آیه 103 سوره کهف - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

مهدی موسوی: /* نزول */

2019-06-01T05:19:08Z

‏نزول

Quran: /* معانی کلمات آیه */

2019-02-14T05:10:42Z

‏معانی کلمات آیه

Quran: /* معانی کلمات آیه */

2019-02-13T06:55:26Z

‏معانی کلمات آیه

مهدی موسوی: /* تفسیر آیه */

2018-05-14T04:41:33Z

‏تفسیر آیه

Quran: صفحه‌ای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمَالًا|سوره=18|آی...» ایجاد کرد

2016-04-27T12:47:09Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{قرآن در قاب|قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمَالًا|سوره=18|آی...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{قرآن در قاب|قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمَالًا|سوره=18|آیه =103}}
{{مشخصات آیه
|شماره آیه = 103
|شماره بعدی = 104
|شماره قبلی = 102
|سوره= کهف
|شماره سوره= 18
|جزء= 16
|نزول = مکه
}}
==ترجمه های فارسی==
<tabber>
الهی قمشه‌ای=
بگو که آیا می‌خواهید شما را بر زیانکارترین مردم آگاه سازیم؟
|-|
انصاریان=
بگو: آیا شما را از زیانکارترین مردم از جهت عمل آگاه کنم؟
|-|
فولادوند=
بگو: «آيا شما را از زيانكارترين مردم آگاه گردانم؟»
|-|
آیتی=
بگو: آيا شما را آگاه كنيم كه كردار چه كسانى بيش از همه به زيانشان بود؟
|-|
مکارم شیرازی=
بگو: «آیا به شما خبر دهیم که زیانکارترین (مردم) در کارها، چه کسانی هستند؟
</tabber>
==ترجمه های انگلیسی(English translations)==
<tabber>
Qarai=
{{چپ به راست|Say, ‘Shall we inform you who are the biggest losers in their works?}}
|-|
Shakir=
{{چپ به راست|Say: Shall We inform you of the greatest losers in (their) deeds?}}
|-|
Pickthall=
{{چپ به راست|Say: Shall We inform you who will be the greatest losers by their works?}}
|-|
yusufali=
{{چپ به راست|Say: "Shall we tell you of those who lose most in respect of their deeds?-}}
</tabber>
==معانی کلمات آیه==
«الأَخْسَرِینَ»: (نگا: هود / ).
==نزول==

'''شأن نزول آیات 103 و 104:'''

این آیات درباره یهودیان نازل شده و سپس از آن‌ها به طرف [[خوارج]] کشانیده شده است.<ref> تفاسیر على بن ابراهیم و برهان.</ref>
== تفسیر آیه ==
<tabber>
تفسیر نور=

===تفسیر نور (محسن قرائتی)===

{{ نمایش فشرده تفسیر|
قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمالًا «103»

بگو: آيا شما را خبر دهم كه زيانكارترين مردم كيست؟
}}

|-|
اثنی عشری=

===تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)===

{{نمایش فشرده تفسیر|

قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمالاً (103)

قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ‌: بگو اى پيغمبر آيا خبر دهم شما را. بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمالًا: بر زيانكارترين مردمان از جهت كردار.

}}
|-|
روان جاوید=
===تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)===
{{نمایش فشرده تفسیر|
وَ تَرَكْنا بَعْضَهُمْ يَوْمَئِذٍ يَمُوجُ فِي بَعْضٍ وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ فَجَمَعْناهُمْ جَمْعاً (99) وَ عَرَضْنا جَهَنَّمَ يَوْمَئِذٍ لِلْكافِرِينَ عَرْضاً (100) الَّذِينَ كانَتْ أَعْيُنُهُمْ فِي غِطاءٍ عَنْ ذِكْرِي وَ كانُوا لا يَسْتَطِيعُونَ سَمْعاً (101) أَ فَحَسِبَ الَّذِينَ كَفَرُوا أَنْ يَتَّخِذُوا عِبادِي مِنْ دُونِي أَوْلِياءَ إِنَّا أَعْتَدْنا جَهَنَّمَ لِلْكافِرِينَ نُزُلاً (102) قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمالاً (103)

الَّذِينَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ هُمْ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ يُحْسِنُونَ صُنْعاً (104) أُولئِكَ الَّذِينَ كَفَرُوا بِآياتِ رَبِّهِمْ وَ لِقائِهِ فَحَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ فَلا نُقِيمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ وَزْناً (105) ذلِكَ جَزاؤُهُمْ جَهَنَّمُ بِما كَفَرُوا وَ اتَّخَذُوا آياتِي وَ رُسُلِي هُزُواً (106)

ترجمه‌

و واگذاريم بعضى از آنها را در آنروز كه موج زنند در بعضى و دميده شود در صور پس جمع كنيم آنها را جمع كردنى‌

و آشكار كنيم جهنم را در آنروز براى كفار آشكار نمودنى‌

آنانكه بود چشمهاشان در پرده‌اى از آيات من و بودند كه استطاعت نداشتند شنيدن را

آيا پس گمان كردند آنانكه كافر شدند آنكه بگيرند بندگان مرا غير از من صاحب اختياران همانا ما آماده نموديم جهنّم را براى كفّار منزل مهيّا شده‌

بگو آيا خبر دهيم شما را بزيانكارتران در كارها آنانكه باطل شد سعيشان در زندگى دنيا و آنها گمان ميكنند كه خودشان خوب ميكنند كار را

آنگروه آنانند كه كافر شدند بآيتهاى پروردگارشان و ملاقاتش پس تباه شد كردارهاشان پس بر پا نميداريم براى آنها روز قيامت ميزانى را

اين است كه پاداش آنها جهنّم است براى آنكه كافر شدند و گرفتند آيتها و پيمبران مرا باستهزاء.

تفسير

- چون در ذيل آيات سابقه ذكرى از روز موعود كه قيامت كبرى است بميان آمد خداوند بعضى از احوال آنروز را بيان فرموده كه در آنروز واگذاريم مردم را بحال خود كه مخلوط شوند بيكديگر و از كثرت ازدحام و اضطراب مانند آب دريا موج زنند بعضى در بعضى، و بعضى ضمير در بعضهم را راجع بيأجوج و مأجوج و موج بعضى در بعضى را بملاحظه كثرت و ازدحام آنها در روز انهدام سدّ و ريختن آنها در ميان ساير خلق دانسته‌اند چون اين از علائم قيامت است ولى عيّاشى ره از امير المؤمنين عليه السّلام نقل نموده كه مراد روز قيامت است و دميده شود در صور يعنى اسرافيل ميدمد در صور خود براى بر پا شدن قيامت و گفته‌اند صور مانند شاخى است كه يك سر آن در دهن اسرافيل و يكسر آن زير عرش است دفعه اوّل ميدمد همه ميميرند دفعه دوم ميدمد همه زنده ميشوند و اينجا مراد نفخه ثانيه است كه همه سر از قبر در آورند و در پيشگاه الهى مجتمع گردند براى حساب و جزاى اعمالشان و بعضى گفته‌اند صور بفتح واو جمع صورت است خداوند مصوّر ميفرمايد مردم را در قبور چنانچه مصوّر ميفرمايد در ارحام و ميدمد در آنجا روح را چنانچه ميدمد در ارحام و معناى اوّل اظهر است و خداوند عرضه ميدارد

جلد 3 صفحه 455

و ظاهر ميفرمايد در روز قيامت جهنّم را براى كفّار بطوريكه همه آنرا مشاهده مينمايند بپاداش آنكه در دنيا نميديدند آيات و علائم وجود و توحيد حقّ را از باب تعصّب و عناد گويا پرده‌اى بر چشمهاشان كشيده شده بود كه عالم را در نظر آنها تيره و تار نموده بود والا بهر چه نظر ميكردند آيه‌اى از آيات حقّ را مشاهده ميكردند چه رسد بقرآن كه مجمع آيات الهى بود و عجب‌تر از اين آنكه استطاعت و تمكّن و توانائى شنيدن آنرا هم نداشتند مانند اشخاص كر كه قدرت بر استماع ندارند و اين از فرط عناد و وفور لجاج آنها بود با پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ولى نهايت غيظ و غضب و حسد و عداوت آنها با امير المؤمنين عليه السّلام بظهور و بروز ميرسيد لذا در روايت عيون از امام رضا عليه السّلام و در روايت قمّى ره از امام صادق عليه السّلام از ذكر بولايت آنحضرت تفسير شده كه از شدّت بغض و عداوت با او و اهل بيت اطهارش نميتوانستند عزّت او را به بينند و فضائلش را از پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم بشنوند آيا گمان كردند كفّار با آنكه نبايد چنين گمانى بكنند كه گرفتن ملائكه و مسيح عليه السّلام و امثال او از بندگان خدا را اولياء و صاحب اختياران نجات دهنده است آنها را از عذاب خدا نه چنين است نجات در اطاعت خدا و هلاك در معصيت او است و در مجمع از امير المؤمنين عليه السّلام نقل نموده كه آنحضرت أ فحسب برفع باء و سكون سين قرائت فرموده است و بنابراين معنى آنستكه آيا كافى است آنها را در نجات نه چنين است و قمّى ره از امام صادق عليه السّلام نقل نموده كه مراد آن دو و شيعيان آن دو هستند كه آن دور اولى خودشان قرار دادند و از ولايت خدا بيرون رفتند و گمان كردند كه دوستى آن دو موجب نجات آنها است از عذاب خدا با آنكه بدوستى آن دو كافر شدند و ظاهرا مراد بيان شمول آيه است آن دو و اتباعشان را در هر حال خداوند مانند تشريفاتى كه شخص براى مهمان تازه وارد تهيّه ميكند قبلا جهنم را براى آنها آماده و مهيّا نموده است و زيانكارترين مردم در دنيا كسانى هستند كه اعمال خودشان را باطل و فاسد نمودند براى كفر و ضلالت چون ميتوانستند كار خوب كنند و نتيجه خوب بگيرند و نكردند و نگرفتند و بر فرض كار خوبى هم كردند چون شرط صحّت و قبول آن كه اسلام و ايمان باشد موجود نبود فاسد و بى‌نتيجه شد و عجب در آنستكه از فرط جهالت و عجب و خود پسندى گمان ميكنند كه كار خوبى كردند و در اخبار

جلد 3 صفحه 456

ائمه اطهار بيهود و نصارى و قسّيسين و رهبان و اهل شبهات و اهواء از اهل قبله و اهل بدع و خوارج نهروان و اهل حرورا كه دهى است نزديك كوفه و خوارج حروريّه منسوب بآنند تفسير شده است آنگروه كسانى هستند كه كافر شدند بآيات خدا از قرآن و پيغمبر و امام و بمعاد كه وقت ملاقات و نيل بثواب و عقاب و حضور در پيشگاه الهى است و باطل و فاسد و ضايع شده است اعمال آنها براى كفرشان و ثوابى بآنها داده نميشود براى فقدان شرط آن و لذا ميزانى براى سنجيدن اعمال آنها وضع نميشود چون پوچ است و وزنى ندارد يا قرار نميدهد خدا پيش خود وزن و مقدار و سنگينى و اعتبارى براى آنها بلكه بنظر حقارت و ناچيزى در آنروز بآنها نظر ميفرمايد و بنابراين وزن بمعناى مقدار و اقامه ننمودن بمعناى قرار ندادن است و بنابر اول وزن بمعناى ميزان و اقامه ننمودن بمعناى بپا نداشتن است و ترجيح هر يك از دو معنى بر ديگرى از جهتى بر اهل ادب پوشيده نيست و در روايات ائمه اطهار بهر دو معنى اشاره شده است و محتمل است هر دو مراد باشد چنانچه مكرر اشاره شده اين است حال آنها در قيامت كه قدر و قيمتى و ثوابى ندارند و جزاء آنها جهنّم است براى كفرشان و گرفتن آنها آيات الهى و پيغمبران را بسخريه و استهزاء و بنابراين كلمه ذالك مربوط بآيه سابقه و جمله جزائهم جهنّم ابتداء كلام است و در روايات ائمه اطهار آيات بامير المؤمنين عليه السّلام و اوصياء كبار آن بزرگوار و استهزاء كنندگان بتخلّف كنندگان از ايشان تطبيق شده است.
}}
|-|
اطیب البیان=
===اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)===
{{نمایش فشرده تفسیر|
قُل‌ هَل‌ نُنَبِّئُكُم‌ بِالأَخسَرِين‌َ أَعمالاً (103)

بگو بجميع‌ اهل‌ عالم‌ آيا ‌شما‌ ‌را‌ خبر دهم‌ ‌که‌ كيانند ‌که‌ خسران‌ و زيان‌ ‌آنها‌ ‌از‌ همه‌ طوائف‌ جن‌ّ و انس‌ بيشتر ‌است‌ و اعمال‌ ‌آنها‌ كلّا هباء منثورا ‌است‌ ‌در‌ باب‌ تجارت‌ ‌اگر‌ سرمايه‌ نفع‌ پيدا كرد ‌او‌ ‌را‌ ربح‌ ميگويند و ‌اگر‌ كسر پيدا كرد خسران‌ ميگويند و ‌اگر‌ بكلّي‌ سرمايه‌ ‌از‌ دست‌ رفت‌ خسرانش‌ زيادتر ميشود و ‌اگر‌ ورشكست‌ شد ‌که‌ علاوه‌ ‌از‌ رفتن‌ سرمايه‌ مديون‌ خلق‌ شد ‌اينکه‌ اخسر ‌از‌ كل‌ّ ‌است‌ و چون‌ ايمان‌ شرط صحت‌ كل‌ّ عباداتست‌ و كساني‌ ‌که‌ ايمان‌ نداشته‌ ‌باشد‌ كليه‌ عباداتش‌ هباء منثورا ميشود بدتر ‌از‌ ‌اينکه‌ اينكه‌ قبايح‌ و معاصي‌ ‌را‌ عمل‌ خوب‌ بداند و اعمال‌ حسنه‌ و عبادات‌ ‌را‌ بد بشمارد لذا ميفرمايد قُل‌ هَل‌ نُنَبِّئُكُم‌ بِالأَخسَرِين‌َ أَعمالًا ‌که‌ اينها كيانند!
}}
|-|
برگزیده تفسیر نمونه=

===برگزیده تفسیر نمونه===
{{نمایش فشرده تفسیر|
(آیه 103)- زیانکارترین مردم: این آیه و آیات آینده تا پایان سوره در عین این که توضیحی است برای صفات افراد بی‌ایمان، یک نوع جمع بندی است برای تمام بحثهایی که در این سوره گذشت مخصوصا بحثهای مربوط به داستان اصحاب کهف و موسی و خضر و ذو القرنین و تلاشهای آنها در برابر مخالفانشان.

نخست به معرفی زیانکارترین انسانها و بد بخت‌ترین افراد بشر می‌پردازد، اما برای تحریک حس کنجکاوی شنوندگان در چنین مسأله مهمی آن را در شکل یک سؤال مطرح می‌کند و به پیامبر دستور می‌دهد: «بگو: آیا به شما خبر دهم زیانکارترین مردم کیست»؟! (قُلْ هَلْ نُنَبِّئُکُمْ بِالْأَخْسَرِینَ أَعْمالًا).
}}
|-|

سایر تفاسیر=
سایرتفاسیر این آیه را می توانید در سایت قرآن مشاهده کنید:

==تفسیر های فارسی==
==={{ترجمه تفسیر المیزان|سوره=18 |آیه=103}}===
==={{تفسیر خسروی|سوره=18 |آیه=103}}===
==={{تفسیر عاملی|سوره=18 |آیه=103}}===
==={{تفسیر جامع|سوره=18 |آیه=103}}===

==تفسیر های عربی==
==={{تفسیر المیزان|سوره=18 |آیه=103}}===
==={{تفسیر مجمع البیان|سوره=18 |آیه=103}}===
==={{تفسیر نور الثقلین|سوره=18 |آیه=103}}===
==={{تفسیر الصافی|سوره=18 |آیه=103}}===
==={{تفسیر الکاشف|سوره=18 |آیه=103}}===
</tabber>

==پانویس==
<div style="font-size:smaller"><references/></div>

==منابع==
* [[تفسیر نور]]، [[محسن قرائتی]]، [[تهران]]:مركز فرهنگى درسهايى از قرآن، 1383 ش، چاپ يازدهم
* [[اطیب البیان فی تفسیر القرآن‌]]، [[سید عبدالحسین طیب]]، تهران:انتشارات اسلام‌، 1378 ش‌، چاپ دوم‌
* [[تفسیر اثنی عشری]]، [[حسین حسینی شاه عبدالعظیمی]]، تهران:انتشارات ميقات، 1363 ش، چاپ اول
* [[تفسیر روان جاوید]]، [[محمد ثقفی تهرانی]]، تهران:انتشارات برهان، 1398 ق، چاپ سوم
* [[برگزیده تفسیر نمونه]]، [[ناصر مکارم شیرازی]] و جمعي از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، تهران: دارالکتب اسلامیه، ۱۳۸۶ش
* [[تفسیر راهنما]]، [[علی اکبر هاشمی رفسنجانی]]، [[قم]]:بوستان كتاب(انتشارات دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم)، 1386 ش‌، چاپ پنجم‌
* محمدباقر محقق، [[نمونه بینات در شأن نزول آیات]] از نظر [[شیخ طوسی]] و سایر مفسرین خاصه و عامه.

[[رده:آیات سوره کهف]]
[[رده:ترجمه و تفسیر آیات قرآن]]
[[رده:آیات دارای شان نزول]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ مهٔ ۲۰۱۸، ساعت ۰۴:۴۱
سطر ۵۷:		سطر ۵۷:

	بگو: آيا شما را خبر دهم كه زيانكارترين مردم كيست؟		بگو: آيا شما را خبر دهم كه زيانكارترين مردم كيست؟
		+
		+	الَّذِينَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ هُمْ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ يُحْسِنُونَ صُنْعاً «104»
		+
		+	آنان كه در زندگى دنيا تلاششان گم و نابود مى‌شود، در حالى كه مى‌پندارند (همچنان) كار شايسته و نيك انجام مى‌دهند.
		+
		+	===نکته ها===
		+
		+	در روايات، اين آيه به منكران ولايت اميرمؤمنان على عليه السلام‌ «1» و كسانى كه در انجام حج، امروز و فردا مى‌كنند «2» تفسير شده است.
		+
		+	حضرت على عليه السلام فرمود: مصداق آيه، اهل كتابند كه در آغاز برحق بودند، سپس بدعت‌هايى در دين گذاشتند و گمان مى‌كردند كه كار نيكى انجام مى‌دهند. آنگاه فرمود: «و ما اهل النهر منهم ببعيد»، نهروانيان دست كمى از آنان ندارند. «3»
		+
		+	امام حسين عليه السلام در دعاى عرفه مى‌فرمايد: خدايا خوبى‌هاى ما بدى است و حقيقت‌هاى ماادّعايى بيش نيست.
		+
		+	همان گونه كه بهره‌مندى‌ها متفاوت و داراى درجاتى است؛ دو برابر، چند برابر، ده برابر:
		+
		+	«ضِعْفٌ‌، اضعاف، عَشْرُ أَمْثالِها» و گاهى هفت صد برابر، «فِي كُلِّ سُنْبُلَةٍ مِائَةُ حَبَّةٍ» «4» و گاهى فوق تصوّر، «فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِيَ لَهُمْ» «5»، ضرر و زيان‌ها نيز داراى مراحل و تفاوت‌هايى است:
		+
		+	الف: گاهى معامله‌ى بدى است. «بِئْسَمَا اشْتَرَوْا» «6»
		+
		+	«1». تفسير نورالثقلين.
		+
		+	«2». تفسير ابوالفتوح.
		+
		+	«3». تفسير مجمع‌البيان.
		+
		+	«4». بقره، 261.
		+
		+	«5». سجده، 17.
		+
		+	«6». بقره، 90.
		+
		+	جلد 5 - صفحه 232
		+
		+	ب: گاهى سودى ندارد. «فَما رَبِحَتْ تِجارَتُهُمْ» «1»
		+
		+	ج: گاهى خسارت است. «اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدى‌» «2»*
		+
		+	د: گاهى غرق در زيان است. «لَفِي خُسْرٍ» «3»
		+
		+	ه: گاهى خسارت بزرگ و آشكار است. «خُسْراناً مُبِيناً» «4»
		+
		+	و: گاهى خسارت در تمام ابعاد است. «بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمالًا» «5»
		+
		+	زيانكاران چند گروهند:
		+
		+	الف: گروهى كه كار نيك نمى‌كنند.
		+
		+	ب: گروهى كه براى دنيا كار مى‌كنند، نه آخرت.
		+
		+	ج: گروهى كه كار مى‌كنند و مى‌دانند كه كارشان صحيح نيست.
		+
		+	د: گروهى كه در زيانند و مى‌پندارند كه سود مى‌برند.
		+
		+	سه گروه اوّل، ممكن است با توبه به فكر اصلاح خود و جبران بيفتند، ولى گروه چهارم چون به فكر چاره نمى‌افتند، بدترين مردمند. مثل راهبان مسيحى كه خود را از لذّات حلال دنيا محروم مى‌كنند ومورد انتقاد انبيا نيز هستند، يا مثل زاهدنماهاى رياكار.
		+
		+	كسانى كه اعتقادات صحيحى ندارند و از پندارهاى باطل خود پيروى مى‌كنند، تنها در يك عمل خسارت نمى‌كنند، بلكه در همه‌ى برنامه‌ها زيان مى‌بينند. زيرا معيار ارزش هر كارى انگيزه‌ى درست آن است و قرآن نيز با تعابيرى همچون: أَ حَسِبَ‌ يَحْسَبُونَ‌، لا يَحْسَبَنَ‌، أَ فَحَسِبْتُمْ‌ و ... از حسابگرى‌هاى متّكى به خيال و پندار بى‌اساس، انتقاد كرده است.
		+
		+	===پیام ها===
		+
		+	1- پيامبر مأمور بيان سود و زيان واقعى مردم است. قُلْ‌ ... أَعْمالًا
		+
		+	2- شيوه‌ى پرسش و پاسخ، از بهترين روشهاى آموزش و تربيت است. هَلْ‌ ...
		+
		+	3- انسان در معرض غفلت از سود و زيان خويش است. هَلْ نُنَبِّئُكُمْ‌ ...
		+
		+	«1». بقره، 16.
		+
		+	«2». بقره، 175.
		+
		+	«3». عصر، 2.
		+
		+	«4». نساء، 119.
		+
		+	«5». كهف، 103.
		+
		+	جلد 5 - صفحه 233
		+
		+	4- هيچ عملى محو نمى‌شود، گرچه به نظر گم مى‌شود. «ضَلَّ سَعْيُهُمْ»
		+
		+	5- تكيه بر خيال نكنيم و واقع‌گرا باشيم. «يَحْسَبُونَ»
	}}		}}

@@ سطر ۴۱: / سطر ۴۱: @@
 </tabber>
 ==معانی کلمات آیه==
-اخسرين: خسر: كم شدن، ضرر و زيان. خاسر: زيان ديده. اخسر: زيانديده‏تر جمع آن اخسرون است.<ref>تفسیر احسن الحدیث، سید علی اکبر قرشی</ref>
+اخسرين: خسر: كم شدن، ضرر و زيان. خاسر: زيان ديده. اخسر: زيانديده ‏تر. جمع آن اخسرون است.<ref>تفسیر احسن الحدیث، سید علی اکبر قرشی</ref>
 ==نزول==
@@ سطر ۴۷: / سطر ۴۷: @@
 '''شأن نزول آیات 103 و 104:'''
-این آیات درباره یهودیان نازل شده و سپس از آن‌ها به طرف [[خوارج]] کشانیده شده است.<ref> تفاسیر على بن ابراهیم و برهان.</ref>
+این آیات درباره [[یهود|یهودیان]] نازل شده و سپس از آن‌ها به طرف [[خوارج]] کشانیده شده است<ref> تفاسیر على بن ابراهیم و برهان.</ref>.<ref>محمدباقر محقق،‌ [[نمونه بينات در شأن نزول آيات]] از نظر [[شیخ طوسی]] و ساير مفسرين خاصه و عامه، ص521.</ref>
-== تفسیر آیه ==
+==تفسیر آیه==
 <tabber>
   تفسیر نور=
@@ سطر ۷۶: / سطر ۷۶: @@
 الف: گاهى معامله‌ى بدى است. «بِئْسَمَا اشْتَرَوْا» «6»
+------
 «1». تفسير نورالثقلين.
@@ سطر ۱۲۲: / سطر ۱۲۲: @@
 - انسان در معرض غفلت از سود و زيان خويش است. هَلْ نُنَبِّئُكُمْ‌ ...
+------
 «1». بقره، 16.
@@ سطر ۲۲۷: / سطر ۲۲۷: @@
 ==پانویس==
-<div style="font-size:smaller"><references/></div>
+<div style="font-size:smaller"><references /></div>
 ==منابع==
 [[رده:آیات سوره کهف]]
 [[رده:ترجمه و تفسیر آیات قرآن]]
 [[رده:آیات دارای شان نزول]]