7
|نزول = مکه
}}
==ترجمه های فارسی==
<tabber>
الهی قمشه‌ای=
بگو: آن کیست که شما را از تاریکی‌های بیابان و دریا نجات می‌دهد گاهی که او را به تضرع و زاری و از باطن قلب می‌خوانید که اگر ما را از این مهلکه نجات داد پیوسته شکرگزار او خواهیم بود؟
|-|
انصاریان=
بگو: چه کسی شما را از تاریکی هایِ خشکی و دریا نجات می دهد؟ در حالی که او را [برای نجات خود] از روی فروتنی و زاری و مخفیانه به کمک می طلبید؛ [و می گویید] که اگر ما را از این [تنگناها و مهلکه ها] نجات دهد، بی تردید از سپاس گزاران خواهیم بود.
|-|
فولادوند=
بگو: «چه كسى شما را از تاريكيهاى خشكى و دريا مى‌رهاند؟ در حالى كه او را به زارى و در نهان مى‌خوانيد: كه اگر ما را از اين [مهلكه‌] برهاند، البته از سپاسگزاران خواهيم بود.»
|-|
آیتی=
بگو: چه كسى شما را از وحشتهاى خشكى و دريا مى‌رهاند؟ او را به زارى و در نهان مى‌خوانيد كه اگر از اين مهلكه ما را برهاند، ما نيز از سپاسگزاران خواهيم بود.
|-|
مکارم شیرازی=
بگو: «چه کسی شما را از تاریکیهای خشکی و دریا رهایی می‌بخشد؟ در حالی که او را با حالت تضرع (و آشکارا) و در پنهانی می‌خوانید؛ (و می‌گویید:) اگر از این (خطرات و ظلمتها) ما را رهایی می‌بخشد، از شکرگزاران خواهیم بود.»
</tabber>
==ترجمه های انگلیسی(English translations)==
<tabber>
Qarai=
{{چپ به راست|Say, ‘Who delivers you from the darkness of land and sea, [when] You invoke Him suppliantly and secretly: ‘‘If He delivers us from this, we will surely be among the grateful’’?’}}
|-|
Shakir=
{{چپ به راست|Say: Who is it that delivers you from the dangers of the land and the sea (when) you call upon Him (openly) humiliating yourselves, and in secret: If He delivers us from this, we should certainly be of the grateful ones.}}
|-|
Pickthall=
{{چپ به راست|Say: Who delivereth you from the darkness of the land and the sea? Ye call upon Him humbly and in secret, (saying): If we are delivered from this (fear) we truly will be of the thankful.}}
|-|
yusufali=
{{چپ به راست|Say: "Who is it that delivereth you from the dark recesses of land and sea, when ye call upon Him in humility and silent terror: 'If He only delivers us from these (dangers), (we vow) we shall truly show our gratitude'?"}}
</tabber>
==معانی کلمات آیه==
«ظُلُمَات»: تاریکیها. مراد اهوال و شدائد است. «تَدْعُونَهُ»: او را به فریاد می‌خوانید. این جمله حال ضمیر (کُمْ) در فعل (یُنَجِّیکُمْ) می‌باشد. «تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً»: آشکارا و پنهان. مفعول مطلق یا منصوب به نزع خافضند، و یا این که حال بوده و به معنی مُعْلِنینَ وَ مُسِرّینَ می‌باشد.

== تفسیر آیه ==
<tabber>
تفسیر نور=

===تفسیر نور (محسن قرائتی)===

{{ نمایش فشرده تفسیر|
قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُماتِ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً لَئِنْ أَنْجانا مِنْ هذِهِ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ «63»

بگو: چه كسى شمارا از تاريكى‌هاى خشكى و دريا (به هنگام درماندگى) نجات مى‌دهد؟ وقتى كه او را آشكارا و پنهان مى‌خوانيد (و مى‌گوييد:) اگر خداوند از اين ظلمت ما را رهايى دهد، از شكرگزاران خواهيم بود.
}}

|-|
اثنی عشری=

===تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)===

{{نمایش فشرده تفسیر|

قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُماتِ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً لَئِنْ أَنْجانا مِنْ هذِهِ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ (63)

«1» مجمع البيان ج 2 ص 313.

«2» بحار الانوار، جلد 7، صفحه 126، حديث 3.

تفسير اثنا عشرى، ج‌3، ص: 295

باز رجوع به احتجاج كفار نموده، مى‌فرمايد:

قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُماتِ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ: بگو اى پيغمبر، كه نجات مى‌دهد شما را از تاريكيهاى بيابان، يعنى ظلمت ليل و ظلمت غيم و ظلمت غبار. و ايضا از ظلمتهاى دريا يعنى تيرگى شب و سحاب و بخار. و اصح آنست كه مراد از ظلمات بر و بحر شدائد و اهوال آن است، چنانكه ابن عباس گفته: پس لفظ مستعار باشد براى شدت جهت اشتراك هر دو در هول و ابطال ابصار و يا ظلمات كنايه است است از خسف در بر و غرق در بحر. ملخص معنى آنكه: كيست نجات دهد شما را از سختيهاى بيابان و دريا تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً: در حالتى كه مى‌خوانيد ناجى خود را به حالت آشكار و پنهان. مراد آن كه به ظاهر و باطن به لسان و جنان او را مى‌خوانيد تا آن شدائد و اهوال را از شما زائل گرداند لَئِنْ أَنْجانا مِنْ هذِهِ‌: مى‌گويند اگر نجات دهد خدا ما را از اين شدت و محنت و تعب‌ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ‌: هر آينه باشيم از شكر گويندگان بر نعمت نجات.

تنبيه- آيه اشعار دارد بر آنكه سنت است تضرع و اخفاء در دعا.

مجمع البيان‌ «1»- قال خير الدّعاء الخفىّ و خير الرّزق ما يكفى. و مرّ صلى اللّه عليه و آله بقوم رفعوا أصواتهم بالدّعاء فقال انّكم لا تدعون اصمّ و لا غائبا و انّما تدعون سميعا قريبا. مروى است از پيغمبر صلى اللّه عليه و آله فرمود: بهترين دعا اخفا، و بهترين روزى به قدر كفاف باشد.

و نيز آن حضرت بر جمعى گذشت كه آواز خود را در دعا بلند كرده بودند فرمود: بدرستى كه نمى‌خوانيد شخص ناشنوا و غايبى را، بلكه مى‌خوانيد شخص شنونده و نزديك را. و تأكيد در دعا بسيار شده.

1- قال رسول اللّه صلى اللّه عليه و آله: الدّعاء سلاح المؤمن. «2» 2- انّ اللّه يحبّ الملحّين فى الدّعاء «3».

«1» مجمع البيان ج 2 ص 314.

«2» اصول كافى، جلد 2، كتاب الدعاء، صفحه 468، حديث اوّل.

«3» بحار الانوار، جلد 93، صفحه 300، حديث 37.

تفسير اثنا عشرى، ج‌3، ص: 296

3- قال امير المؤمنين عليه السّلام تقدّموا بالدّعاء قبل نزول البلاء. «1» فرمود رسول اكرم صلى اللّه عليه و آله دعا اسباب حرب مؤمن است. و فرمود بدرستى كه خداوند دوست دارد اصراركنندگان در دعا را. و امير المؤمنين عليه السّلام فرمود: مقدم شويد در دعا قبل از نزول بلاء.

}}
|-|
روان جاوید=
===تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)===
{{نمایش فشرده تفسیر|
قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُماتِ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً لَئِنْ أَنْجانا مِنْ هذِهِ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ (63)

ترجمه‌

بگو كيست كه نجات ميدهد شما را از تاريكيهاى بيابان و دريا ميخوانيدش بزارى و نهانى كه اگر برهاند ما را از اين هر آينه ميباشيم البته از شكرگزاران.

تفسير

مراد از ظلمات شدائد است چون سختيها و تاريكيها در هول و وحشت شركت دارند و در اين قبيل مواقع دنيا در نظر تيره و تار ميشود و حالت تضرع و زارى براى انسان ظاهرا و باطنا روى ميدهد و خدايرا بزبان و قلب ميخوانند و مى‌گويند كه اگر نجات دهى ما را بعد از اين پيرامون گناه نمى‌گرديم ..
}}
|-|
اطیب البیان=
===اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)===
{{نمایش فشرده تفسیر|
قُل‌ مَن‌ يُنَجِّيكُم‌ مِن‌ ظُلُمات‌ِ البَرِّ وَ البَحرِ تَدعُونَه‌ُ تَضَرُّعاً وَ خُفيَةً لَئِن‌ أَنجانا مِن‌ هذِه‌ِ لَنَكُونَن‌َّ مِن‌َ الشّاكِرِين‌َ (63)

بفرما اي‌ پيغمبر اكرم‌ صلّي‌ اللّه‌ ‌عليه‌ و آله‌ و سلّم‌ باين‌ مشركين‌ كيست‌ ‌که‌ ‌شما‌ ‌را‌ نجات‌ دهد ‌از‌ تاريكيهاي‌ بيابانها و درياها ‌که‌ ‌او‌ ‌را‌ ميخوانيد ‌در‌ موقع‌ گرفتاري‌ ‌که‌ ‌اگر‌ ‌ما ‌را‌ ‌از‌ ‌اينکه‌ گرفتاري‌ نجات‌ دهي‌ ‌هم‌ بزبان‌ تضرع‌ و التماس‌ ميكنيم‌ ‌هم‌ بقلب‌ توجه‌ ميكنيم‌ هراينه‌ البته‌ ‌ما ‌از‌ شكرگزاران‌ ميشويم‌.

قُل‌ مَن‌ يُنَجِّيكُم‌ خداوند عالم‌ ‌آن‌ بآن‌ حفظ بندگان‌ ‌را‌ ميكند ‌در‌ كليه‌ بليات‌ و آفات‌ ‌که‌ ‌اگر‌ آني‌ حفظ ‌او‌ نباشد همه‌ هلاك‌ ميشوند لكن‌ بندگان‌ بالاخص‌ مشركين‌ ‌از‌ ‌اينکه‌ غافل‌ هستند لكن‌ موقعي‌ ‌که‌ مضطر شدند مثل‌ اينكه‌ ‌در‌ دريا غرق‌ شدند ‌ يا ‌ زير هوار رفتند ‌ يا ‌ ‌در‌ آتش‌ افتادند غريزه‌ باطنيه‌ قهرا ‌آنها‌ ‌را‌ متوجه‌ ميكند بخداوند و ‌از‌ ‌او‌ نجات‌ مي‌طلبند و ‌با‌ ‌او‌ عهد و ميثاق‌ مي‌بندند ‌که‌ ‌اگر‌ نجات‌ يافتند اطاعت‌ كنند و ايمان‌ آورند لذا ميفرمايد مِن‌ ظُلُمات‌ِ البَرِّ وَ البَحرِ بعضي‌ گفتند مراد ظلمت‌ شب‌ ‌است‌ ‌که‌ ‌در‌ بيابان‌ بخصوص‌ ‌در‌ حال‌ ابر و بارش‌ انسان‌ گرفتار شود ‌ يا ‌ ‌در‌ امواج‌ دريا چنانچه‌ حافظ ميگويد:

شب‌ تاريك‌ و بيم‌ موج‌ و گردابي‌ چنين‌ حاصل‌ || كجا دانند حال‌ ‌ما سبك‌باران‌ ساحل‌ ‌را‌

و بعضي‌ گفتند ‌که‌ مراد ظلمت‌ وحشت‌ ‌است‌ ‌که‌ انسان‌ موقعي‌ ‌که‌ متوحش‌ ميشود

جلد 7 - صفحه 99

عالم‌ ‌در‌ نظر ‌او‌ تاريك‌ ميگردد چنانچه‌ نقل‌ كردند ‌که‌ شخصي‌ خواب‌ رضاخان‌ ‌را‌ ديده‌ ‌بود‌ ‌از‌ ‌او‌ سؤال‌ كرده‌ ‌بود‌ ‌که‌ چه‌ گذشت‌ بتو گفته‌ ‌بود‌ موقعي‌ ‌که‌ مرا وارد ميدان‌ كردند و چشمم‌ بدار افتاد عالم‌ ‌در‌ نظرم‌ تاريك‌ شد و چيزي‌ نفهميدم‌.

و تحقيق‌ كلام‌ اشاره‌ بحال‌ اضطرار و بيچارگي‌ و دست‌ ‌از‌ همه‌ وسائل‌ و اسباب‌ كوتاه‌ ‌شده‌ قهرا متوجّه‌ بمبدء ميشود ‌حتي‌ حيوانات‌ ‌اگر‌ بيچاره‌ شدند متوجه‌ ميشوند چنانچه‌ ‌در‌ حكايات‌ بسياري‌ نقل‌ ‌شده‌ و لذا تعبير بظلمات‌ فرموده‌ ‌که‌ شامل‌ تمام‌ بشود تَدعُونَه‌ُ تَضَرُّعاً وَ خُفيَةً تضرع‌ اظهار بزبان‌ ‌است‌ ‌که‌ ‌در‌ تعبير بعجز و لاوه‌ تعبير ميكنند، و خفية توجه‌ بقلب‌ و بزبان‌ دل‌ ‌است‌ لَئِن‌ أَنجانا مِن‌ هذِه‌ِ ‌يعني‌ ‌من‌ ‌هذه‌ البليه‌ و گرفتاري‌ و بيچارگي‌ و درماندگي‌ لَنَكُونَن‌َّ مِن‌َ الشّاكِرِين‌َ ‌که‌ اعتراف‌ بوحدانيت‌ ‌او‌ و ايمان‌ برسول‌ ‌او‌ و تسليم‌ اوامر ‌او‌ ‌باشد‌.
}}
|-|
برگزیده تفسیر نمونه=

===برگزیده تفسیر نمونه===
{{نمایش فشرده تفسیر|

}}
|-|

سایر تفاسیر=
سایرتفاسیر این آیه را می توانید در سایت قرآن مشاهده کنید:

==تفسیر های فارسی==
==={{ترجمه تفسیر المیزان|سوره=6 |آیه=63}}===
==={{تفسیر خسروی|سوره=6 |آیه=63}}===
==={{تفسیر عاملی|سوره=6 |آیه=63}}===
==={{تفسیر جامع|سوره=6 |آیه=63}}===

==تفسیر های عربی==
==={{تفسیر المیزان|سوره=6 |آیه=63}}===
==={{تفسیر مجمع البیان|سوره=6 |آیه=63}}===
==={{تفسیر نور الثقلین|سوره=6 |آیه=63}}===
==={{تفسیر الصافی|سوره=6 |آیه=63}}===
==={{تفسیر الکاشف|سوره=6 |آیه=63}}===
</tabber>

==پانویس==
<div style="font-size:smaller"><references/></div>

==منابع==
* [[تفسیر نور]]، [[محسن قرائتی]]، [[تهران]]:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
* [[اطیب البیان فی تفسیر القرآن‌]]، [[سید عبدالحسین طیب]]، تهران:انتشارات اسلام‌، 1378 ش‌، چاپ دوم‌
* [[تفسیر اثنی عشری]]، [[حسین حسینی شاه عبدالعظیمی]]، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
* [[تفسیر روان جاوید]]، [[محمد ثقفی تهرانی]]، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
* [[برگزیده تفسیر نمونه]]، [[ناصر مکارم شیرازی]] و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
* [[تفسیر راهنما]]، [[علی اکبر هاشمی رفسنجانی]]، [[قم]]:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش‌، چاپ پنجم‌

[[رده:آیات سوره انعام]]
[[رده:ترجمه و تفسیر آیات قرآن]]

@@ سطر ۶۴: / سطر ۶۴: @@
 پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله فرمودند: بهترين دعا، دعاى با صداى آهسته و خُفيه است و از جمعى كه با صداى بلند دعا مى‌خواندند، انتقاد كرد و فرمود: خداوند شنوا و نزديك است. «1»
-در آيه‌ى 12 سوره‌ى يونس نيز آمده است: انسان هنگام خطر، به ياد خدا مى‌افتد و او را مى‌خواند، امّا «فَلَمَّا كَشَفْنا عَنْهُ ضُرَّهُ مَرَّ كَأَنْ لَمْ يَدْعُنا إِلى‌ ضُرٍّ مَسَّهُ» 10: 12 همين كه مشكلش حل شد، سرش را پايين انداخته و مى‌رود، گويا ما را اصلًا صدا نزده است.
+در آيه‌ى 12 سوره‌ى يونس نيز آمده است: انسان هنگام خطر، به ياد خدا مى‌افتد و او را مى‌خواند، امّا «فَلَمَّا كَشَفْنا عَنْهُ ضُرَّهُ مَرَّ كَأَنْ لَمْ يَدْعُنا إِلى‌ ضُرٍّ مَسَّهُ» همين كه مشكلش حل شد، سرش را پايين انداخته و مى‌رود، گويا ما را اصلًا صدا نزده است.
 شدايد براى انسان، چهار حالت به وجود مى‌آورد: احساس نياز، تضرّع، اخلاص و التزام به شكرگزارى. آرى، شدايد و سختى‌ها و قطع شدن اسباب مادّى، روح خداجويى را شكوفا مى‌كند و انسان در مشكلات، دست خدا را مى‌بيند.
+----
 «1». تفسير نورالثقلين.
@@ سطر ۷۴: / سطر ۷۴: @@
 ===پیام ها===
-- يكى از شيوه‌هاى تبليغ و موعظه، سؤال از وجدان مردم است. «مَنْ يُنَجِّيكُمْ» 6: 63
+- يكى از شيوه‌هاى تبليغ و موعظه، سؤال از وجدان مردم است. «مَنْ يُنَجِّيكُمْ»
-- يادآورى و توجّه‌دادن انسان به خلوص، از بهترين روشهاى خداشناسى است. «تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً» 6: 63
+- يادآورى و توجّه‌دادن انسان به خلوص، از بهترين روشهاى خداشناسى است. «تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً»
-- انسان در سختى‌ها و شدايد، دست از كفر و شرك برداشته و موحّد مى‌شود. «تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً» 6: 63
+- انسان در سختى‌ها و شدايد، دست از كفر و شرك برداشته و موحّد مى‌شود. «تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً»
-- انسان مشرك به تعهّدات خود در برابر خدا بى‌وفاست. «ثُمَّ أَنْتُمْ تُشْرِكُونَ» 6: 64
+- انسان مشرك به تعهّدات خود در برابر خدا بى‌وفاست. «ثُمَّ أَنْتُمْ تُشْرِكُونَ»
 - از بدترين انواع ناسپاسى انسان، شرك است. لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ‌ ... ثُمَّ أَنْتُمْ تُشْرِكُونَ‌
-- راحتى و احساس رهايى و بى‌نيازى، زمينه‌ى غفلت از خدا و شرك به اوست. «قُلِ اللَّهُ يُنَجِّيكُمْ مِنْها وَ مِنْ كُلِّ كَرْبٍ ثُمَّ أَنْتُمْ تُشْرِكُونَ» 6: 64
+- راحتى و احساس رهايى و بى‌نيازى، زمينه‌ى غفلت از خدا و شرك به اوست. «قُلِ اللَّهُ يُنَجِّيكُمْ مِنْها وَ مِنْ كُلِّ كَرْبٍ ثُمَّ أَنْتُمْ تُشْرِكُونَ»
 }}

@@ سطر ۱۶۵: / سطر ۱۶۵: @@
 ===برگزیده تفسیر نمونه===
 {{نمایش فشرده تفسیر|
 }}

@@ سطر ۴۱: / سطر ۴۱: @@
 </tabber>
 ==معانی کلمات آیه==
-«ظُلُمَات»: تاریکیها. مراد اهوال و شدائد است. «تَدْعُونَهُ»: او را به فریاد می‌خوانید. این جمله حال ضمیر (کُمْ) در فعل (یُنَجِّیکُمْ) می‌باشد. «تَضَرُّعاً وَ خُفْیَةً»: آشکارا و پنهان. مفعول مطلق یا منصوب به نزع خافضند، و یا این که حال بوده و به معنی مُعْلِنینَ وَ مُسِرّینَ می‌باشد.
+خفية: خفاء و خفيه: پنهانى.<ref>تفسیر احسن الحدیث، سید علی اکبر قرشی</ref>
-== تفسیر آیه ==
+==تفسیر آیه==
 <tabber>
   تفسیر نور=
@@ سطر ۱۸۷: / سطر ۱۸۷: @@
 ==پانویس==
-<div style="font-size:smaller"><references/></div>
+<div style="font-size:smaller"><references /></div>
 ==منابع==
 * [[تفسیر نور]]، [[محسن قرائتی]]، [[تهران]]:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
-* [[اطیب البیان فی تفسیر القرآن‌]]، [[سید عبدالحسین طیب]]، تهران:انتشارات اسلام‌، 1378 ش‌، چاپ دوم‌
+*[[تفسیر نور]]، [[محسن قرائتی]]، [[تهران]]:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
-* [[تفسیر اثنی عشری]]، [[حسین حسینی شاه عبدالعظیمی]]، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
+*[[اطیب البیان فی تفسیر القرآن‌]]، [[سید عبدالحسین طیب]]، تهران:انتشارات اسلام‌، 1378 ش‌، چاپ دوم‌
-* [[تفسیر روان جاوید]]، [[محمد ثقفی تهرانی]]، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
+*[[تفسیر اثنی عشری]]، [[حسین حسینی شاه عبدالعظیمی]]، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
-* [[برگزیده تفسیر نمونه]]، [[ناصر مکارم شیرازی]] و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
+*[[تفسیر روان جاوید]]، [[محمد ثقفی تهرانی]]، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
-* [[تفسیر راهنما]]، [[علی اکبر هاشمی رفسنجانی]]، [[قم]]:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش‌، چاپ پنجم‌
+*[[برگزیده تفسیر نمونه]]، [[ناصر مکارم شیرازی]] و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
 [[رده:آیات سوره انعام]]
 [[رده:ترجمه و تفسیر آیات قرآن]]

@@ سطر ۵۳: / سطر ۵۳: @@
 بگو: چه كسى شمارا از تاريكى‌هاى خشكى و دريا (به هنگام درماندگى) نجات مى‌دهد؟ وقتى كه او را آشكارا و پنهان مى‌خوانيد (و مى‌گوييد:) اگر خداوند از اين ظلمت ما را رهايى دهد، از شكرگزاران خواهيم بود.
 }}
@@ سطر ۶۱: / سطر ۹۳: @@
 {{نمایش فشرده تفسیر|
 قُلْ مَنْ يُنَجِّيكُمْ مِنْ ظُلُماتِ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ تَدْعُونَهُ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً لَئِنْ أَنْجانا مِنْ هذِهِ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ (63)