آیه امامت - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

مهدی موسوی در ‏۱۵ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۳۶

2024-09-15T12:36:16Z

سید مهدی خدایی در ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۳۰

2024-07-31T10:30:35Z

Zamani در ‏۵ ژانویهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۱۰:۲۸

2021-01-05T10:28:29Z

کریمی در ‏۱۷ اکتبر ۲۰۱۴، ساعت ۰۵:۳۰

2014-10-17T05:30:08Z

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۱۷ فوریهٔ ۲۰۱۴، ساعت ۰۶:۴۸

2014-02-17T06:48:47Z

مرضیه الله وکیل جزی در ‏۱۷ دسامبر ۲۰۱۲، ساعت ۱۰:۳۵

2012-12-17T10:35:50Z

Saeed zamani در ‏۱۶ دسامبر ۲۰۱۲، ساعت ۱۱:۱۲

2012-12-16T11:12:37Z

Saeed zamani: تعیین رده

2012-12-15T12:15:25Z

تعیین رده

Saeed zamani: صفحه‌ای جدید حاوی '{{نیازمند ویرایش فنی}} {{قرآن در قاب|وَ إِذِ ابْتَلى‏ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِ...' ایجاد کرد

2012-12-15T12:10:50Z

صفحه‌ای جدید حاوی '{{نیازمند ویرایش فنی}} {{قرآن در قاب|وَ إِذِ ابْتَلى‏ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِ...' ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{نیازمند ویرایش فنی}}
{{قرآن در قاب|وَ إِذِ ابْتَلى‌ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لا يَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ|سوره=2|آیه=124}}
و (به ياد آر) هنگامى كه خدا ابراهيم را به امورى امتحان فرمود و او همه را به جاى آورد، خدا به او گفت: من تو را به پيشوايى خلق برگزينم، ابراهيم عرض كرد: به فرزندان من چه؟ فرمود: (اگر شايسته باشند مى‌دهم، زيرا) عهد من به مردم ستمكار نخواهد رسيد.

این آیه ضرورت عصمت امام را مطرح می نماید چرا که از آنجا که گناه ظلم به نفس است پس مطابق با این آیه امامت جز معصوم به کس دیگری نمی رسد

از جمله مسائلی که از این آیه قابل استخراج است مسائل زیر است :

ابراهيم (ع) در اواخر عمر به امامت رسيد

امامت ابراهيم (ع) غير نبوت او بوده

امامت غیر از نبوت است

امامت و نبوت در یکنفر قابل جمع است

امامت برتر از نبوت است

امامت عهد خداست<ref> رجوع کنید به تفسیرالمیزان علامه طباطبائی، ذیل این آیه </ref>

==پانویس==

<references/>

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 {{خوب}}
-آیه 124 [[سوره بقره]] است که چون بحث امامت [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام را مطرح نموده است و از آن نظر [[قرآن]] در مسائل مربوط به بحث امامت استخراج می شود به آیه امامت شهرت پیدا کرده است.
+آیه 124 [[سوره بقره]] که بحث امامت [[حضرت ابراهیم]] علیه‌السلام را مطرح نموده است و از آن، نظر [[قرآن]] در مسائل مربوط به مبحث [[امامت]] استخراج می‌شود، به «آیه امامت» شهرت پیدا کرده است.
-{{قرآن در قاب|«وَ إِذِ ابْتَلى‌ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لايَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ»|سوره=2|آیه=124}}
+{{قرآن در قاب|«وَ إِذِ ابْتَلى‌ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لايَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ»|سوره=2|آیه=124|ترجمه=و [یاد کنید] هنگامی که ابراهیم را پروردگارش به اموری [دشوار و سخت] آزمایش کرد، پس او همه را به طور کامل به انجام رسانید، پروردگارش [به خاطر شایستگی ولیاقت او] فرمود: من تو را برای همه مردم پیشوا و امام قرار دادم. ابراهیم گفت: و از دودمانم [نیز پیشوایانی برگزین]. [پروردگار] فرمود: پیمان من [که امامت و پیشوایی است] به ستمکاران نمی رسد.}}
 ==اهمیت آیه==
-ارتباط این آیه شریفه با مباحث زیربنایی اعتقادی مانند «[[عصمت|عصمت امام]]» و «مقام امامت» موجب پیدایش مباحث گسترده میان متکلمان مسلمان شده است. شیعیان در کنار [[آیه تطهیر]] و [[آیه ولایت]] و... با استناد به این آیه عصمت را شرط امامت و پیشوایی جامعه و[[امامت]] را یک مقام و منسب الهی و بالاتر از مقام [[نبوت]] دانسته اند.
+ارتباط این [[آیه]] شریفه با مباحث زیربنایی اعتقادی مانند «[[عصمت|عصمت امام]]» و «مقام [[امامت]]»، موجب پیدایش مباحث گسترده میان متکلمان مسلمان شده است. [[شیعه]] در کنار [[آیه تطهیر]] و [[آیه ولایت]] و... با استناد به این آیه، عصمت را شرط امامت و پیشوایی جامعه، و امامت را یک مقام و منصب الهی و بالاتر از مقام [[نبوت]] دانسته اند.
 ==منظور از «کلمات» در روایات==
-[[امام صادق علیه السلام]] در پاسخ به سوال [[مفضل بن عمر]] پیرامون معنی «کلمات» در این آیه ی شریفه با اشاره به [[آیه 37 سوره بقره]]: «{{متن قرآن| فَتَلَقَّىٰ آدَمُ مِنْ رَبِّهِ كَلِمَاتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ ۚ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ}}» می فرمایند :«همان كلماتى است كه آدم آن را از پروردگارش دريافت كرد و بر زبان جارى نمود و خداوند توبه ‏اش را پذيرفت. سپس در توضیح چیستی این کلمات می فرمایند: و آن اين كلمات است كه گفت:  «{{متن حدیث|أسألك بحقّ‏ محمّد و عليّ و فاطمة و الحسن و الحسين إلّا تبت عليّ}}»<ref>                        الخصال، ج‏1، ص: 305</ref> یعنی  «پروردگارا از تو مسألت مينمايم كه بحق محمّد و على و فاطمه و حسن و حسين عليهم السلام توبه مرا بپذير»
+*[[امام صادق]] علیه السلام در پاسخ به سؤال [[مفضل بن عمر]] پیرامون معنی «کلمات» در آیه مورد بحث، با اشاره به آیه 37 [[سوره بقره]]: «{{متن قرآن| فَتَلَقَّىٰ آدَمُ مِنْ رَبِّهِ كَلِمَاتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ ۚ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ}}» می فرمایند: «همان كلماتى است كه [[آدم]] آن را از پروردگارش دريافت كرد و بر زبان جارى نمود و خداوند توبه ‏اش را پذيرفت. سپس در توضیح چیستی این کلمات می فرمایند: و آن اين كلمات است كه گفت: «{{متن حدیث|أسألك بحقّ‏ محمّد و عليّ و فاطمة و الحسن و الحسين إلّا تبتَ عليّ}}»<ref>الخصال، صدوق، ج‏1، ص: 305</ref> یعنی  «پروردگارا از تو مسألت مينمايم كه بحق محمّد و على و فاطمه و حسن و حسين عليهم السلام توبه مرا بپذير».
-*در تفسیر قمی آمده است : «آزمون [[حضرت ابراهیم علیه السلام|ابراهیم ‏علیه السلام]] به واسطه خوابی بود که در آن دید فرزندش [[حضرت اسماعیل علیه السلام|اسماعیل‏ علیه السلام]] را ذبح می‏ کند.
+*در [[تفسیر قمی]] آمده است: آزمون [[حضرت ابراهیم]] ‏علیه السلام به واسطه خوابی بود که در آن دید فرزندش [[حضرت اسماعیل]] علیه السلام را ذبح می‏ کند.
-*طبرسی در مجمع البیان روایتی از ابن عباس نقل می کند که «کلمات» را به 40 خصلت تفسیر نموده است که ابراهیم علیه السلام به همه ی آن 40 خصلت آراسته شد.<ref>    ترجمه تفسير مجمع البيان، ج‏2، ص: 27</ref>  این خصلت ها  در آیه 112 [[سوره توبه|سوره ی توبه]]،  آیات ابتدایی [[سوره مؤمنون]] و نیز در سوره های [[سوره احزاب|احزاب]] و [[سوره معارج|معارج]] بیان شده است. برخی از این خصلت ها عبارتند از:  [[توبه]]، [[عبادت]]، [[حمد]]،  [[روزه|روزه ‏داری]]، [[رکوع|ركوع کردن]]،  [[سجده|سجده کردن]]،  [[امر به معروف و نهی از منكر|امر به معروف]]،  [[امر به معروف و نهی از منكر|نهى از منكر]]،  مراقبت از حدود الهى،  [[ایمان|ايمان]]، [[خشوع|خشوع در نماز]]،  [[لغو از منظر قرآن|احتراز از لغو و باطل]]، [[زکات|دادن زكات،]] ، [[امانت‌داری|رعايت امانت]]، [[پیمان شکنی|رعايت پيمان]]، [[نماز|محافظت بر نمازها]]»
+*[[شیخ طبرسی]] در [[مجمع البیان]] روایتی از [[ابن عباس]] نقل می کند که «کلمات» را به 40 خصلت [[تفسیر]] نموده است که ابراهیم علیه السلام به همه آن 40 خصلت آراسته شد.<ref>ترجمه تفسير مجمع البيان، ج‏2، ص: 27</ref>  این خصلت ها در آیه 112 [[سوره توبه]]، آیات ابتدایی [[سوره مؤمنون]] و نیز در سوره های [[سوره احزاب|احزاب]] و [[سوره معارج|معارج]] بیان شده است. برخی از این خصلت ها عبارتند از: [[توبه]]، [[عبادت]]، [[حمد]]، [[روزه|روزه ‏داری]]، [[رکوع|ركوع کردن]]،  [[سجده|سجده کردن]]،  [[امر به معروف و نهی از منكر]]، مراقبت از [[حدود]] الهى،  [[ایمان|ايمان]]، [[خشوع]] در [[نماز]]،  [[لغو از منظر قرآن|احتراز از لغو و باطل]]، [[زکات|دادن زكات،]] ، [[امانت‌داری|رعايت امانت]]، [[پیمان شکنی|رعايت پيمان]]، محافظت بر نمازها».
-==دلالت های آیه==
+==دلالت‌های آیه==
-از این آیه شریفه استفاده می شود
+از این آیه شریفه نکاتی استفاده می شود، از جمله:
-===مقام امامت بالاتر از نبوت===
+'''مقام امامت بالاتر از نبوت:'''
-===امامت منصب الهی است===
+بر اساس این آیه شریفه، [[ابراهیم]] علیه السلام که دارای مقام [[نبوت]] است، پس از عبور پیروزمندانه از آزمون های الهی، به مقام [[امامت]] می رسد: {{متن قرآن|«وَإِذِ ابْتَلَى إِبْرَاهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِمَاتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قَالَ إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامًا»}}؛ «هنگامى كه خدا ابراهيم را به امورى امتحان فرمود و او همه را به جاى آورد، خدا به او گفت: من تو را به امامت  برگزينم». در روایتی از [[امام رضا]] علیه السلام آمده است: «خداوند ابراهيم خليل عليه السّلام را پس از نبوّت و خلّت در مرحلۀ سوم بدان مخصوص ساخت و فضيلتى است كه او را به آن مشرّف گردانيد و ذكر او را بدان وسيله بلند گردانيد پس خداى عزّ و جلّ فرمود: «من تو را براى مردم امام قرار دادم».<ref>الكافي (ط - الإسلامية)، ج‏1، ص: 199</ref>
-===امامت عهد خداست===
+'''امامت منصب الهی است:'''
-===عصمت لازمه ی امامت===
+همچنین از این آیه شریفه اینگونه استفاده می شود که امامت یک مقام و منصب الهی است، نه یک مقام اعتباری از سوی [[بشر]]؛ چرا که خداوند خطاب به ابراهیم علیه السلام می فرماید: {{متن قرآن|إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامًا}} « من تو را به امامت  برگزينم».
-تمام مفسران شيعه آیه ی شریفه را دليل عصمت امام دانسته‌اند.<ref>امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه، صفحه: ۵۱</ref> چرا که به تصريح اين آيه امامت عهدى است از سوى خداوند كه ستمگران شايستگى آن را ندارند، زيرا غير معصوم به خود و ديگران ستمكار است<ref>شیعه در برابر معتزله و اشاعره، صفحه: ۲۸۵</ref>:{{متن قرآن|«لَا يَنَالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ»}} .  امام رضا علیه السلام در بیان آیه می فرمایند:{{متن حدیث|«فابطلت هذه الآية امامة كل ظالم الى يوم القيامة و صارت في الصفوة»}}                        <ref>الكافي (ط - الإسلامية)، ج‏1، ص: 199</ref>؛ «اين آيه، امامت هر ظالمى را تا روز قيامت باطل كرده و آن را به پاكان اختصاص داده است». .<br />
 ==منابع==
 <references />

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
-{{متوسط}}
+{{خوب}}
-آیه 124 [[سوره بقره]] است که چون بحث امامت [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام را مطرح نموده است و از آن نظر [[قرآن]] در مسائل مربوط به بحث امامت استخراج می شود به آیه امامت شهرت پیدا کرده است:
+آیه 124 [[سوره بقره]] است که چون بحث امامت [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام را مطرح نموده است و از آن نظر [[قرآن]] در مسائل مربوط به بحث امامت استخراج می شود به آیه امامت شهرت پیدا کرده است.
 {{قرآن در قاب|«وَ إِذِ ابْتَلى‌ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لايَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ»|سوره=2|آیه=124}}
-و (به ياد آر) هنگامى كه خدا ابراهيم را به امورى امتحان فرمود و او همه را به جاى آورد، خدا به او گفت: من تو را به پيشوايى خلق برگزينم، ابراهيم عرض كرد: به فرزندان من چه؟ فرمود: (اگر شايسته باشند مى ‌دهم، زيرا) عهد من به مردم ستمكار نخواهد رسيد.
+*طبرسی در مجمع البیان روایتی از ابن عباس نقل می کند که «کلمات» را به 40 خصلت تفسیر نموده است که ابراهیم علیه السلام به همه ی آن 40 خصلت آراسته شد.<ref>    ترجمه تفسير مجمع البيان، ج‏2، ص: 27</ref>  این خصلت ها  در آیه 112 [[سوره توبه|سوره ی توبه]]،  آیات ابتدایی [[سوره مؤمنون]] و نیز در سوره های [[سوره احزاب|احزاب]] و [[سوره معارج|معارج]] بیان شده است. برخی از این خصلت ها عبارتند از:  [[توبه]]، [[عبادت]]، [[حمد]]،  [[روزه|روزه ‏داری]]، [[رکوع|ركوع کردن]]،  [[سجده|سجده کردن]]،  [[امر به معروف و نهی از منكر|امر به معروف]]،  [[امر به معروف و نهی از منكر|نهى از منكر]]،  مراقبت از حدود الهى،  [[ایمان|ايمان]]، [[خشوع|خشوع در نماز]]،  [[لغو از منظر قرآن|احتراز از لغو و باطل]]، [[زکات|دادن زكات،]] ، [[امانت‌داری|رعايت امانت]]، [[پیمان شکنی|رعايت پيمان]]، [[نماز|محافظت بر نمازها]]»
-این آیه ضرورت عصمت امام را مطرح می نماید چرا که از آنجا که گناه ظلم به نفس است پس مطابق با این آیه امامت جز معصوم به کس دیگری نمی رسد.
+===مقام امامت بالاتر از نبوت===
-از جمله مسائلی که از این آیه قابل استخراج است مسائل زیر است:
+===امامت منصب الهی است===
-* ابراهيم علیه السلام در اواخر عمر به امامت رسيد.
+===امامت عهد خداست===
-* امامت ابراهيم علیه السلام غير نبوت او بوده.
+طبق آیه شریفه پس از اینکه پس از اینکه ابراهیم علیه السلام به مقام امامت نائل آمد  و آن را برای فرزندان خویش نیز از خداوند طلب نمود، خداوند فرمود: «عهد من به مردم ستمكار نخواهد رسيد». از این بیان استفاده می شود که امامت عهد الهی است.<ref>فخر رازى، التفسير الكبير، ج 4، ص 45-48؛ ثعالبى، الجواهر الحسان، ج 1، ص 112. </ref>
-==پانویس==
+===عصمت لازمه ی امامت===
-<references/>
+تمام مفسران شيعه آیه ی شریفه را دليل عصمت امام دانسته‌اند.<ref>امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه، صفحه: ۵۱</ref> چرا که به تصريح اين آيه امامت عهدى است از سوى خداوند كه ستمگران شايستگى آن را ندارند، زيرا غير معصوم به خود و ديگران ستمكار است<ref>شیعه در برابر معتزله و اشاعره، صفحه: ۲۸۵</ref>:{{متن قرآن|«لَا يَنَالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ»}} .  امام رضا علیه السلام در بیان آیه می فرمایند:{{متن حدیث|«فابطلت هذه الآية امامة كل ظالم الى يوم القيامة و صارت في الصفوة»}}                        <ref>الكافي (ط - الإسلامية)، ج‏1، ص: 199</ref>؛ «اين آيه، امامت هر ظالمى را تا روز قيامت باطل كرده و آن را به پاكان اختصاص داده است». .<br />
 {{قرآن}}
@@ سطر ۲۷: / سطر ۴۰: @@
 {{سنجش کیفی
 |سنجش=شده
-|شناسه= ضعیف
+|شناسه= خوب
-|عنوان بندی مناسب= ضعیف
+|عنوان بندی مناسب= خوب
-|کفایت منابع و پی نوشت ها= ضعیف
+|کفایت منابع و پی نوشت ها= متوسط
 |رعایت سطح مخاطب عام= خوب
 |رعایت ادبیات دانشنامه ای=خوب
-|جامعیت=ضعیف
+|جامعیت=متوسط
 |رعایت اختصار=خوب
 |سیر منطقی=خوب
 }}

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 آیه 124 [[سوره بقره]] است که چون بحث امامت [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام را مطرح نموده است و از آن نظر [[قرآن]] در مسائل مربوط به بحث امامت استخراج می شود به آیه امامت شهرت پیدا کرده است:
@@ سطر ۲۴: / سطر ۲۵: @@
 [[رده:آیات سوره بقره]]
 [[رده:امامت]]

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 {{قرآن در قاب|«وَ إِذِ ابْتَلى‌ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لايَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ»|سوره=2|آیه=124}}
-و (به ياد آر) هنگامى كه خدا ابراهيم را به امورى امتحان فرمود و او همه را به جاى آورد، خدا به او گفت: من تو را به پيشوايى خلق برگزينم، ابراهيم عرض كرد: به فرزندان من چه؟ فرمود: (اگر شايسته باشند مى‌دهم، زيرا) عهد من به مردم ستمكار نخواهد رسيد.
+و (به ياد آر) هنگامى كه خدا ابراهيم را به امورى امتحان فرمود و او همه را به جاى آورد، خدا به او گفت: من تو را به پيشوايى خلق برگزينم، ابراهيم عرض كرد: به فرزندان من چه؟ فرمود: (اگر شايسته باشند مى ‌دهم، زيرا) عهد من به مردم ستمكار نخواهد رسيد.
 این آیه ضرورت عصمت امام را مطرح می نماید چرا که از آنجا که گناه ظلم به نفس است پس مطابق با این آیه امامت جز معصوم به کس دیگری نمی رسد.

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 آیه 124 [[سوره بقره]] است که چون بحث امامت [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام را مطرح نموده است و از آن نظر [[قرآن]] در مسائل مربوط به بحث امامت استخراج می شود به آیه امامت شهرت پیدا کرده است:
-{{قرآن در قاب|وَ إِذِ ابْتَلى‌ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لايَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ|سوره=2|آیه=124}}
+{{قرآن در قاب|«وَ إِذِ ابْتَلى‌ إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لايَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ»|سوره=2|آیه=124}}
 و (به ياد آر) هنگامى كه خدا ابراهيم را به امورى امتحان فرمود و او همه را به جاى آورد، خدا به او گفت: من تو را به پيشوايى خلق برگزينم، ابراهيم عرض كرد: به فرزندان من چه؟ فرمود: (اگر شايسته باشند مى‌دهم، زيرا) عهد من به مردم ستمكار نخواهد رسيد.
@@ سطر ۱۸: / سطر ۱۸: @@
 ==پانویس==
 <references/>
 [[رده:آیه‌های با عناوین خاص]]
 [[رده:آیات سوره بقره]]
 [[رده:امامت]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ دسامبر ۲۰۱۲، ساعت ۱۱:۱۲
سطر ۲۸:		سطر ۲۸:

	[[رده:آیات سوره بقره]]		[[رده:آیات سوره بقره]]
		+
		+	[[رده:امامت]]