منابع و پی نوشتهای متوسط
جامعیت مقاله متوسط
مقاله مورد سنجش قرار گرفته است

آيت الله بيـرجندی

از دانشنامه‌ی اسلامی
پرش به ناوبری پرش به جستجو

حاج شيخ محمد باقر فرزند حاج ملاعلی بيرجندی، یکی از علما و دانشمندان بزرگ قرن اخير در بيرجند بود. آيتی بزرگ که در فقه و اصول و حديث، علم رجال و تفسير،حکمت و کلام، منطق و دروس طبيعی و ادبی و غيره مهارت داشت. اين آيت جامع نبوغی عجيب، فکری عميق و از هوش و استعدادی فراوان برخوردار بود و از خود آثاری سودمند نيز به جا گذاشت. او در سال 1276 در بيرجند متولد شد و در آغاز کار پس از مقدمات علوم مدتها در مدرسه ميرزا جعفر (مشهد) سطوح فقه و اصول فلسفه و حکمت را به پايان برد و در جمله شاگردان ممتاز مدرسه مذکور بود.

او در حال اجتهاد بود که سالها در نجف از کرسی درس آيات عظام: رشتی، ايروانی، شيرازی، نوری و تهرانی که ذکر آنها گذشت به درجه اجتهاد و مقام استادی نائل گرديد و جهت ارشاد و ترويج اسلام در زادگاه خويش مراجعت کرد و سالها در اين شهرستان ملجأ و پناه مردم عصر خويش بود (که اگر در حوزه های بزرگ به بحث و تحقيق و تدريس علما می پرداخت و در جمله مدرسين بزرگ و مراجع عالی مقام قرار می گرفت).

آيت الله بيرجندی دانشمندی متواضع و مجتهدی زاهد و خاشع بود. نماز جمعه را واجب عينی می دانست و خود سالها اقامه جمعه و جماعت داشت. او زنی را که چهار سال شوهرش مفقود الاثر باشد مطلقه می دانست و در بقای تقليد از ميت اعلم اصرار داشت. تأليفات او زياد که اهم آنها عبارتند: زهر الرياض در شرح رياض المسائل در فقه، وثيقة الفقها، ذخيرة المعاد، فصل خطاب، اکفاء مکائد، ايضاح طريق، انوار معرفت، نور معرفت، کبريت احمر، سفيه (یا کشکول)، سير و سلوک، مفتاح فردوس، فاکهه ذاکرين، ايضاح طريق، فوائد طوسيه، عوائد در درائت و ازاحه در نماز... آيت الله بيرجندی پس از عمری تحقيق و تأليف و خدمات به اسلام و مردم سرانجام در شب جمعه نيمه ذيحجه 1352 در بيرجند وفات نمود. با مرگش ثلمه به جهان تشيع و اهالی آن سامان وارد شد.

منابع

سايت شعائر