آزر - تاریخچهٔ ویرایش‌ها

Mohammadi در ‏۲۵ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۴۹

2025-10-25T12:49:04Z

Mohammadi: /* نسبت آزر با حضرت ابراهیم */

2025-10-25T12:39:29Z

‏نسبت آزر با حضرت ابراهیم

Zamani در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۵۸

2025-06-26T07:58:46Z

Zamani در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۴۷

2025-06-26T07:47:18Z

Zamani در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۴۵

2025-06-26T07:45:48Z

Zamani در ‏۲۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۴۲

2025-06-26T07:42:08Z

Zamani: افزودن الگوی قرآن

2025-03-18T12:32:43Z

افزودن الگوی قرآن

مهدی موسوی در ‏۱ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۳۳

2024-08-01T12:33:18Z

سید مهدی خدایی: اولویت بندی و رتبه بندی

2019-08-07T05:47:35Z

اولویت بندی و رتبه بندی

سید مهدی خدایی: پروژه1: سنجش کیفی و شناسه

2019-03-31T13:35:11Z

پروژه1: سنجش کیفی و شناسه

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 ==نسبت آزر با حضرت ابراهیم ==
-آزر پدر یا عموی [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام و شخصی بت پرست بود، لذا به مقابله با آن حضرت پرداخت.<ref> [http://danesh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D۸%A۲%D۸%B۲%D۸%B۱&SSOReturnPage=Check&Rand=۰ دانشنامه رشد، آزر]، بازیابی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۱.</ref> واژه آزر فقط یک بار در قرآن آمده است؛ در [[سوره انعام]] می فرماید: {{متن قرآن|«{{آیه|6|74}}»}}<ref>[[آیه 74 سوره انعام|سوره انعام، آیه ۷۴.]]</ref> و در دوازده مورد دیگر بدون ذکر نامش، از او به صورت «أبِ ابراهیم» یاد شده است.
+آزر پدر یا عموی [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام و شخصی بت پرست بود، لذا به مقابله با آن حضرت پرداخت.<ref> [http://danesh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D۸%A۲%D۸%B۲%D۸%B۱&SSOReturnPage=Check&Rand=۰ دانشنامه رشد، آزر]، بازیابی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۱.</ref> واژه آزر فقط یک بار در قرآن آمده است؛ در [[سوره انعام]] می فرماید: {{متن قرآن|«{{آیه|6|74}}»}}<ref name=":۰">[[آیه 74 سوره انعام|سوره انعام، آیه ۷۴.]]</ref> و در دوازده مورد دیگر بدون ذکر نامش، از او به صورت «أبِ ابراهیم» یاد شده است.
 بیشتر مفسران [[عامه]] به استناد آیه فوق، آزر را پدر صُلبی ابراهیم علیه السلام دانسته ‎اند؛<ref>دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.</ref> زیرا این ممکن است که پدر پیامبرى از پیامبران بت پرست و مشرک باشد!
@@ سطر ۱۶: / سطر ۱۶: @@
 ==سرانجام آزر==
-آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[آیه 46 سوره مریم|آیه ۴۶ سوره مریم]]) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ لِأَبِيهِ آزَرَ أَتَتَّخِذُ أَصْنَامًا آلِهَةً ۖ إِنِّي أَرَاكَ وَقَوْمَكَ فِي ضَلَالٍ مُبِينٍ»}}([[آیه 74 سوره انعام|آیه ۷۴ سوره انعام]]) بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
+آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[آیه 46 سوره مریم|آیه ۴۶ سوره مریم]]) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«{{آیه|6|74}}»}}<ref name=":۰" />؛ بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
 *ای پدر چرا چیزی پرستش می کنی که نمی شنود و نمی بیند و هیچ مشکلی را از تو حل نمی کند؟
@@ سطر ۲۵: / سطر ۲۵: @@
 اما این عبارات در آزر موثر واقع نشد و حتی ابراهیم را تهدید کرد که دست از عقیده اش بردارد. اما حضرت ابراهیم با او به ملایمت سخن گفت و حتی فرمود: من برای تو [[استغفار]] می کنم، ولی او سرانجام در حال [[شرک]] از دنیا رفت.
-البته استغفار حضرت ابراهیم براى عمویش آزر، قبل از روشن شدن روحیه‌ى [[کفر]] او و به خاطر وعده‌اى بود که به او داده بود، و چون فهمید که حقّ‌پذیر نیست، از او تبرّى جست و جدا شد: {{متن قرآن|«فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلَّهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ»}}([[آیه 114 سوره توبه|آیه ۱۱۴ سوره توبه]]).
+البته استغفار حضرت ابراهیم براى عمویش آزر، قبل از روشن شدن روحیه‌ى [[کفر]] او و به خاطر وعده‌اى بود که به او داده بود، و چون فهمید که حقّ‌پذیر نیست، از او تبرّى جست و جدا شد: {{متن قرآن|«{{آیه|9|114}}»}}<ref>[[آیه 114 سوره توبه|سوره توبه، آیه ۱۱۴.]]</ref>.
 ==پانویس==
 {{پانویس}}

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 ==نسبت آزر با حضرت ابراهیم ==
-آزر پدر یا عموی [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام و شخصی بت پرست بود، لذا به مقابله با آن حضرت پرداخت.<ref> [http://danesh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D۸%A۲%D۸%B۲%D۸%B۱&SSOReturnPage=Check&Rand=۰ دانشنامه رشد، آزر]، بازیابی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۱.</ref> واژه آزر فقط یک بار در قرآن آمده است؛ در [[سوره انعام]] آیه ۷۴ می فرماید: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ لِأَبِيهِ آزَرَ...»}}. و در دوازده مورد دیگر بدون ذکر نامش، از او به صورت «أبِ ابراهیم» یاد شده است.
+آزر پدر یا عموی [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام و شخصی بت پرست بود، لذا به مقابله با آن حضرت پرداخت.<ref> [http://danesh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D۸%A۲%D۸%B۲%D۸%B۱&SSOReturnPage=Check&Rand=۰ دانشنامه رشد، آزر]، بازیابی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۱.</ref> واژه آزر فقط یک بار در قرآن آمده است؛ در [[سوره انعام]] می فرماید: {{متن قرآن|«{{آیه|6|74}}»}}<ref>[[آیه 74 سوره انعام|سوره انعام، آیه ۷۴.]]</ref> و در دوازده مورد دیگر بدون ذکر نامش، از او به صورت «أبِ ابراهیم» یاد شده است.
 بیشتر مفسران [[عامه]] به استناد آیه فوق، آزر را پدر صُلبی ابراهیم علیه السلام دانسته ‎اند؛<ref>دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.</ref> زیرا این ممکن است که پدر پیامبرى از پیامبران بت پرست و مشرک باشد!
@@ سطر ۹: / سطر ۹: @@
 اما پژوهش دقیق‎تر در دیگر آیات [[قرآن]] نشان می‎ دهد که آزر پدر صلبی ابراهیم نبوده، چنانکه در بسیاری از منابع معتبر [[اسلام|اسلامی]]، وی به عنوان عموی ابراهیم یا پدر خوانده او معرفی شده و رأی غالب مفسران [[شیعه]] -که به موحّد بودن پدرانِ [[پیامبر اسلام]] صلی الله علیه وآله قائلند- نیز همین است؛ چنانکه روایات [[متواتر]] و [[حدیث مستفیض|مستفیضى]] که پدرانِ پیامبر اسلام را از [[حضرت آدم علیه السلام|آدم]] تا [[عبدالله بن عبدالمطلب|عبدالله]] خداپرست مى‌داند.<ref>بحارالانوار، مجلسی، ج‌۱۲، ص‌۴۹.</ref> برخی از علماى [[اهل سنّت]] مانند آلوسى و [[جلال الدین سیوطی|سیوطى]] نیز مى‌گویند: آزر پدر ابراهیم نبوده است.
-به علاوه، ابراهیم علیه السلام به پدر و مادر خویش چنین [[دعا]] کرد: {{متن قرآن|«رَبَّنَا اغْفِرْ لِي وَلِوَالِدَيَّ ...»}}([[آیه 41 سوره ابراهیم|آیه ۴۱ سوره ابراهیم]])؛ در حالى که اگر آزر پدر ابراهیم بود، نباید در آخر عمر براى او دعا و [[استغفار]] کند: {{متن قرآن|«مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ وَلَوْ كَانُوا أُولِي قُرْبَىٰ مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُمْ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ»}}؛ ([[آیه 113 سوره توبه|آیه ۱۱۳ سوره توبه]]) براى پیامبر و کسانى که ایمان آورده‌اند، سزاوار نیست براى مشرکان، پس از آن که بر ایشان آشکار شد که اهل دوزخند، آمرزش طلبند؛ هرچند خویشاوند آنان باشند.
+به علاوه، ابراهیم علیه السلام به پدر و مادر خویش چنین [[دعا]] کرد: {{متن قرآن|«{{آیه|14|41}}»}}<ref>[[آیه 41 سوره ابراهیم|سوره ابراهیم، آیه ۴۱.]]</ref>؛ در حالى که اگر آزر پدر ابراهیم بود، نباید در آخر عمر براى او دعا و [[استغفار]] کند: {{متن قرآن|«{{آیه|9|113}}»}}<ref>[[آیه 113 سوره توبه|سوره توبه، آیه ۱۱۳.]]</ref>؛ براى پیامبر و کسانى که ایمان آورده‌اند، سزاوار نیست براى مشرکان، پس از آن که بر ایشان آشکار شد که اهل دوزخند، آمرزش طلبند؛ هرچند خویشاوند آنان باشند.
 [[علامه طباطبایى]] بین واژه «والد» و «أب» فرق گذاشته و گفته است: «والد» فقط به پدر صُلبى گفته مى‌شود؛ ولى «أب» بر جدّ و عمو و جز آن نیز اطلاق شده و در قرآن نیز به کار رفته است. از مجموع این مطالب برمى‌آید که «أب» در این [[آیه]] به معناى پدر نیست. به علاوه نام پدر ابراهیم علیه السلام در کتب تاریخ، «تارُخ» ذکر شده است، نه آزر.<ref>تفسیر المیزان.</ref>
 [[علامه شعرانی]] در کتاب «[[نثر طوبی (کتاب)|نثر طوبی]]» می گوید: در [[تورات]] و قول علمای انساب، پدر ابراهیم علیه السلام "تارح" نام داشت و در یکی از تواریخ نصاری که مؤلف آن در اوائل قرن چهارم و اواخر قرن سیم میلادی می زیست موسوم به اوسیبوس، نام او را آزر یا آثر ذکر کرده است و این مرد خود از علمای دین [[مسیحیت|مسیحی]] است. و علمای ما گویند پدر اصلی ابراهیم مؤمن بود به خدای یگانه و این مرد عمّ او بود یا جدّ مادری و به اعتبار او را پدر نامید.<ref>نثر طوبی، ذیل واژه آزر.</ref>
 ==سرانجام آزر==

@@ سطر ۳: / سطر ۳: @@
 ==نسبت آزر با حضرت ابراهیم ==
-آزر پدر یا عموی [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام و شخصی بت پرست بود، لذا به مقابله با آن حضرت پرداخت.<ref> [http://danesh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D۸%A۲%D۸%B۲%D۸%B۱&SSOReturnPage=Check&Rand=۰ دانشنامه رشد، آزر]، بازیابی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۱.</ref> واژه آزر فقط یک بار در قرآن آمده است؛ در [[سوره انعام]] آیه ۷۴ می فرماید: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ لأَبِیهِ آزَرَ...»}}. و در دوازده مورد دیگر بدون ذکر نامش، از او به صورت «أبِ ابراهیم» یاد شده است.
+آزر پدر یا عموی [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام و شخصی بت پرست بود، لذا به مقابله با آن حضرت پرداخت.<ref> [http://danesh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D۸%A۲%D۸%B۲%D۸%B۱&SSOReturnPage=Check&Rand=۰ دانشنامه رشد، آزر]، بازیابی: ۲۹ بهمن ۱۳۹۱.</ref> واژه آزر فقط یک بار در قرآن آمده است؛ در [[سوره انعام]] آیه ۷۴ می فرماید: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ لِأَبِيهِ آزَرَ...»}}. و در دوازده مورد دیگر بدون ذکر نامش، از او به صورت «أبِ ابراهیم» یاد شده است.
 بیشتر مفسران [[عامه]] به استناد آیه فوق، آزر را پدر صُلبی ابراهیم علیه السلام دانسته ‎اند؛<ref>دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.</ref> زیرا این ممکن است که پدر پیامبرى از پیامبران بت پرست و مشرک باشد!
@@ سطر ۹: / سطر ۹: @@
 اما پژوهش دقیق‎تر در دیگر آیات [[قرآن]] نشان می‎ دهد که آزر پدر صلبی ابراهیم نبوده، چنانکه در بسیاری از منابع معتبر [[اسلام|اسلامی]]، وی به عنوان عموی ابراهیم یا پدر خوانده او معرفی شده و رأی غالب مفسران [[شیعه]] -که به موحّد بودن پدرانِ [[پیامبر اسلام]] صلی الله علیه وآله قائلند- نیز همین است؛ چنانکه روایات [[متواتر]] و [[حدیث مستفیض|مستفیضى]] که پدرانِ پیامبر اسلام را از [[حضرت آدم علیه السلام|آدم]] تا [[عبدالله بن عبدالمطلب|عبدالله]] خداپرست مى‌داند.<ref>بحارالانوار، مجلسی، ج‌۱۲، ص‌۴۹.</ref> برخی از علماى [[اهل سنّت]] مانند آلوسى و [[جلال الدین سیوطی|سیوطى]] نیز مى‌گویند: آزر پدر ابراهیم نبوده است.
-به علاوه، ابراهیم علیه السلام به پدر و مادر خویش چنین [[دعا]] کرد: {{متن قرآن|«رَبَّنَا اغْفِرْ لِی وَ لِوالِدَی‌ّ ...»}}([[آیه 42 سوره ابراهیم|آیه ۴۱ سوره ابراهیم]])؛ در حالى که اگر آزر پدر ابراهیم بود، نباید در آخر عمر براى او دعا و [[استغفار]] کند: {{متن قرآن|«ما‌ کانَ لِلنَّبىِّ وَ الَّذِینَ ءَامَنُوا أَن یستَغفِروا لِلمُشرکینَ وَ لَو کانُوا أُولِى قُربى مِن بَعدِ ما تَبینَ لَهُم أَنَّهُم أَصحابُ الجَحِیمِ»}}؛ ([[آیه 113 سوره توبه|آیه ۱۱۳ سوره توبه]]) براى پیامبر و کسانى که ایمان آورده‌اند، سزاوار نیست براى مشرکان، پس از آن که بر ایشان آشکار شد که اهل دوزخند، آمرزش طلبند؛ هرچند خویشاوند آنان باشند.
+به علاوه، ابراهیم علیه السلام به پدر و مادر خویش چنین [[دعا]] کرد: {{متن قرآن|«رَبَّنَا اغْفِرْ لِي وَلِوَالِدَيَّ ...»}}([[آیه 41 سوره ابراهیم|آیه ۴۱ سوره ابراهیم]])؛ در حالى که اگر آزر پدر ابراهیم بود، نباید در آخر عمر براى او دعا و [[استغفار]] کند: {{متن قرآن|«مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ وَلَوْ كَانُوا أُولِي قُرْبَىٰ مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُمْ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ»}}؛ ([[آیه 113 سوره توبه|آیه ۱۱۳ سوره توبه]]) براى پیامبر و کسانى که ایمان آورده‌اند، سزاوار نیست براى مشرکان، پس از آن که بر ایشان آشکار شد که اهل دوزخند، آمرزش طلبند؛ هرچند خویشاوند آنان باشند.
 [[علامه طباطبایى]] بین واژه «والد» و «أب» فرق گذاشته و گفته است: «والد» فقط به پدر صُلبى گفته مى‌شود؛ ولى «أب» بر جدّ و عمو و جز آن نیز اطلاق شده و در قرآن نیز به کار رفته است. از مجموع این مطالب برمى‌آید که «أب» در این [[آیه]] به معناى پدر نیست. به علاوه نام پدر ابراهیم علیه السلام در کتب تاریخ، «تارُخ» ذکر شده است، نه آزر.<ref>تفسیر المیزان.</ref>
@@ سطر ۱۶: / سطر ۱۶: @@
 ==سرانجام آزر==
-آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[آیه 46 سوره مریم|آیه ۴۶ سوره مریم]]) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ لِأَبِیهِ آزَرَ أَتَتَّخِذُ أَصْنَامًا آلِهَةً ۖ إِنِّی أَرَاک وَقَوْمَک فِی ضَلَالٍ مُبِینٍ»}}([[آیه 74 سوره انعام|آیه ۷۴ سوره انعام]]) بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
+آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[آیه 46 سوره مریم|آیه ۴۶ سوره مریم]]) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ لِأَبِيهِ آزَرَ أَتَتَّخِذُ أَصْنَامًا آلِهَةً ۖ إِنِّي أَرَاكَ وَقَوْمَكَ فِي ضَلَالٍ مُبِينٍ»}}([[آیه 74 سوره انعام|آیه ۷۴ سوره انعام]]) بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
 *ای پدر چرا چیزی پرستش می کنی که نمی شنود و نمی بیند و هیچ مشکلی را از تو حل نمی کند؟
@@ سطر ۲۵: / سطر ۲۵: @@
 اما این عبارات در آزر موثر واقع نشد و حتی ابراهیم را تهدید کرد که دست از عقیده اش بردارد. اما حضرت ابراهیم با او به ملایمت سخن گفت و حتی فرمود: من برای تو [[استغفار]] می کنم، ولی او سرانجام در حال [[شرک]] از دنیا رفت.
-البته استغفار حضرت ابراهیم براى عمویش آزر، قبل از روشن شدن روحیه‌ى [[کفر]] او و به خاطر وعده‌اى بود که به او داده بود، و چون فهمید که حقّ‌پذیر نیست، از او تبرّى جست و جدا شد: {{متن قرآن|«فَلَمَّا تَبَینَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلَّهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ»}}([[آیه 114 سوره توبه|آیه ۱۱۴ سوره توبه]]).
+البته استغفار حضرت ابراهیم براى عمویش آزر، قبل از روشن شدن روحیه‌ى [[کفر]] او و به خاطر وعده‌اى بود که به او داده بود، و چون فهمید که حقّ‌پذیر نیست، از او تبرّى جست و جدا شد: {{متن قرآن|«فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلَّهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ»}}([[آیه 114 سوره توبه|آیه ۱۱۴ سوره توبه]]).
 ==پانویس==
 {{پانویس}}

@@ سطر ۱۶: / سطر ۱۶: @@
 ==سرانجام آزر==
-آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[سوره مریم|سوره مریم]]، ۴۶) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ لِأَبِیهِ آزَرَ أَتَتَّخِذُ أَصْنَامًا آلِهَةً ۖ إِنِّی أَرَاک وَقَوْمَک فِی ضَلَالٍ مُبِینٍ»}}([[آیه 74 سوره انعام|آیه ۷۴ سوره انعام]]) بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
+آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[آیه 46 سوره مریم|آیه ۴۶ سوره مریم]]) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ لِأَبِیهِ آزَرَ أَتَتَّخِذُ أَصْنَامًا آلِهَةً ۖ إِنِّی أَرَاک وَقَوْمَک فِی ضَلَالٍ مُبِینٍ»}}([[آیه 74 سوره انعام|آیه ۷۴ سوره انعام]]) بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
 *ای پدر چرا چیزی پرستش می کنی که نمی شنود و نمی بیند و هیچ مشکلی را از تو حل نمی کند؟

@@ سطر ۹: / سطر ۹: @@
 اما پژوهش دقیق‎تر در دیگر آیات [[قرآن]] نشان می‎ دهد که آزر پدر صلبی ابراهیم نبوده، چنانکه در بسیاری از منابع معتبر [[اسلام|اسلامی]]، وی به عنوان عموی ابراهیم یا پدر خوانده او معرفی شده و رأی غالب مفسران [[شیعه]] -که به موحّد بودن پدرانِ [[پیامبر اسلام]] صلی الله علیه وآله قائلند- نیز همین است؛ چنانکه روایات [[متواتر]] و [[حدیث مستفیض|مستفیضى]] که پدرانِ پیامبر اسلام را از [[حضرت آدم علیه السلام|آدم]] تا [[عبدالله بن عبدالمطلب|عبدالله]] خداپرست مى‌داند.<ref>بحارالانوار، مجلسی، ج‌۱۲، ص‌۴۹.</ref> برخی از علماى [[اهل سنّت]] مانند آلوسى و [[جلال الدین سیوطی|سیوطى]] نیز مى‌گویند: آزر پدر ابراهیم نبوده است.
-به علاوه، ابراهیم علیه السلام به پدر و مادر خویش چنین [[دعا]] کرد: {{متن قرآن|«رَبَّنَا اغْفِرْ لِی وَ لِوالِدَی‌ّ ...»}}([[آیه ۴۱ سوره ابراهیم]])؛ در حالى که اگر آزر پدر ابراهیم بود، نباید در آخر عمر براى او دعا و [[استغفار]] کند: {{متن قرآن|«ما‌ کانَ لِلنَّبىِّ وَ الَّذِینَ ءَامَنُوا أَن یستَغفِروا لِلمُشرکینَ وَ لَو کانُوا أُولِى قُربى مِن بَعدِ ما تَبینَ لَهُم أَنَّهُم أَصحابُ الجَحِیمِ»}}؛ ([[آیه ۱۱۳ سوره توبه]]) براى پیامبر و کسانى که ایمان آورده‌اند، سزاوار نیست براى مشرکان، پس از آن که بر ایشان آشکار شد که اهل دوزخند، آمرزش طلبند؛ هرچند خویشاوند آنان باشند.
+به علاوه، ابراهیم علیه السلام به پدر و مادر خویش چنین [[دعا]] کرد: {{متن قرآن|«رَبَّنَا اغْفِرْ لِی وَ لِوالِدَی‌ّ ...»}}([[آیه 42 سوره ابراهیم|آیه ۴۱ سوره ابراهیم]])؛ در حالى که اگر آزر پدر ابراهیم بود، نباید در آخر عمر براى او دعا و [[استغفار]] کند: {{متن قرآن|«ما‌ کانَ لِلنَّبىِّ وَ الَّذِینَ ءَامَنُوا أَن یستَغفِروا لِلمُشرکینَ وَ لَو کانُوا أُولِى قُربى مِن بَعدِ ما تَبینَ لَهُم أَنَّهُم أَصحابُ الجَحِیمِ»}}؛ ([[آیه 113 سوره توبه|آیه ۱۱۳ سوره توبه]]) براى پیامبر و کسانى که ایمان آورده‌اند، سزاوار نیست براى مشرکان، پس از آن که بر ایشان آشکار شد که اهل دوزخند، آمرزش طلبند؛ هرچند خویشاوند آنان باشند.
 [[علامه طباطبایى]] بین واژه «والد» و «أب» فرق گذاشته و گفته است: «والد» فقط به پدر صُلبى گفته مى‌شود؛ ولى «أب» بر جدّ و عمو و جز آن نیز اطلاق شده و در قرآن نیز به کار رفته است. از مجموع این مطالب برمى‌آید که «أب» در این [[آیه]] به معناى پدر نیست. به علاوه نام پدر ابراهیم علیه السلام در کتب تاریخ، «تارُخ» ذکر شده است، نه آزر.<ref>تفسیر المیزان.</ref>
@@ سطر ۱۶: / سطر ۱۶: @@
 ==سرانجام آزر==
-آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[سوره مریم|سوره مریم]]، ۴۶) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ لِأَبِیهِ آزَرَ أَتَتَّخِذُ أَصْنَامًا آلِهَةً ۖ إِنِّی أَرَاک وَقَوْمَک فِی ضَلَالٍ مُبِینٍ»}}([[آیه ۷۴ سوره انعام]]) بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
+آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[سوره مریم|سوره مریم]]، ۴۶) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ لِأَبِیهِ آزَرَ أَتَتَّخِذُ أَصْنَامًا آلِهَةً ۖ إِنِّی أَرَاک وَقَوْمَک فِی ضَلَالٍ مُبِینٍ»}}([[آیه 74 سوره انعام|آیه ۷۴ سوره انعام]]) بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
 *ای پدر چرا چیزی پرستش می کنی که نمی شنود و نمی بیند و هیچ مشکلی را از تو حل نمی کند؟
@@ سطر ۲۵: / سطر ۲۵: @@
 اما این عبارات در آزر موثر واقع نشد و حتی ابراهیم را تهدید کرد که دست از عقیده اش بردارد. اما حضرت ابراهیم با او به ملایمت سخن گفت و حتی فرمود: من برای تو [[استغفار]] می کنم، ولی او سرانجام در حال [[شرک]] از دنیا رفت.
-البته استغفار حضرت ابراهیم براى عمویش آزر، قبل از روشن شدن روحیه‌ى [[کفر]] او و به خاطر وعده‌اى بود که به او داده بود، و چون فهمید که حقّ‌پذیر نیست، از او تبرّى جست و جدا شد: {{متن قرآن|«فَلَمَّا تَبَینَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلَّهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ»}}([[آیه ۱۱۴ سوره توبه]]).
+البته استغفار حضرت ابراهیم براى عمویش آزر، قبل از روشن شدن روحیه‌ى [[کفر]] او و به خاطر وعده‌اى بود که به او داده بود، و چون فهمید که حقّ‌پذیر نیست، از او تبرّى جست و جدا شد: {{متن قرآن|«فَلَمَّا تَبَینَ لَهُ أَنَّهُ عَدُوٌّ لِلَّهِ تَبَرَّأَ مِنْهُ»}}([[آیه 114 سوره توبه|آیه ۱۱۴ سوره توبه]]).
 ==پانویس==
 {{پانویس}}

@@ سطر ۴۶: / سطر ۴۶: @@
 |کیفیت پژوهش= متوسط
 }}
 [[رده:واژگان قرآنی]][[رده:شخصیت‌های منفی در قرآن]]
 [[رده: مقاله های مرتبط به دانشنامه]]

@@ سطر ۱: / سطر ۱: @@
 {{متوسط}}
-آزر نام پدر(یا عموی) حضرت ابراهیم علیه السلام است که در قرآن کریم از او نام برده شده است. بنابر آیات قرآن او مردی بت پرست و بود و دعوت توحیدی ابراهیم علیه السلام را تا پایان عمرش نپذیرفت.
+==نسبت آزر با حضرت ابراهیم ==
-==نسبت آزر با ابراهیم علیه السلام==
+بیشتر مفسران [[عامه]] به استناد آیه فوق، آزر را پدر صُلبی ابراهیم علیه السلام دانسته ‎اند؛<ref>دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.</ref> زیرا این ممکن است که پدر پیامبرى از پیامبران بت پرست و مشرک باشد!
-پژوهش دقیق‎تر در دیگر آیات [[قرآن]] نشان می‎دهد که آزر پدر صلبی ابراهیم نبوده (نک ـ ابراهیم) چنان که در بسیاری از منابع معتبر اسلامی وی به عنوان عمّ ابراهیم معرفی شده و رأی غالب مفسران [[شیعه]] که به موحّد بودن پدرانِ [[پیامبر اسلام]] صلی الله علیه و آله قائلند نیز همین است.<ref>دائره المعارف بزرگ اسلامی با استناد به طباطبایی، المیزان، ج7، ص 207 و 208.</ref>
+اما پژوهش دقیق‎تر در دیگر آیات [[قرآن]] نشان می‎ دهد که آزر پدر صلبی ابراهیم نبوده، چنانکه در بسیاری از منابع معتبر [[اسلام|اسلامی]]، وی به عنوان عموی ابراهیم یا پدر خوانده او معرفی شده و رأی غالب مفسران [[شیعه]] -که به موحّد بودن پدرانِ [[پیامبر اسلام]] صلی الله علیه وآله قائلند- نیز همین است؛ چنانکه روایات [[متواتر]] و [[حدیث مستفیض|مستفیضى]] که پدرانِ پیامبر اسلام را از [[حضرت آدم علیه السلام|آدم]] تا [[عبدالله بن عبدالمطلب|عبدالله]] خداپرست مى‌داند.<ref>بحارالانوار، مجلسی، ج‌۱۲، ص‌۴۹.</ref> برخی از علماى [[اهل سنّت]] مانند آلوسى و [[جلال الدین سیوطی|سیوطى]] نیز مى‌گویند: آزر پدر ابراهیم نبوده است.
-[[علامه شعرانی]] در کتاب نثر طوبی گوید: در [[تورات]] و قول علمای انساب پدر ابراهیم تارح نام داشت و در یکی از تواریخ نصاری که مؤلف آن در اوائل قرن چهارم و اواخر قرن سیم میلادی می زیست موسوم به اوسیبوس نام او را آزر یا آثر ذکر کرده است و این مرد خود از علمای دین مسیحی است و علمای ما گویند پدر اصلی ابراهیم مؤمن بود به خدای یگانه و این مرد عم او بود یا جد مادری و به اعتبار او را پدر نامید.<ref>نثر طوبی، ذیل واژه آزر.</ref>
+به علاوه، ابراهیم علیه السلام به پدر و مادر خویش چنین [[دعا]] کرد: {{متن قرآن|«رَبَّنَا اغْفِرْ لِی وَ لِوالِدَی‌ّ ...»}}([[سوره ابراهیم]]، ۴۱)؛ در حالى که اگر آزر پدر ابراهیم بود، نباید در آخر عمر براى او دعا و [[استغفار]] کند: {{متن قرآن|«ما‌ کانَ لِلنَّبىِّ وَ الَّذِینَ ءَامَنُوا أَن یستَغفِروا لِلمُشرکینَ وَ لَو کانُوا أُولِى قُربى مِن بَعدِ ما تَبینَ لَهُم أَنَّهُم أَصحابُ الجَحِیمِ»}}؛ ([[سوره توبه]]، ۱۱۳) براى پیامبر و کسانى که ایمان آورده‌اند، سزاوار نیست براى مشرکان، پس از آن که بر ایشان آشکار شد که اهل دوزخند، آمرزش طلبند؛ هرچند خویشاوند آنان باشند.
-==سخن گفتن حضرت ابراهیم با آزر و سرانجام او==
+[[علامه طباطبایى]] بین واژه «والد» و «أب» فرق گذاشته و گفته است: «والد» فقط به پدر صُلبى گفته مى‌شود؛ ولى «أب» بر جدّ و عمو و جز آن نیز اطلاق شده و در قرآن نیز به کار رفته است. از مجموع این مطالب برمى‌آید که «أب» در این [[آیه]] به معناى پدر نیست. به علاوه نام پدر ابراهیم علیه السلام در کتب تاریخ، «تارُخ» ذکر شده است، نه آزر.<ref>تفسیر المیزان.</ref>
-[[حضرت ابراهیم]] علیه السلام با او صحبت و بت پرستی را رد کرد. بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است.
+[[علامه شعرانی]] در کتاب «[[نثر طوبی (کتاب)|نثر طوبی]]» می گوید: در [[تورات]] و قول علمای انساب، پدر ابراهیم علیه السلام "تارح" نام داشت و در یکی از تواریخ نصاری که مؤلف آن در اوائل قرن چهارم و اواخر قرن سیم میلادی می زیست موسوم به اوسیبوس، نام او را آزر یا آثر ذکر کرده است و این مرد خود از علمای دین [[مسیحیت|مسیحی]] است. و علمای ما گویند پدر اصلی ابراهیم مؤمن بود به خدای یگانه و این مرد عمّ او بود یا جدّ مادری و به اعتبار او را پدر نامید.<ref>نثر طوبی، ذیل واژه آزر.</ref>
-* ای پدر چرا چیزی پرستش می کنی که نمی شنود و نمی بیند و هیچ مشکلی را از تو حل نمی کند؟
+==سرانجام آزر==
-* ای پدر علم و دانش نصیب من شده است که نصیب تو نشده، بنابراین از من پیروی کنید تا تو را به راه راست هدایت کنم!
+آزر، از مروّجان و مدافعان سرسخت آیین [[بت پرستی|بت‌پرستى]] بود؛ از این رو در جامعه شرک‌آلود [[بابل]]، نفوذ و اعتبار فراوانى داشت ([[سوره مریم|سوره مریم]]، ۴۶) و [[حضرت ابراهیم]] علیه السلام که نزدیک‌ترین خویشاوند خود را در خدمت [[شرک]] و بت‌پرستى مى‌دید، از هر فرصتى براى هدایت او بهره مى‌گرفت و با منطقى قوى و مؤدّبانه، به گفت و گو با وى مى‌پرداخت و بت پرستی را رد می نمود: {{متن قرآن|«وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ لِأَبِیهِ آزَرَ أَتَتَّخِذُ أَصْنَامًا آلِهَةً ۖ إِنِّی أَرَاک وَقَوْمَک فِی ضَلَالٍ مُبِینٍ»}}([[سوره انعام]]، ۷۴) بعضی از عباراتی که آن حضرت به آزر گفت، در [[قرآن]] آمده است:
-اما این عبارات در آزر موثر واقع نشد و حتی ابراهیم را تهدید کرد که دست از عقیده اش بردارد. اما حضرت ابراهیم با او به ملایمت سخن گفت و حتی فرمود: من برای تو استغفار می کنم و سرانجام در حال شرک از دنیا رفت.
+*ای پدر چرا چیزی پرستش می کنی که نمی شنود و نمی بیند و هیچ مشکلی را از تو حل نمی کند؟
 ==پانویس==
 {{پانویس}}
 ==منابع==
-* علامه ابولحسن شعرانی، نثر طوبی، واژه «آزر».
+*[[نثر طوبی (کتاب)|نثر طوبی]]، علامه ابوالحسن شعرانی، واژه «آزر».
-* دائره المعارف بزرگ اسلامی، مدخل «آزر» از محمدعلی مولوی.
+*[[دائرة المعارف بزرگ اسلامی (کتاب)|دائرةالمعارف بزرگ اسلامی]]، مدخل «آزر» از محمدعلی مولوی.
-* [http://danesh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D8%A2%D8%B2%D8%B1&SSOReturnPage=Check&Rand=0 دانشنامه رشد، آزر].
+*[[تفسیر نور (کتاب)|تفسیر نور]]، محسن قرائتی، ج۲، ص۴۹۲.
+*قهرمان توحید، آیت الله مکارم شیرازی.
 {{سنجش کیفی
 |سنجش=شده
@@ سطر ۴۱: / سطر ۴۶: @@
 |کیفیت پژوهش= متوسط
 }}
+[[رده:واژگان قرآنی]][[رده:شخصیت‌های منفی در قرآن]]
 [[رده: مقاله های مرتبط به دانشنامه]]